|

ماهيگيران رهيده از دزدان دريايي سومالي يك هفته ديگر به كنارك مي‌رسند

ملوانان در راه بازگشت به خانه

شرق، زينب اسماعيلي : ماهيگران رهيده از چنگ دزدان دريايي در آب‌هاي اقيانوس به پيش مي‌روند تا به كناره‌هاي كنارك گرمسير خود برگردند. ماهيگران رهيده، 15‌نفر هستند كه هفته پيش بعد از درگيري با دزدان دريايي توانستند از چنگ آنها فرار كنند. آنها حدود يك ‌هفته ديگر به كنارك بازمي‌گردند.
اين 15 ماهيگير شش روز در اسارت دزدان دريايي سومالي بودند و بعد از يك درگيري مسلحانه، توانستند از دست آنها فرار كنند. دزدان دريايي در سومالي يكي از مهم‌ترين مشكلات ماهيگيران در سال‌هاي اخير است. اين شناور، ماهيگيري بوده و براي صيد ماهي تن به سمت آب‌هاي آزاد حركت كرده‌ است. آنها بعد از صيد و در مسير بازگشت با دزدان دريايي مواجه شده‌اند. اما شيلات كشور مي‌گويد اطلاع دقيق از جزئيات آنچه بر سر اين ماهيگيران آمده، بعد از بازگشت آنها قابل دستيابي است. راديو سومالي مي‌گويد خدمه اين لنج سه دزد دریایی را کشته و چهار نفر دیگر را با خود برده‌اند. اما خبرگزاری فرانسه به نقل از یک شاهد محلی گزارش داده است که هفت دزد دریایی در این تیراندازی کشته و دو نفر دیگر به‌شدت مجروح شده‌اند.
نقص فني رفع شده، در حال بازگشت هستند
محسنعلي گلشني، مديركل شيلات استان سيستان‌و‌بلوچستان درباره وضعيت اين ماهيگيران مي‌گويد: «در جريان فرار ماهيگيران چند دزد دريايي كشته ‌شده‌اند و براي دو نفر از ملوانان ايراني مشكلاتي پيش آمده‌است». اما آنها در حال بازگشت به خانه هستند. وب‌سايت دريايي «درای‌اد مری‌تایم» نوشته دو ملوان ايراني زخمي شده‌اند و توسط نيروهاي دريايي بين‌المللي براي درمان به جيبوتي منتقل شده‌اند اما مديركل شيلات جنوب كشور در پاسخ به «شرق» اين خبر را تأييد نمي‌كند. همچنين سايت دريايي ديگري به نام «مري تايمز» نوشته بود كه نيروي‌هاي دريايي بين‌المللي به ماهيگيران كناركي كمك كرده‌اند تا از چنگ دزدان دريايي نجات پيدا كنند؛ حتي آنها از نيروي دريايي دانمارك دراين‌باره نام مي‌برند، اما گلشني، مديركل شيلات جنوب كشور، اين موضوع را تأييد نمي‌كند و به قانون بديهي آب‌ها اشاره مي‌كند: «به لحاظ قوانين بين‌المللي هر شناوري که در آب‌هاي آزاد در شرايط اضطرار باشد، شناورهاي ديگر ملزم هستند به آن شناور كمك كنند». بااين‌حال او حضور يك نيروي بين‌المللي دريايي را در جريان آزادي ماهيگيران منتفي مي‌داند. مجاهدي، معاون صيد سازمان شيلات كشور نيز در توضيح اين موضوع مي‌گويد: «شناور در مسير برگشت است، در مسير نقص فني پيدا كرده بود و يك شناور ديگر به آن كمك كرد و دوباره ماهيگيران در مسير بازگشت قرار گرفتند». 45 كشور از اتحاديه اروپا و حوزه اقیانوس هند، در حال ماهيگيري در اقيانوس هند، هستند كه تحت‌نظر سازمان ملل و كميسيون IOTC و فائو به صيد ماهيان تن مي‌پردازند. ايران بعد از اندونزي با هزار شناور در رده دومين كشور از نظر ميزان صيد قرار دارد. «گلشني» با ارائه اين توضيح درباره فضاي موجود در اقيانوس هند، اضافه مي‌كند: «بحث ناميمون دزدان دريايي در سال‌هاي اخير موجب اختلال در امنيت ماهيگيران شده ‌است». او مي‌گويد: «ماهيگيران بايد امنيت داشته ‌باشند، ما و همه كشورهايي كه عضو سازمان‌هاي بين‌المللي و كنوانسيون‌هاي دريايي هستند، نسبت به اين وضعيت اعتراض داريم». او مي‌گويد: «اين موضوع را از مجاري مرتبط پيگيري مي‌كنند و از طريق وزارت‌ خارجه از كشورهاي نزديك به نقاط تحت سيطره دزدان دريايي يا هر آنكه به آن نزديك باشند، موضوع را پيگيري مي‌كنيم. حتي سفارت‌خانه‌هاي ما در كشورهاي مرتبط اين موضوع را پيگيري مي‌كنند.
