|

زنده‌باد زندگی

سیدشهاب‌الدین طباطبایی

همه‌چیز را برای روز تولدش تدارک دیده بود، حالا با این تصمیم جدید ممکن بود مهم‌ترین اتفاق زندگی‌اش چند روز یا هفته به تأخیر بیفتد. غیر از تأخیر که حالت نمادین کارش را خراب می‌کرد، با این روش دیگر نمی‌توانست آدم‌های موردنظرش را تنبیه کند.

‎تصمیمش را گرفت، این‌بار نه مثل یک آدم بزدل یا مذبذب یا ضعیف‌النفس یا حتی گیج، این آخرین باری بود که قرارش را عوض می‌کرد یا کمی تغییرش می‌داد، خودش را مجاب کرد که نتیجه‌اش در نهایت همان خواهد بود که می‌خواهد. درست که زمانش را به تأخیر انداخته و از خیر تنبیه چند نفر هم گذشته بود، در عوض کارش را آبرومند و به‌یادماندنی تمام می‌کرد. برای محکم‌کاری با صدای بلند گفت: حداقل همین که نفس از جانم بیرون رفت، برای مدتی فراموش نمی‌شوم.
‎همیشه فکرش مشغول قضاوت آدم‌هایی بود که شاید بعد از مرگ هم رهایش نمی‌کنند. از عهده داوری خدا بر می‌آمد اما از پس حرف‌ها و قضاوت‌های مدام آدم‌ها نه. خدا یک بار داوری می‌کرد و حکم می‌داد. حداقلش بهتر از هر روز قضاوت‌شدن بی‌حکم بود. لباسش را پوشید، پیراهنی که در بیشترین و بهترین خاطراتش با او همراهی کرده بود و شلواری که به آن می‌آمد. لحظه‌ای مردد شد. چرا اول شلواری را که دوست دارد، نپوشد و بعد پیراهنی که به شلوار می‌آید. برای این کارها دیر شده بود، باید قبلا به این چیزها فکر می‌کرد. ‎به خیلی چیزها فکر می‌کرد. بدی کار این بود که دیگر جای خالی برای فکرکردن هم نداشت، ذهنش درگیر خیلی چیزها و خیلی کارها بود که اگر اتفاق نمی‌افتاد یا اگر جور دیگری می‌شد حالا همه چیز فرق می‌کرد. اگر 10 سال پیش به خاطر دورشدن از شهری که عشقش را از او گرفته بود، رشته موردعلاقه‌اش را نیمه‌کاره نگذاشته بود و به جای پزشکی در بهترین دانشگاه کشور، یک جای دورافتاده پرستاری نخوانده بود، شاید حالا به آخر خط نرسیده بود. رتبه یک‌رقمی ‌کنکورش را برای عشق یک‌شبه‌ای که یک‌روزه بر باد رفت هدر داده بود. با خودش نالید، فرارکردن از واقعیت‌ها و موقعیت‌های زندگی در سرنوشتش بود.
‎هرچه بود، حداقل چند روز و حداکثر چند هفته دیگر از همه چیز خلاص می‌شد؛ از ذهن پرشده از خرواری از خاطره بی‌تصمیمی و بدتصمیمی و دیرتصمیمی‌هایش، از همه کارهای نیمه‌تمام زندگی‌اش. حالا قرار بود یک کار را خوب تمام کند. هیچ زمانی برای انجام کاری این‌قدر مصمم و مطمئن نبود.
