به مناسبت ۱۰ تیر، روز دیپلماسی فرهنگی و تعامل با جهان
میراث فرهنگی، زبان رسای ایران در گفتوگوهای جهانی
در جهان امروز که مناسبات میان ملتها تنها در عرصه سیاست و اقتصاد تعریف نمیشود، فرهنگ و میراث فرهنگی به یکی از مؤثرترین ابزارهای تعامل، تفاهم و همگرایی میان کشورها تبدیل شده است. دیپلماسی فرهنگی، زبان مشترکی است که فراتر از مرزهای جغرافیایی و اختلافات سیاسی، ملتها را به یکدیگر نزدیک میکند و زمینه شناخت متقابل را فراهم میسازد. ایران، سرزمینی با پیشینه تمدنی هفتهزارساله، از غنیترین ذخایر فرهنگی و تمدنی جهان برخوردار است. آثار تاریخی، بناهای ارزشمند، میراث ناملموس، آیینها، سنتها، هنرها و دانشهای بومی ایران، تنها متعلق به یک ملت نیستند؛ بلکه بخشی از میراث مشترک بشریت به شمار میروند. از این منظر، میراث فرهنگی مهمترین سرمایه ایران در عرصه دیپلماسی فرهنگی و قدرت نرم است.
علی دارابی . قائممقام وزیر و معاون میراث فرهنگی
در جهان امروز که مناسبات میان ملتها تنها در عرصه سیاست و اقتصاد تعریف نمیشود، فرهنگ و میراث فرهنگی به یکی از مؤثرترین ابزارهای تعامل، تفاهم و همگرایی میان کشورها تبدیل شده است. دیپلماسی فرهنگی، زبان مشترکی است که فراتر از مرزهای جغرافیایی و اختلافات سیاسی، ملتها را به یکدیگر نزدیک میکند و زمینه شناخت متقابل را فراهم میسازد. ایران، سرزمینی با پیشینه تمدنی هفتهزارساله، از غنیترین ذخایر فرهنگی و تمدنی جهان برخوردار است. آثار تاریخی، بناهای ارزشمند، میراث ناملموس، آیینها، سنتها، هنرها و دانشهای بومی ایران، تنها متعلق به یک ملت نیستند؛ بلکه بخشی از میراث مشترک بشریت به شمار میروند. از این منظر، میراث فرهنگی مهمترین سرمایه ایران در عرصه دیپلماسی فرهنگی و قدرت نرم است.
امروز هر اثر ثبتشده جهانی، هر موزه، هر محوطه تاریخی و هر عنصر میراث ناملموس ایرانی، سفیری فرهنگی برای معرفی ایران به جهانیان محسوب میشود. این آثار روایتگر تاریخ، اندیشه، هنر، معنویت و سبک زندگی مردمانی هستند که در طول قرنها در این سرزمین زیستهاند و به تمدن بشری غنا بخشیدهاند.
دیپلماسی فرهنگی زمانی موفق خواهد بود که بتواند تصویری واقعی، متوازن و مبتنی بر حقیقت از ایران ارائه کند. میراث فرهنگی در این مسیر نقش بیبدیلی دارد؛ زیرا زبان آن زبان احترام، شناخت و گفتوگو است. هنگامی که جهانیان شکوه معماری ایرانی، هنرهای سنتی، آیینهای کهن، زبان فارسی و دستاوردهای تمدنی این سرزمین را میشناسند، زمینههای تفاهم و همکاری میان ملتها نیز گسترش مییابد.
ثبت جهانی آثار فرهنگی و طبیعی ایران، حضور فعال در مجامع بینالمللی، تبادل نمایشگاههای فرهنگی و توسعه گردشگری فرهنگی، از مهمترین جلوههای دیپلماسی فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در سالهای اخیر بوده است. این اقدامات نشان میدهد که میراث فرهنگی نه یک موضوع صرفا تاریخی، بلکه ظرفیتی راهبردی برای توسعه روابط بینالمللی و تحکیم صلح و دوستی میان ملتهاست. میراث فرهنگی، حافظه تاریخی ملتها و پلی میان گذشته، حال و آینده است. ایران با تکیه بر این سرمایه عظیم تمدنی میتواند نقش مؤثرتری در گفتوگوی فرهنگها، نزدیکی ملتها و شکلدهی به جهانی مبتنی بر احترام متقابل ایفا کند.
بیتردید آینده دیپلماسی فرهنگی ایران در گرو پاسداری آگاهانه از میراث فرهنگی، معرفی شایسته آن به جهانیان و بهرهگیری از این ظرفیت ارزشمند در مسیر تعامل سازنده با جهان خواهد بود.