طعمه‌هاي چرب
دزدان دريايي با عملكرد خود عملا به رسميت شناخته شده‌اند، حتي در ويكي‌پديا آمار موارد دزدي از كشتي كشور‌هاي مختلف به ثبت رسيده ‌است. همچنين نقشه‌هاي متعددي نشان مي‌دهد كه حوزه تحت سيطره دزدان دريايي و مناطق پرريسك تا نزديكي بنادر يمن، عمان، پاكستان و هند و جنوب كنيا و تانزانيا را شامل مي‌شود.
كشتي‌هاي ماهيگيري و تانكرهاي نفت‌كش‌ جزء مهم‌ترين طعمه‌هاي دزدان دريايي هستند. تابه‌حال پنج يا شش كشتي ماهيگيري ديگر نيز موفق شده‌اند كه از دست دزدان دريايي بگريزند، برخي از آنها با كمك نيروهاي دريايي بين‌المللي نجات يافته‌اند و برخي با غافلگيري دزدان. اما برخي كشتي‌هاي ماهگيري چند سالي است در دست دزدان دريايي گرفتارند. دزدان با خانواده‌هاي آنها تماس مي‌گيرند و خواستار مبالغ هنگفتي پول مي‌شوند، اما عمدتا معامله‌اي در‌اين‌بين صورت نمي‌گيرد كه شايد حتي اگر خانواده ملواني قادر به پرداخت چنين پولي باشد مكانيسم چنين كاري را نداشته باشد. وب‌سایت درای‌اد مری‌تایم در‌اين‌باره نوشت: «گفته می‌شود دزدان دریایی، لنج «محمدی» را 22 نوامبر در فاصله ۲۰۰ مایل دریایی از ساحل سومالی به شیوه‌ای که شباهت زیادی به دزدی‌های سال ۲۰۱۵، داشت، دزدیده بودند. آنها مدعي هستند دزديدن اين لنج‌ها و شناورها، عکس‌العمل سومالی به ماهیگیری غیرقانونی گزارش‌نشده و غیر قابل تنظیم (IUU) است».
لنج‌هاي گرفتار
گفته مي‌شود دزدی دریایی در آب‌های سومالی در سال ٢٠١١ با گروگان‌گیری بیش از ٧٠٠ نفر به اوج رسید. اما این میزان حملات در سال‌های بعد کاهش یافت که بخشی به دلیل گذاشتن نگهبان‌هاي مسلح در قایق‌ها و همچنین برقراری گشت‌های نیروهای دریایی بین‌المللی در سواحل این منطقه بود. هنوز ده‌ها گروگان در دست دزدان دریایی هستند که شامل ٢٦ دریانورد روی قایق ماهیگیری «نهام3» است که در مارس ٢٠١٢ به اشغال درآمد. براساس آمار از ابتدای سال ‌جاری میلادی تاکنون ٢٤ مورد حمله دزدان دریایی به کشتی‌ها و شناورها گزارش شده است. همچنین از دو قایق ماهیگیری ایرانی که در مارس نزدیک سیل حر در مرکز سومالی ربوده شد، یک قایق در ماه آگوست (شهريور) از چنگ دزدان گریخت. «سراج»، دیگر قایق ماهیگیری ربوده‌شده، هنوز با ١٥ خدمه در دست دزدان دریایی است. چهار نفر از خدمه این شناور در ماه جاری میلادی (نوامبر) با میانجیگری مقام‌های محلی سومالی آزاد شدند. اواخر بهمن سال گذشته نیز دو لنج صیادی ایرانی، گرفتار دزدان دریایی سومالی شدند که یکی از لنج‌ها پس از چند ماه موفق به فرار شد اما پس از آزادی چهار ملوان لنج دوم به نام السراج، ١٧ ملوان و صیاد ایرانی دیگر همچنان گرفتار هستند.