‎روزی که داوطلبانه به تیم درمانی بیمارستان ملحق شد، برای اولین بار تمام و کمال از کاری که می‌کرد اطمینان داشت. ‎روز که تمام می‌شد و شب بی‌رحمانه با تاریکی و سرفه‌های دلخراش آدم‌های بی‌گناه می‌رسید، او یک قدم به آنچه می‌خواست نزدیک‌تر می‌شد. بی‌رحمی شب را از این بابت می‌دانست که آدم‌های پر از دردِ خوابیده بر تخت، لذتی از شب و مواهبش نمی‌بردند، قضاوتش در مورد بی‌گناهی آن آدم‌ها نیز محدود به بی‌دفاع‌بودنشان در برابر چیزی بود که زنده‌بودنشان را تهدید می‌کرد. آدم‌هایی که شاید مثل او بیش از آنکه زندگی کرده باشند، زنده بودند و چیزی آمده بود تا این زنده‌بودن را هم بگیرد. بی‌گناهی در برابر این بی‌دفاعی و بی‌رحمی بود که معنی پیدا می‌کرد.
‎تاریکی اگر برای تن‌های دردآلود بی‌تحمل از ویروس بی‌رحم بود، برای او فرصتی عالی به حساب می‌آمد. کاور لباس و ماسک محافظش را برمی‌داشت و صورتش را سخاوتمندانه در اختیار سرفه‌های خشک و بی‌وقفه بیمارترین آدم‌هایی قرار می‌داد که در طول روز برای زنده‌ماندنشان با تمام وجود لحظه‌ای از پا نمی‌نشست. در همه این لحظه‌ها فراموش نمی‌کرد که برای انتقام از زندگی به جای خودکشی با آرسنیک در روز تولدش، انتخاب سخت‌تری کرده. ‎او مشغول تلاش برای زنده‌نگه‌داشتن آدم‌هایی بود که سرفه‌های مرگ‌آورشان حیاتی‌ترین عامل اجرای مهم‌ترین تصمیم زندگی‌اش محسوب می‌شد. ‎در پایان اولین هفته، برای چندمین بار تست داد، منفی‌بودن تست ثابت می‌کرد که زندگی به این زودی‌ها دست‌بردارش نیست. آمار بهبود بیماران بخش تحت پرستاری او در آغاز دومین هفته رشد کرده بود و صورت خسته و بی‌رمق او موقع خداحافظی با نجات‌یافتگان، نشانه‌هایی از رضایت داشت. با منفی‌شدن دوباره تست‌های هفته دوم علائم جدیدی نیز در او ظاهر می‌شد، علائمی از لذتی مبهم که تا قبل از این تجربه نکرده بود، لذت دیدنِ زنده‌ماندنِ دیگران. در هفته سوم با تکرار اتفاقات دو هفته گذشته او تقریبا از مردن ناامید شد. ‎او حالا مبهوتِ شکستِ طرح بی‌نقص خودکشی‌اش، از زنده‌ماندن آدم‌ها سرخوش شده بود. در پایان ماه به اجبار رئیس بیمارستان و مختصر علاقه جدیدش برای سروسامان‌دادن به کارهایی که بی‌انگیزه رهایشان کرده بود، چندروزی به خودش اجازه استراحت داد. ‎صبح روزی که بیمارستان را ترک می‌کرد برای حال و احوال با یکی از هم‌دانشگاهی‌های سابقش که حالا رئیس اورژانس بیمارستان شده بود چنددقیقه‌ای معطل شد، از خروجی اورژانس که بیرون زد، هوا به نظرش مطبوع و دل‌انگیز آمد. بیرون ورودی بیمارستان همراه چند نفس عمیق و کشیدن رضایتمندانه دست‌ها به دو طرف بدنش از اینکه زنده بود، ابراز خوشحالی کرد. ‎‫آخرین نفس عمیقش را در سینه حبس کرد تا بیشتر از هوای تمیز و مطبوع روزی که دوست داشت تمام نشود، لذت ببرد. با صدایی آشنا که به اسم کوچک می‌خواندش، نفسش را آزاد کرد و سرخوشانه رو برگرداند تا صاحب صدا را ببیند. آژیر آمبولانسی که با سرعتی سرسام‌آور همه هیکلش را به او زد، در سرخوشی ناتمام آن روز دل‌انگیز گم شد. تن خون‌آلود و روح مبهوتش تا دوباره به اورژانس رسیدند، سال‌ها بود که از هم جدا شده بودند.

