|

آینه

دنیای اقتصاد
جایگزین قرعه‌کشی خودرو
دکتر مهدی نصرتی: طرح قرعه‌کشی خودرو با رکورد شگفت‌انگیز هشت میلیون نفر ثبت‌نام‌کننده نشان داد برازنده عنوان «لاتاری ملی» است! در این طرح، برندگان خوش‌شانس (یا خوش‌رانت!) چند‌ده میلیون تومان سود می‌کنند؛ ولی بقیه مردم نفعی نمی‌برند. هرچند اگر این قرعه‌کشی واقعی باشد، بهتر از وضعیت قبلی است که مردم «سر کار» بودند... . جالب است که وضعیت مشابهی هم در عرضه اولیه سهام حاکم بود؛ عرضه اولیه سهام در ایران، معمولا به قیمت پایین‌تر از ارزش آن عرضه می‌شود و خریداران آن معمولا می‌توانند درصد سود خوبی را کسب کنند. در سال‌های قبل، این موضوع محلی برای رانت‌خواری شده بود و سهم‌ها معمولا به دست مردم عادی نمی‌رسید. چند وقتی است که رویه خوبی در بورس حاکم شده است؛ به اسم ثبت ‌سفارش یا بوک‌بیلدینگ! به این ترتیب که کل سهام به‌طور مساوی بین همه متقاضیان تقسیم می‌شود که هرچند رقم ناچیزی است، ولی حداقل عادلانه‌تر است؛ مثلا در عرضه اولیه سهام پگاه گیلان، حدود سه میلیون نفر شرکت کردند و به هرکسی رقم ناچیز حدود ۱۵ هزار تومان سهام رسید. در موضوع فروش خودرو از آنجا که قرار است قرعه‌کشی‌های دیگری هم برگزار شود، یک ایده جایگزین را مطرح می‌کنیم. فلسفه وجودی این ایده به این شرح است: حالا که قرار است رانتی توزیع شود، چرا بین همه مردم یا تعدادی زیادی از مردم و به‌طور مساوی تقسیم نشود؟
کیهان
عِرض خود می‌بری و کذا و کذا...!
پشه‌ای روی درخت تنومند خرما نشسته و خستگی در می‌کرد. هنگام برخاستن به درخت گفت؛ خودت را محکم نگه‌دار که قصد برخاستن دارم! درخت پوزخندی زد و گفت مگر آمده بودی که می‌خواهی بروی؟! روزی هزاران پشه مانند تو بر تنه‌ام می‌نشینند و برمی‌خیزند و من متوجه آمدن این موجودات بی‌نهایت ریز نمی‌شوم که از رفتنشان خبر داشته باشم! مدتی است برخی از کسانی که غیر از وابستگی نزدیک به این یا آن شخصیت سیاسی و یا مذهبی نظام، هویت قابل اشاره و درخور ذکری ندارند، با سوءاستفاده از وابستگی خود به آن شخصیت‌ها، به بدگویی و سیاه‌نمایی علیه نظام و ارزش‌های آن روی آورده و سخنانی بر زبان می‌آورند که نه فقط سخیف و دم‌دستی است، بلکه از شدت بلاهت، خنده‌دار نیز هست! آن یکی، به اعتبار اینکه فرزند یکی از شخصیت‌های برجسته و نظریه‌پرداز اسلامی بوده است، علیه بسیاری از ارزش‌های نظام دهان می‌گشاید و برایش اهمیتی ندارد که آنچه می‌گوید اولا با دیدگاه صریحا اعلام‌شده مرحوم پدرش در تناقض آشکار است و ثانیا اظهاراتش به‌اندازه‌ای عوامانه و مضحک است که رسانه‌های بیگانه هم برای حفظ پرستیژ و آبروی نداشته خود، اظهارات وی را با جرح و تعدیل و رفوکاری نقل می‌کنند! و... خدای مهربان بر درجات امام راحلمان -رضوان‌الله‌ تعالی‌ علیه-بیفزاید که در این‌گونه موارد به این بیت از غزل حافظ اشاره می‌کردند که «‌ای مگس عرصه سیمرغ نه جولانگه توست»، ولی نیم‌بیت بعدی را به‌گونه‌ای دیگر می‌خواندند. مصراع بعدی این است «عِرض خود می‌بری و زحمت ما می‌داری» اما حضرت امام می‌خواندند «عِرض خود می‌بری و کذا و کذا» یعنی زحمت ما هم نمی‌داری!
