|

توفان پس از آرامش در عراق

انتخابات شوراهای استانداری عراق چند روز پیش در آرامش نسبی برگزار شد. آرامشی در تضاد با اتفاقات ناگوار پیش‌وپس از آن. با اینکه مالکی همواره هدف شعارهای تظاهرکنندگان و معترضان است، نتیجه انتخابات نشان داد «ائتلاف دولت قانون» به رهبری «نوری‌المالکی» در بیشتر استان‌های عراق پیروز شد. روز گذشته این اعتراضات دوباره بالا گرفت و ده‌ها کشته برجای گذاشت. به گزارش الجزیره، نیروهای ارتش و پلیس عراق به میدان برپایی تحصن مخالفان در «الحویجه» در جنوب‌غربی کرکوک حمله کردند که در این حمله 27 نفر از جمله دو نیروی ارتش کشته و ده‌ها نفر دیگر زخمی شدند. اما شبکه الجزیره اعلام کرد در این درگیری‌ها 50نفر کشته و بیش از 150نفر مجروح شدند.
استان کرکوک از جمله استان‌هایی بود که انتخابات در آن برگزار نشد. حامد الجبوری، سخنگوی رسمی تحصن‌کنندگان در میدان الحویجه می‌گوید: «تحصن‌کنندگان توافق کرده بودند که کمیته‌ای متشکل از نمایندگان این منطقه در پارلمان به همراه افسران ارتش و پلیس، این میدان را بازرسی کنند تا اطمینان یابند که تحصن‌کنندگان مسلح نیستند.» پیش‌تر الجبوری اعلام کرده بود قرار است هیاتی از سازمان ملل به میدان برپایی تحصن که نیروهای دولتی از چهار روز قبل آنجا را محاصره کرده‌اند، بیاید تا از شرایط تحصن‌کنندگان خبر بگیرد. نوری المالکی دستور داده است تا یک کمیته حقیقت‌یاب برای بررسی این موضوع تشکیل شود. فعالان عراقی می‌گویند ارتش این کشور از روز شنبه 114 تظاهرکننده را بازداشت کرده و روز یکشنبه محاصره امنیتی در اطراف میدان ایجاد کرده و اجازه نزدیک شدن به این میدان را نداد. اسامه النجیفی، رییس پارلمان عراق از دولت این کشور خواست تا به محاصره پایان دهد. در همین راستا، شیخ‌ عبد سامی‌العاصی، یکی از بزرگان منطقه الحویجه با هشدار نسبت به استفاده از خشونت گفت: «اگر دولت دست به خشونت بزند، فتنه‌ای برپا می‌شود که تنها محدود به الحویجه نخواهد شد.» برخی از کسانی که با تحصن‌کنندگان الحویجه اعلام همبستگی می‌کردند، تلاش کردند تا در میدان کرکوک تظاهرات کنند، اما ارتش مانع شد و آنها را بازداشت کرد. این در حالی است که برخی ساکنان پنج استان عراق روز دوشنبه به فراخوان‌های فعالان و برای علمای دین برای آغاز «نافرمانی مدنی» پاسخ مثبت دادند. بازارها، موسسات دولتی، مدارس و دانشگاه‌ها در شهرهای استان‌های الانبار، نینوا، صلاح‌الدین و الحویجه بسته شد. معترضان در استان دیالی نیز به دلیل اعمال فشار مسوولان، به فراخوان برای گرفتن روزه پاسخ مثبت نشان دادند و بعضی تحصن‌کنندگان اعلام کردند که موفقیت بزرگ نافرمانی مدنی پیام صریحی به نوری‌مالکی، نخست‌ وزیر عراق است که نشان می‌دهد مردم از حقوق خود و در راس آن آزادی زنان و مردان بازداشت شده و فسخ ماده چهارم قانون مبارزه با تروریسم کوتاه نخواهند آمد.
تنش در شمال عراق
از سوی دیگر منابع امنیتی عراق از کشته شدن 13نیروی شبه‌نظامی عشایر در جریان حمله به نیروهای دولتی این کشور خبر دادند؛ این در حالی است که اخباری از پیوستن برخی از نیروهای ارتش به مخالفان منتشر شده است. پیشتر برخی رهبران قبایل در کرکوک هشدار داده بودند، در صورت حمله ارتش به مخالفان، سلاح به دست می‌گیرند و در مقابل ارتش و نیروهای نظامی دولت مرکزی خواهند ایستاد.
