فتوای آیتالله بیات زنجانی:
اعدام دوباره وجه شرعی ندارد
شرق: پرونده اعدامی زنده شده، در تهران مورد رسیدگی قرار میگیرد. مرد 37ساله بجنوردی که به اتهام قاچاق یک کیلوگرم شیشه به اعدام محکوم و بعد از اجرای حکم زنده شده بود، همچنان در بیمارستان بستری است و این درحالی است که به دلیل وجود گره قانونی هنوز معلوم نیست چه سرنوشتی در انتظار وی خواهد بود. این پرونده قرار است در تهران مورد رسیدگی قرار گیرد و تکلیف مرد نجاتیافته روشن شود. در این بین آیات عظام صافیگلپایگانی و بیاتزنجانی اعدام مجدد این مرد را جایز ندانستهاند. آیتالله بیاتزنجانی در پاسخ به استفتایی در اینباره اعلام کرد: «مطابق نصّ قرآن کریم، قتل یک انسان بیگناه برابر قتل نوع انسان است و نیز حیات یک انسان، مانند حیات نوع بشریت است؛ از طرفی در اسلام موارد قتل انسان- مانند قصاص- به صورت نادر تشریع شده است در صورتی که در همانجا هم تاکید شده که «عفو بر قتل ترجیح دارد»، حتی در مواردی که برای آنها حدّ شرعی معین شده، حدّ آنها به صرف احتمال شبهه ساقط میشود و این قاعده را «درء» نامیدهاند. اما در باب مفسدفیالارض، هم از حیث صغری که مربوط به تحقق اسباب فساد است بحث فراوان است و هم در کبری محل
بحث است که آیا حکم فردی که مفسدفیالارض شناخته شد اعدام است؟ که در میان مشهور و بلکه اشهر، حکم، عدم جواز اعدام است. در باب رجم نیز همانگونه است که در سوال مورد اشاره قرار گرفته است. با توجه به موارد فوق فقیه آشنا به زمان و زبان قضاء دینی، اطمینان پیدا میکند که نمیتوان بهسادگی حکم اعدام را در مواردی که در قرآن و سنت به طور نصّ تصریح نشده است، صادر کرد و نیز از توضیحات داده شده به دست میآید کسی که حکم در مورد او اجرا شده و به هر دلیلی زنده مانده است، به دلیل اینکه حکم قبلی در مورد او ساقط شده، اجرای حکم جدید برای او وجه شرعی ندارد.»
شرق: پرونده اعدامی زنده شده، در تهران مورد رسیدگی قرار میگیرد. مرد 37ساله بجنوردی که به اتهام قاچاق یک کیلوگرم شیشه به اعدام محکوم و بعد از اجرای حکم زنده شده بود، همچنان در بیمارستان بستری است و این درحالی است که به دلیل وجود گره قانونی هنوز معلوم نیست چه سرنوشتی در انتظار وی خواهد بود. این پرونده قرار است در تهران مورد رسیدگی قرار گیرد و تکلیف مرد نجاتیافته روشن شود. در این بین آیات عظام صافیگلپایگانی و بیاتزنجانی اعدام مجدد این مرد را جایز ندانستهاند. آیتالله بیاتزنجانی در پاسخ به استفتایی در اینباره اعلام کرد: «مطابق نصّ قرآن کریم، قتل یک انسان بیگناه برابر قتل نوع انسان است و نیز حیات یک انسان، مانند حیات نوع بشریت است؛ از طرفی در اسلام موارد قتل انسان- مانند قصاص- به صورت نادر تشریع شده است در صورتی که در همانجا هم تاکید شده که «عفو بر قتل ترجیح دارد»، حتی در مواردی که برای آنها حدّ شرعی معین شده، حدّ آنها به صرف احتمال شبهه ساقط میشود و این قاعده را «درء» نامیدهاند. اما در باب مفسدفیالارض، هم از حیث صغری که مربوط به تحقق اسباب فساد است بحث فراوان است و هم در کبری محل
بحث است که آیا حکم فردی که مفسدفیالارض شناخته شد اعدام است؟ که در میان مشهور و بلکه اشهر، حکم، عدم جواز اعدام است. در باب رجم نیز همانگونه است که در سوال مورد اشاره قرار گرفته است. با توجه به موارد فوق فقیه آشنا به زمان و زبان قضاء دینی، اطمینان پیدا میکند که نمیتوان بهسادگی حکم اعدام را در مواردی که در قرآن و سنت به طور نصّ تصریح نشده است، صادر کرد و نیز از توضیحات داده شده به دست میآید کسی که حکم در مورد او اجرا شده و به هر دلیلی زنده مانده است، به دلیل اینکه حکم قبلی در مورد او ساقط شده، اجرای حکم جدید برای او وجه شرعی ندارد.»
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.