انتخابات افغانستان؛ چالش درفرصتی تاریخی
بهارهمحبی
انتخابات ریاستجمهوری افغانستان یکی از چالشبرانگیزترین موضوعاتی است که در یک سال گذشته، زندگی افغانها را تحتتاثیر قرار داده است؛ انتخاباتی که انتظار میرفت حلال مشکلات کشور باشد، خود اکنون به یکمشکل لاینحل ملی تبدیل شده است. روزنامه افغانستاندیلی مینویسد، افغانها در انتخابات از جان مایه گذاشتند و با تحمل خطرات واقعی، پای صندوقهای رای آمدند، به این امید که مسیر واقعی توسعه و پیشرفت به روی افغانها باز شود و ارزشهای دموکراسی در جامعه نهادینه شود؛ ولی اینطور نشد. پس از آنکه روند شمارش آرا به بنبست رسید و با میانجیگری بینالمللی، مذاکرات سیاسی میان دو کاندیدای انتخابات آغاز شد، از نظر مردم افغانستان، انتخابات از مسیر واقعی و قانونی خود خارج شد و به یک پدیده صرفا سیاسی تقلیل یافت. اعتبار انتخابات به این است که مطابق قانون انجام شود و آرای واقعی مردم را به نمایش بگذارد. وقتی نتیجه انتخابات از صندوقهای رای معلوم نشود و میز گفتوگوهای سیاسی تعیینکننده نتیجه انتخابات و چگونگی تشکیل حکومت آینده باشد، دیگر اعتبار زیادی برای انتخابات باقی نمیماند. در این میان، انتشار گاهوبیگاه سندی مبنی بر دخالت
نیروهای دولتی در روند برگزاری انتخابات، شرایط را بیشازپیش بحرانی کرد و از اعتماد افغانها به نهادهای مسوول به شدت کاسته است. تلاشهای نهادهای بینالمللی و وزیر خارجه آمریکا هم تاکنون تنها توانسته عبداللهعبدالله و اشرفغنی احمدزی، کاندیداهای انتخابات را به پای میز مذاکره بکشاند اما نتیجه ملموسی نداشته است. هرچند هر روز از پیشرفتها و خوشبینیها صحبت میشود اما در عمل هنوز هم شرایط، بسیار شکننده ارزیابی میشود. در این مدت حداقل چندین پیشنویس که دربرگیرنده مطالبات هر دو نامزد است، پیشکش شده است. آخرین پیشنویسها حکایت از توافق بر سر نکاتی اساسی دارد. ازجمله، توافق بر سر برگزاری لویهجرگه، تعدیل قانون اساسی، ایجاد کمیسیون برای اصلاح ساختار کمیسیون انتخابات، حضور رییس اجرایی و معاونانشان در کابینه و شورای امنیت. اما اختلافنظرهای اساسی بر سر برخی اصلاحات همچنان ادامه دارد. بهعنوان مثال، گفته شده تیم اشرفغنی احمدزی تاکید دارد اعضای کابینه با مشورت رییس اجرایی انتخاب شود اما تیم عبدالله تاکید میکنند که بهجای کلمه مشورت، «تفاهم» استفاده شود. یعنی اعضای کابینه در تفاهم با رییس اجرایی انتخاب شود. روزنامه
هشت صبح افغانستان مینویسد، اختلافنظر دوم بر سر اصطلاحات «تساوی» و «تعادل» است. تیم عبدالله بر این باور است که در حکومت وحدتملی باید «تساوی» در همه امور رعایت شود. اما تیم احمدزی تاکید دارد در حکومت وحدتملی «تعادل» رعایت میشود. جدال سوم بر سر اداره کابینه است؛ تیم اشرفغنی بر این نظر است که رییسجمهور، رییس کابینه و رییس اجرایی، رییس شورای اجراییه است؛ اما تیم عبدالله تاکید میکند که باید رییس اجرایی، رییس کابینه باشد. اما در این میان مشکل اساسیتر «اعلام نتیجه انتخابات» است. تیم عبدالله روند بازبینی آرای انتخابات را شفاف نمیداند؛ به همین دلیل تاکید دارد توافق سیاسی اصل است و نتیجه یا اصلا در نظر گرفته نشود یا بهصورت مساوی اعلام شود. اما تیم احمدزی نتیجه را خط قرمز خود خوانده و تاکید دارد نتایج بازبینی آرا باید اعلام شود.