وزیر آموزش عراق استعفا کرد
وزیر آموزش و پرورش عراق در اعتراض به حمله دیروز کرکوک استعفا داد. وزیر آموزش و پرورش عراق از فهرست العراقیه و نزدیک به مخالفان دولت نوری‌مالکی، نخست‌وزیر عراق بود و سومین وزیر عراقی محسوب می‌شود که در اعتراض به سیاست‌های مالکی از سمت خود استعفا داده است. همچنین نوری المالکی وزرای خارجه و تجارت عراق را به دلیل غیبت از جلسه هیات دولت برکنار و به مرخصی اجباری فرستاد. مالکی، حسین شهرستانی را به جای هوشیار زیباری، وزیرخارجه و حسن الشمری وزیر دادگستری را به جای وزیر تجارت منصوب کرد.
ایاد علاوی: آمریکایی‌ها
اشتباه کردند
ایاد علاوی، رهبر فهرست العراقیه و نخست‌وزیر اسبق عراق در گفت‌وگویی با روزنامه آلمانی «دی ولت» گفت: «حضور 10ساله آمریکا در خاک عراق ترکیبی از تهاجم، اشغال و حتی آزادسازی بود. در هر صورت از اینکه آمریکایی‌ها به نیروهای داخل عراق این امکان را ندادند که به جای جنگ، خودشان صدام را سرنگون کنند، در آن زمان همه نیروها و گروه‌های داخلی سرنگونی صدام را خواستار بودند و تنها به کمک و حمایت منطقه‌ای و بین‌المللی احتیاج داشتند.» او افزود «آمریکایی‌ها دو اشتباه بدیهی را مرتکب شدند، اول آنکه بعد از تهاجم‌شان هیچ برنامه‌ای برای عراق نداشتند و دوم اینکه آنها به معنای واقعی کلمه کشور را دچار تفرقه و شکاف کردند.» او در ادامه با اشاره به اینکه اولین نخست‌وزیر بعد از سرنگونی صدام بوده است، گفت: «سعی کردم که اشتباهات آمریکایی‌ها را جبران کنم، ارتشی را که پل برمر، حاکم آمریکایی سابق عراق منحل کرده بود، دوباره برپا کردم و به تجدید ساختار نیروهای امنیتی کمک کردم» او همچنین با اشاره به مشکلات فعلی کشورش گفت: «دموکراسی در عراق نمی‌تواند نمونه‌برداری از دموکراسی غربی باشد. کشور ما دچار شکاف شده، اقتصاد ما رشد خوبی ندارد و از بیکاری رنج می‌برد.»
انتخابات شوراهای استانداری عراق چند روز پیش در آرامش نسبی برگزار شد. آرامشی در تضاد با اتفاقات ناگوار پیش‌وپس از آن. با اینکه مالکی همواره هدف شعارهای تظاهرکنندگان و معترضان است، نتیجه انتخابات نشان داد «ائتلاف دولت قانون» به رهبری «نوری‌المالکی» در بیشتر استان‌های عراق پیروز شد. روز گذشته این اعتراضات دوباره بالا گرفت و ده‌ها کشته برجای گذاشت. به گزارش الجزیره، نیروهای ارتش و پلیس عراق به میدان برپایی تحصن مخالفان در «الحویجه» در جنوب‌غربی کرکوک حمله کردند که در این حمله 27 نفر از جمله دو نیروی ارتش کشته و ده‌ها نفر دیگر زخمی شدند. اما شبکه الجزیره اعلام کرد در این درگیری‌ها 50نفر کشته و بیش از 150نفر مجروح شدند.
