|

یک دستگاه، متولی اجرای پروژه شناسایی کاربران می‌شود

اجرای پروژه احراز هویت کاربران در فضای مجازی

دبیر شورای‌عالی فضای مجازی از اجرای پروژه احراز هویت کاربران در فضای مجازی توسط یک دستگاه اجرائي خبر داده و گفته است: از میان سه دستگاه متولی، یکی از دستگاه‌ها برای اجرائي‌کردن این پروژه انتخاب می‌شود. البته محمدحسن انتظاری، نامی از سه دستگاه متولی امر نبرده است و تنها در گفت‌وگو با مهر بیان کرده که قرار است از میان سه دستگاه، یکی به‌عنوان متولی معرفی شود، سایر دستگاه‌ها باید به‌صورت همکار اجرائي در این طرح نهایی حضور داشته باشند. او ادامه داده: در این پروژه چند دستگاه اجرائي حاکمیتی متولی هستند و براین‌اساس، قرار است برنامه عملیاتی‌شدن این طرح توسط این دستگاه‌ها به مرکز ملی فضای مجازی ارائه شود. البته به گفته او، این نهادها برنامه‌های خود را در این زمینه ارائه نکرده‌اند؛ بنابراین پس از دریافت برنامه‌های این دستگاه‌ها، طرح اجرائي پروژه احراز هویت کاربران اینترنت براي بررسی در دستور کار کمیسیون‌های عالی مرکز ملی فضای مجازی قرار خواهد گرفت.
او می‌افزاید احراز هویت کاربران، تنها در شبکه ملی اطلاعات معنا پیدا می‌کند. به‌طور قطع، هویت‌بخشی به‌کاربران در فضای مجازی، مختص شبکه‌های داخلی خواهد بود و نه شبکه‌هاي خارجی، چراکه در صورت احراز هویت در شبکه اینترنت جهانی، شناسایی هویت کاربران به خارجی‌ها صورت گرفته است.
عملیاتی‌شدن طرح هویت‌بخشی به‌کاربران در فضای مجازی، در حالی مراحل یافتن مجری خود را طی می‌کند که آذرماه سال گذشته این طرح برای نخستین بار از سوی وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات مطرح شده بود. محمود واعظی در یک نشست خبری گفته بود: با اجرای این طرح که هم‌اکنون بخش فنی آن در حال انجام است، قصد داریم جلو استفاده غیرمجاز و کلاهبرداری را در فضای اینترنت بگیریم به‌این‌ترتیب هیچ کاربری نخواهیم داشت که با هویت نامعلوم وارد فضای اینترنت شود. در این طرح به هیچ‌وجه قصد ورود به حریم شخصی افراد را نداریم و فقط کاربر با یک تابلو و هویت مشخص، از اینترنت استفاده می‌کند و همان‌طور که شماره‌تلفن و موبایل به مشترکان هویت می‌بخشد، شماره اینترنت نیز می‌تواند به‌کاربری که از این فضا استفاده می‌کند، هویت دهد.
