|

پیروزی رهبر حزب اپوزیسیون در انتخابات ریاست‌جمهوری تایوان

دور از پکن

مردم تایوان روز گذشته پای صندوق‌های رأی رفتند و هنوز برخی به خانه‌های خود بازنگشته بودند که نتایج آرا نشان از تکیه اولین زن تاریخ آن کشور بر کرسی ریاست‌جمهوری داشت. اریک چو، نامزد حزب حاکم کومینتانگ درحالی روز گذشته ضمن پذیرش شکست، پیروزی تسای اینگ‌ون را تبریک گفت که تا لحظه تنظیم این گزارش و شمارش قریب به دو سوم آرا، رهبر حزب اپوزیسیون دموکراتیک ترقی‌خواه موفق شده 57 درصد آرای مردمی را از‌آن‌خود كند. آن‌طور‌که پیداست، تسای اینگ‌ون که با نظر به موضع محتاطانه حزب متبوعش در تحکیم روابط با چین، تقریبا در تمامی نظرسنجی‌های پیشاانتخاباتی نیز پیشتاز رقابت‌ها بود، اکنون می‌تواند با پیروزی احتمالی در انتخابات هم‌زمان مجلس تایوان نیز با خیالی راحت‌تر درصدد پیشبرد برنامه‌های سیاسی خود باشد؛ اگرچه موضوعات اقتصادی، ازجمله کاهش نرخ رشد اقتصادی، رکود دستمزدها و افزایش بی‌رویه قیمت مسکن، مانند گذشته یکی از رئوس کارزارهای انتخاباتی بود؛ اما آنچه بیش‌از‌همه در این دوره از انتخابات ریاست‌جمهوری تایوان تعیین‌کننده بود، سیاست خارجه رئیس‌جمهوری پیشین، ما یینگ‌جئو و تکاپوی او برای برقراری روابطی نزدیک‌تر از همیشه با همسایه پهناور آن کشور، یعنی چین بود؛ خط‌مشی‌ای که از سوی برخی به‌عنوان گام‌هایی ابتدایی در تحقق خواسته دیرین پکن برای الحاق خاک تایوان و اتحاد دو کشور تعبیر می‌شد؛ در‌نتیجه جای تعجب نیست که رهبر حزب اپوزیسیون دموکراتیک ترقی‌خواه تنها یک روز پیش از برگزاری انتخابات و در آخرین فرصت تبلیغاتی خود، با گردآوری نزدیک به 200هزار نفر از معترضان تایوانی در جلوی کاخ ریاست‌جمهوری، گوش‌های ناشنوای دولتمردان را به‌باد‌انتقاد گرفته و وعده داد که مردم تایوان می‌توانند با اتکا به او و حزب متبوعش، باری دیگر صاحبان اصلی این مرکز تصمیم‌گیری باشند. اشاره تسای بیش از هر‌چیز به اعتراضات خیابانی آن کشور در سال‌های اخیر بود که برای مثال در قالب جنبش دانشجویی گل آفتاب‌گردان، مانع از تصویب قرارداد تجاری حزب حاکم کومینتانگ با دولت مرکزی چین شد. تسای اینگ‌ون دومین رئیس‌جمهوری خواهد بود که خارج از حزب کومینتانگ، زمام امور اجرائی تایوان را به‌دست خواهد گرفت. چن شوی‌بیان اولین رئیس‌جمهوری بود که از حزب دموکراتیک ترقی‌خواه در سال‌های 2000 تا 2008 بر کرسی ریاست‌جمهوری تایوان تکیه زده بود؛ دورانی که زیر سایه پشتیبانی این حزب از استقلال رسمی تایوان، تنش در روابط با چین را تا سرحد رویارویی نظامی افزایش داد. پس از آن بود که ترس از رویارویی نظامی، اقبال رأی‌دهندگان ویتنامی را باری دیگر به کومینتانگی بازگرداند که تا پیش از آغاز دوران اصلاحات در اواخر دهه 1980 میلادی، کشور را به‌صورت تک‌حزبی و تحت اراده‌ای استبدادی رهبری می‌کرد؛ در نتیجه جای تعجب نیست که خانم تسای پس از آنکه در انتخابات سال 2012 و در نتیجه انتقادهای حزب حاکم از ناتوانی در مدیریت روابط با چین، قافیه را به رقیب خود واگذار کرده بود، اکنون با وعده مدیریت مناسبات با چین و حفظ وضعیت موجود در روابط فراتنگه‌ای، پا به میدان رقابت‌ها گذاشت؛ وعده‌ای که البته چندان اطمینانی برای پکن به‌همراه نداشته است؛ چنان‌که همین ماه گذشته، رئیس دفتر امور تایوان در دولت چین از بروز تغییراتی پیچیده در وضعیت تایوان خبر داده و به هر دو‌ طرف هشدار داد تا درباره هرگونه تحرکی در قبال مسئله استقلال تایوان گوش‌به‌زنگ باشند. با تمام این اوصاف، پیروزی رهبر حزب اپوزیسیون واکنشی خاموش‌تر از آنچه انتظار می‌رفت، از سوی پکن برانگیخته است؛ سکوتی که به‌گفته لین جی‌ون، کارشناس سیاسی موسسه تحقیقاتی سینیکا در تایوان، ماحصل تجربیات پیشین آن کشور به‌منظور نفوذ در سیاست‌های داخلی تایپه بوده است؛ تلاش‌هایی که به‌جای بازگرداندن موج حمایت‌ها از روابط دوستانه با چین، بیش از هرچیز مایه مخالفت روزافزون افکار عمومی با احزاب حامی پکن بوده است.

