|

یک پیشنهاد

سید علیرضا هندی

پس از دوهزارو500سال حکومت‌های عمدتا استبدادی شاهنشاهی، هجوم اقوام ویرانگر مانند مغول و تاتار و بر نهایت 50سال سلطه دیکتاتوری رضاخان و پسرش بر ایران، در اثر بیداری، آگاهی و فداکاری مردم و رهبری روحانیان برجسته و نخبگان سیاسی، انقلابی در ایران برپا شد و طومار نظام کهن و منسجم درهم‌پیچیده و همه‌چیز دگرگون و متحول شد. در شرایطی که نه ارتش باقی‌مانده بود، نه نیروی انتظامی می‌توانست امنیت داخلی را تامین کند، نه پلیس راهنمایی‌و‌رانندگی در کار بود و نه ادارات دولتی سرپرست داشتند و بیشتر کارخانه‌ها نیمه‌تعطیل بودند، رهبری انقلاب تصمیم گرفت فردی که عمرش را در راه اعتلای دین و دانشگاه و با تحمل محرومیت زندان گذرانده بود، به مدیریت اجرایی کشور فراخواند. او نیز با پذیرش این مسوولیت، دولتی را تشکیل دادند و در شرایطی که توفان انقلاب کشتی حکومت و مدیریت را دچار امواج سهمگین کرده بود با درایت، امانتداری، صداقت و مهم‌تر از همه با استعانت از خداوند، شرایط متلاطم و پرمخاطره را به‌طور نسبی کنترل، آرام و دوره انتقال نظام را به‌خوبی طی کردند در آن شرایط، دولت موقت انقلاب اسلامی تحت نظارت شورای انقلاب پیش‌نویس قانون‌اساسی جمهوری‌اسلامی را تدوین کرد و با برگزاری انتخابات آزاد و سالم، مجلس بررسی قانون‌اساسی را که بعدا مجلس خبرگان قانون‌اساسی نام گرفت تشکیل داد و با برگزاری همه‌پرسی، زمینه اخذ رای مثبت اکثریت قریب‌به‌اتفاق مردم کشور انقلاب‌کرده را فراهم کرد. پس از استعفای دولت موقت، انتخابات مجلس‌شورای‌اسلامی و ریاست‌جمهوری انجام گرفت و با شکل‌گیری رسمی نظام جدید، تعدادی از اعضای دولت موقت در سمت نماینده مجلس به عرضه‌کردن خدماتشان ادامه دادند. در آبان‌ماه سال58، به مناسبت سالگرد استقلال الجزایر، نخست‌وزیر و دونفر از وزرای دولت موقت (آقایان دکتر ابراهیم یزدی و دکترمصطفی چمران) به الجزایر دعوت شدند و در حاشیه مراسم، بنابر درخواست مشاور امنیت ملی آمریکا، ملاقاتی میان مقامات دو کشور در محل اقامت دولتمردان ایرانی انجام گرفت. مطالبات مالی و اختلافات حقوقی باقی‌مانده از رژیم سابق، از یک‌سو و اعتراض به حضور شاه فراری و بیمار در آمریکا و وجود خطر بازگشت او به ایران، مانند بازگشت پس از کودتای مرداد32 از سوی دیگر، ضرورت ملاقات و گفت‌وگو تشخیص داده شد و درخواست طرف آمریکایی مورد پذیرش مقامات ایران قرار گرفت. در آن ملاقات در ابتدا طرف آمریکایی چنین اعلام کرد (قریب به مضمون):«ما انقلاب شما را می‌پذیریم، ما کشور شما را به رسمیت می‌شناسیم، ما دولت شما را به رسمیت می‌شناسیم، ما همه سلاح‌هایی را که قرارداد فروش آنها را با شاه بسته بودیم به شما تحویل می‌دهیم، ما دشمن مشترکی در همسایگی شمالی شما داریم و می‌توانیم در آینده با هم کار کنیم. ما به خدا معتقد هستیم و ما دو دولت می‌توانیم با هم کار کنیم.»طرف ایرانی پاسخ داد: «در این 27سال خدا و انجیل شما کجا بودند؟ آن زمانی که مردم ما را روی اجاق‌های داغ برشته می‌کردند انجیل شما در این مورد چه می‌‌گفت؟ وقتی بمب‌افکن‌های شما ویتنام را بمباران می‌کردند، خدای شما کجا بود؟» سپس، نخست‌وزیر دولت موقت اضافه کرد: «شما از 28مرداد1332، که در کشور ما کودتا کردید، مسوول تمام جنایات هستید.» در پاسخ، مشاور امنیت‌ملی رییس‌جمهوری آمریکا گفت: «یعنی می‌خواهید بگویید که چون شما انقلاب کرده‌اید ما باید به شما غرامت بدهیم؟» و جواب داده شد: «بلی». هر تعبیری شما می‌کنید این حق ماست که بابت خساراتی که به ملت ما از 28مرداد32 به‌بعد وارده‌ شده از شما درخواست غرامت کنیم.»اکنون که 35سال از آن تاریخ گذشته است و بسیاری از مقامات موثر به این نتیجه رسیده‌اند که مذاکره برای رفع اختلافات و موانع همکاری در راستای منافع کشور است و به مدیران کشور فرصت بیشتری برای خدمت به مردم و آبادی و عمران کشور می‌دهد. اکنون مقامات کشور اصل مذاکره را برای حل اختلافات، حتی با بدترین و بزرگ‌ترین دشمن، پذیرفته‌اند. پیشنهاد می‌شود که ‌با دعوت از مدیران گذشته از تجارب آنها استفاده شود.