پیش‌تر از این نصرالله جهانگرد، معاون وزیر ارتباطات و رئيس سازمان فناوری اطلاعات، نیز خبر داده‌ بود این وزارتخانه ‌درصدد است تا جلو دسترسی به «اینترنت» و موبایل در ایران «بدون مشخص‌شدن هویت کاربر» را بگیرد. همچنین دولت سال‌هاست طرحی با عنوان «شبکه ملی اطلاعات» برای جدا‌کردن «اینترنت» کاربران خانگی داخل کشور از شبکه جهانی وب را در دستور کار خود قرار داده که می‌گوید با هدف افزایش امنیت سایبری، مقابله با حمله‌های «اینترنت»ی و رونق کسب‌وکار آنلاین طراحی شده‌ است. ایران اولین کشوری نیست که طرح‌ها و قانون‌هایی در راستای ثبت هویت کاربران «اینترنت» وضع می‌کند، با‌این‌حال، شکل و نحوه اجرای این قوانین در همه کشورها یکسان نیست. بااین‌همه، حتی بدون ثبت این قوانین نیز حضور در «اینترنت» در اغلب مواقع ردپایی از کاربران بر جای می‌گذارد که براساس این ردپاها، این کاربران قابل شناسایی خواهند بود اگرچه اکثر کاربران «اینترنت» در زمان استفاده از وب‌سایت‌ها این تصور را دارند که به‌صورت ناشناس از منابع اطلاعاتی موجود استفاده می‌کنند.
اما باید دانست وضعیت به این‌صورت نیست و هم‌زمان با مشاهده هر وب‌سایت، اطلاعات خاصی در ارتباط با کاربران ثبت می‌شود که شامل این موارد است: آدرس IP یا شماره شناسایی اختصاصی هر دستگاه اعم از کامپیوتر، تبلت و...، نام domain، جزئيات نرم‌افزارهای استفاده‌شده برای استفاده از «اینترنت»، صفحات مشاهده‌شده شامل اطلاعات مربوط به صفحات مشاهده‌شده، مدت‌زمان ماندن روی یک‌صفحه خاص و اینکه شما از چه محلی وارد سایت شده‌اید (نظیر یک موتور جست‌وجو).
بنابر اظهارات کارشناسان، موضوع احراز هویت، مقوله جدیدی نیست و برای امنيت فضای مجازی، اپراتورها برای ارائه امنیت به‌کاربران بدون اخذ هویت اصلی به آنها خدمت ارائه نمی‌کنند. به گفته آنها، امروزه تعیین احراز هویت کاربران، کار چندان دور از ذهنی نیست، چراکه با ورود نسل جدی ارتباطات_G3 و G4_ تقریبا مشخص است کاربری که در حال استفاده از این امکان است، کیست و کجاست؛ چراکه امروزه در تمام دنیا و حتی فرودگاه‌های بین‌المللی خارج از کشور، وای‌فای عمومی رایگان در اختیار مسافران قرار می‌دهند و از کاربرانی که مایل به استفاده از آن هستند، خواسته می‌شود به یک شماره مشخص اس‌ام‌اس بزنند یا شماره‌شان را برای دریافت وای‌فای اعلام کنند که با این کار، شناسایی یوزرها در فضای سایبری امکان‌پذیر است. اما پرسش اصلی این است که با وجود فراوانی استفاده از ابزارهای فیلترشکن و همچنین مرورگرهایی که امکان گردش به‌صورت ناشناس در «اینترنت» را به‌راحتی فراهم می‌کنند، احراز هویت چگونه صورت می‌گیرد؟

