|

سوگنامه

اندیشه‌ورز اعتلای ایران

سیدمصطفی هاشمی‌طبا- معاون دولت سازندگی

اندیشه اعتلای ایران و جمهوری اسلامی، لحظه‌ای رهایش نکرد. آیت‌الله هاشمی‌رفسنجانی همواره امیدوار بود بتواند ایران را آباد کند. کتاب امیر‌کبیر را نیز با همین ایده به رشته تحریر درآورد. در دولت سازندگی همواره به آنچه کشور را جلو می‌برد، فکر می‌کرد. در مسائل اجرائی به‌شدت پیگیر و دقیق بود و با بحث کارشناسی، گره‌ها را باز می‌کرد. مترو تهران که امروز گره‌گشای پایتخت 14‌‌میلیونی است، اگر اصرار و پیگیری ایشان نبود، امکان ایجاد نداشت. در آن سال‌ها، بسیاری با آن مخالف بودند؛ اما ایشان می‌دانست آینده بسیار زود از راه می‌رسد. محال بود طرح جامعی ارائه شود و ایشان، نبود بودجه را باعث نه‌گفتن به آن بداند. از همان زمان به اصلاح آبیاری کشاورزی می‌اندیشید و می‌گفت ذخایر آب ما تمام خواهد شد. در بسیاری از واحدهای صنعتی آبیاری قطره‌ای درست شد و اگر آن روند ادامه می‌یافت، با کم‌آبی و هدر‌رفت آب روبه‌رو نمی‌شدیم. هیچ‌گاه افق کوتاه‌مدت را نمی‌دید. در تصور ایشان ایران باید کشوری پیشرفته می‌شد. برخی بعدها شعار آن را دادند؛ اما ایران را رو به زوال بردند. فرماندهی جنگ و دفاع با نظر امام به ایشان واگذار شد و با سربلندی از آن بیرون آمد. در جایگاه ریاست مجلس که حضور داشتند، نگارنده در وزارت صنایع حضور داشتم. بعدها رئیس مرکز توسعه صادرات شدم و در دولت دوم ایشان هم معاون رئیس‌جمهوری و رئیس سازمان تربیت‌بدنی. بدون اغراق، رئیس‌جمهوری ما مشکل‌گشا بودند و مشوق همه مدیران کشور برای اعتلای ایران. افسوس که برخی افراد که از گذشته‌های دور ایشان را می‌شناختند و اسم و رسم دارند، قدر ایشان را ندانستند و با وجود حمایت‌های مقام معظم رهبری از دوست و برادر دیرین خود، نسبت به ایشان حسادت‌گونه عمل کردند. همه به ایشان بدهکارند؛ اما آنانی که به ایشان جفا کردند، یقینا مدیون ایشان و ایران خواهند بود و نخواهند توانست حق‌الناس تضییع‌شده ایشان را پاسخ بدهند.

