یادداشتی بر نمایشگاه انفرادی بهروز قدمی با عنوان «نَـ/ دیدن» گالری «اِو» شهریور 1401
محصور فضای زیسته
چندی است گالری اِو پس از افتتاح خود پروژهای تحت عنوان خارج از مرکز را آغاز کرده است. تمرکز به وجوه اقلیمی هنر و توسعه فرهنگی دال بر ذکاوت گردانندگان گالری او است.
چندی است گالری اِو پس از افتتاح خود پروژهای تحت عنوان خارج از مرکز را آغاز کرده است. تمرکز به وجوه اقلیمی هنر و توسعه فرهنگی دال بر ذکاوت گردانندگان گالری او است. در دو سال فعالیت، این گالری موفق شده است چندین هنرمند قابل بررسی از زاویه لحن و قدرت فنی را به جهان هنر پایتخت معرفی کند. محصورشدن امکانات در حوزه معاصر فرهنگ ناشی از توجه و تمرکز مسئولان به جغرافیای سیاسی و اقتصادی شهرها و هستههای زیستی داخل کشور است. بدیهی است صنایع اصلی در این مراکز مستقر بوده و عمده جمعیت کشور در سالهای پس از انقلاب از روستاها به سمت شهرها سرازیر شدند. گسترش دانشگاهها و مراکز آموزشی در رشتههای هنری هم عامل دیگری است که باعث بیشترشدن جمعیت فارغالتحصیلان از شهرهای غیرمرکزی در رشتههای هنر است. اما امکانات ارتباط بین مخاطبان و علاقهمندان الحان متفاوت هنر در پایتخت محدود بوده و با نگاهی به آمار، مشخص میشود کمتر از 50 درصد کل گالریها در مراکز دیگری غیر از پایتخت واقع شدهاند.
این هفته شاهد نمایش آثار نقاشی بهروز قدمی در گالری «او» بودیم. بهروز قدمی متولد سال 1367 در سقز است. وی معلم هنر و دارای فوقلیسانس نقاشی از دانشگاه هنر تهران است. این اولین تجربه نمایش انفرادی او با گالری اِو بوده و تاکنون در چند نمایشگاه گروهی و جشنوارههای تجسمی شرکت کرده است. مجموعه آثار بهروز قدمی در ساحت تمرکز بر اشیا و پدیداری آنها در حوزه شخصی وی است. مجموعه 38 تابلوی رنگ و روغن بر روی بوم که کوچکترین آن در ابعاد 30*40 و بزرگترین آن در اندازه 80*120 سانتیمتر نمایشگاه او را تشکیل داده است. عمده آثار در ساحتی عکاسانه به بازنمایی زندگی شخصی و خانه ساده و بیپیرایه وی متمرکز است. نحوه رنگگذاریها واقعگرایانه بوده و آثار با قدرت طراحی بالایی کار شدهاند. نحوه ترکیببندی، نور موجود در تابلوها نگاه شخص سومی به این آثار را تقویت میکند. انتخاب زوایای دید ساحتی مستند دارد، اشیائی که نامرتب در این خانه پراکندهاند احساسی از فقدان حضور عنصری نظمدهنده در زندگی وی را نشان میدهد. این تصاویر آشنا و خودمانی در سیر زندگی و روزمرگی او به کمک رنگهایی شفاف و واقعگرا گزارشی از زیستن یک معلم هنر در شهری دورافتاده است.
این گزارش در عین رویکرد مستند و نقد اجتماعی، جستوجویی است در پی حقیقت هویت و روند شکلگیری محیط پیرامون هنرمند. وی در بیانیه نمایشگاه خود به این نکته اشاره میکند که: «هرگز در پی بازنمایی نبودهام، در پی یافتن هویت و حقیقت و تعریف دیگری از اجسام هستم تا جان ببخشم به نادیدنیها و با صداقت در نور فضای زندگی خود به عنوان یک انسان گام بزنم».
