|

موسیقی فیلم در شماره اخیر نشریه «مقام موسیقایی»

صداهای دیدنی

یکی از قابل‌توجه‌ترین نشریاتی که در چندسال اخیر در حوزه موسیقی منتشر شده‌، نشریه «مقام موسیقایی» است که اولین کتاب فصل موسیقی در ایران هم به‌شمار می‌رود. شماره اخیر این نشریه که شماره ششم از دور تازه آن به‌شمار می‌رود، ویژه موسیقی فیلم است و با عنوان «صداهای دیدنی» به چاپ رسیده است. دبیر ویژه این شماره از «مقام موسیقایی»، سهراب حسینی است و در میان شورای علمی و تحریریه نشریه هم اسامی چهره‌های شناخته‌شده‌ای چون علی‌رضا مشایخی، محمدرضا درویشی، شاهین فرهت، محمدرضا اصلانی، مجید کیانی و... دیده می‌شود.
شماره ششم «مقام موسیقایی» به موضوعی پرداخته که پیش از این در ایران کمتر به آن توجه شده و آن هم ارتباط میان دو هنر موسیقی و سینماست؛ موضوعی که در غرب مورد توجه زیادی بوده و کتاب‌ها و مقاله‌های بسیاری در مورد آن منتشر شده است. ارتباط میان موسیقی و سینما از ابتدای شکل‌گیری سینما وجود داشته و بعدها تحولات بسیاری را پشت‌سر گذاشته است.
در ابتدای نشریه، به تاریخچه موسیقی فیلم پرداخته شده و چند ترجمه و تالیف حول این موضوع به چاپ رسیده که عبارتند از: «موسیقی و فیلم صامت» نوشته جیمز وایرزبکی با ترجمه فرشاد جعفری، «کنسرتو برای فیلم ساز و سازهای زهی» نوشته رضا دادبه و امید رهنمایی که به موسیقی فیلم در قرن بیستم پرداخته و «موسیقی فیلم به‌مثابه مولفه‌ای مفهومی: جنبش‌های موسیقی فیلم در سینمای غیرصنعتی» نوشته ونداد جلیلی. بخش بعدی نشریه به تحلیل موسیقی فیلم اختصاص پیدا کرده و با مقاله‌ای از محمدرضا اصلانی با نام «گوش بر آینه نه تا بشنوی آواز من» شروع می‌شود. اصلانی در بخشی از مقاله‌اش آورده: «باری، مساله موسیقی-سینما، مساله ‌بودن است در جهان عدم قطعیت و بودن در جهان احتمالات در حضور فعال و بی‌واسطه گفت‌وگوی انسانی و اشیا و عناصر، دیالکت عناصر در پویابودن و حضورداشتن خود. نه چیزی می‌باید پنهان شود؛ نه چیزی می‌باید که حضورش چنان باشد که حس نشود. ما در جهانیم از برای آنکه بگوییم در جهانیم و جهان نیز هست از برای آنکه حاضر باشد در بودن و ما دو با هم در شدنیم.» مقاله بعدی نوشته احمد الستی است با عنوان «سکانس صبحانه فیلم همشهری کین: تقارن در ساختار سینمایی». مقاله دیگری نیز از ونداد جلیلی در این بخش آمده که به ارزیابی انتقادی خط موسیقی در سینمای ایران پرداخته است. اما مفصل‌ترین بخش نشریه دربرگیرنده گفت‌وگوهایی با چهره‌های شناخته‌شده موسیقی و سینمای ایران است و شروع این بخش هم به گفت‌وگوی بابک بیات و بهرام بیضایی اختصاص یافته است؛ گفت‌وگویی که بیشتر به یک نشست شباهت دارد و پیش از این و در زمستان 1377 در مجله صحنه منتشر شده بود. به‌جز این، گفت‌وگوهای سهراب حسینی با مسعود کیمیایی، داریوش مهرجویی، محمدرضا درویشی، حسین علیزاده، پیمان یزدانیان، بهزاد عبدی و بابک میرزاخانی، گفت‌وگوی فرهاد بامداد با احمد پژمان، گفت‌وگوی سعید اداک با لوریس چکناواریان، گفت‌وگوی فروغ بهمن‌پور با اسفندیار منفردزاده و گفت‌وگوی سینا صدقی و امیرحسین ندایی، دیگر گفت‌وگوهای این بخش‌ هستند. گفت‌وگوهایی که در این بخش به چاپ رسیده، هم به لحاظ تئوریک قابل توجهند و هم از این نظر که به صورت موردی به موسیقی فیلم‌های تعدادی از مهم‌ترین کارگردان‌های این سال‌های ایران پرداخته است. همچنین لوح فشرده صوتی و تصویری هم ضمیمه نشریه است که در آن موسیقی فیلم‌های «جرم»، «هامون»، «مسافران»، «آتش سبز»، «بوی کافور، عطر یاس»، «شب‌های روشن» و «آواز گنجشک‌ها» آمده است.