اعتماد
نقدی بر یك درخواست
عباس عبدی: آقای احمد توكلی نهادی مدنی با عنوان دید‌ه‌بان شفافیت و عدالت را تأسیس كرده‌اند كه در پی تحقق عدالت و شفافیت است. با توجه به نزدیكی مؤسسان آن به ساختار قدرت انتظار می‌رفت كه هم دسترسی خوبی به اطلاعات داشته و هم از مصونیت نسبی برای انتشار و شفاف‌كردن یافته‌ها برخوردار باشند. دسترسی به رسانه‌ها نیز آسان است، كافی است كه مواد خام آن تولید و عرضه شود تا در چشم‌به‌‌هم‌‌زدنی عموم مردم مطلع شوند. شخصا انتظاراتی كه از تأسیس این نهاد مفید داشتم، برآورده نشده است یا حداقل عملكرد آن در فضای عمومی چندان بازتاب نداشته كه امثال بنده متوجه آن شویم. برخی از پرونده‌ها نیز نصف‌و‌نیمه پیگیری سپس رها شد و شاید ملاحظات سیاسی نیز در آنها مؤثر بود... علت این ادعای من نامه اخیر ایشان به ریاست محترم قوه قضائیه است كه نوشته‌اند: «چنانچه مستحضرید، برخی انحصارگران در طول سال‌های گذشته در تلاش بوده‌اند با اعطای امتیاز به نمایندگان از اصلاح قانون برای رفع انحصارشان جلوگیری كنند. بر همین اساس احتمال می‌رود برخی نمایندگان ‎مجلس شورای اسلامی كه قبل از شروع دوره نمایندگی، امتیازهایی مثل ‎پروانه‌ وكالت، امتیاز سردفتری، ‎مجوز كارگزاری بورس و... نداشته‌اند اما در طول دوره نمایندگی چنین مجوزها و امتیازاتی به آنها یا اعضای خانواده‌شان تعلق گرفته باشد...» این درخواست به گمان بنده نشان از استیصال در مبارزه با فساد دارد. چرا؟... اول اینكه مهم‌ترین وظیفه دستگاه قضائی رسیدگی به پرونده‌ها و اتهامات موجود و شكل گرفته است... نكته دوم اینكه تهیه چنین گزارشی یكی از وظایف نهادهای مدنی و رسانه‌ای هم هست. در حقیقت روزنامه‌ها و نهادهای مبارزه با فساد باید آن را تهیه كنند. از جمله همان مؤسسه آقای توكلی ولی كیست كه بتواند چنین گزارشی را تهیه كند؟ كدام نهاد رسمی پاسخ‌گوی پرسش‌های تهیه‌كننده چنین گزارشی خواهد بود؟
دنیای اقتصاد
جایگزین قرعه‌کشی خودرو
دکتر مهدی نصرتی: طرح قرعه‌کشی خودرو با رکورد شگفت‌انگیز هشت میلیون نفر ثبت‌نام‌کننده نشان داد برازنده عنوان «لاتاری ملی» است! در این طرح، برندگان خوش‌شانس (یا خوش‌رانت!) چند‌ده میلیون تومان سود می‌کنند؛ ولی بقیه مردم نفعی نمی‌برند. هرچند اگر این قرعه‌کشی واقعی باشد، بهتر از وضعیت قبلی است که مردم «سر کار» بودند... . جالب است که وضعیت مشابهی هم در عرضه اولیه سهام حاکم بود؛ عرضه اولیه سهام در ایران، معمولا به قیمت پایین‌تر از ارزش آن عرضه می‌شود و خریداران آن معمولا می‌توانند درصد سود خوبی را کسب کنند. در سال‌های قبل، این موضوع محلی برای رانت‌خواری شده بود و سهم‌ها معمولا به دست مردم عادی نمی‌رسید. چند وقتی است که رویه خوبی در بورس حاکم شده است؛ به اسم ثبت ‌سفارش یا بوک‌بیلدینگ! به این ترتیب که کل سهام به‌طور مساوی بین همه متقاضیان تقسیم می‌شود که هرچند رقم ناچیزی است، ولی حداقل عادلانه‌تر است؛ مثلا در عرضه اولیه سهام پگاه گیلان، حدود سه میلیون نفر شرکت کردند و به هرکسی رقم ناچیز حدود ۱۵ هزار تومان سهام رسید. در موضوع فروش خودرو از آنجا که قرار است قرعه‌کشی‌های دیگری هم برگزار شود، یک ایده جایگزین را مطرح می‌کنیم. فلسفه وجودی این ایده به این شرح است: حالا که قرار است رانتی توزیع شود، چرا بین همه مردم یا تعدادی زیادی از مردم و به‌طور مساوی تقسیم نشود؟
کیهان
عِرض خود می‌بری و کذا و کذا...!
