|

تأثیر ارتباطات و فناوري اطلاعات بر آموزش پیش‌دبستانی

سمیه حسینی.کارشناس ارشد کارآفرینی

دوران پیش از دبستان برای رشد کلی و همه‌جانبه کودک اهمیت دارد. در شش سال اول زندگی میزان رشد کودکان در این سال‌ها سرعت بسیار بیشتری دارد. در این سال‌ها پرورش کامل استعداد‌های کودک به محیطی محرک و برانگیزنده نیاز دارد. با افزایش تعداد مادران شاغل، نظام خانواده‌های سنتی تغيير يافته و با الگوی کنونی زندگی، کودکان اغلب نمی‌توانند از منافع یک محیط محرک و مهیج بهره‌مند شوند. عمدتا اين ابزارهاي ارتباطي و فناورانه هستند كه انگيزه فراوان و جذابيت بالا براي كودكان را به‌منظور آشنایي و توانایي كار با آنها دارند. همچنين بر اساس پويایي و تغيير و تحول دائمي نه تنها با الگوهاي جديد زندگي بشري هم‌خواني دارند، بلكه به‌صورت مستمر انگيزه را براي يادگيري و كسب مهارت تحريك می‌کنند. کودکان مناطق محروم به‌ویژه از این نظر كه به امكانات رايج و منابع آموزشي موجود دسترسي ندارند، محرومیت‌های بیشتری را متحمل می‌شوند. همچنین والدینی که بی‌سواد هستند تعامل مؤثر و مفیدی با کودکان خود ندارند و نمی‌توانند به رشد مطلوب و مناسب گفتار و زبان و مهارت‌های شناختی کودک خود کمک کنند. بی‌بهره‌بودن از تسهیلات، وسایل و مواردی نظیر اسباب‌بازی، کتاب، امکانات بازی و... به محرومیت‌های آنان می‌افزاید. اگر کودکی در شش سال اول زندگی خود در چنین محیط سرشار از کمبود‌ها و محرومیت‌ها پرورش یابد، تأثیر نامطلوبی بر رشد کلی و به‌ویژه ذهنی و زبانی او می‌گذارد. درحالي‌كه ابزارهاي ارتباطي و فناوری‌هاي اطلاعاتي به گسترش عدالت و مساوات آموزشي كمك كرده و راه سريع، آسان و به‌صرفه‌اي را براي بهره‌مندي اين كودكان از امكانات به‌روز و نيز توانمندي در يادگيري و تطابق با دنياي امروزي پيرامونشان دارد. استفاده از ابزارهاي مناسب ارتباطات و فناوري اطلاعات در برنامه آموزشي این دوره محرک مناسبی برای رشد ذهنی، زبانی، جسمی و اجتماعی و عاطفی کودکان فراهم می‌‌کند، اگر این نوع برنامه‌ها به‌گونه مؤثری سازمان داده شوند، می‌توانند کمبود‌های محیط خانه را جبران کنند و کودک را در ساختن مبنایی قوی برای سهولت رشد بعدی و بارور‌کردن استعدادهای کاملش یاری کنند. امروزه با حضور انواع بازی‌هاي كامپيوتري، تحت شبكه و اپليكيشن‌هاي همراه و نيز برنامه‌هاي كامپيوتري كمك‌آموزشي كودكانه بی‌شك آثار و نتايج اين‌گونه كاربردها و ابزار بيش‌از‌پيش نمايان شده است. ارتباطات و فناوري اطلاعات در آموزش پيش‌دبستاني مطرح است، زيرا در‌حال‌حاضر بر افراد و محيط پيرامون كودكان كه يادگيري و سلامتي كودكان را دربر دارد تأثيرگذار است. در مطالعات انجام‌شده ازسوی يونسكو مشاهده شده است كه كودكاني كه با روش‌هاي درست از ابزارهاي ارتباطات و فناوري اطلاعات براي پشتيباني از آموزش، يادگيري و ديگر فعاليت‌هاي ادراكي بهره‌مند شده‌اند، به‌صورتي خاص در يادگيري در سنين بالاتر توانمندتر می‌شوند. در به‌كارگيري ارتباطات و فناوري اطلاعات در دوره پيش‌از‌دبستان ویژگی‌هایی را بايد مد نظر قرار داد که براي آموزش اين دوره بسیار مهم است و باید به آنها توجه کرد و روش‌های به‌كارگيري را براساس آن ویژگی‌ها طرح ریزی کرد؛ از جمله بايد، علاقه کودکان به بازي، قدرت و نیاز کودکان به الگوگیری، نقش‌پذیری و تقلید در این سن و شادی کودکان و علاقه آنها به مطالب آهنگین را در نظر گرفت.

