شهر به مثابه زندان بزرگ
قهرمان داستان «زندانی آنکارا»، اثر سوات درویش، نویسنده معاصر ترک، آدمی است که پس از دوازده سال از زندان آزاد شده اما این آزادی نقطه آغاز بحرانی تازه برای اوست: «جلوی دروازه زندان که رسید حس کرد سرش گیج میرود. این بیشک ناشی از هیجان نبود. چراکه نه کوچکترین هیجانی داشت و نه به چیزی فکر میکرد.
به گزارش گروه رسانهای شرق،
شرق: قهرمان داستان «زندانی آنکارا»، اثر سوات درویش، نویسنده معاصر ترک، آدمی است که پس از دوازده سال از زندان آزاد شده اما این آزادی نقطه آغاز بحرانی تازه برای اوست: «جلوی دروازه زندان که رسید حس کرد سرش گیج میرود. این بیشک ناشی از هیجان نبود. چراکه نه کوچکترین هیجانی داشت و نه به چیزی فکر میکرد. ذهنش خالی، روحش خمود و خودش آرام، بیاندازه آرام بود. این آرامش که او را از همه احساسها و اندیشهها جدا میکرد بسیار شگفتانگیز بود. آنقدر آرام بود که دیگر از زمره زندگان به شمار نمیآمد... مثل یک مرده بود. اگر قلبش نمیتپید خودش هم اینطور فکر میکرد. اما قلبش همچنان میزد و به شدت میلرزید». قهرمان داستان «زندانی آنکارا»، پس از آنکه دوازده سال حبس را در زندانی در آنکار پشت سر میگذارد به استانبول میرود اما خود را در زندانی بزرگتر و بیرحمتر مییابد. او با جهان اطرافش کاملا بیگانه است و تلاشهایش برای یافتن جایگاهی در جامعه جدید به ناامیدی او دامن میزند: «زندانی آنکارا به دلیل تصویرگری صریح و درعینحال انسانی از زندگیای که از مسیر خود خارج شده، با تحسین بسیار روبهرو شده و به دلیل کاوش در ناامیدی، فقر و وضعیت انسانی با آثار داستایفسکی مقایسه شده است».
«زندانی آنکارا»، که اخیرا با ترجمه فرهاد سخا توسط نشر بازتابنگار منتشر شده، روایتی است از بحرانها و دگرگونیهای اجتماعی و رنجهای فردی. این کتاب اولینبار در سال 1944 و با نام «به خاطر زینب»، به شکل پاورقی در یک روزنامه منتشر شد و سپس بهعنوان کتاب به چاپ رسید. سوات درویش، نویسنده قرن بیستمی ترکیه است که به دلیل مواضع سیاسی و ارتباطش با چهرههای چپگرای ترکیه، دورانی را در تبعید در فرانسه به سر برد. او در آن دوره از جمله به دلیل مسائل مالی، این اثر را از نو و به زبان فرانسه منتشر کرد. این بار اما «زندانی آنکارا» مورد استقبال زیادی قرار گرفت و محافل ادبی فرانسه به ستایش آن پرداختند. یازده سال پس از آن، بازنویسیشده این اثر در سال 1968 به شکل کتاب در ترکیه منتشر شد. ترجمه فارسی کتاب نیز بر اساس نسخه نهایی اثر صورت گرفته است.
سوات درویش، از نویسندگان زن ترکیه است که زندگی پرتلاطمی داشته است. او در خانوادهای اشرافی متولد شد و پس از فرازونشیبی در دانشگاه برلین فلسفه خواند و پس از بازگشت به ترکیه بهعنوان روزنامهنگار مشغول کار شد. او اولین رمانش را با عنوان «کتاب سیاه» در سال 1921 و در حالی که تنها شانزده سال داشت، نوشت. انتشار رمان دیگرش با عنوان «نه صدا نه نفس» در 1923 مورد توجه زیادی قرار گرفت و این اولین بار بود که یک نویسنده زن در ترکیه تا این حد با اقبال محافل ادبی روبهرو میشد.
سوات درویش نویسندهای واقعگرا و اجتماعی است و برخلاف نویسندههای همنسلش زبانی مردمفهمتر داشت. در توضیحات آغاز «زندانی آنکارا» به این نکته هم اشاره شده که سوات درویش به دلایلی چون دوستیاش با رهبران چپگرای ترک، رابطهای نزدیک با ناظم حکمت و همچنین مبارزهای علنی برای اعتلای مقام زن در جامعه مردسالار ترکیه، جایگاهی مهم در تاریخ ادبیات ترکیه دارد.
آخرین مطالب منتشر شده در روزنامه شرق را از طریق این لینک پیگیری کنید.