مرگ چنین خواجه نه کاریست خرد

نعمت احمدی . حقوق‌دان
به چه کسی باید تسلیت گفت؟ صاحب عزا کیست؟ آسمان کجا ابری است؟ سایه‌سار کدام جنگل به تف گرمای کویری دل خواهد سپرد؟ آیت‌الله هاشمی‌رفسنجانی مردی از دیار کریمان، درختی تناور که با تأسف نتوانستیم و نشد در سایه پر‌ابهتش آرامش پیدا کنیم، پَر کشید. همین چند روز پیش بود که در یکی از ملاقات‌هایی که هر روزه از صبح تا ساعت‌ها ادامه داشت و همه گروه‌ها و جناح‌ها به دیدارش می‌رفتند، کتاب امیرکبیر قهرمان مبارزه با استعمارش را به دست گرفت و با خواندن متن آن‌ های‌های گریست، اشک‌هایی که برای تاریخ و تکرار آن ریخته شد. سینه تاریخ پر از نامرادی‌هاست و اشک نخبگان، قصه پر غصه نسل‌هاست، نسل‌هایی که در فراسوی افق دنبال ناجی می‌گردند. آخرین ساعات نام‌نویسی انتخابات ریاست‌جمهوری دوره یازدهم بود و همه چشم‌انتظار، با همه دقتی که در رفتار آیت‌الله داشتم، نمی‌شد تشخیص داد که این سرو استوار چه تصمیمی دارد. عقربه‌های ساعت با کندی در حرکت بودند. «حاج‌آقا به وزارت کشور رفت»؛ خبری که مثل بمب ترکید. به‌سرعت به طرف وزارت کشور حرکت کردم، شهر به حرکت درآمده بود. در موج جمعیت غرق شدم «صل علی محمد، ناجی ملت آمد»، آن‌هم در روزهایی که غبار ناامیدی نه خود ناامیدی آسمان کشورمان را تنگ کرده بود. گروه‌های مختلف به دیدار آیت‌الله می‌آمدند که می‌رفت دوباره سکان اجرائی کشور را به دست گیرد. نوبت به جامعه حقوقی کشور رسیده بود، ساعت 10 صبح جلوی مجمع تشخیص مصلحت نظام جمع شده بودیم و ساعت 11 موعد دیدار بود. یکی از بزرگان که از شورای نگهبان خارج شد، از من پرسید اینجا چه می‌کنید؟ از ملاقات با حاج آقا گفتم، سربسته گفت: حاج‌آقا رد صلاحیت شد! سنگینی همه کوه‌های دنیا را بر شانه‌هایم حس کردم. سه دوره ریاست مجلس، دو دوره ریاست‌جمهوری، ریاست مجلس خبرگان، رئیس مجمع تشخیص مصلحت، مقامی که اعضای شورای نگهبان زمان تشکیل جلسات مجمع با ریاست او در مجمع حاضر می‌شوند، از رقابت‌های انتخاباتی بازماند؛ اما کسی نمی‌دانست سکوت حاکم بر فضای مجمع خبر از واقعه‌ای مهم می‌داد. ساعتی گذشت، حاج‌آقا نیامد، قرار شد با چند نفر از همکاران به طبقه بالا برویم تا ایشان در جمع ما حضور یابد. همه بودند از رئیس مجلس شورای اسلامی تا تعدادی نماینده، وزیران سابق و دیگر بزرگان. حاج‌آقا استوار با همان لبخند همیشگی پذیرای ما شد و به سالن آمد. چند نفر از دوستان صحبت کردند، تعریف و تمجید. آخرین نفر من بودم، گفتم: گفتند بزرگید که هستید مدیرید که هستید استوانه نظامید که هستید، گفتند یار امامید که هستید و شما در گذشته گفتید سنگ صبور مردمید که هستید. سرو بلند قامت ایران، ردصلاحیت شدید. تغییری در چهره‌اش ندیدم، با اشاره گفت هیس. حالا سنگ صبور به ملکوت اعلی پیوست، دریای متلاطمی که نگذاشتند آرام باشد. تندبادها نگذاشتند زمین تفتیده کشورمان را آن‌گونه که می‌خواست آبیاری کند و بسازد. این سلسله سری دراز دارد؛ تا ایران باقی است نام او بر بلندای تاریخ کشور می‌درخشد.

اندیشه‌ورز اعتلای ایران

سیدمصطفی هاشمی‌طبا- معاون دولت سازندگی

اندیشه اعتلای ایران و جمهوری اسلامی، لحظه‌ای رهایش نکرد. آیت‌الله هاشمی‌رفسنجانی همواره امیدوار بود بتواند ایران را آباد کند. کتاب امیر‌کبیر را نیز با همین ایده به رشته تحریر درآورد. در دولت سازندگی همواره به آنچه کشور را جلو می‌برد، فکر می‌کرد. در مسائل اجرائی به‌شدت پیگیر و دقیق بود و با بحث کارشناسی، گره‌ها را باز می‌کرد. مترو تهران که امروز گره‌گشای پایتخت 14‌‌میلیونی است، اگر اصرار و پیگیری ایشان نبود، امکان ایجاد نداشت. در آن سال‌ها، بسیاری با آن مخالف بودند؛ اما ایشان می‌دانست آینده بسیار زود از راه می‌رسد. محال بود طرح جامعی ارائه شود و ایشان، نبود بودجه را باعث نه‌گفتن به آن بداند. از همان زمان به اصلاح آبیاری کشاورزی می‌اندیشید و می‌گفت ذخایر آب ما تمام خواهد شد. در بسیاری از واحدهای صنعتی آبیاری قطره‌ای درست شد و اگر آن روند ادامه می‌یافت، با کم‌آبی و هدر‌رفت آب روبه‌رو نمی‌شدیم. هیچ‌گاه افق کوتاه‌مدت را نمی‌دید. در تصور ایشان ایران باید کشوری پیشرفته می‌شد. برخی بعدها شعار آن را دادند؛ اما ایران را رو به زوال بردند. فرماندهی جنگ و دفاع با نظر امام به ایشان واگذار شد و با سربلندی از آن بیرون آمد. در جایگاه ریاست مجلس که حضور داشتند، نگارنده در وزارت صنایع حضور داشتم. بعدها رئیس مرکز توسعه صادرات شدم و در دولت دوم ایشان هم معاون رئیس‌جمهوری و رئیس سازمان تربیت‌بدنی. بدون اغراق، رئیس‌جمهوری ما مشکل‌گشا بودند و مشوق همه مدیران کشور برای اعتلای ایران. افسوس که برخی افراد که از گذشته‌های دور ایشان را می‌شناختند و اسم و رسم دارند، قدر ایشان را ندانستند و با وجود حمایت‌های مقام معظم رهبری از دوست و برادر دیرین خود، نسبت به ایشان حسادت‌گونه عمل کردند. همه به ایشان بدهکارند؛ اما آنانی که به ایشان جفا کردند، یقینا مدیون ایشان و ایران خواهند بود و نخواهند توانست حق‌الناس تضییع‌شده ایشان را پاسخ بدهند.

