|

ادامه ماجرای بافت تاریخی شیراز

محمدرضا نسب‌عبداللهی

جلسه‌ای در استانداری فارس برای تصمیم‌گیری درباره بافت تاریخی شیراز تشکیل شده که شماری از فرماندهان نظامی نیز در آن حضور داشته‌اند.

محمدهادی ایمانیه، استاندار فارس، در این جلسه گفته کمیته‌ای شامل قرارگاه احمد بن‌موسی، شهرداری و میراث فرهنگی باید وضعیت خانه‌های بافت تاریخی شیراز را تعیین تکلیف کنند.
استاندار فارس در حالی تصمیم‌گیری برای خانه‌های بافت تاریخی شیراز را به چنین کمیته‌ای سپرده که بر اساس قوانین، میراث فرهنگی تنها دستگاه مسئول در این خصوص است و دخالت‌دادن سایر دستگاه‌ها برای تشخیص میراثی‌بودن یا نبودن بناها، قانونی نیست.
ایمانیه که یک هفته پیش گفته بود با تخریب خانه‌های تاریخی مخالف است، اکنون پای غیر‌میراثی‌ها را به این مناقشه باز کرده و می‌گوید: وجود خانه‌های بلاتکلیف، زمینه‌ای برای تجمع معتادان و دیگر آسیب‌های اجتماعی در بافت تاریخی شیراز شده و کمیته‌ای شامل میراث فرهنگی، قرارگاه احمد بن‌موسی و شهرداری شیراز در مدت زمان مشخص باید این خانه‌ها را تعیین تکلیف کنند.
طرح توسعه شاهچراغ در سال‌های گذشته باعث تخریب ده‌ها خانه تاریخی در شیراز شده است. به جای این خانه‌های تاریخی، «مجتمع تجاری، ساختمان اداری و پارکینگ» ساخته شده است.
به‌تازگی نیز اتحادیه انجمن‌های علمی دانشجویی معماری، مرمت و شهرسازی ایران در نامه‌ای به ابراهیم رئیسی، درخصوص خطر تخریب سازمان‌یافته بافت تاریخی شیراز به بهانه‌ توسعه حرم شاهچراغ هشدار داده است.
این اتحادیه در نامه‌ای به رئیس‌جمهور نوشت:‌ تخریب‌های گسترده‌ای در بافت تاریخی شهر شیراز در این سال‌ها تحت عنوان توسعه حرم صورت گرفته که با تأسف بسیار، اکثر بناهای جایگزین کاربری‌های تجاری داشته و به نوعی پاساژسازی با عنوان توسعه حرم صورت گرفته است. این سوداگری شهری گسترده متأسفانه قصد توقف نداشته و هر روز به بهانه‌های مختلف و با طرح‌های عجولانه و بدون کارشناسی، بخش‌های بزرگی از بافت تاریخی شیراز با پیشینه هزار‌ساله و هم‌پیوند با هویت ایرانی ـ اسلامی را به‌عنوان توسعه حرم اما با مقاصد پشت پرده مالی و سوداگری نابود کرده است.