همه‌چیز را برای روز تولدش تدارک دیده بود، حالا با این تصمیم جدید ممکن بود مهم‌ترین اتفاق زندگی‌اش چند روز یا هفته به تأخیر بیفتد. غیر از تأخیر که حالت نمادین کارش را خراب می‌کرد، با این روش دیگر نمی‌توانست آدم‌های موردنظرش را تنبیه کند.

‎تصمیمش را گرفت، این‌بار نه مثل یک آدم بزدل یا مذبذب یا ضعیف‌النفس یا حتی گیج، این آخرین باری بود که قرارش را عوض می‌کرد یا کمی تغییرش می‌داد، خودش را مجاب کرد که نتیجه‌اش در نهایت همان خواهد بود که می‌خواهد. درست که زمانش را به تأخیر انداخته و از خیر تنبیه چند نفر هم گذشته بود، در عوض کارش را آبرومند و به‌یادماندنی تمام می‌کرد. برای محکم‌کاری با صدای بلند گفت: حداقل همین که نفس از جانم بیرون رفت، برای مدتی فراموش نمی‌شوم.
‎همیشه فکرش مشغول قضاوت آدم‌هایی بود که شاید بعد از مرگ هم رهایش نمی‌کنند. از عهده داوری خدا بر می‌آمد اما از پس حرف‌ها و قضاوت‌های مدام آدم‌ها نه. خدا یک بار داوری می‌کرد و حکم می‌داد. حداقلش بهتر از هر روز قضاوت‌شدن بی‌حکم بود. لباسش را پوشید، پیراهنی که در بیشترین و بهترین خاطراتش با او همراهی کرده بود و شلواری که به آن می‌آمد. لحظه‌ای مردد شد. چرا اول شلواری را که دوست دارد، نپوشد و بعد پیراهنی که به شلوار می‌آید. برای این کارها دیر شده بود، باید قبلا به این چیزها فکر می‌کرد. ‎به خیلی چیزها فکر می‌کرد. بدی کار این بود که دیگر جای خالی برای فکرکردن هم نداشت، ذهنش درگیر خیلی چیزها و خیلی کارها بود که اگر اتفاق نمی‌افتاد یا اگر جور دیگری می‌شد حالا همه چیز فرق می‌کرد. اگر 10 سال پیش به خاطر دورشدن از شهری که عشقش را از او گرفته بود، رشته موردعلاقه‌اش را نیمه‌کاره نگذاشته بود و به جای پزشکی در بهترین دانشگاه کشور، یک جای دورافتاده پرستاری نخوانده بود، شاید حالا به آخر خط نرسیده بود. رتبه یک‌رقمی ‌کنکورش را برای عشق یک‌شبه‌ای که یک‌روزه بر باد رفت هدر داده بود. با خودش نالید، فرارکردن از واقعیت‌ها و موقعیت‌های زندگی در سرنوشتش بود.
‎هرچه بود، حداقل چند روز و حداکثر چند هفته دیگر از همه چیز خلاص می‌شد؛ از ذهن پرشده از خرواری از خاطره بی‌تصمیمی و بدتصمیمی و دیرتصمیمی‌هایش، از همه کارهای نیمه‌تمام زندگی‌اش. حالا قرار بود یک کار را خوب تمام کند. هیچ زمانی برای انجام کاری این‌قدر مصمم و مطمئن نبود.
