|

فلسطین؛ انقلاب برای انقلاب

اگر ارایه قطعنامه توسط فلسطین به شورای امنیت را کناری بگذاریم، مهم‌ترین مساله آن است که اسراییل هیچ تمایلی به صلح ندارد. در چنین شرایطی فلسطینی‌ها جز این چاره‌ای ندارند که در سیاست‌های‌شان تجدیدنظر اساسی کنند. برای این کار قبل از هرچیز باید شکاف بین غزه و کرانه‌باختری را پر کرد؛ حتی اگر در این‌باره نیاز به ارایه یک برنامه ملی جدید باشد. فلسطینی‌ها هنوز در حال انقلاب هستند و هر انقلابی در جهان باید برنامه‌ای سیاسی داشته باشد که اهداف مورد نظرش را معین کند. اگر چنین سیاستی اعمال نشود به فرآیندی می‌رسیم که به آن می‌گویند انقلاب برای انقلاب.
پس یک برنامه ملی جدید نیاز است؛ برنامه‌ای مانند آنچه سازمان آزادی‌بخش فلسطین از سال1988 تاکنون، پایبندیش به آن را حفظ کرده است. اما ارایه چنین برنامه‌ای شرط ضروری برای یک آشتی واقعی است. برای رسیدن به چنین برنامه جدیدی می‌توان با برگزاری رفراندوم، همه شهروندان کرانه‌باختری و غزه را در آن سهیم کرد.
به نظر می‌رسد چنین رفراندومی را هم دولت فلسطین و هم حماس می‌پذیرند. برخی بر این باورند که چنین رفراندومی می‌تواند گامی برای رهایی از اشغال‌گری باشد. اما آیا جایی برای این خوش‌بینی وجود دارد؟ آن هم در شرایطی که خود اسراییل دچار بحران بوده و برای رهایی از آن می‌رود که انتخابات زودهنگام برگزار کند؟
این اقدام حتی اگر هیچ ثمری نداشته باشد تاحدودی می‌تواند درون خانواده فلسطینی‌ها را ترمیم کند و آنها را به‌سمت گفت‌وگوهای صلح بکشاند. تجارب گذشته اثبات کرده است که هیچ سازش معقول و مقبولی بدون نقش آمریکا در کار نخواهد بود. فعلا این گفت‌وگوها به بن‌بست رسیده است و ادامه این بن‌بست می‌تواند شرایط را مثل اتفاقی که در غزه افتاد به‌سمت جنگ بکشاند.
فلسطینی‌ها چگونه می‌خواهند از این وضعیت خود را خلاص کنند؟ اصلا آیا آنها قصد خروج از این تنگنا را دارند؟ برای دولت خودگردان، غزه تا مادامی که حماس نتواند از آنجا خود را به کرانه‌باختری برساند، ‌اهمیت چندانی ندارد. شاید انتقال تجربه غزه به کرانه‌باختری آخرین چیزی باشد که یک شهروند فلسطینی در کرانه‌باختری می‌خواهد و کسی را نمی‌توان به‌خاطر این وضعیت ملامت کرد زیرا برای نخستین‌بار است که احساس می‌شود فلسطینی‌ها نیاز به ثبات دارند، نیاز به کارکردن برای ساختن نهادهای یک دولت معین.
دولتی را که «سلام فیاض» رهبری می‌کرد، قادر به تحقق چنین امری بود، اما چه فایده که این تلاش‌ها به نتیجه نمی‌رسد؟ اسراییل هم تماشاچی این اوضاع است. اسراییل فقط وقت‌کشی می‌کند و انتظار هیچ‌گونه تغییری را در بین فلسطینی‌ها نمی‌کشد. اسراییل در غزه یک سیاست و در کرانه‌باختری سیاست دیگری را اعمال می‌کند. جامعه بین‌المللی در برابر حوادث غزه چه واکنشی نشان داد؟ این محاصره اقتصادی تا کی می‌خواهد که ادامه داشته باشد؟
اینجاست که احساس می‌شود برون‌رفت از این وضعیت ضروری است. قطعا ارایه یک برنامه سیاسی جدید که از تایید همه ملت فلسطین برخوردار باشد، می‌تواند نقطه شروع تازه‌ای باشد. چنین اقدامی درعین‌حال می‌تواند فضایی طبیعی را در روابط بین کرانه‌باختری و غزه به وجود آورد. باید به‌دنبال محورهای مشترک بین این دو بود و براساس آن یک برنامه میهنی مشترک ارایه کرد.
اما آیا کسی هست که دست به چنین کاری بزند؟ اقدامات شتاب‌زده دولت خودگردان بصیرت آدمی را می‌گیرد. آیا نمی‌شود به جای این کارها دست به اقداماتی حساب‌شده‌تر زد؟ از آن‌سو آیا حماس حاضر است به صورتی جدی به فکر رفاه و آسایش شهروندان غزه باشد. آیا نمی‌شود گروه‌های فلسطینی به آینده‌ها چشم داشته باشند و بکوشند این دو پاره تن فلسطینی‌ها را که در سایه اشغال‌گری اسراییل به وجود آمده به هم متصل کنند؟