در ادامه این نامه آمده: پروژه ناموفق بین‌الحرمین که پس از سال‌ها هیچ رونق و اعتلایی به مفهوم زیارت نداده، درس عبرتی برای متولیان امر نشده و همچنان به دنبال مداخلات بزرگ‌مقیاس در محدوده حرم و تخریب تاریخ و فرهنگ شیراز هستند. در آخرین طرحی که برای این بافت ارزشمند تاریخی برنامه‌ریزی شده است، ایجاد یک صحن بزرگ بین حرم شاهچراغ‌(ع) و حرم سید‌علاالدین حسین‌(ع) است که با تخریب ۵۷ هکتار (۵۷۰ هزار متر‌مربع) از بافت تاریخی و از‌بین‌رفتن صدها خانه ثبت ملی و ارزشمند همراه خواهد بود. تخریب مواریث فرهنگی و تاریخی این سرزمین توسط هر جایگاه، سازمان یا مقام مسئولی، تخریب فرهنگ، تاریخ و هویت این سرزمین است.
اتحادیه انجمن‌های علمی دانشجویی معماری، مرمت و شهرسازی ایران می‌گوید: آنچه که باعث تأسف بسیار است، این حقیقت غیرقابل‌کتمان بوده که موارد بسیاری از تملک‌ها و تصاحب‌های خانه‌های این بافت تاریخی با حکم دادگاه یا قطع خدمات شهری نظیر برق و گاز جهت فشار برای تخلیه خانه‌ها و در کل با عدم رضایت ساکنین همراه بوده است.
این اتحادیه درخواست کرده تا رئیس‌جمهور هرچه سریع‌تر نسبت به توقف اقدامات مخربانه در بافت تاریخی شهر شیراز و حفاظت و مرمت بناهای ارزشمند آن و ترویج مفاهیم زیست مؤمنانه در جوار شاهچراغ و گردشگری زیارت‌محور با تأکید بر حفاظت از ارزش‌های تاریخی و فرهنگی، دستورات، اقدامات و پیگیری‌های لازم را انجام دهد.
در همین حال دکتر غلامحسین معماریان، استادتمام رشته معماری در دانشگاه علم‌و‌صنعت ایران، در نامه‌ای به محمدهادی ایمانیه، استاندار فارس، روند تخریب بافت تاریخی شیراز را به بهانه توسعه شاهچراغ، مشابه «توسعه عربستانی» توصیف کرده و خواهان توقف آن شده است. این استاد دانشگاه در نامه‌اش ضمن انتقاد از طرح موسوم به «طرح ۵۷ هکتاری توسعه شاهچراغ» که منجر به تخریب بافت تاریخی شیراز می‌شود، نوشته: تنها دو کشور هستند که به بهانه اکرام زائران یا بهانه‌های دیگر به تخریب بافت تاریخی اقدام کرده و می‌کنند: ایران و عربستان.
شماری از فعالان میراث فرهنگی می‌گویند برای اجرای طرح توسعه حرم شاهچراغ به جای اینکه بافت تاریخی شیراز تخریب شود، مجتمع‌های تجاری که در یکی، دو دهه گذشته در راستای اجرای طرح توسعه حرم شاهچراغ و به نام طرح بین‌الحرمین و با نابودکردن خانه‌های تاریخی ساخته شده‌اند، تخریب شوند تا طرح توسعه شاهچراغ به جای این ساخت‌وسازهای ناهمگون اجرا شود.
بافت تاریخی شیراز صدها سال قدمت دارد و چندین محله‌ قدیمی را در دل خود جای داده است. مساحت این بافت تاریخی افزون بر ۳۰۰ هکتار برآورد می‌شود.