این محصوربودن در فضای زیستن هرروزه و خیرهشدن به اشیای اطراف تعمقی همراه با احساس فقدان به چیستی آینده است. قدمی هنرمندی است که نقاشی را نه به عنوان نقاشی بلکه به عنوان امکانی برای زندگی جان بخشیده. این امکان برای دانشجویی که به تحصیلات عالی دست یافته و به شغل معلمی میپردازد، یک ضرورت است و قطعا یک امید. او بیپروا حقیقت زندگی خود را در معرض دید مخاطبان هنر پرزرقوبرق مرکز قرار داده است. فارغ از تمام تحلیلها و نظریهپردازیهای بصری در باب اشیا و حقیقت پدیداریشان، او به سادهترین احساسات درونی خود پاسخ میدهد و امکان بیانی والا از این زندگی بسیار ساده و اشیائی بسیار اولیه برای زیستن را فراهم میکند و حقیقت ناامیدکنندهای را بازنمایی میکند.
از زاویه مفاهیم نظری، رویکرد هنرمندان به انسان و فضا روشی پدیدارشناسانه است؛ روشی کاملا مناسب جهت نفوذ در جهان روزمره معماری و مکان زیست در واقع کلیتی است که زیست-جهان هر فرد را متضمن خواهد بود. هنرمند با رویکرد خود به اشیای زندگی و محیط زندگیاش سعی در عینیکردن و معنادارکردن طبیعت زندگی خود دارد. اشیا موجوداتی جدا و منفک از یکدیگرند اما زمانی که بخاری در کنار صندلی قرار میگیرد تجلی موقعیتی از زندگی انسانزیسته است، انسانی که اسیر زمان بوده است. تمام لحظات ترسیمشده توسط قدمی دال بر یک زمان شکلگیری است: «گذشته»؛ گذشته همراه با تابوتی از خاطره که با خود آن را حمل میکند. این ایستادن در میان آینده و گذشته جسارتی است در میان حس نوستالژیک و حقیقت ساده و غمانگیز زندگی. دمپاییهای مانده در کنار، در چمدان بازشده، اشیای پراکنده روی تخت و پنجرهای بازشده به سوی افق از آشپزخانه و میزی که تنها دو صندلی در کنار آن قرار گرفتهاند، زبالههای کنار کابینت و... تمامی انتخاب بسیار سادهای است که تهیبودن این فضا از انسان را یادآوری میکند؛ انسانی که تنها و به سادگی زندگی خود را تداوم میدهد و حال از بیرون فضای زیستنش را رصد کرده است.
رویگشودن از این محیط و فضای خصوصی و به اشتراک گذاشتن آن با مخاطبان جسارتی غیرقابل انکار میخواهد. رنگهای فام و پرتلألو و نورهای بسیار درخشان بویی از خوشبختی در این زندگی را نشان میدهد که امروز شاید دچار فقدان شده و در پس این زندگی ساده محبتی هست که مفقود شده. جهان هنرمند به جهان خصلتمند و معنادار تبدیل شده. این اشیا چونان موجوداتی پراکنده دیگر حاکی از بینظمی صاحبان آن نیستند بلکه تجمیعکننده معنایی از زندگی امروز یک فرد در مکان مشخصی از این جهان پهناورند. توانمندی نقاش و درگیری او با جهان ذهنیاش امکان نفوذ به مفهوم هم نزدیک و هم دور، هم اینجا و هم آنجا را فراهم میکند. بسط و گسترش ابعاد و کیفیت فضا توسط ابزار عکاسانه و بازنمایی نقاشانه تجربه قابل تأملی در درک زیبایی بهخصوص برای بینندگان خود حاصل میکند.
قدمی به خوبی امکانات زبان هنر را دریافته و نیاز به گفتن و انتقال حقیقت بودن و ن/بودن را... .
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.