سومالي درگير قبايل
با وجود اینکه کشور سومالی، دولتی شناخته‌شده توسط سازمان‌های بین‌المللی در شهر بایدوا دارد، این کشور از سال ۱۹۹۱ حدود دو دهه است که فاقد دولت ملی تأثیرگذار است. از آنجایی‌که این دولت تأثیری ندارد معمولا از آن با عنوان سازمان یاد می‌شود و از نظر بیشتر مردم سومالی وجاهت قانونی ندارد. از سال ۱۹۹۱ چند قبیله در شمال این کشور با نام سومالی‌لند اعلام استقلال کرده‌اند. این ناحیه خودگردان باوجود آنکه نسبت به مناطق جنوب و شمال شرق، ثبات و دموکراسی نسبی خود را حفظ كرده ‌است، ولی از جانب جامعه بین‌المللی شناخته‌شده نیست. پانت لند در نواحی شمال شرق خودگردانی خود را در سال ۱۹۹۸ اعلام کرد ولی باوجود آنکه رئیس‌جمهور اسبق پانت لند هم‌اکنون ریاست‌جمهوری دولت بایدوا را برعهده داشته و پانت‌لند نیز از نظر مساعد خود در اشتراک در حکومت متحد تئوریک آینده خبر داده ‌است، تابه‌حال از یکی‌شدن با دولت موقت خودداری كرده ‌است. در مناطق جنوب شرق داخلی، ایالات جوبالند و سومالی جنوب غرب به دولت بایدوا پیوسته‌اند و رهبران آنها از اعضای پارلمان بایدوا هستند. نیمه دیگر کشور با دارا‌بودن بخش زیادی از جمعیت کشور تحت کنترل اتحاد دادگاه‌های اسلامی قرار داشته و این شورا بر شهرهای راهبردی موگادیشو، و از ۲۴ سپتامبر سال ۲۰۰۶ کیسمایو احاطه دارد. حسن شیخ محمود، رئیس‌جمهور سومالی است.
3هزار كيلومتر فاصله
از سيستان‌و‌بلوچستان تا سومالي، حدود سه هزار كيلومتر فاصله است، فاصله‌اي كه شناورهاي خسته و ماهيگيران سيه‌چرده اين استان براي فراهم‌آوري 70 درصد از مواد اوليه 120 كارخانه كنسروسازي كشور، مي‌پيمايند. در مسيرشان يا درگير باد و توفان مي‌شوند يا در چنگ دزدان دريايي گرفتار مي‌آيند. مرداني ‌كه اين‌بار از چنگ آنها گريخته و راهي خانه هستند.

شرق، زينب اسماعيلي : ماهيگران رهيده از چنگ دزدان دريايي در آب‌هاي اقيانوس به پيش مي‌روند تا به كناره‌هاي كنارك گرمسير خود برگردند. ماهيگران رهيده، 15‌نفر هستند كه هفته پيش بعد از درگيري با دزدان دريايي توانستند از چنگ آنها فرار كنند. آنها حدود يك ‌هفته ديگر به كنارك بازمي‌گردند.
اين 15 ماهيگير شش روز در اسارت دزدان دريايي سومالي بودند و بعد از يك درگيري مسلحانه، توانستند از دست آنها فرار كنند. دزدان دريايي در سومالي يكي از مهم‌ترين مشكلات ماهيگيران در سال‌هاي اخير است. اين شناور، ماهيگيري بوده و براي صيد ماهي تن به سمت آب‌هاي آزاد حركت كرده‌ است. آنها بعد از صيد و در مسير بازگشت با دزدان دريايي مواجه شده‌اند. اما شيلات كشور مي‌گويد اطلاع دقيق از جزئيات آنچه بر سر اين ماهيگيران آمده، بعد از بازگشت آنها قابل دستيابي است. راديو سومالي مي‌گويد خدمه اين لنج سه دزد دریایی را کشته و چهار نفر دیگر را با خود برده‌اند. اما خبرگزاری فرانسه به نقل از یک شاهد محلی گزارش داده است که هفت دزد دریایی در این تیراندازی کشته و دو نفر دیگر به‌شدت مجروح شده‌اند.
