|

خط افق

«نگاهم كن! خیالم كن!» با عنوان فرعی 47 جستار درباره عكس، عنوان كتابی است از یوریك كریم‌مسیحی كه به‌تازگی در نشر بیدگل منتشر شده است. پیشتر كتابی دیگر با عنوان «در جهت عكس» از كریم‌مسیحی در همین نشر بیدگل به‌چاپ رسیده بود كه می‌توان آن را جلد نخست «نگاهم كن! خیالم كن!» دانست. آن‌طور كه خود كریم‌مسیحی در یادداشتی با عنوان «در كدام جهت؟» در ابتدای كتاب نوشته، در كتاب اول بیشتر به عكس‌های مشهور پرداخته شده بود: «عكس‌هایی آشنا هم برای اهل فرهنگ و هنر، و هم كمابیش برای همه. عكس‌هایی كه معنا و مفهوم آن‌ها، و تاویل و تفسیرشان، بارها از سوی نویسندگان و منتقدان و عكس‌شناسان كاویده شده بود، و امیدم بر آن بود كه بتوانم نگاهی نو و شخصی بر آن‌ها بیفكنم.» اما در «نگاهم كن! خیالم كن!» غالبا عكس‌هایی نه‌چندان آشنا انتخاب شده‌اند و البته دراین‌بین عكس‌های آشنا هم كم نیستند. كریم‌مسیحی از میان بی‌شمار عكس، چندده‌تا انتخاب كرده و برای چهل‌وهفت عكس هم جستارهایی نوشته است. او در همان یادداشت ابتدایی كتاب، درباره جست‌وجوهایش در بی‌شمار عكس نوشته: «نتیجه جست‌وجویم در میان‌ هزاران عكس قدیم و جدید مواجه‌شدنم با واقعیتی بود كه عكاسی داشته از پیدایی‌اش تاكنون بی‌سروصدا مرتكبش می‌شده است. عكاسی هنر و رسانه امروز است. عكاسی اگر به اندازه دیگر هنرها هنر امروز است، اما در رسانه امروز‌بودن همیشه یكه بوده است، حتا بیش از فضای مجازی، چراكه فضای مجازی نیز وابسته به آنی‌ست كه عكاسی از كنش‌های خرد و كلان جهان معاصر ثبت می‌كند: عكس. این در سرشت هنر عكاسی‌ست كه بِروز باشد. چه امروز، امروزِ روز باشد، و چه دهه‌ها قبل در جنگ كریمه و انقلاب مشروطیت و جنگ ویتنام و نسل‌كشی روآندا و ترورها و انقلاب‌ها و شكست‌ها و پیروزی‌ها و جشن‌ها و سالگردها و قحطی‌ها و خشكسالی‌ها و زلزله‌ها و چه و چه؛ و چه در آینده، كه وقایع و كنش‌های امروز آن عصر را ثبت خواهد كرد. عكاسی همواره تصویرگر امروز بوده، امروزی كه به‌طور عمده به زندگی اجتماعی مردم ربط داشته، و این زندگی دوره‌به‌دوره زشت‌تر و مسخ‌تر و خونین‌تر شده است.» او در ادامه نوشته كه عكاسی در ابتدا می‌خواسته كه زیبایی‌ها را به نمایش بگذارد و آینه زندگی زیبا باشد اما از سوی دیگر عكاسی از آغاز می‌خواست كه روایت‌گر زندگی واقعی هم باشد و واقعیت زندگی از زیبایی دور بوده است: «مرور چند‌هزار عكس من را چنان با سیمای خونین دنیای امروز مواجه كرد كه پس از هر گردش و بازگشتن به میز كارم روان خود را افسرده و سیمای خود را خونین می‌دیدم. این، حقیقت و واقعیت زندگی سیاسی و اجتماعی معاصر دنیای ماست، دنیایی كه ما در ملتهب‌ترین منطقه آن زندگی می‌كنیم، پس، مواجهه ما با عكاسی نیز به قرار شیوه زندگی ما، تاویل ما از زندگی خود و زندگی پیرامونیانمان خواهد بود. زندگی‌ای انباشته‌شده با خبر و عكس قتل‌ها، ترورها، بمب‌گذاری‌ها، و هرگونه حادثه شرارت‌بار دیگر. پس، به این‌اعتبار نگاه من به عكس‌های نگاهم كن! خیالم كن! نیز براساس تفسیر و تاویل من، نگاه و خوانش شخصِ‌ام، و توجه و حساسیتم به زندگی و آلام، و در صورت وجودش، خوشی‌ها و شادی‌های مردمان بوده است..