استان کرکوک از جمله استان‌هایی بود که انتخابات در آن برگزار نشد. حامد الجبوری، سخنگوی رسمی تحصن‌کنندگان در میدان الحویجه می‌گوید: «تحصن‌کنندگان توافق کرده بودند که کمیته‌ای متشکل از نمایندگان این منطقه در پارلمان به همراه افسران ارتش و پلیس، این میدان را بازرسی کنند تا اطمینان یابند که تحصن‌کنندگان مسلح نیستند.» پیش‌تر الجبوری اعلام کرده بود قرار است هیاتی از سازمان ملل به میدان برپایی تحصن که نیروهای دولتی از چهار روز قبل آنجا را محاصره کرده‌اند، بیاید تا از شرایط تحصن‌کنندگان خبر بگیرد. نوری المالکی دستور داده است تا یک کمیته حقیقت‌یاب برای بررسی این موضوع تشکیل شود. فعالان عراقی می‌گویند ارتش این کشور از روز شنبه 114 تظاهرکننده را بازداشت کرده و روز یکشنبه محاصره امنیتی در اطراف میدان ایجاد کرده و اجازه نزدیک شدن به این میدان را نداد. اسامه النجیفی، رییس پارلمان عراق از دولت این کشور خواست تا به محاصره پایان دهد. در همین راستا، شیخ‌ عبد سامی‌العاصی، یکی از بزرگان منطقه الحویجه با هشدار نسبت به استفاده از خشونت گفت: «اگر دولت دست به خشونت بزند، فتنه‌ای برپا می‌شود که تنها محدود به الحویجه نخواهد شد.» برخی از کسانی که با تحصن‌کنندگان الحویجه اعلام همبستگی می‌کردند، تلاش کردند تا در میدان کرکوک تظاهرات کنند، اما ارتش مانع شد و آنها را بازداشت کرد. این در حالی است که برخی ساکنان پنج استان عراق روز دوشنبه به فراخوان‌های فعالان و برای علمای دین برای آغاز «نافرمانی مدنی» پاسخ مثبت دادند. بازارها، موسسات دولتی، مدارس و دانشگاه‌ها در شهرهای استان‌های الانبار، نینوا، صلاح‌الدین و الحویجه بسته شد. معترضان در استان دیالی نیز به دلیل اعمال فشار مسوولان، به فراخوان برای گرفتن روزه پاسخ مثبت نشان دادند و بعضی تحصن‌کنندگان اعلام کردند که موفقیت بزرگ نافرمانی مدنی پیام صریحی به نوری‌مالکی، نخست‌ وزیر عراق است که نشان می‌دهد مردم از حقوق خود و در راس آن آزادی زنان و مردان بازداشت شده و فسخ ماده چهارم قانون مبارزه با تروریسم کوتاه نخواهند آمد.
تنش در شمال عراق
از سوی دیگر منابع امنیتی عراق از کشته شدن 13نیروی شبه‌نظامی عشایر در جریان حمله به نیروهای دولتی این کشور خبر دادند؛ این در حالی است که اخباری از پیوستن برخی از نیروهای ارتش به مخالفان منتشر شده است. پیشتر برخی رهبران قبایل در کرکوک هشدار داده بودند، در صورت حمله ارتش به مخالفان، سلاح به دست می‌گیرند و در مقابل ارتش و نیروهای نظامی دولت مرکزی خواهند ایستاد.
وزیر آموزش عراق استعفا کرد
وزیر آموزش و پرورش عراق در اعتراض به حمله دیروز کرکوک استعفا داد. وزیر آموزش و پرورش عراق از فهرست العراقیه و نزدیک به مخالفان دولت نوری‌مالکی، نخست‌وزیر عراق بود و سومین وزیر عراقی محسوب می‌شود که در اعتراض به سیاست‌های مالکی از سمت خود استعفا داده است. همچنین نوری المالکی وزرای خارجه و تجارت عراق را به دلیل غیبت از جلسه هیات دولت برکنار و به مرخصی اجباری فرستاد. مالکی، حسین شهرستانی را به جای هوشیار زیباری، وزیرخارجه و حسن الشمری وزیر دادگستری را به جای وزیر تجارت منصوب کرد.
ایاد علاوی: آمریکایی‌ها
اشتباه کردند
ایاد علاوی، رهبر فهرست العراقیه و نخست‌وزیر اسبق عراق در گفت‌وگویی با روزنامه آلمانی «دی ولت» گفت: «حضور 10ساله آمریکا در خاک عراق ترکیبی از تهاجم، اشغال و حتی آزادسازی بود. در هر صورت از اینکه آمریکایی‌ها به نیروهای داخل عراق این امکان را ندادند که به جای جنگ، خودشان صدام را سرنگون کنند، در آن زمان همه نیروها و گروه‌های داخلی سرنگونی صدام را خواستار بودند و تنها به کمک و حمایت منطقه‌ای و بین‌المللی احتیاج داشتند.» او افزود «آمریکایی‌ها دو اشتباه بدیهی را مرتکب شدند، اول آنکه بعد از تهاجم‌شان هیچ برنامه‌ای برای عراق نداشتند و دوم اینکه آنها به معنای واقعی کلمه کشور را دچار تفرقه و شکاف کردند.» او در ادامه با اشاره به اینکه اولین نخست‌وزیر بعد از سرنگونی صدام بوده است، گفت: «سعی کردم که اشتباهات آمریکایی‌ها را جبران کنم، ارتشی را که پل برمر، حاکم آمریکایی سابق عراق منحل کرده بود، دوباره برپا کردم و به تجدید ساختار نیروهای امنیتی کمک کردم» او همچنین با اشاره به مشکلات فعلی کشورش گفت: «دموکراسی در عراق نمی‌تواند نمونه‌برداری از دموکراسی غربی باشد. کشور ما دچار شکاف شده، اقتصاد ما رشد خوبی ندارد و از بیکاری رنج می‌برد.»

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.