|

سازها و نوا

مَلِک، مُرغ شباهنگ


هشتم بهمن سالروز درگذشت «اسدالله ملک» است. این نوازنده بنام در ۱۴مرداد ۱۳۲۰ در محله «دروازه دولت» تهران و در یک خانواده لشت‌نشایی متولد شد. در ایام کودکی و نوجوانی حدود سه سال شاگرد ابوالحسن صبا بود و به‌زودی جزو شاگردان خاص ایشان محسوب شد. او شاگرد اساتیدی چون روح الله خالقی، هنگ‌آفرین، علی‌محمد خادم میثاق و... هم بود و به تکمیل آموخته‌های خویش و تجربه‌اندوزی مشغول شد. در همان سال‌ها خالقی، او را در ارکستر انجمن ملی موسیقی که توسط خود ایشان اداره می‌شد پذیرفت و به این‌ترتیب در بزرگی به روی پیشرفت و شکوفایی ملک باز شد. آغاز فعالیت‌های او در رادیو مربوط می‌شود به سال ۱۳۳۷ که در آن سال با ساختن قطعه «گریه لیلی» در مایه دشتی با کوک مخصوص (ر-می-دو-لا) و قطعه چهارمضرابی در مایه اصفهان با کوک مخصوص (دو-لا-لا-می) و اجرای آنها با ویولن، اشتهار فراوان یافت. از آن هنگام به بعد او با سبک منحصربه‌فرد خود در نوازندگی و آهنگسازی درهای بسته بسیاری را برای این موسیقی گشود. از جمله خوانندگانی که ملک با آنها همکاری داشتند، می‌توان به اکبر گلپایگانی، محمود محمودی‌خوانساری، ایرج، بهرام حصیری، محمدرضا شجریان، کوروس سرهنگ‌زاده و... اشاره کرد که ثمره سال‌ها همکاری آنها با استاد ملک آهنگ‌های زیبایی چون تک درخت، مرغ شباهنگ، جدایی تو، حکایت دل و... است که سال‌ها مورد اقبال مردم ایران بوده‌است. در سال‌های پس از انقلاب نیز او تلاش خود را برای اعتلای موسیقی متوقف نکرد و حتی بسیاری از هنرمندان«گلها»را به همکاری مجدد فرا خواندند که می‌توان به اساتیدی چون فضل‌الله توکل اشاره کرد که به دعوت ایشان پاسخ مثبت دادند. در اواخر عمر او شروع به ضبط آثار ارکستری خود با سازبندی‌های مختلفی (مانند ویولن - عود، ویولن - سنتور - سه‌تار، ویولن - قانون، ویولن - عود - سنتور و...) کرد که می‌توان به کاست‌های «نغمه رویایی»،«سمیرا»، «نغمه‌ها» و... . اشاره نمود که هر کدام‌شان سرشار از قطعات زیبایی برای همنوازی می‌باشد. آلبوم‌های او از این قرارند: آفتاب، سمیرا، آبنوس، آتش‌انگیز، ترکم نکن، غروب کوهستان، گریه لیلی، آناهیتا، باربد، آزاده، نغمه‌ها، هدیه، نغمه رویایی، شهرآشوب، گلنوش، سماع ۱، سماع ۲، ساز و نوا ۱، ساز و نوا ۲، ساز و نوا ۳، کرشمه، غنچه پاییز، مرغ شباهنگ، جان عاشق، گلهای تازه شماره‌های 168-154-148-145-132-130-129-118-115-76-72-47-46-43-39-38-35-24-20-19-17-10، برگ سبز شماره‌های 305-306و تعدادی از برنامه‌های تکنوازان.

هشتم بهمن سالروز درگذشت «اسدالله ملک» است. این نوازنده بنام در ۱۴مرداد ۱۳۲۰ در محله «دروازه دولت» تهران و در یک خانواده لشت‌نشایی متولد شد. در ایام کودکی و نوجوانی حدود سه سال شاگرد ابوالحسن صبا بود و به‌زودی جزو شاگردان خاص ایشان محسوب شد. او شاگرد اساتیدی چون روح الله خالقی، هنگ‌آفرین، علی‌محمد خادم میثاق و... هم بود و به تکمیل آموخته‌های خویش و تجربه‌اندوزی مشغول شد. در همان سال‌ها خالقی، او را در ارکستر انجمن ملی موسیقی که توسط خود ایشان اداره می‌شد پذیرفت و به این‌ترتیب در بزرگی به روی پیشرفت و شکوفایی ملک باز شد. آغاز فعالیت‌های او در رادیو مربوط می‌شود به سال ۱۳۳۷ که در آن سال با ساختن قطعه «گریه لیلی» در مایه دشتی با کوک مخصوص (ر-می-دو-لا) و قطعه چهارمضرابی در مایه اصفهان با کوک مخصوص (دو-لا-لا-می) و اجرای آنها با ویولن، اشتهار فراوان یافت. از آن هنگام به بعد او با سبک منحصربه‌فرد خود در نوازندگی و آهنگسازی درهای بسته بسیاری را برای این موسیقی گشود. از جمله خوانندگانی که ملک با آنها همکاری داشتند، می‌توان به اکبر گلپایگانی، محمود محمودی‌خوانساری، ایرج، بهرام حصیری، محمدرضا شجریان، کوروس سرهنگ‌زاده و... اشاره کرد که ثمره سال‌ها همکاری آنها با استاد ملک آهنگ‌های زیبایی چون تک درخت، مرغ شباهنگ، جدایی تو، حکایت دل و... است که سال‌ها مورد اقبال مردم ایران بوده‌است. در سال‌های پس از انقلاب نیز او تلاش خود را برای اعتلای موسیقی متوقف نکرد و حتی بسیاری از هنرمندان«گلها»را به همکاری مجدد فرا خواندند که می‌توان به اساتیدی چون فضل‌الله توکل اشاره کرد که به دعوت ایشان پاسخ مثبت دادند. در اواخر عمر او شروع به ضبط آثار ارکستری خود با سازبندی‌های مختلفی (مانند ویولن - عود، ویولن - سنتور - سه‌تار، ویولن - قانون، ویولن - عود - سنتور و...) کرد که می‌توان به کاست‌های «نغمه رویایی»،«سمیرا»، «نغمه‌ها» و... . اشاره نمود که هر کدام‌شان سرشار از قطعات زیبایی برای همنوازی می‌باشد. آلبوم‌های او از این قرارند: آفتاب، سمیرا، آبنوس، آتش‌انگیز، ترکم نکن، غروب کوهستان، گریه لیلی، آناهیتا، باربد، آزاده، نغمه‌ها، هدیه، نغمه رویایی، شهرآشوب، گلنوش، سماع ۱، سماع ۲، ساز و نوا ۱، ساز و نوا ۲، ساز و نوا ۳، کرشمه، غنچه پاییز، مرغ شباهنگ، جان عاشق، گلهای تازه شماره‌های 168-154-148-145-132-130-129-118-115-76-72-47-46-43-39-38-35-24-20-19-17-10، برگ سبز شماره‌های 305-306و تعدادی از برنامه‌های تکنوازان.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.