‎روزی که داوطلبانه به تیم درمانی بیمارستان ملحق شد، برای اولین بار تمام و کمال از کاری که می‌کرد اطمینان داشت. ‎روز که تمام می‌شد و شب بی‌رحمانه با تاریکی و سرفه‌های دلخراش آدم‌های بی‌گناه می‌رسید، او یک قدم به آنچه می‌خواست نزدیک‌تر می‌شد. بی‌رحمی شب را از این بابت می‌دانست که آدم‌های پر از دردِ خوابیده بر تخت، لذتی از شب و مواهبش نمی‌بردند، قضاوتش در مورد بی‌گناهی آن آدم‌ها نیز محدود به بی‌دفاع‌بودنشان در برابر چیزی بود که زنده‌بودنشان را تهدید می‌کرد. آدم‌هایی که شاید مثل او بیش از آنکه زندگی کرده باشند، زنده بودند و چیزی آمده بود تا این زنده‌بودن را هم بگیرد. بی‌گناهی در برابر این بی‌دفاعی و بی‌رحمی بود که معنی پیدا می‌کرد.
‎تاریکی اگر برای تن‌های دردآلود بی‌تحمل از ویروس بی‌رحم بود، برای او فرصتی عالی به حساب می‌آمد. کاور لباس و ماسک محافظش را برمی‌داشت و صورتش را سخاوتمندانه در اختیار سرفه‌های خشک و بی‌وقفه بیمارترین آدم‌هایی قرار می‌داد که در طول روز برای زنده‌ماندنشان با تمام وجود لحظه‌ای از پا نمی‌نشست. در همه این لحظه‌ها فراموش نمی‌کرد که برای انتقام از زندگی به جای خودکشی با آرسنیک در روز تولدش، انتخاب سخت‌تری کرده. ‎او مشغول تلاش برای زنده‌نگه‌داشتن آدم‌هایی بود که سرفه‌های مرگ‌آورشان حیاتی‌ترین عامل اجرای مهم‌ترین تصمیم زندگی‌اش محسوب می‌شد. ‎در پایان اولین هفته، برای چندمین بار تست داد، منفی‌بودن تست ثابت می‌کرد که زندگی به این زودی‌ها دست‌بردارش نیست. آمار بهبود بیماران بخش تحت پرستاری او در آغاز دومین هفته رشد کرده بود و صورت خسته و بی‌رمق او موقع خداحافظی با نجات‌یافتگان، نشانه‌هایی از رضایت داشت. با منفی‌شدن دوباره تست‌های هفته دوم علائم جدیدی نیز در او ظاهر می‌شد، علائمی از لذتی مبهم که تا قبل از این تجربه نکرده بود، لذت دیدنِ زنده‌ماندنِ دیگران. در هفته سوم با تکرار اتفاقات دو هفته گذشته او تقریبا از مردن ناامید شد. ‎او حالا مبهوتِ شکستِ طرح بی‌نقص خودکشی‌اش، از زنده‌ماندن آدم‌ها سرخوش شده بود. در پایان ماه به اجبار رئیس بیمارستان و مختصر علاقه جدیدش برای سروسامان‌دادن به کارهایی که بی‌انگیزه رهایشان کرده بود، چندروزی به خودش اجازه استراحت داد. ‎صبح روزی که بیمارستان را ترک می‌کرد برای حال و احوال با یکی از هم‌دانشگاهی‌های سابقش که حالا رئیس اورژانس بیمارستان شده بود چنددقیقه‌ای معطل شد، از خروجی اورژانس که بیرون زد، هوا به نظرش مطبوع و دل‌انگیز آمد. بیرون ورودی بیمارستان همراه چند نفس عمیق و کشیدن رضایتمندانه دست‌ها به دو طرف بدنش از اینکه زنده بود، ابراز خوشحالی کرد. ‎‫آخرین نفس عمیقش را در سینه حبس کرد تا بیشتر از هوای تمیز و مطبوع روزی که دوست داشت تمام نشود، لذت ببرد. با صدایی آشنا که به اسم کوچک می‌خواندش، نفسش را آزاد کرد و سرخوشانه رو برگرداند تا صاحب صدا را ببیند. آژیر آمبولانسی که با سرعتی سرسام‌آور همه هیکلش را به او زد، در سرخوشی ناتمام آن روز دل‌انگیز گم شد. تن خون‌آلود و روح مبهوتش تا دوباره به اورژانس رسیدند، سال‌ها بود که از هم جدا شده بودند.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.