|

راه‌های ساده برای تقویت عزت‌نفس کودکان

زری آقاجانی.پژوهشگر مؤسسه مطالعات کودکی مدرس

احساس مثبت از خود یکی از بزرگ‌ترین هدایایی است که می‌توانید به فرزندتان بدهید. کودکانی که عزت‌نفس بالایی دارند، احساس دوست‌داشتن و شایستگی می‌کنند و تبدیل به انسان‌هایی شاد و پربار می‌شوند. برای اینکه فرزندتان در طول رشد، تصویر مثبتی از خود داشته باشد، بایدها و نبایدهایی وجود دارند که آگاهی از آنها خالی از لطف نیست: به کودکان حق انتخاب بدهید. انتخاب فرزندان - در یک مجموعه معقول از گزینه‌هایی که توسط شما انتخاب‌ شده است - باعث می‌شود آنها احساس قدرت کنند؛ به‌عنوان‌مثال، در هنگام صبحانه شما می‌توانید گزینه تخم‌مرغ یا شیر را به کودک خود پیشنهاد دهید. اگر وقتی‌ هنوز کوچک هستند، انتخاب‌های ساده را یاد بگیرند، برای انتخاب‌های دشوار زندگی آماده خواهند شد. به‌جای او کار نکنید. صبور باشید و به او اجازه دهید کارهایش را خودش انجام دهد؛ به‌عنوان‌مثال، در پوشیدن لباس او دخالت نکنید و بگذارید خودش لباسش را بپوشد؛ این کار به او در یادگیری مهارت جدید کمک می‌کند. هرچه او بیشتر با چالش‌های جدید روبه‌رو شود، احساس صلاحیت و اعتمادبه‌نفس بیشتری خواهد داشت. به او بگویید که هیچ‌کس کامل نیست و توضیح دهید که هیچ‌کس انتظار ندارد که او هم کامل باشد. واکنش شما به اشتباهات و ناامیدی‌های فرزندتان، در نحوه نگرش و واکنش او در آینده بسیار تأثیرگذار است. بی‌دلیل کار او را بزرگ نکنید یا تعریف و تمجید الکی نکنید. کودکان در تشخیص این تعارفات و هیجانات بزرگ‌تر بسیار استادند. از کودک خود غالبا تعریف و توانایی‌های او را به‌ طور خاص ستایش کنید، اما به‌موقع و در شرایط مناسب؛ به‌عنوان‌مثال، به‌جای عکس‌گرفتن از آخرین نقاشی فرزندتان و گفتن «وای، عالی است. شما بهترین هنرمند جهان هستید»، بهتر است بگویید «من واقعا دقت تو در نقاشی اعضای خانواده را دوست دارم. تو آن‌قدر دقیق هستی که حتی سبیل بابا رو هم کشیدی».

آنها را در کارهای خانه که مناسب سن‌وسالشان باشد، سهیم کنید؛ مانند تمیزکردن میز غذا، مرتب‌کردن لباس‌ها‌ و چیدن میز غذا. این رفتار باعث می‌شود آنان احساس مسئولیت کرده و علاوه‌بر احساس صلاحیت، مهارت حل مسئله را نیز پیدا کنند. فرزندانتان را با یکدیگر و با دیگران مقایسه نکنید. درعوض، از شخصیت و شایستگی‌های آنها با هدایای ویژه قدردانی کنید. سعی کنید حتما با کودکتان وقت بگذرانید. گاهی با هم غذا بخورید، بعضی‌وقت‌ها به دوچرخه‌سواری بروید و سعی کنید حداقل یک‌بار در هفته زمان خود را به کودکتان اختصاص دهید. این ‌یک فرصت عالی برای ورود به دنیای اندیشه و افکار اوست و باعث استحکام روابطتان می‌شود. هرگز هنگام تنبیه فراموش نکنید که کودکتان نباید احساس کند که شما او را دوست ندارید، طوری رفتار کنید که او بفهمد که فقط کار اشتباه او را دوست ندارید.

