انتخابات روی موج کلابهاوس
اسفند سال گذشته بود که موج محبوبیت یک شبکه اجتماعی در ایران فراگیر شد. یک شبکه اجتماعی جدید که بر پایه مدیوم صدا فعالیت میکند و فضای جدید و جالبی را در اختیار کاربران قرار میدهد. پیشتر شبکههای اجتماعی در دنیا هم موجب تسهیل روابط شده بودند و هم تریبونهای تازهای برای کاربران ایجاد کرده بودند. حالا کلابهاوس آمده تا با بهرهبردن از مدیوم صدا این ارتباط را نزدیکتر کند. به این ترتیب بود که بعد از یک ماه آزمون و خطا نهایتا در تعطیلات عید کلابهاوس و اتاقهای پررفتوآمدش به یکی از محبوبترین سرگرمیهای کاربران ایرانی شبکههای اجتماعی تبدیل شد؛ پلتفرمی که سرانجام توانست یخ بیحسی نسبت به انتخابات ریاستجمهوری 1400 را که چند ماه دیگر در ایران برگزار میشود، بشکند و فضای گفتوشنود سیاسی را فراهم کند. اگر چهار سال پیش این توییتر بود که سردمدار ایجاد فضای سیاسی و انتخاباتی بود و خوراک و محتوای لازم را برای سایر پلتفرمها و شبکههای اجتماعی ایجاد میکرد اینبار این وظیفه گویا بر عهده کلابهاوس گذاشته شده است. این را میتوان از اتاقهای پررفتوآمد این چند هفته فهمید که هر شب یک چهره سیاسی در آن پشت تریبون کلابهاوس نشسته و به سؤال کاربران زیادی پاسخ میدهد. با اینکه کلابهاوس هنوز نسخهای برای کاربران سیستمعامل اندروید ندارد اما همین انحصار سیستمعامل آیاواس هم موجب نشده تا تبوتاب این شبها فرو بنشیند و به این ترتیب اتاقی با حضور جواد ظریف به هشت هزار شنونده رسید که فعلا حداکثر ظرفیت اتاقهای گفتوگوی این شبکه اجتماعی است. مثل هر شبکه اجتماعی دیگر که در ایران پرطرفدار میشود و بعد از محبوبیت آن باید منتظر فیلترینگ آن باشیم، در اینجا هم نگرانیهایی برای ادامه فعالیت کلابهاوس وجود دارد. مسئلهای که محمدجواد آذریجهرمی، وزیر ارتباطات ایران، در یکی از اتاقهای گفتوگو به آن پاسخ شایان توجهی داد. او در گفتوگو با یك روحانی اصولگرا از او خواست تا به «دوستان» توصیه کند که این شبکه اجتماعی را فیلتر نکنند. به هر حال چه او و چه محمدجواد ظریف که از سوی دولت در کلابهاوس حضور داشتند، رسما اعلام کردند فیلترینگ کلابهاوس در برنامه آنها نیست اما به هر حال میدانیم که دکمه فیلترینگ شبکههای اجتماعی از جای دیگری غیر از دولت فشرده میشود. این پلتفرم این روزها تنها به مسئله انتخابات معطوف نیست. برای مثال موضوع قرارداد 25ساله ایران و چین که در هفته گذشته محل نقد و بحثهای زیادی شده بود، محمدجواد ظریف، سعید خطیبزاده و تیم وزارت خارجه را به کلابهاوس کشاند تا برای هشت هزار کاربر این شبکه اجتماعی به صورت آنلاین درباره این قرارداد توضیح دهند؛ گفتوگویی جنجالی که حواشی فراوانی داشت و بیشک یکی از مهمترین محتواهایی بود که این روزها حول این قرارداد تولید شده بود. حواشی این بحث مثل سانسورکردن خبرنگاران شبکههای تلویزیونی فارسیزبان خارج از ایران البته موجب حواشی زیادی بعد از این گفتوگو شد و برای گرداننده این اتاق در کلابهاوس هم محدودیتهایی ایجاد کرد. مدیران کلابهاوس فکرش را هم نمیکردند این شبکه اجتماعی چنان پرطرفدار شود؛ چراکه این پلتفرم را برای کاربران آمریکایی که درصد سیستمعامل آیاواس در آنها بیشتر است طراحی کرده بودند كه فقط با دعوتنامه امكان حضور در آن هست اما استقبال جهانی از این شبکه اجتماعی آنها را به سمت توسعه این شبکه اجتماعی و ایجاد نسخه اندروید هم میبرد. مسئلهای که میتواند با توسعه بیشتر این شبکه اجتماعی، آن را به رقیبی جدی برای سایر رسانهها تبدیل کند؛ بهویژه در ایران که محدودیتهای فراوانی در رسانهها وجود دارد و انحصار و فیلترینگ موجب شده تا مردم بیش از هر وقت دیگری علاقهمند به استفاده از شبکههای اجتماعی باشند. به این ترتیب امکانات شبکه اجتماعیای مانند کلابهاوس میتواند بازار رسانههایی مثل تلویزیونها را چه در ایران و چه خارج از ایران کساد کند. فعلا که دور، دور صداست و اتاقهای شلوغ کلابهاوس كه هنوز امكان ترولكردن یا حضور با اسم مستعار یا ساخت كاربر فیك در آن ممكن نشده است.