جلسه‌ای در استانداری فارس برای تصمیم‌گیری درباره بافت تاریخی شیراز تشکیل شده که شماری از فرماندهان نظامی نیز در آن حضور داشته‌اند.

محمدهادی ایمانیه، استاندار فارس، در این جلسه گفته کمیته‌ای شامل قرارگاه احمد بن‌موسی، شهرداری و میراث فرهنگی باید وضعیت خانه‌های بافت تاریخی شیراز را تعیین تکلیف کنند.
استاندار فارس در حالی تصمیم‌گیری برای خانه‌های بافت تاریخی شیراز را به چنین کمیته‌ای سپرده که بر اساس قوانین، میراث فرهنگی تنها دستگاه مسئول در این خصوص است و دخالت‌دادن سایر دستگاه‌ها برای تشخیص میراثی‌بودن یا نبودن بناها، قانونی نیست.
ایمانیه که یک هفته پیش گفته بود با تخریب خانه‌های تاریخی مخالف است، اکنون پای غیر‌میراثی‌ها را به این مناقشه باز کرده و می‌گوید: وجود خانه‌های بلاتکلیف، زمینه‌ای برای تجمع معتادان و دیگر آسیب‌های اجتماعی در بافت تاریخی شیراز شده و کمیته‌ای شامل میراث فرهنگی، قرارگاه احمد بن‌موسی و شهرداری شیراز در مدت زمان مشخص باید این خانه‌ها را تعیین تکلیف کنند.
طرح توسعه شاهچراغ در سال‌های گذشته باعث تخریب ده‌ها خانه تاریخی در شیراز شده است. به جای این خانه‌های تاریخی، «مجتمع تجاری، ساختمان اداری و پارکینگ» ساخته شده است.
به‌تازگی نیز اتحادیه انجمن‌های علمی دانشجویی معماری، مرمت و شهرسازی ایران در نامه‌ای به ابراهیم رئیسی، درخصوص خطر تخریب سازمان‌یافته بافت تاریخی شیراز به بهانه‌ توسعه حرم شاهچراغ هشدار داده است.
این اتحادیه در نامه‌ای به رئیس‌جمهور نوشت:‌ تخریب‌های گسترده‌ای در بافت تاریخی شهر شیراز در این سال‌ها تحت عنوان توسعه حرم صورت گرفته که با تأسف بسیار، اکثر بناهای جایگزین کاربری‌های تجاری داشته و به نوعی پاساژسازی با عنوان توسعه حرم صورت گرفته است. این سوداگری شهری گسترده متأسفانه قصد توقف نداشته و هر روز به بهانه‌های مختلف و با طرح‌های عجولانه و بدون کارشناسی، بخش‌های بزرگی از بافت تاریخی شیراز با پیشینه هزار‌ساله و هم‌پیوند با هویت ایرانی ـ اسلامی را به‌عنوان توسعه حرم اما با مقاصد پشت پرده مالی و سوداگری نابود کرده است.
در ادامه این نامه آمده: پروژه ناموفق بین‌الحرمین که پس از سال‌ها هیچ رونق و اعتلایی به مفهوم زیارت نداده، درس عبرتی برای متولیان امر نشده و همچنان به دنبال مداخلات بزرگ‌مقیاس در محدوده حرم و تخریب تاریخ و فرهنگ شیراز هستند. در آخرین طرحی که برای این بافت ارزشمند تاریخی برنامه‌ریزی شده است، ایجاد یک صحن بزرگ بین حرم شاهچراغ‌(ع) و حرم سید‌علاالدین حسین‌(ع) است که با تخریب ۵۷ هکتار (۵۷۰ هزار متر‌مربع) از بافت تاریخی و از‌بین‌رفتن صدها خانه ثبت ملی و ارزشمند همراه خواهد بود. تخریب مواریث فرهنگی و تاریخی این سرزمین توسط هر جایگاه، سازمان یا مقام مسئولی، تخریب فرهنگ، تاریخ و هویت این سرزمین است.
اتحادیه انجمن‌های علمی دانشجویی معماری، مرمت و شهرسازی ایران می‌گوید: آنچه که باعث تأسف بسیار است، این حقیقت غیرقابل‌کتمان بوده که موارد بسیاری از تملک‌ها و تصاحب‌های خانه‌های این بافت تاریخی با حکم دادگاه یا قطع خدمات شهری نظیر برق و گاز جهت فشار برای تخلیه خانه‌ها و در کل با عدم رضایت ساکنین همراه بوده است.
این اتحادیه درخواست کرده تا رئیس‌جمهور هرچه سریع‌تر نسبت به توقف اقدامات مخربانه در بافت تاریخی شهر شیراز و حفاظت و مرمت بناهای ارزشمند آن و ترویج مفاهیم زیست مؤمنانه در جوار شاهچراغ و گردشگری زیارت‌محور با تأکید بر حفاظت از ارزش‌های تاریخی و فرهنگی، دستورات، اقدامات و پیگیری‌های لازم را انجام دهد.
در همین حال دکتر غلامحسین معماریان، استادتمام رشته معماری در دانشگاه علم‌و‌صنعت ایران، در نامه‌ای به محمدهادی ایمانیه، استاندار فارس، روند تخریب بافت تاریخی شیراز را به بهانه توسعه شاهچراغ، مشابه «توسعه عربستانی» توصیف کرده و خواهان توقف آن شده است. این استاد دانشگاه در نامه‌اش ضمن انتقاد از طرح موسوم به «طرح ۵۷ هکتاری توسعه شاهچراغ» که منجر به تخریب بافت تاریخی شیراز می‌شود، نوشته: تنها دو کشور هستند که به بهانه اکرام زائران یا بهانه‌های دیگر به تخریب بافت تاریخی اقدام کرده و می‌کنند: ایران و عربستان.
شماری از فعالان میراث فرهنگی می‌گویند برای اجرای طرح توسعه حرم شاهچراغ به جای اینکه بافت تاریخی شیراز تخریب شود، مجتمع‌های تجاری که در یکی، دو دهه گذشته در راستای اجرای طرح توسعه حرم شاهچراغ و به نام طرح بین‌الحرمین و با نابودکردن خانه‌های تاریخی ساخته شده‌اند، تخریب شوند تا طرح توسعه شاهچراغ به جای این ساخت‌وسازهای ناهمگون اجرا شود.
بافت تاریخی شیراز صدها سال قدمت دارد و چندین محله‌ قدیمی را در دل خود جای داده است. مساحت این بافت تاریخی افزون بر ۳۰۰ هکتار برآورد می‌شود.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.