|

بچه محله ری

افسانه شفیعی

چندی پیش نمایشنامه‌ای به نام «تشییع» به دستم رسید که خواندنش بسیار لذت‌بخش بود و سبک و سیاق نوشته، چنان ابزورد که در «انتظار گودو» را به یاد می‌آورد. این نمایشنامه برنده جایزه جشن هنر در سال 50 بود. هر چه گشتم نام و نشانی از نویسنده‌اش «علی عبدالخالق» پیدا نشد. بعدها فهمیدم او یکی از قصه‌نویسان دهه 40 است و طنزهای زیادی برای مجلات فکاهی نوشته است. «تشییع» روایت سه مردی است که خود را برای رفتن به یک مراسم اجباری تشییع آماده می‌کنند. آنها در مسیر حرکت، با آدم‌ها و اتفاقات زیادی روبه‌رو می‌شوند. آرام آرام خستگی بر آنها غلبه می‌کند و راه برایشان تکراری و بیهوده می‌نماید. در نهایت متوجه می‌شویم آنها به مراسم تشییع جنازه خود پیش می‌روند. در این نمایش کل زندگی به یک مراسم تشییع جنازه کسل‌کننده تشبیه شده است. با وجود تلخی نگاه، طنز نوشته آن را خواندنی کرده است. طنز تلخی با شوخ‌طبعی‌های همچون «ساموئل بکت». بعدها دو نمایشنامه شادی‌آور دیگری به نام «عجیب‌السلطنه» و «هفت خیارشاهانه» به نویسندگی علی بهروزنسب به دستم رسید که با نگاهی به شیوه نمایش‌های تخته‌حوضی نوشته شده بود. با اینکه نمایشنامه در سال 83 منتشر شده بود اما نثر نویسنده رنگ و بویی از نمایشنامه‌های امروزی نداشت و بیشتر یادآور نویسندگان دهه‌های 40 و 50 بود. نام نویسنده برایم غریب و ناآشنا می‌آمد، تا اینکه متوجه شدم او نویسنده نمایشنامه تشییع است. علی بهروزنسب فعالیت خود را در دهه 40 آغاز کرد. دانش‌آموخته دانشکده هنرهای دراماتیک است. حدود 70 قصه طنز با نام‌های «بنده خدا» و «بچه محله ری» برای مجلات فکاهی نوشته است. مدتی سردبیر مجله «درنگ» بود. اولین نمایشنامه وی «بمبو» نام دارد که در فومن به صحنه می‌رود. نمایشنامه «پادزهر» با قصه‌ای طنز از تلویزیون ملی آن سال‌ها اکران می‌شود. سپس نمایشنامه «نردبان» در سال 47 توسط داریوش مودبیان برای تلویزیون کارگردانی و اکران می‌شود. در سال 48 نمایش «خلق الانسان من... » را می‌نویسد که این نمایشنامه نیز برای تلویزیون تهیه می‌شود. «در بسته» و «مردی که از آینده می‌آید» از دیگر نمایشنامه‌های منتشرشده وی در سال‌های 40 و 50 است. در سال 50 نمایشنامه «تشییع» وی در مسابقه کارگاه نمایش برنده جایزه می‌شود. «زیرزمینی‌ها»، «سرزنجیر ته زنجیر»، «فشنگ» و «برداشتن تاج از میان دو شیر» نمایشنامه‌های سیاسی وی است که راهی بایگانی راکد زمان خود می‌شوند. سال 64 اولین تله فیلم تاریخ فیلم ایران، به نام «دسیسه» با نویسندگی وی ساخته می‌شود. تله فیلم‌های دیگر وی که خاطرات بسیار شیرینی را برای مخاطبانش زنده می‌کند، «خیرالله و صندوقچه اسرار»، «هفت سین» با همکاری زنده‌یاد منوچهر احترامی و «خلع سلاح» درباره وقایع سال 1999 است که در دهه 60 کارگردانی و پخش شده‌اند. یکی از پرخاطره‌ترین و شیرین‌ترین تله‌تئاترهایی که از تلویزیون پخش شد، مجموعه «باجناق‌ها» بود که توسط حسین فردرو در سال 65 ساخته شد. «شیر یا تمساح» و «راز کتابخانه» حاصل فعالیت دوباره وی در دهه 70 است. سال 82 نمایشنامه جدید «صندوق» و نمایشنامه «برداشتن تاج از میان دو شیر» را منتشر می‌کند. علی بهروزنسب نویسنده پرکار اما گوشه‌گیری است که هم‌اکنون نمایشنامه‌ها و داستان‌های بسیاری برای اجرا و انتشار در دست دارد. مجموعه آثار آهنگین وی که به همراه زنده‌یاد منوچهر احترامی نوشته است، همراه برخی از قصه‌های فکاهی او به زودی از طرف نشر قاب منتشر می‌شود. با این توصیفات علی بهروزنسب همه جا هست و هیچ کجا نیست. تاثیر قلم وی را می‌توان در بسیاری از فیلم‌ها و سریال‌های کمدی ایرانی دید. وی مسلط به زبان کوچه و بازار و همچنین مسلط به ادبیات کهن فارسی است. بچه محله ری را می‌توان به معنای دقیق کلمه یکی از قصه‌نویسان مهمی نام برد که زیر و بم زبان عامیانه و به خصوص زبان شهر خودش «شهر ری» را به خوبی می‌شناسد.