یکی از قابل‌توجه‌ترین نشریاتی که در چندسال اخیر در حوزه موسیقی منتشر شده‌، نشریه «مقام موسیقایی» است که اولین کتاب فصل موسیقی در ایران هم به‌شمار می‌رود. شماره اخیر این نشریه که شماره ششم از دور تازه آن به‌شمار می‌رود، ویژه موسیقی فیلم است و با عنوان «صداهای دیدنی» به چاپ رسیده است. دبیر ویژه این شماره از «مقام موسیقایی»، سهراب حسینی است و در میان شورای علمی و تحریریه نشریه هم اسامی چهره‌های شناخته‌شده‌ای چون علی‌رضا مشایخی، محمدرضا درویشی، شاهین فرهت، محمدرضا اصلانی، مجید کیانی و... دیده می‌شود.
شماره ششم «مقام موسیقایی» به موضوعی پرداخته که پیش از این در ایران کمتر به آن توجه شده و آن هم ارتباط میان دو هنر موسیقی و سینماست؛ موضوعی که در غرب مورد توجه زیادی بوده و کتاب‌ها و مقاله‌های بسیاری در مورد آن منتشر شده است. ارتباط میان موسیقی و سینما از ابتدای شکل‌گیری سینما وجود داشته و بعدها تحولات بسیاری را پشت‌سر گذاشته است.
در ابتدای نشریه، به تاریخچه موسیقی فیلم پرداخته شده و چند ترجمه و تالیف حول این موضوع به چاپ رسیده که عبارتند از: «موسیقی و فیلم صامت» نوشته جیمز وایرزبکی با ترجمه فرشاد جعفری، «کنسرتو برای فیلم ساز و سازهای زهی» نوشته رضا دادبه و امید رهنمایی که به موسیقی فیلم در قرن بیستم پرداخته و «موسیقی فیلم به‌مثابه مولفه‌ای مفهومی: جنبش‌های موسیقی فیلم در سینمای غیرصنعتی» نوشته ونداد جلیلی. بخش بعدی نشریه به تحلیل موسیقی فیلم اختصاص پیدا کرده و با مقاله‌ای از محمدرضا اصلانی با نام «گوش بر آینه نه تا بشنوی آواز من» شروع می‌شود. اصلانی در بخشی از مقاله‌اش آورده: «باری، مساله موسیقی-سینما، مساله ‌بودن است در جهان عدم قطعیت و بودن در جهان احتمالات در حضور فعال و بی‌واسطه گفت‌وگوی انسانی و اشیا و عناصر، دیالکت عناصر در پویابودن و حضورداشتن خود. نه چیزی می‌باید پنهان شود؛ نه چیزی می‌باید که حضورش چنان باشد که حس نشود. ما در جهانیم از برای آنکه بگوییم در جهانیم و جهان نیز هست از برای آنکه حاضر باشد در بودن و ما دو با هم در شدنیم.» مقاله بعدی نوشته احمد الستی است با عنوان «سکانس صبحانه فیلم همشهری کین: تقارن در ساختار سینمایی». مقاله دیگری نیز از ونداد جلیلی در این بخش آمده که به ارزیابی انتقادی خط موسیقی در سینمای ایران پرداخته است. اما مفصل‌ترین بخش نشریه دربرگیرنده گفت‌وگوهایی با چهره‌های شناخته‌شده موسیقی و سینمای ایران است و شروع این بخش هم به گفت‌وگوی بابک بیات و بهرام بیضایی اختصاص یافته است؛ گفت‌وگویی که بیشتر به یک نشست شباهت دارد و پیش از این و در زمستان 1377 در مجله صحنه منتشر شده بود. به‌جز این، گفت‌وگوهای سهراب حسینی با مسعود کیمیایی، داریوش مهرجویی، محمدرضا درویشی، حسین علیزاده، پیمان یزدانیان، بهزاد عبدی و بابک میرزاخانی، گفت‌وگوی فرهاد بامداد با احمد پژمان، گفت‌وگوی سعید اداک با لوریس چکناواریان، گفت‌وگوی فروغ بهمن‌پور با اسفندیار منفردزاده و گفت‌وگوی سینا صدقی و امیرحسین ندایی، دیگر گفت‌وگوهای این بخش‌ هستند. گفت‌وگوهایی که در این بخش به چاپ رسیده، هم به لحاظ تئوریک قابل توجهند و هم از این نظر که به صورت موردی به موسیقی فیلم‌های تعدادی از مهم‌ترین کارگردان‌های این سال‌های ایران پرداخته است. همچنین لوح فشرده صوتی و تصویری هم ضمیمه نشریه است که در آن موسیقی فیلم‌های «جرم»، «هامون»، «مسافران»، «آتش سبز»، «بوی کافور، عطر یاس»، «شب‌های روشن» و «آواز گنجشک‌ها» آمده است.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.