اگر ارایه قطعنامه توسط فلسطین به شورای امنیت را کناری بگذاریم، مهم‌ترین مساله آن است که اسراییل هیچ تمایلی به صلح ندارد. در چنین شرایطی فلسطینی‌ها جز این چاره‌ای ندارند که در سیاست‌های‌شان تجدیدنظر اساسی کنند. برای این کار قبل از هرچیز باید شکاف بین غزه و کرانه‌باختری را پر کرد؛ حتی اگر در این‌باره نیاز به ارایه یک برنامه ملی جدید باشد. فلسطینی‌ها هنوز در حال انقلاب هستند و هر انقلابی در جهان باید برنامه‌ای سیاسی داشته باشد که اهداف مورد نظرش را معین کند. اگر چنین سیاستی اعمال نشود به فرآیندی می‌رسیم که به آن می‌گویند انقلاب برای انقلاب.
پس یک برنامه ملی جدید نیاز است؛ برنامه‌ای مانند آنچه سازمان آزادی‌بخش فلسطین از سال1988 تاکنون، پایبندیش به آن را حفظ کرده است. اما ارایه چنین برنامه‌ای شرط ضروری برای یک آشتی واقعی است. برای رسیدن به چنین برنامه جدیدی می‌توان با برگزاری رفراندوم، همه شهروندان کرانه‌باختری و غزه را در آن سهیم کرد.
به نظر می‌رسد چنین رفراندومی را هم دولت فلسطین و هم حماس می‌پذیرند. برخی بر این باورند که چنین رفراندومی می‌تواند گامی برای رهایی از اشغال‌گری باشد. اما آیا جایی برای این خوش‌بینی وجود دارد؟ آن هم در شرایطی که خود اسراییل دچار بحران بوده و برای رهایی از آن می‌رود که انتخابات زودهنگام برگزار کند؟
این اقدام حتی اگر هیچ ثمری نداشته باشد تاحدودی می‌تواند درون خانواده فلسطینی‌ها را ترمیم کند و آنها را به‌سمت گفت‌وگوهای صلح بکشاند. تجارب گذشته اثبات کرده است که هیچ سازش معقول و مقبولی بدون نقش آمریکا در کار نخواهد بود. فعلا این گفت‌وگوها به بن‌بست رسیده است و ادامه این بن‌بست می‌تواند شرایط را مثل اتفاقی که در غزه افتاد به‌سمت جنگ بکشاند.
فلسطینی‌ها چگونه می‌خواهند از این وضعیت خود را خلاص کنند؟ اصلا آیا آنها قصد خروج از این تنگنا را دارند؟ برای دولت خودگردان، غزه تا مادامی که حماس نتواند از آنجا خود را به کرانه‌باختری برساند، ‌اهمیت چندانی ندارد. شاید انتقال تجربه غزه به کرانه‌باختری آخرین چیزی باشد که یک شهروند فلسطینی در کرانه‌باختری می‌خواهد و کسی را نمی‌توان به‌خاطر این وضعیت ملامت کرد زیرا برای نخستین‌بار است که احساس می‌شود فلسطینی‌ها نیاز به ثبات دارند، نیاز به کارکردن برای ساختن نهادهای یک دولت معین.
دولتی را که «سلام فیاض» رهبری می‌کرد، قادر به تحقق چنین امری بود، اما چه فایده که این تلاش‌ها به نتیجه نمی‌رسد؟ اسراییل هم تماشاچی این اوضاع است. اسراییل فقط وقت‌کشی می‌کند و انتظار هیچ‌گونه تغییری را در بین فلسطینی‌ها نمی‌کشد. اسراییل در غزه یک سیاست و در کرانه‌باختری سیاست دیگری را اعمال می‌کند. جامعه بین‌المللی در برابر حوادث غزه چه واکنشی نشان داد؟ این محاصره اقتصادی تا کی می‌خواهد که ادامه داشته باشد؟
اینجاست که احساس می‌شود برون‌رفت از این وضعیت ضروری است. قطعا ارایه یک برنامه سیاسی جدید که از تایید همه ملت فلسطین برخوردار باشد، می‌تواند نقطه شروع تازه‌ای باشد. چنین اقدامی درعین‌حال می‌تواند فضایی طبیعی را در روابط بین کرانه‌باختری و غزه به وجود آورد. باید به‌دنبال محورهای مشترک بین این دو بود و براساس آن یک برنامه میهنی مشترک ارایه کرد.
اما آیا کسی هست که دست به چنین کاری بزند؟ اقدامات شتاب‌زده دولت خودگردان بصیرت آدمی را می‌گیرد. آیا نمی‌شود به جای این کارها دست به اقداماتی حساب‌شده‌تر زد؟ از آن‌سو آیا حماس حاضر است به صورتی جدی به فکر رفاه و آسایش شهروندان غزه باشد. آیا نمی‌شود گروه‌های فلسطینی به آینده‌ها چشم داشته باشند و بکوشند این دو پاره تن فلسطینی‌ها را که در سایه اشغال‌گری اسراییل به وجود آمده به هم متصل کنند؟

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.