پس از دوهزارو500سال حکومت‌های عمدتا استبدادی شاهنشاهی، هجوم اقوام ویرانگر مانند مغول و تاتار و بر نهایت 50سال سلطه دیکتاتوری رضاخان و پسرش بر ایران، در اثر بیداری، آگاهی و فداکاری مردم و رهبری روحانیان برجسته و نخبگان سیاسی، انقلابی در ایران برپا شد و طومار نظام کهن و منسجم درهم‌پیچیده و همه‌چیز دگرگون و متحول شد. در شرایطی که نه ارتش باقی‌مانده بود، نه نیروی انتظامی می‌توانست امنیت داخلی را تامین کند، نه پلیس راهنمایی‌و‌رانندگی در کار بود و نه ادارات دولتی سرپرست داشتند و بیشتر کارخانه‌ها نیمه‌تعطیل بودند، رهبری انقلاب تصمیم گرفت فردی که عمرش را در راه اعتلای دین و دانشگاه و با تحمل محرومیت زندان گذرانده بود، به مدیریت اجرایی کشور فراخواند. او نیز با پذیرش این مسوولیت، دولتی را تشکیل دادند و در شرایطی که توفان انقلاب کشتی حکومت و مدیریت را دچار امواج سهمگین کرده بود با درایت، امانتداری، صداقت و مهم‌تر از همه با استعانت از خداوند، شرایط متلاطم و پرمخاطره را به‌طور نسبی کنترل، آرام و دوره انتقال نظام را به‌خوبی طی کردند در آن شرایط، دولت موقت انقلاب اسلامی تحت نظارت شورای انقلاب پیش‌نویس قانون‌اساسی جمهوری‌اسلامی را تدوین کرد و با برگزاری انتخابات آزاد و سالم، مجلس بررسی قانون‌اساسی را که بعدا مجلس خبرگان قانون‌اساسی نام گرفت تشکیل داد و با برگزاری همه‌پرسی، زمینه اخذ رای مثبت اکثریت قریب‌به‌اتفاق مردم کشور انقلاب‌کرده را فراهم کرد. پس از استعفای دولت موقت، انتخابات مجلس‌شورای‌اسلامی و ریاست‌جمهوری انجام گرفت و با شکل‌گیری رسمی نظام جدید، تعدادی از اعضای دولت موقت در سمت نماینده مجلس به عرضه‌کردن خدماتشان ادامه دادند. در آبان‌ماه سال58، به مناسبت سالگرد استقلال الجزایر، نخست‌وزیر و دونفر از وزرای دولت موقت (آقایان دکتر ابراهیم یزدی و دکترمصطفی چمران) به الجزایر دعوت شدند و در حاشیه مراسم، بنابر درخواست مشاور امنیت ملی آمریکا، ملاقاتی میان مقامات دو کشور در محل اقامت دولتمردان ایرانی انجام گرفت. مطالبات مالی و اختلافات حقوقی باقی‌مانده از رژیم سابق، از یک‌سو و اعتراض به حضور شاه فراری و بیمار در آمریکا و وجود خطر بازگشت او به ایران، مانند بازگشت پس از کودتای مرداد32 از سوی دیگر، ضرورت ملاقات و گفت‌وگو تشخیص داده شد و درخواست طرف آمریکایی مورد پذیرش مقامات ایران قرار گرفت. در آن ملاقات در ابتدا طرف آمریکایی چنین اعلام کرد (قریب به مضمون):«ما انقلاب شما را می‌پذیریم، ما کشور شما را به رسمیت می‌شناسیم، ما دولت شما را به رسمیت می‌شناسیم، ما همه سلاح‌هایی را که قرارداد فروش آنها را با شاه بسته بودیم به شما تحویل می‌دهیم، ما دشمن مشترکی در همسایگی شمالی شما داریم و می‌توانیم در آینده با هم کار کنیم. ما به خدا معتقد هستیم و ما دو دولت می‌توانیم با هم کار کنیم.»طرف ایرانی پاسخ داد: «در این 27سال خدا و انجیل شما کجا بودند؟ آن زمانی که مردم ما را روی اجاق‌های داغ برشته می‌کردند انجیل شما در این مورد چه می‌‌گفت؟ وقتی بمب‌افکن‌های شما ویتنام را بمباران می‌کردند، خدای شما کجا بود؟» سپس، نخست‌وزیر دولت موقت اضافه کرد: «شما از 28مرداد1332، که در کشور ما کودتا کردید، مسوول تمام جنایات هستید.» در پاسخ، مشاور امنیت‌ملی رییس‌جمهوری آمریکا گفت: «یعنی می‌خواهید بگویید که چون شما انقلاب کرده‌اید ما باید به شما غرامت بدهیم؟» و جواب داده شد: «بلی». هر تعبیری شما می‌کنید این حق ماست که بابت خساراتی که به ملت ما از 28مرداد32 به‌بعد وارده‌ شده از شما درخواست غرامت کنیم.»اکنون که 35سال از آن تاریخ گذشته است و بسیاری از مقامات موثر به این نتیجه رسیده‌اند که مذاکره برای رفع اختلافات و موانع همکاری در راستای منافع کشور است و به مدیران کشور فرصت بیشتری برای خدمت به مردم و آبادی و عمران کشور می‌دهد. اکنون مقامات کشور اصل مذاکره را برای حل اختلافات، حتی با بدترین و بزرگ‌ترین دشمن، پذیرفته‌اند. پیشنهاد می‌شود که ‌با دعوت از مدیران گذشته از تجارب آنها استفاده شود.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.