مردم تایوان روز گذشته پای صندوق‌های رأی رفتند و هنوز برخی به خانه‌های خود بازنگشته بودند که نتایج آرا نشان از تکیه اولین زن تاریخ آن کشور بر کرسی ریاست‌جمهوری داشت. اریک چو، نامزد حزب حاکم کومینتانگ درحالی روز گذشته ضمن پذیرش شکست، پیروزی تسای اینگ‌ون را تبریک گفت که تا لحظه تنظیم این گزارش و شمارش قریب به دو سوم آرا، رهبر حزب اپوزیسیون دموکراتیک ترقی‌خواه موفق شده 57 درصد آرای مردمی را از‌آن‌خود كند. آن‌طور‌که پیداست، تسای اینگ‌ون که با نظر به موضع محتاطانه حزب متبوعش در تحکیم روابط با چین، تقریبا در تمامی نظرسنجی‌های پیشاانتخاباتی نیز پیشتاز رقابت‌ها بود، اکنون می‌تواند با پیروزی احتمالی در انتخابات هم‌زمان مجلس تایوان نیز با خیالی راحت‌تر درصدد پیشبرد برنامه‌های سیاسی خود باشد؛ اگرچه موضوعات اقتصادی، ازجمله کاهش نرخ رشد اقتصادی، رکود دستمزدها و افزایش بی‌رویه قیمت مسکن، مانند گذشته یکی از رئوس کارزارهای انتخاباتی بود؛ اما آنچه بیش‌از‌همه در این دوره از انتخابات ریاست‌جمهوری تایوان تعیین‌کننده بود، سیاست خارجه رئیس‌جمهوری پیشین، ما یینگ‌جئو و تکاپوی او برای برقراری روابطی نزدیک‌تر از همیشه با همسایه پهناور آن کشور، یعنی چین بود؛ خط‌مشی‌ای که از سوی برخی به‌عنوان گام‌هایی ابتدایی در تحقق خواسته دیرین پکن برای الحاق خاک تایوان و اتحاد دو کشور تعبیر می‌شد؛ در‌نتیجه جای تعجب نیست که رهبر حزب اپوزیسیون دموکراتیک ترقی‌خواه تنها یک روز پیش از برگزاری انتخابات و در آخرین فرصت تبلیغاتی خود، با گردآوری نزدیک به 200هزار نفر از معترضان تایوانی در جلوی کاخ ریاست‌جمهوری، گوش‌های ناشنوای دولتمردان را به‌باد‌انتقاد گرفته و وعده داد که مردم تایوان می‌توانند با اتکا به او و حزب متبوعش، باری دیگر صاحبان اصلی این مرکز تصمیم‌گیری باشند. اشاره تسای بیش از هر‌چیز به اعتراضات خیابانی آن کشور در سال‌های اخیر بود که برای مثال در قالب جنبش دانشجویی گل آفتاب‌گردان، مانع از تصویب قرارداد تجاری حزب حاکم کومینتانگ با دولت مرکزی چین شد. تسای اینگ‌ون دومین رئیس‌جمهوری خواهد بود که خارج از حزب کومینتانگ، زمام امور اجرائی تایوان را به‌دست خواهد گرفت. چن شوی‌بیان اولین رئیس‌جمهوری بود که از حزب دموکراتیک ترقی‌خواه در سال‌های 2000 تا 2008 بر کرسی ریاست‌جمهوری تایوان تکیه زده بود؛ دورانی که زیر سایه پشتیبانی این حزب از استقلال رسمی تایوان، تنش در روابط با چین را تا سرحد رویارویی نظامی افزایش داد. پس از آن بود که ترس از رویارویی نظامی، اقبال رأی‌دهندگان ویتنامی را باری دیگر به کومینتانگی بازگرداند که تا پیش از آغاز دوران اصلاحات در اواخر دهه 1980 میلادی، کشور را به‌صورت تک‌حزبی و تحت اراده‌ای استبدادی رهبری می‌کرد؛ در نتیجه جای تعجب نیست که خانم تسای پس از آنکه در انتخابات سال 2012 و در نتیجه انتقادهای حزب حاکم از ناتوانی در مدیریت روابط با چین، قافیه را به رقیب خود واگذار کرده بود، اکنون با وعده مدیریت مناسبات با چین و حفظ وضعیت موجود در روابط فراتنگه‌ای، پا به میدان رقابت‌ها گذاشت؛ وعده‌ای که البته چندان اطمینانی برای پکن به‌همراه نداشته است؛ چنان‌که همین ماه گذشته، رئیس دفتر امور تایوان در دولت چین از بروز تغییراتی پیچیده در وضعیت تایوان خبر داده و به هر دو‌ طرف هشدار داد تا درباره هرگونه تحرکی در قبال مسئله استقلال تایوان گوش‌به‌زنگ باشند. با تمام این اوصاف، پیروزی رهبر حزب اپوزیسیون واکنشی خاموش‌تر از آنچه انتظار می‌رفت، از سوی پکن برانگیخته است؛ سکوتی که به‌گفته لین جی‌ون، کارشناس سیاسی موسسه تحقیقاتی سینیکا در تایوان، ماحصل تجربیات پیشین آن کشور به‌منظور نفوذ در سیاست‌های داخلی تایپه بوده است؛ تلاش‌هایی که به‌جای بازگرداندن موج حمایت‌ها از روابط دوستانه با چین، بیش از هرچیز مایه مخالفت روزافزون افکار عمومی با احزاب حامی پکن بوده است.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.