انتخابات ریاستجمهوری افغانستان یکی از چالشبرانگیزترین موضوعاتی است که در یک سال گذشته، زندگی افغانها را تحتتاثیر قرار داده است؛ انتخاباتی که انتظار میرفت حلال مشکلات کشور باشد، خود اکنون به یکمشکل لاینحل ملی تبدیل شده است. روزنامه افغانستاندیلی مینویسد، افغانها در انتخابات از جان مایه گذاشتند و با تحمل خطرات واقعی، پای صندوقهای رای آمدند، به این امید که مسیر واقعی توسعه و پیشرفت به روی افغانها باز شود و ارزشهای دموکراسی در جامعه نهادینه شود؛ ولی اینطور نشد. پس از آنکه روند شمارش آرا به بنبست رسید و با میانجیگری بینالمللی، مذاکرات سیاسی میان دو کاندیدای انتخابات آغاز شد، از نظر مردم افغانستان، انتخابات از مسیر واقعی و قانونی خود خارج شد و به یک پدیده صرفا سیاسی تقلیل یافت. اعتبار انتخابات به این است که مطابق قانون انجام شود و آرای واقعی مردم را به نمایش بگذارد. وقتی نتیجه انتخابات از صندوقهای رای معلوم نشود و میز گفتوگوهای سیاسی تعیینکننده نتیجه انتخابات و چگونگی تشکیل حکومت آینده باشد، دیگر اعتبار زیادی برای انتخابات باقی نمیماند. در این میان، انتشار گاهوبیگاه سندی مبنی بر دخالت
نیروهای دولتی در روند برگزاری انتخابات، شرایط را بیشازپیش بحرانی کرد و از اعتماد افغانها به نهادهای مسوول به شدت کاسته است. تلاشهای نهادهای بینالمللی و وزیر خارجه آمریکا هم تاکنون تنها توانسته عبداللهعبدالله و اشرفغنی احمدزی، کاندیداهای انتخابات را به پای میز مذاکره بکشاند اما نتیجه ملموسی نداشته است. هرچند هر روز از پیشرفتها و خوشبینیها صحبت میشود اما در عمل هنوز هم شرایط، بسیار شکننده ارزیابی میشود. در این مدت حداقل چندین پیشنویس که دربرگیرنده مطالبات هر دو نامزد است، پیشکش شده است. آخرین پیشنویسها حکایت از توافق بر سر نکاتی اساسی دارد. ازجمله، توافق بر سر برگزاری لویهجرگه، تعدیل قانون اساسی، ایجاد کمیسیون برای اصلاح ساختار کمیسیون انتخابات، حضور رییس اجرایی و معاونانشان در کابینه و شورای امنیت. اما اختلافنظرهای اساسی بر سر برخی اصلاحات همچنان ادامه دارد. بهعنوان مثال، گفته شده تیم اشرفغنی احمدزی تاکید دارد اعضای کابینه با مشورت رییس اجرایی انتخاب شود اما تیم عبدالله تاکید میکنند که بهجای کلمه مشورت، «تفاهم» استفاده شود. یعنی اعضای کابینه در تفاهم با رییس اجرایی انتخاب شود. روزنامه
هشت صبح افغانستان مینویسد، اختلافنظر دوم بر سر اصطلاحات «تساوی» و «تعادل» است. تیم عبدالله بر این باور است که در حکومت وحدتملی باید «تساوی» در همه امور رعایت شود. اما تیم احمدزی تاکید دارد در حکومت وحدتملی «تعادل» رعایت میشود. جدال سوم بر سر اداره کابینه است؛ تیم اشرفغنی بر این نظر است که رییسجمهور، رییس کابینه و رییس اجرایی، رییس شورای اجراییه است؛ اما تیم عبدالله تاکید میکند که باید رییس اجرایی، رییس کابینه باشد. اما در این میان مشکل اساسیتر «اعلام نتیجه انتخابات» است. تیم عبدالله روند بازبینی آرای انتخابات را شفاف نمیداند؛ به همین دلیل تاکید دارد توافق سیاسی اصل است و نتیجه یا اصلا در نظر گرفته نشود یا بهصورت مساوی اعلام شود. اما تیم احمدزی نتیجه را خط قرمز خود خوانده و تاکید دارد نتایج بازبینی آرا باید اعلام شود.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.