«نگاهم كن! خیالم كن!» با عنوان فرعی 47 جستار درباره عكس، عنوان كتابی است از یوریك كریم‌مسیحی كه به‌تازگی در نشر بیدگل منتشر شده است. پیشتر كتابی دیگر با عنوان «در جهت عكس» از كریم‌مسیحی در همین نشر بیدگل به‌چاپ رسیده بود كه می‌توان آن را جلد نخست «نگاهم كن! خیالم كن!» دانست. آن‌طور كه خود كریم‌مسیحی در یادداشتی با عنوان «در كدام جهت؟» در ابتدای كتاب نوشته، در كتاب اول بیشتر به عكس‌های مشهور پرداخته شده بود: «عكس‌هایی آشنا هم برای اهل فرهنگ و هنر، و هم كمابیش برای همه. عكس‌هایی كه معنا و مفهوم آن‌ها، و تاویل و تفسیرشان، بارها از سوی نویسندگان و منتقدان و عكس‌شناسان كاویده شده بود، و امیدم بر آن بود كه بتوانم نگاهی نو و شخصی بر آن‌ها بیفكنم.» اما در «نگاهم كن! خیالم كن!» غالبا عكس‌هایی نه‌چندان آشنا انتخاب شده‌اند و البته دراین‌بین عكس‌های آشنا هم كم نیستند. كریم‌مسیحی از میان بی‌شمار عكس، چندده‌تا انتخاب كرده و برای چهل‌وهفت عكس هم جستارهایی نوشته است. او در همان یادداشت ابتدایی كتاب، درباره جست‌وجوهایش در بی‌شمار عكس نوشته: «نتیجه جست‌وجویم در میان‌ هزاران عكس قدیم و جدید مواجه‌شدنم با واقعیتی بود كه عكاسی داشته از پیدایی‌اش تاكنون بی‌سروصدا مرتكبش می‌شده است. عكاسی هنر و رسانه امروز است. عكاسی اگر به اندازه دیگر هنرها هنر امروز است، اما در رسانه امروز‌بودن همیشه یكه بوده است، حتا بیش از فضای مجازی، چراكه فضای مجازی نیز وابسته به آنی‌ست كه عكاسی از كنش‌های خرد و كلان جهان معاصر ثبت می‌كند: عكس. این در سرشت هنر عكاسی‌ست كه بِروز باشد. چه امروز، امروزِ روز باشد، و چه دهه‌ها قبل در جنگ كریمه و انقلاب مشروطیت و جنگ ویتنام و نسل‌كشی روآندا و ترورها و انقلاب‌ها و شكست‌ها و پیروزی‌ها و جشن‌ها و سالگردها و قحطی‌ها و خشكسالی‌ها و زلزله‌ها و چه و چه؛ و چه در آینده، كه وقایع و كنش‌های امروز آن عصر را ثبت خواهد كرد. عكاسی همواره تصویرگر امروز بوده، امروزی كه به‌طور عمده به زندگی اجتماعی مردم ربط داشته، و این زندگی دوره‌به‌دوره زشت‌تر و مسخ‌تر و خونین‌تر شده است.» او در ادامه نوشته كه عكاسی در ابتدا می‌خواسته كه زیبایی‌ها را به نمایش بگذارد و آینه زندگی زیبا باشد اما از سوی دیگر عكاسی از آغاز می‌خواست كه روایت‌گر زندگی واقعی هم باشد و واقعیت زندگی از زیبایی دور بوده است: «مرور چند‌هزار عكس من را چنان با سیمای خونین دنیای امروز مواجه كرد كه پس از هر گردش و بازگشتن به میز كارم روان خود را افسرده و سیمای خود را خونین می‌دیدم. این، حقیقت و واقعیت زندگی سیاسی و اجتماعی معاصر دنیای ماست، دنیایی كه ما در ملتهب‌ترین منطقه آن زندگی می‌كنیم، پس، مواجهه ما با عكاسی نیز به قرار شیوه زندگی ما، تاویل ما از زندگی خود و زندگی پیرامونیانمان خواهد بود. زندگی‌ای انباشته‌شده با خبر و عكس قتل‌ها، ترورها، بمب‌گذاری‌ها، و هرگونه حادثه شرارت‌بار دیگر. پس، به این‌اعتبار نگاه من به عكس‌های نگاهم كن! خیالم كن! نیز براساس تفسیر و تاویل من، نگاه و خوانش شخصِ‌ام، و توجه و حساسیتم به زندگی و آلام، و در صورت وجودش، خوشی‌ها و شادی‌های مردمان بوده است..

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.