چندی پیش نمایشنامه‌ای به نام «تشییع» به دستم رسید که خواندنش بسیار لذت‌بخش بود و سبک و سیاق نوشته، چنان ابزورد که در «انتظار گودو» را به یاد می‌آورد. این نمایشنامه برنده جایزه جشن هنر در سال 50 بود. هر چه گشتم نام و نشانی از نویسنده‌اش «علی عبدالخالق» پیدا نشد. بعدها فهمیدم او یکی از قصه‌نویسان دهه 40 است و طنزهای زیادی برای مجلات فکاهی نوشته است. «تشییع» روایت سه مردی است که خود را برای رفتن به یک مراسم اجباری تشییع آماده می‌کنند. آنها در مسیر حرکت، با آدم‌ها و اتفاقات زیادی روبه‌رو می‌شوند. آرام آرام خستگی بر آنها غلبه می‌کند و راه برایشان تکراری و بیهوده می‌نماید. در نهایت متوجه می‌شویم آنها به مراسم تشییع جنازه خود پیش می‌روند. در این نمایش کل زندگی به یک مراسم تشییع جنازه کسل‌کننده تشبیه شده است. با وجود تلخی نگاه، طنز نوشته آن را خواندنی کرده است. طنز تلخی با شوخ‌طبعی‌های همچون «ساموئل بکت». بعدها دو نمایشنامه شادی‌آور دیگری به نام «عجیب‌السلطنه» و «هفت خیارشاهانه» به نویسندگی علی بهروزنسب به دستم رسید که با نگاهی به شیوه نمایش‌های تخته‌حوضی نوشته شده بود. با اینکه نمایشنامه در سال 83 منتشر شده بود اما نثر نویسنده رنگ و بویی از نمایشنامه‌های امروزی نداشت و بیشتر یادآور نویسندگان دهه‌های 40 و 50 بود. نام نویسنده برایم غریب و ناآشنا می‌آمد، تا اینکه متوجه شدم او نویسنده نمایشنامه تشییع است. علی بهروزنسب فعالیت خود را در دهه 40 آغاز کرد. دانش‌آموخته دانشکده هنرهای دراماتیک است. حدود 70 قصه طنز با نام‌های «بنده خدا» و «بچه محله ری» برای مجلات فکاهی نوشته است. مدتی سردبیر مجله «درنگ» بود. اولین نمایشنامه وی «بمبو» نام دارد که در فومن به صحنه می‌رود. نمایشنامه «پادزهر» با قصه‌ای طنز از تلویزیون ملی آن سال‌ها اکران می‌شود. سپس نمایشنامه «نردبان» در سال 47 توسط داریوش مودبیان برای تلویزیون کارگردانی و اکران می‌شود. در سال 48 نمایش «خلق الانسان من... » را می‌نویسد که این نمایشنامه نیز برای تلویزیون تهیه می‌شود. «در بسته» و «مردی که از آینده می‌آید» از دیگر نمایشنامه‌های منتشرشده وی در سال‌های 40 و 50 است. در سال 50 نمایشنامه «تشییع» وی در مسابقه کارگاه نمایش برنده جایزه می‌شود. «زیرزمینی‌ها»، «سرزنجیر ته زنجیر»، «فشنگ» و «برداشتن تاج از میان دو شیر» نمایشنامه‌های سیاسی وی است که راهی بایگانی راکد زمان خود می‌شوند. سال 64 اولین تله فیلم تاریخ فیلم ایران، به نام «دسیسه» با نویسندگی وی ساخته می‌شود. تله فیلم‌های دیگر وی که خاطرات بسیار شیرینی را برای مخاطبانش زنده می‌کند، «خیرالله و صندوقچه اسرار»، «هفت سین» با همکاری زنده‌یاد منوچهر احترامی و «خلع سلاح» درباره وقایع سال 1999 است که در دهه 60 کارگردانی و پخش شده‌اند. یکی از پرخاطره‌ترین و شیرین‌ترین تله‌تئاترهایی که از تلویزیون پخش شد، مجموعه «باجناق‌ها» بود که توسط حسین فردرو در سال 65 ساخته شد. «شیر یا تمساح» و «راز کتابخانه» حاصل فعالیت دوباره وی در دهه 70 است. سال 82 نمایشنامه جدید «صندوق» و نمایشنامه «برداشتن تاج از میان دو شیر» را منتشر می‌کند. علی بهروزنسب نویسنده پرکار اما گوشه‌گیری است که هم‌اکنون نمایشنامه‌ها و داستان‌های بسیاری برای اجرا و انتشار در دست دارد. مجموعه آثار آهنگین وی که به همراه زنده‌یاد منوچهر احترامی نوشته است، همراه برخی از قصه‌های فکاهی او به زودی از طرف نشر قاب منتشر می‌شود. با این توصیفات علی بهروزنسب همه جا هست و هیچ کجا نیست. تاثیر قلم وی را می‌توان در بسیاری از فیلم‌ها و سریال‌های کمدی ایرانی دید. وی مسلط به زبان کوچه و بازار و همچنین مسلط به ادبیات کهن فارسی است. بچه محله ری را می‌توان به معنای دقیق کلمه یکی از قصه‌نویسان مهمی نام برد که زیر و بم زبان عامیانه و به خصوص زبان شهر خودش «شهر ری» را به خوبی می‌شناسد.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.