احساس مثبت از خود یکی از بزرگ‌ترین هدایایی است که می‌توانید به فرزندتان بدهید. کودکانی که عزت‌نفس بالایی دارند، احساس دوست‌داشتن و شایستگی می‌کنند و تبدیل به انسان‌هایی شاد و پربار می‌شوند. برای اینکه فرزندتان در طول رشد، تصویر مثبتی از خود داشته باشد، بایدها و نبایدهایی وجود دارند که آگاهی از آنها خالی از لطف نیست: به کودکان حق انتخاب بدهید. انتخاب فرزندان - در یک مجموعه معقول از گزینه‌هایی که توسط شما انتخاب‌ شده است - باعث می‌شود آنها احساس قدرت کنند؛ به‌عنوان‌مثال، در هنگام صبحانه شما می‌توانید گزینه تخم‌مرغ یا شیر را به کودک خود پیشنهاد دهید. اگر وقتی‌ هنوز کوچک هستند، انتخاب‌های ساده را یاد بگیرند، برای انتخاب‌های دشوار زندگی آماده خواهند شد. به‌جای او کار نکنید. صبور باشید و به او اجازه دهید کارهایش را خودش انجام دهد؛ به‌عنوان‌مثال، در پوشیدن لباس او دخالت نکنید و بگذارید خودش لباسش را بپوشد؛ این کار به او در یادگیری مهارت جدید کمک می‌کند. هرچه او بیشتر با چالش‌های جدید روبه‌رو شود، احساس صلاحیت و اعتمادبه‌نفس بیشتری خواهد داشت. به او بگویید که هیچ‌کس کامل نیست و توضیح دهید که هیچ‌کس انتظار ندارد که او هم کامل باشد. واکنش شما به اشتباهات و ناامیدی‌های فرزندتان، در نحوه نگرش و واکنش او در آینده بسیار تأثیرگذار است. بی‌دلیل کار او را بزرگ نکنید یا تعریف و تمجید الکی نکنید. کودکان در تشخیص این تعارفات و هیجانات بزرگ‌تر بسیار استادند. از کودک خود غالبا تعریف و توانایی‌های او را به‌ طور خاص ستایش کنید، اما به‌موقع و در شرایط مناسب؛ به‌عنوان‌مثال، به‌جای عکس‌گرفتن از آخرین نقاشی فرزندتان و گفتن «وای، عالی است. شما بهترین هنرمند جهان هستید»، بهتر است بگویید «من واقعا دقت تو در نقاشی اعضای خانواده را دوست دارم. تو آن‌قدر دقیق هستی که حتی سبیل بابا رو هم کشیدی».

آنها را در کارهای خانه که مناسب سن‌وسالشان باشد، سهیم کنید؛ مانند تمیزکردن میز غذا، مرتب‌کردن لباس‌ها‌ و چیدن میز غذا. این رفتار باعث می‌شود آنان احساس مسئولیت کرده و علاوه‌بر احساس صلاحیت، مهارت حل مسئله را نیز پیدا کنند. فرزندانتان را با یکدیگر و با دیگران مقایسه نکنید. درعوض، از شخصیت و شایستگی‌های آنها با هدایای ویژه قدردانی کنید. سعی کنید حتما با کودکتان وقت بگذرانید. گاهی با هم غذا بخورید، بعضی‌وقت‌ها به دوچرخه‌سواری بروید و سعی کنید حداقل یک‌بار در هفته زمان خود را به کودکتان اختصاص دهید. این ‌یک فرصت عالی برای ورود به دنیای اندیشه و افکار اوست و باعث استحکام روابطتان می‌شود. هرگز هنگام تنبیه فراموش نکنید که کودکتان نباید احساس کند که شما او را دوست ندارید، طوری رفتار کنید که او بفهمد که فقط کار اشتباه او را دوست ندارید.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.