دبیر شورای‌عالی فضای مجازی از اجرای پروژه احراز هویت کاربران در فضای مجازی توسط یک دستگاه اجرائي خبر داده و گفته است: از میان سه دستگاه متولی، یکی از دستگاه‌ها برای اجرائي‌کردن این پروژه انتخاب می‌شود. البته محمدحسن انتظاری، نامی از سه دستگاه متولی امر نبرده است و تنها در گفت‌وگو با مهر بیان کرده که قرار است از میان سه دستگاه، یکی به‌عنوان متولی معرفی شود، سایر دستگاه‌ها باید به‌صورت همکار اجرائي در این طرح نهایی حضور داشته باشند. او ادامه داده: در این پروژه چند دستگاه اجرائي حاکمیتی متولی هستند و براین‌اساس، قرار است برنامه عملیاتی‌شدن این طرح توسط این دستگاه‌ها به مرکز ملی فضای مجازی ارائه شود. البته به گفته او، این نهادها برنامه‌های خود را در این زمینه ارائه نکرده‌اند؛ بنابراین پس از دریافت برنامه‌های این دستگاه‌ها، طرح اجرائي پروژه احراز هویت کاربران اینترنت براي بررسی در دستور کار کمیسیون‌های عالی مرکز ملی فضای مجازی قرار خواهد گرفت.
او می‌افزاید احراز هویت کاربران، تنها در شبکه ملی اطلاعات معنا پیدا می‌کند. به‌طور قطع، هویت‌بخشی به‌کاربران در فضای مجازی، مختص شبکه‌های داخلی خواهد بود و نه شبکه‌هاي خارجی، چراکه در صورت احراز هویت در شبکه اینترنت جهانی، شناسایی هویت کاربران به خارجی‌ها صورت گرفته است.
عملیاتی‌شدن طرح هویت‌بخشی به‌کاربران در فضای مجازی، در حالی مراحل یافتن مجری خود را طی می‌کند که آذرماه سال گذشته این طرح برای نخستین بار از سوی وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات مطرح شده بود. محمود واعظی در یک نشست خبری گفته بود: با اجرای این طرح که هم‌اکنون بخش فنی آن در حال انجام است، قصد داریم جلو استفاده غیرمجاز و کلاهبرداری را در فضای اینترنت بگیریم به‌این‌ترتیب هیچ کاربری نخواهیم داشت که با هویت نامعلوم وارد فضای اینترنت شود. در این طرح به هیچ‌وجه قصد ورود به حریم شخصی افراد را نداریم و فقط کاربر با یک تابلو و هویت مشخص، از اینترنت استفاده می‌کند و همان‌طور که شماره‌تلفن و موبایل به مشترکان هویت می‌بخشد، شماره اینترنت نیز می‌تواند به‌کاربری که از این فضا استفاده می‌کند، هویت دهد.
پیش‌تر از این نصرالله جهانگرد، معاون وزیر ارتباطات و رئيس سازمان فناوری اطلاعات، نیز خبر داده‌ بود این وزارتخانه ‌درصدد است تا جلو دسترسی به «اینترنت» و موبایل در ایران «بدون مشخص‌شدن هویت کاربر» را بگیرد. همچنین دولت سال‌هاست طرحی با عنوان «شبکه ملی اطلاعات» برای جدا‌کردن «اینترنت» کاربران خانگی داخل کشور از شبکه جهانی وب را در دستور کار خود قرار داده که می‌گوید با هدف افزایش امنیت سایبری، مقابله با حمله‌های «اینترنت»ی و رونق کسب‌وکار آنلاین طراحی شده‌ است. ایران اولین کشوری نیست که طرح‌ها و قانون‌هایی در راستای ثبت هویت کاربران «اینترنت» وضع می‌کند، با‌این‌حال، شکل و نحوه اجرای این قوانین در همه کشورها یکسان نیست. بااین‌همه، حتی بدون ثبت این قوانین نیز حضور در «اینترنت» در اغلب مواقع ردپایی از کاربران بر جای می‌گذارد که براساس این ردپاها، این کاربران قابل شناسایی خواهند بود اگرچه اکثر کاربران «اینترنت» در زمان استفاده از وب‌سایت‌ها این تصور را دارند که به‌صورت ناشناس از منابع اطلاعاتی موجود استفاده می‌کنند.
اما باید دانست وضعیت به این‌صورت نیست و هم‌زمان با مشاهده هر وب‌سایت، اطلاعات خاصی در ارتباط با کاربران ثبت می‌شود که شامل این موارد است: آدرس IP یا شماره شناسایی اختصاصی هر دستگاه اعم از کامپیوتر، تبلت و...، نام domain، جزئيات نرم‌افزارهای استفاده‌شده برای استفاده از «اینترنت»، صفحات مشاهده‌شده شامل اطلاعات مربوط به صفحات مشاهده‌شده، مدت‌زمان ماندن روی یک‌صفحه خاص و اینکه شما از چه محلی وارد سایت شده‌اید (نظیر یک موتور جست‌وجو).
بنابر اظهارات کارشناسان، موضوع احراز هویت، مقوله جدیدی نیست و برای امنيت فضای مجازی، اپراتورها برای ارائه امنیت به‌کاربران بدون اخذ هویت اصلی به آنها خدمت ارائه نمی‌کنند. به گفته آنها، امروزه تعیین احراز هویت کاربران، کار چندان دور از ذهنی نیست، چراکه با ورود نسل جدی ارتباطات_G3 و G4_ تقریبا مشخص است کاربری که در حال استفاده از این امکان است، کیست و کجاست؛ چراکه امروزه در تمام دنیا و حتی فرودگاه‌های بین‌المللی خارج از کشور، وای‌فای عمومی رایگان در اختیار مسافران قرار می‌دهند و از کاربرانی که مایل به استفاده از آن هستند، خواسته می‌شود به یک شماره مشخص اس‌ام‌اس بزنند یا شماره‌شان را برای دریافت وای‌فای اعلام کنند که با این کار، شناسایی یوزرها در فضای سایبری امکان‌پذیر است. اما پرسش اصلی این است که با وجود فراوانی استفاده از ابزارهای فیلترشکن و همچنین مرورگرهایی که امکان گردش به‌صورت ناشناس در «اینترنت» را به‌راحتی فراهم می‌کنند، احراز هویت چگونه صورت می‌گیرد؟

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.