اسفند سال گذشته بود که موج محبوبیت یک شبکه اجتماعی در ایران فراگیر شد. یک شبکه اجتماعی جدید که بر پایه مدیوم صدا فعالیت میکند و فضای جدید و جالبی را در اختیار کاربران قرار میدهد. پیشتر شبکههای اجتماعی در دنیا هم موجب تسهیل روابط شده بودند و هم تریبونهای تازهای برای کاربران ایجاد کرده بودند. حالا کلابهاوس آمده تا با بهرهبردن از مدیوم صدا این ارتباط را نزدیکتر کند. به این ترتیب بود که بعد از یک ماه آزمون و خطا نهایتا در تعطیلات عید کلابهاوس و اتاقهای پررفتوآمدش به یکی از محبوبترین سرگرمیهای کاربران ایرانی شبکههای اجتماعی تبدیل شد؛ پلتفرمی که سرانجام توانست یخ بیحسی نسبت به انتخابات ریاستجمهوری 1400 را که چند ماه دیگر در ایران برگزار میشود، بشکند و فضای گفتوشنود سیاسی را فراهم کند. اگر چهار سال پیش این توییتر بود که سردمدار ایجاد فضای سیاسی و انتخاباتی بود و خوراک و محتوای لازم را برای سایر پلتفرمها و شبکههای اجتماعی ایجاد میکرد اینبار این وظیفه گویا بر عهده کلابهاوس گذاشته شده است. این را میتوان از اتاقهای پررفتوآمد این چند هفته فهمید که هر شب یک چهره سیاسی در آن پشت تریبون کلابهاوس نشسته و به سؤال کاربران زیادی پاسخ میدهد. با اینکه کلابهاوس هنوز نسخهای برای کاربران سیستمعامل اندروید ندارد اما همین انحصار سیستمعامل آیاواس هم موجب نشده تا تبوتاب این شبها فرو بنشیند و به این ترتیب اتاقی با حضور جواد ظریف به هشت هزار شنونده رسید که فعلا حداکثر ظرفیت اتاقهای گفتوگوی این شبکه اجتماعی است. مثل هر شبکه اجتماعی دیگر که در ایران پرطرفدار میشود و بعد از محبوبیت آن باید منتظر فیلترینگ آن باشیم، در اینجا هم نگرانیهایی برای ادامه فعالیت کلابهاوس وجود دارد. مسئلهای که محمدجواد آذریجهرمی، وزیر ارتباطات ایران، در یکی از اتاقهای گفتوگو به آن پاسخ شایان توجهی داد. او در گفتوگو با یك روحانی اصولگرا از او خواست تا به «دوستان» توصیه کند که این شبکه اجتماعی را فیلتر نکنند. به هر حال چه او و چه محمدجواد ظریف که از سوی دولت در کلابهاوس حضور داشتند، رسما اعلام کردند فیلترینگ کلابهاوس در برنامه آنها نیست اما به هر حال میدانیم که دکمه فیلترینگ شبکههای اجتماعی از جای دیگری غیر از دولت فشرده میشود. این پلتفرم این روزها تنها به مسئله انتخابات معطوف نیست. برای مثال موضوع قرارداد 25ساله ایران و چین که در هفته گذشته محل نقد و بحثهای زیادی شده بود، محمدجواد ظریف، سعید خطیبزاده و تیم وزارت خارجه را به کلابهاوس کشاند تا برای هشت هزار کاربر این شبکه اجتماعی به صورت آنلاین درباره این قرارداد توضیح دهند؛ گفتوگویی جنجالی که حواشی فراوانی داشت و بیشک یکی از مهمترین محتواهایی بود که این روزها حول این قرارداد تولید شده بود. حواشی این بحث مثل سانسورکردن خبرنگاران شبکههای تلویزیونی فارسیزبان خارج از ایران البته موجب حواشی زیادی بعد از این گفتوگو شد و برای گرداننده این اتاق در کلابهاوس هم محدودیتهایی ایجاد کرد. مدیران کلابهاوس فکرش را هم نمیکردند این شبکه اجتماعی چنان پرطرفدار شود؛ چراکه این پلتفرم را برای کاربران آمریکایی که درصد سیستمعامل آیاواس در آنها بیشتر است طراحی کرده بودند كه فقط با دعوتنامه امكان حضور در آن هست اما استقبال جهانی از این شبکه اجتماعی آنها را به سمت توسعه این شبکه اجتماعی و ایجاد نسخه اندروید هم میبرد. مسئلهای که میتواند با توسعه بیشتر این شبکه اجتماعی، آن را به رقیبی جدی برای سایر رسانهها تبدیل کند؛ بهویژه در ایران که محدودیتهای فراوانی در رسانهها وجود دارد و انحصار و فیلترینگ موجب شده تا مردم بیش از هر وقت دیگری علاقهمند به استفاده از شبکههای اجتماعی باشند. به این ترتیب امکانات شبکه اجتماعیای مانند کلابهاوس میتواند بازار رسانههایی مثل تلویزیونها را چه در ایران و چه خارج از ایران کساد کند. فعلا که دور، دور صداست و اتاقهای شلوغ کلابهاوس كه هنوز امكان ترولكردن یا حضور با اسم مستعار یا ساخت كاربر فیك در آن ممكن نشده است.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.