نقص فني رفع شده، در حال بازگشت هستند
محسنعلي گلشني، مديركل شيلات استان سيستان‌و‌بلوچستان درباره وضعيت اين ماهيگيران مي‌گويد: «در جريان فرار ماهيگيران چند دزد دريايي كشته ‌شده‌اند و براي دو نفر از ملوانان ايراني مشكلاتي پيش آمده‌است». اما آنها در حال بازگشت به خانه هستند. وب‌سايت دريايي «درای‌اد مری‌تایم» نوشته دو ملوان ايراني زخمي شده‌اند و توسط نيروهاي دريايي بين‌المللي براي درمان به جيبوتي منتقل شده‌اند اما مديركل شيلات جنوب كشور در پاسخ به «شرق» اين خبر را تأييد نمي‌كند. همچنين سايت دريايي ديگري به نام «مري تايمز» نوشته بود كه نيروي‌هاي دريايي بين‌المللي به ماهيگيران كناركي كمك كرده‌اند تا از چنگ دزدان دريايي نجات پيدا كنند؛ حتي آنها از نيروي دريايي دانمارك دراين‌باره نام مي‌برند، اما گلشني، مديركل شيلات جنوب كشور، اين موضوع را تأييد نمي‌كند و به قانون بديهي آب‌ها اشاره مي‌كند: «به لحاظ قوانين بين‌المللي هر شناوري که در آب‌هاي آزاد در شرايط اضطرار باشد، شناورهاي ديگر ملزم هستند به آن شناور كمك كنند». بااين‌حال او حضور يك نيروي بين‌المللي دريايي را در جريان آزادي ماهيگيران منتفي مي‌داند. مجاهدي، معاون صيد سازمان شيلات كشور نيز در توضيح اين موضوع مي‌گويد: «شناور در مسير برگشت است، در مسير نقص فني پيدا كرده بود و يك شناور ديگر به آن كمك كرد و دوباره ماهيگيران در مسير بازگشت قرار گرفتند». 45 كشور از اتحاديه اروپا و حوزه اقیانوس هند، در حال ماهيگيري در اقيانوس هند، هستند كه تحت‌نظر سازمان ملل و كميسيون IOTC و فائو به صيد ماهيان تن مي‌پردازند. ايران بعد از اندونزي با هزار شناور در رده دومين كشور از نظر ميزان صيد قرار دارد. «گلشني» با ارائه اين توضيح درباره فضاي موجود در اقيانوس هند، اضافه مي‌كند: «بحث ناميمون دزدان دريايي در سال‌هاي اخير موجب اختلال در امنيت ماهيگيران شده ‌است». او مي‌گويد: «ماهيگيران بايد امنيت داشته ‌باشند، ما و همه كشورهايي كه عضو سازمان‌هاي بين‌المللي و كنوانسيون‌هاي دريايي هستند، نسبت به اين وضعيت اعتراض داريم». او مي‌گويد: «اين موضوع را از مجاري مرتبط پيگيري مي‌كنند و از طريق وزارت‌ خارجه از كشورهاي نزديك به نقاط تحت سيطره دزدان دريايي يا هر آنكه به آن نزديك باشند، موضوع را پيگيري مي‌كنيم. حتي سفارت‌خانه‌هاي ما در كشورهاي مرتبط اين موضوع را پيگيري مي‌كنند.
طعمه‌هاي چرب
دزدان دريايي با عملكرد خود عملا به رسميت شناخته شده‌اند، حتي در ويكي‌پديا آمار موارد دزدي از كشتي كشور‌هاي مختلف به ثبت رسيده ‌است. همچنين نقشه‌هاي متعددي نشان مي‌دهد كه حوزه تحت سيطره دزدان دريايي و مناطق پرريسك تا نزديكي بنادر يمن، عمان، پاكستان و هند و جنوب كنيا و تانزانيا را شامل مي‌شود.
كشتي‌هاي ماهيگيري و تانكرهاي نفت‌كش‌ جزء مهم‌ترين طعمه‌هاي دزدان دريايي هستند. تابه‌حال پنج يا شش كشتي ماهيگيري ديگر نيز موفق شده‌اند كه از دست دزدان دريايي بگريزند، برخي از آنها با كمك نيروهاي دريايي بين‌المللي نجات يافته‌اند و برخي با غافلگيري دزدان. اما برخي كشتي‌هاي ماهگيري چند سالي است در دست دزدان دريايي گرفتارند. دزدان با خانواده‌هاي آنها تماس مي‌گيرند و خواستار مبالغ هنگفتي پول مي‌شوند، اما عمدتا معامله‌اي در‌اين‌بين صورت نمي‌گيرد كه شايد حتي اگر خانواده ملواني قادر به پرداخت چنين پولي باشد مكانيسم چنين كاري را نداشته باشد. وب‌سایت درای‌اد مری‌تایم در‌اين‌باره نوشت: «گفته می‌شود دزدان دریایی، لنج «محمدی» را 22 نوامبر در فاصله ۲۰۰ مایل دریایی از ساحل سومالی به شیوه‌ای که شباهت زیادی به دزدی‌های سال ۲۰۱۵، داشت، دزدیده بودند. آنها مدعي هستند دزديدن اين لنج‌ها و شناورها، عکس‌العمل سومالی به ماهیگیری غیرقانونی گزارش‌نشده و غیر قابل تنظیم (IUU) است».