پشه‌ای روی درخت تنومند خرما نشسته و خستگی در می‌کرد. هنگام برخاستن به درخت گفت؛ خودت را محکم نگه‌دار که قصد برخاستن دارم! درخت پوزخندی زد و گفت مگر آمده بودی که می‌خواهی بروی؟! روزی هزاران پشه مانند تو بر تنه‌ام می‌نشینند و برمی‌خیزند و من متوجه آمدن این موجودات بی‌نهایت ریز نمی‌شوم که از رفتنشان خبر داشته باشم! مدتی است برخی از کسانی که غیر از وابستگی نزدیک به این یا آن شخصیت سیاسی و یا مذهبی نظام، هویت قابل اشاره و درخور ذکری ندارند، با سوءاستفاده از وابستگی خود به آن شخصیت‌ها، به بدگویی و سیاه‌نمایی علیه نظام و ارزش‌های آن روی آورده و سخنانی بر زبان می‌آورند که نه فقط سخیف و دم‌دستی است، بلکه از شدت بلاهت، خنده‌دار نیز هست! آن یکی، به اعتبار اینکه فرزند یکی از شخصیت‌های برجسته و نظریه‌پرداز اسلامی بوده است، علیه بسیاری از ارزش‌های نظام دهان می‌گشاید و برایش اهمیتی ندارد که آنچه می‌گوید اولا با دیدگاه صریحا اعلام‌شده مرحوم پدرش در تناقض آشکار است و ثانیا اظهاراتش به‌اندازه‌ای عوامانه و مضحک است که رسانه‌های بیگانه هم برای حفظ پرستیژ و آبروی نداشته خود، اظهارات وی را با جرح و تعدیل و رفوکاری نقل می‌کنند! و... خدای مهربان بر درجات امام راحلمان -رضوان‌الله‌ تعالی‌ علیه-بیفزاید که در این‌گونه موارد به این بیت از غزل حافظ اشاره می‌کردند که «‌ای مگس عرصه سیمرغ نه جولانگه توست»، ولی نیم‌بیت بعدی را به‌گونه‌ای دیگر می‌خواندند. مصراع بعدی این است «عِرض خود می‌بری و زحمت ما می‌داری» اما حضرت امام می‌خواندند «عِرض خود می‌بری و کذا و کذا» یعنی زحمت ما هم نمی‌داری!
اعتماد
نقدی بر یك درخواست
عباس عبدی: آقای احمد توكلی نهادی مدنی با عنوان دید‌ه‌بان شفافیت و عدالت را تأسیس كرده‌اند كه در پی تحقق عدالت و شفافیت است. با توجه به نزدیكی مؤسسان آن به ساختار قدرت انتظار می‌رفت كه هم دسترسی خوبی به اطلاعات داشته و هم از مصونیت نسبی برای انتشار و شفاف‌كردن یافته‌ها برخوردار باشند. دسترسی به رسانه‌ها نیز آسان است، كافی است كه مواد خام آن تولید و عرضه شود تا در چشم‌به‌‌هم‌‌زدنی عموم مردم مطلع شوند. شخصا انتظاراتی كه از تأسیس این نهاد مفید داشتم، برآورده نشده است یا حداقل عملكرد آن در فضای عمومی چندان بازتاب نداشته كه امثال بنده متوجه آن شویم. برخی از پرونده‌ها نیز نصف‌و‌نیمه پیگیری سپس رها شد و شاید ملاحظات سیاسی نیز در آنها مؤثر بود... علت این ادعای من نامه اخیر ایشان به ریاست محترم قوه قضائیه است كه نوشته‌اند: «چنانچه مستحضرید، برخی انحصارگران در طول سال‌های گذشته در تلاش بوده‌اند با اعطای امتیاز به نمایندگان از اصلاح قانون برای رفع انحصارشان جلوگیری كنند. بر همین اساس احتمال می‌رود برخی نمایندگان ‎مجلس شورای اسلامی كه قبل از شروع دوره نمایندگی، امتیازهایی مثل ‎پروانه‌ وكالت، امتیاز سردفتری، ‎مجوز كارگزاری بورس و... نداشته‌اند اما در طول دوره نمایندگی چنین مجوزها و امتیازاتی به آنها یا اعضای خانواده‌شان تعلق گرفته باشد...» این درخواست به گمان بنده نشان از استیصال در مبارزه با فساد دارد. چرا؟... اول اینكه مهم‌ترین وظیفه دستگاه قضائی رسیدگی به پرونده‌ها و اتهامات موجود و شكل گرفته است... نكته دوم اینكه تهیه چنین گزارشی یكی از وظایف نهادهای مدنی و رسانه‌ای هم هست. در حقیقت روزنامه‌ها و نهادهای مبارزه با فساد باید آن را تهیه كنند. از جمله همان مؤسسه آقای توكلی ولی كیست كه بتواند چنین گزارشی را تهیه كند؟ كدام نهاد رسمی پاسخ‌گوی پرسش‌های تهیه‌كننده چنین گزارشی خواهد بود؟

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.