دوران پیش از دبستان برای رشد کلی و همه‌جانبه کودک اهمیت دارد. در شش سال اول زندگی میزان رشد کودکان در این سال‌ها سرعت بسیار بیشتری دارد. در این سال‌ها پرورش کامل استعداد‌های کودک به محیطی محرک و برانگیزنده نیاز دارد. با افزایش تعداد مادران شاغل، نظام خانواده‌های سنتی تغيير يافته و با الگوی کنونی زندگی، کودکان اغلب نمی‌توانند از منافع یک محیط محرک و مهیج بهره‌مند شوند. عمدتا اين ابزارهاي ارتباطي و فناورانه هستند كه انگيزه فراوان و جذابيت بالا براي كودكان را به‌منظور آشنایي و توانایي كار با آنها دارند. همچنين بر اساس پويایي و تغيير و تحول دائمي نه تنها با الگوهاي جديد زندگي بشري هم‌خواني دارند، بلكه به‌صورت مستمر انگيزه را براي يادگيري و كسب مهارت تحريك می‌کنند. کودکان مناطق محروم به‌ویژه از این نظر كه به امكانات رايج و منابع آموزشي موجود دسترسي ندارند، محرومیت‌های بیشتری را متحمل می‌شوند. همچنین والدینی که بی‌سواد هستند تعامل مؤثر و مفیدی با کودکان خود ندارند و نمی‌توانند به رشد مطلوب و مناسب گفتار و زبان و مهارت‌های شناختی کودک خود کمک کنند. بی‌بهره‌بودن از تسهیلات، وسایل و مواردی نظیر اسباب‌بازی، کتاب، امکانات بازی و... به محرومیت‌های آنان می‌افزاید. اگر کودکی در شش سال اول زندگی خود در چنین محیط سرشار از کمبود‌ها و محرومیت‌ها پرورش یابد، تأثیر نامطلوبی بر رشد کلی و به‌ویژه ذهنی و زبانی او می‌گذارد. درحالي‌كه ابزارهاي ارتباطي و فناوری‌هاي اطلاعاتي به گسترش عدالت و مساوات آموزشي كمك كرده و راه سريع، آسان و به‌صرفه‌اي را براي بهره‌مندي اين كودكان از امكانات به‌روز و نيز توانمندي در يادگيري و تطابق با دنياي امروزي پيرامونشان دارد. استفاده از ابزارهاي مناسب ارتباطات و فناوري اطلاعات در برنامه آموزشي این دوره محرک مناسبی برای رشد ذهنی، زبانی، جسمی و اجتماعی و عاطفی کودکان فراهم می‌‌کند، اگر این نوع برنامه‌ها به‌گونه مؤثری سازمان داده شوند، می‌توانند کمبود‌های محیط خانه را جبران کنند و کودک را در ساختن مبنایی قوی برای سهولت رشد بعدی و بارور‌کردن استعدادهای کاملش یاری کنند. امروزه با حضور انواع بازی‌هاي كامپيوتري، تحت شبكه و اپليكيشن‌هاي همراه و نيز برنامه‌هاي كامپيوتري كمك‌آموزشي كودكانه بی‌شك آثار و نتايج اين‌گونه كاربردها و ابزار بيش‌از‌پيش نمايان شده است. ارتباطات و فناوري اطلاعات در آموزش پيش‌دبستاني مطرح است، زيرا در‌حال‌حاضر بر افراد و محيط پيرامون كودكان كه يادگيري و سلامتي كودكان را دربر دارد تأثيرگذار است. در مطالعات انجام‌شده ازسوی يونسكو مشاهده شده است كه كودكاني كه با روش‌هاي درست از ابزارهاي ارتباطات و فناوري اطلاعات براي پشتيباني از آموزش، يادگيري و ديگر فعاليت‌هاي ادراكي بهره‌مند شده‌اند، به‌صورتي خاص در يادگيري در سنين بالاتر توانمندتر می‌شوند. در به‌كارگيري ارتباطات و فناوري اطلاعات در دوره پيش‌از‌دبستان ویژگی‌هایی را بايد مد نظر قرار داد که براي آموزش اين دوره بسیار مهم است و باید به آنها توجه کرد و روش‌های به‌كارگيري را براساس آن ویژگی‌ها طرح ریزی کرد؛ از جمله بايد، علاقه کودکان به بازي، قدرت و نیاز کودکان به الگوگیری، نقش‌پذیری و تقلید در این سن و شادی کودکان و علاقه آنها به مطالب آهنگین را در نظر گرفت.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.