تفاوت ايران و تركيه
قاسم محبعلی . تحليلگر مسائل منطقهاي
ما باید همهپرسي اقليم را تحولی در درون عراق تفسیر کنیم و بر پایه امنیت ملی خودمان ببینیم که چه سیاستی را در قبال آن اتخاذ کنیم. ثبات، امنیت و تمامیت ارضی عراق قطعا چیزی است که باید در سیاست خارجی ایران ملاحظه شود. سیاست خارجی ایران نباید علاقهمند باشد یا از بیثباتی، ناامنی، درگیریها و خشونتهایی که ممکن است در پی تجزیه کشورها ایجاد شود، حمایت کند، اما به طور طبیعی مسئله دیگری هم وجود دارد که میشود با حق تعیین سرنوشت اقوام و ملیتها مخالفت کرد یا خیر که بحث جداگانهای است. کُردها یک قوم آریایی و نزدیک به ایران هستند و همیشه بخشی از تاریخ ایران فرهنگی بودهاند. بنابراین همانطور که با بقیه اقوام عراق پیوندهای تاریخی داریم، با کردها هم داریم. به طور عادی و طبيعي نباید تفاوتی بین اقوام عراقی بگذاريم و اجازه بدهیم خودشان مشکلاتشان را حل کنند. از این جنبه فکر میکنم، به نفع ایران است که به ثبات و حل مسالمتآمیز مسئله بدون دخالت مستقیم و فیزیکی کمک کند. در عراق، هم کردها دوستان ما خواهند بود و هم بقیه شیعيان و گروههای عراقی؛ چه با هم متحد باشند و چه در کشورهای مستقل زندگی کنند، اما مسئله ما با ترکیه کاملا متفاوت است. ترکیه بر اساس پانترکیسم و کشور نژادی شکل گرفته است، ولی در مورد ایران چنین چیزی وجود ندارد. عراق هم کشوری است که نه بر اساس خواسته خود اقوام، بلکه بر اساس تصمیم انگلیس و فرانسه شکل گرفته است. ایران مسئله قومی ندارد و همه طوایف و اقوام در تاریخ ایران با همدیگر زندگی مسالمتآميز کردهاند. جمهوری اسلامی ایران بر اساس نژاد شکل نگرفته است، اما در ترکیه از زمان «آتاتورک» چیزی به نام کُرد را به رسمیت نمیشناسند. در عراق هم هیچگاه کردها از همان ابتدا انضمام خود به عراق را نپذیرفتند و این نباید همسان و همشکل با موضع ترکیه باشد. تاریخ نشان داده که ما و کردهای عراق در هر حالت؛ چه در زمان صدام و چه در زمان جنگ و چه پیش از آن دوست هستیم و رابطهمان برادرانه است.
ما باید همهپرسي اقليم را تحولی در درون عراق تفسیر کنیم و بر پایه امنیت ملی خودمان ببینیم که چه سیاستی را در قبال آن اتخاذ کنیم. ثبات، امنیت و تمامیت ارضی عراق قطعا چیزی است که باید در سیاست خارجی ایران ملاحظه شود. سیاست خارجی ایران نباید علاقهمند باشد یا از بیثباتی، ناامنی، درگیریها و خشونتهایی که ممکن است در پی تجزیه کشورها ایجاد شود، حمایت کند، اما به طور طبیعی مسئله دیگری هم وجود دارد که میشود با حق تعیین سرنوشت اقوام و ملیتها مخالفت کرد یا خیر که بحث جداگانهای است. کُردها یک قوم آریایی و نزدیک به ایران هستند و همیشه بخشی از تاریخ ایران فرهنگی بودهاند. بنابراین همانطور که با بقیه اقوام عراق پیوندهای تاریخی داریم، با کردها هم داریم. به طور عادی و طبيعي نباید تفاوتی بین اقوام عراقی بگذاريم و اجازه بدهیم خودشان مشکلاتشان را حل کنند. از این جنبه فکر میکنم، به نفع ایران است که به ثبات و حل مسالمتآمیز مسئله بدون دخالت مستقیم و فیزیکی کمک کند. در عراق، هم کردها دوستان ما خواهند بود و هم بقیه شیعيان و گروههای عراقی؛ چه با هم متحد باشند و چه در کشورهای مستقل زندگی کنند، اما مسئله ما با ترکیه کاملا متفاوت است. ترکیه بر اساس پانترکیسم و کشور نژادی شکل گرفته است، ولی در مورد ایران چنین چیزی وجود ندارد. عراق هم کشوری است که نه بر اساس خواسته خود اقوام، بلکه بر اساس تصمیم انگلیس و فرانسه شکل گرفته است. ایران مسئله قومی ندارد و همه طوایف و اقوام در تاریخ ایران با همدیگر زندگی مسالمتآميز کردهاند. جمهوری اسلامی ایران بر اساس نژاد شکل نگرفته است، اما در ترکیه از زمان «آتاتورک» چیزی به نام کُرد را به رسمیت نمیشناسند. در عراق هم هیچگاه کردها از همان ابتدا انضمام خود به عراق را نپذیرفتند و این نباید همسان و همشکل با موضع ترکیه باشد. تاریخ نشان داده که ما و کردهای عراق در هر حالت؛ چه در زمان صدام و چه در زمان جنگ و چه پیش از آن دوست هستیم و رابطهمان برادرانه است.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.