لنج‌هاي گرفتار
گفته مي‌شود دزدی دریایی در آب‌های سومالی در سال ٢٠١١ با گروگان‌گیری بیش از ٧٠٠ نفر به اوج رسید. اما این میزان حملات در سال‌های بعد کاهش یافت که بخشی به دلیل گذاشتن نگهبان‌هاي مسلح در قایق‌ها و همچنین برقراری گشت‌های نیروهای دریایی بین‌المللی در سواحل این منطقه بود. هنوز ده‌ها گروگان در دست دزدان دریایی هستند که شامل ٢٦ دریانورد روی قایق ماهیگیری «نهام3» است که در مارس ٢٠١٢ به اشغال درآمد. براساس آمار از ابتدای سال ‌جاری میلادی تاکنون ٢٤ مورد حمله دزدان دریایی به کشتی‌ها و شناورها گزارش شده است. همچنین از دو قایق ماهیگیری ایرانی که در مارس نزدیک سیل حر در مرکز سومالی ربوده شد، یک قایق در ماه آگوست (شهريور) از چنگ دزدان گریخت. «سراج»، دیگر قایق ماهیگیری ربوده‌شده، هنوز با ١٥ خدمه در دست دزدان دریایی است. چهار نفر از خدمه این شناور در ماه جاری میلادی (نوامبر) با میانجیگری مقام‌های محلی سومالی آزاد شدند. اواخر بهمن سال گذشته نیز دو لنج صیادی ایرانی، گرفتار دزدان دریایی سومالی شدند که یکی از لنج‌ها پس از چند ماه موفق به فرار شد اما پس از آزادی چهار ملوان لنج دوم به نام السراج، ١٧ ملوان و صیاد ایرانی دیگر همچنان گرفتار هستند.
سومالي درگير قبايل
با وجود اینکه کشور سومالی، دولتی شناخته‌شده توسط سازمان‌های بین‌المللی در شهر بایدوا دارد، این کشور از سال ۱۹۹۱ حدود دو دهه است که فاقد دولت ملی تأثیرگذار است. از آنجایی‌که این دولت تأثیری ندارد معمولا از آن با عنوان سازمان یاد می‌شود و از نظر بیشتر مردم سومالی وجاهت قانونی ندارد. از سال ۱۹۹۱ چند قبیله در شمال این کشور با نام سومالی‌لند اعلام استقلال کرده‌اند. این ناحیه خودگردان باوجود آنکه نسبت به مناطق جنوب و شمال شرق، ثبات و دموکراسی نسبی خود را حفظ كرده ‌است، ولی از جانب جامعه بین‌المللی شناخته‌شده نیست. پانت لند در نواحی شمال شرق خودگردانی خود را در سال ۱۹۹۸ اعلام کرد ولی باوجود آنکه رئیس‌جمهور اسبق پانت لند هم‌اکنون ریاست‌جمهوری دولت بایدوا را برعهده داشته و پانت‌لند نیز از نظر مساعد خود در اشتراک در حکومت متحد تئوریک آینده خبر داده ‌است، تابه‌حال از یکی‌شدن با دولت موقت خودداری كرده ‌است. در مناطق جنوب شرق داخلی، ایالات جوبالند و سومالی جنوب غرب به دولت بایدوا پیوسته‌اند و رهبران آنها از اعضای پارلمان بایدوا هستند. نیمه دیگر کشور با دارا‌بودن بخش زیادی از جمعیت کشور تحت کنترل اتحاد دادگاه‌های اسلامی قرار داشته و این شورا بر شهرهای راهبردی موگادیشو، و از ۲۴ سپتامبر سال ۲۰۰۶ کیسمایو احاطه دارد. حسن شیخ محمود، رئیس‌جمهور سومالی است.
3هزار كيلومتر فاصله
از سيستان‌و‌بلوچستان تا سومالي، حدود سه هزار كيلومتر فاصله است، فاصله‌اي كه شناورهاي خسته و ماهيگيران سيه‌چرده اين استان براي فراهم‌آوري 70 درصد از مواد اوليه 120 كارخانه كنسروسازي كشور، مي‌پيمايند. در مسيرشان يا درگير باد و توفان مي‌شوند يا در چنگ دزدان دريايي گرفتار مي‌آيند. مرداني ‌كه اين‌بار از چنگ آنها گريخته و راهي خانه هستند.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.