مرگ چنین خواجه نه کاریست خرد

نعمت احمدی . حقوق‌دان
به چه کسی باید تسلیت گفت؟ صاحب عزا کیست؟ آسمان کجا ابری است؟ سایه‌سار کدام جنگل به تف گرمای کویری دل خواهد سپرد؟ آیت‌الله هاشمی‌رفسنجانی مردی از دیار کریمان، درختی تناور که با تأسف نتوانستیم و نشد در سایه پر‌ابهتش آرامش پیدا کنیم، پَر کشید. همین چند روز پیش بود که در یکی از ملاقات‌هایی که هر روزه از صبح تا ساعت‌ها ادامه داشت و همه گروه‌ها و جناح‌ها به دیدارش می‌رفتند، کتاب امیرکبیر قهرمان مبارزه با استعمارش را به دست گرفت و با خواندن متن آن‌ های‌های گریست، اشک‌هایی که برای تاریخ و تکرار آن ریخته شد. سینه تاریخ پر از نامرادی‌هاست و اشک نخبگان، قصه پر غصه نسل‌هاست، نسل‌هایی که در فراسوی افق دنبال ناجی می‌گردند. آخرین ساعات نام‌نویسی انتخابات ریاست‌جمهوری دوره یازدهم بود و همه چشم‌انتظار، با همه دقتی که در رفتار آیت‌الله داشتم، نمی‌شد تشخیص داد که این سرو استوار چه تصمیمی دارد. عقربه‌های ساعت با کندی در حرکت بودند. «حاج‌آقا به وزارت کشور رفت»؛ خبری که مثل بمب ترکید. به‌سرعت به طرف وزارت کشور حرکت کردم، شهر به حرکت درآمده بود. در موج جمعیت غرق شدم «صل علی محمد، ناجی ملت آمد»، آن‌هم در روزهایی که غبار ناامیدی نه خود ناامیدی آسمان کشورمان را تنگ کرده بود. گروه‌های مختلف به دیدار آیت‌الله می‌آمدند که می‌رفت دوباره سکان اجرائی کشور را به دست گیرد. نوبت به جامعه حقوقی کشور رسیده بود، ساعت 10 صبح جلوی مجمع تشخیص مصلحت نظام جمع شده بودیم و ساعت 11 موعد دیدار بود. یکی از بزرگان که از شورای نگهبان خارج شد، از من پرسید اینجا چه می‌کنید؟ از ملاقات با حاج آقا گفتم، سربسته گفت: حاج‌آقا رد صلاحیت شد! سنگینی همه کوه‌های دنیا را بر شانه‌هایم حس کردم. سه دوره ریاست مجلس، دو دوره ریاست‌جمهوری، ریاست مجلس خبرگان، رئیس مجمع تشخیص مصلحت، مقامی که اعضای شورای نگهبان زمان تشکیل جلسات مجمع با ریاست او در مجمع حاضر می‌شوند، از رقابت‌های انتخاباتی بازماند؛ اما کسی نمی‌دانست سکوت حاکم بر فضای مجمع خبر از واقعه‌ای مهم می‌داد. ساعتی گذشت، حاج‌آقا نیامد، قرار شد با چند نفر از همکاران به طبقه بالا برویم تا ایشان در جمع ما حضور یابد. همه بودند از رئیس مجلس شورای اسلامی تا تعدادی نماینده، وزیران سابق و دیگر بزرگان. حاج‌آقا استوار با همان لبخند همیشگی پذیرای ما شد و به سالن آمد. چند نفر از دوستان صحبت کردند، تعریف و تمجید. آخرین نفر من بودم، گفتم: گفتند بزرگید که هستید مدیرید که هستید استوانه نظامید که هستید، گفتند یار امامید که هستید و شما در گذشته گفتید سنگ صبور مردمید که هستید. سرو بلند قامت ایران، ردصلاحیت شدید. تغییری در چهره‌اش ندیدم، با اشاره گفت هیس. حالا سنگ صبور به ملکوت اعلی پیوست، دریای متلاطمی که نگذاشتند آرام باشد. تندبادها نگذاشتند زمین تفتیده کشورمان را آن‌گونه که می‌خواست آبیاری کند و بسازد. این سلسله سری دراز دارد؛ تا ایران باقی است نام او بر بلندای تاریخ کشور می‌درخشد.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.