افزایش اعتبار ایران در سطح بینالملل
نوذر شفیعی . کارشناس حقوق بینالملل
با دستور موقت لاهه، آمریکا ملزم شده که موقتا تحریمها علیه ایران را اجرا نکند. براساساین، دادگاه لاهه رأی به لغو تحریمهای دارویی، غذایی، بشردوستانه و هوایی داده است. اگرچه اعلام شد که آمریکا از عهدنامه مودت که براساس آن تعهداتی نسبت به ایران خواهد داشت، خارج میشود؛ اما تا همینجا نیز پیروزی مقتدرانه حقوقی ایران در معتبرترین نهاد حقوقی جهان را نشان میدهد. شاید بهظاهر اینگونه برداشت شود که حکم دیوان لاهه چون موقت است و عمدتا معطوف به کمکهای بشردوستانه است و حتی ممکن است آمریکا در نهایت رأی دیوان را به اجرا درنیاورد، این رأی در اذهان کماهمیت جلوهگر شود اما واقعیت این است که امروزه بسیاری از کشورها نه با انگیزههای مادی بلکه با انگیزههای معنایی اقدامی را انجام میدهند؛ یعنی هدف کشورها کسب اعتبار در سطح بینالمللی است و این مسئله در شرایط فعلی که آمریکا از برجام خروج یکجانبه داشته و به دنبال تشدید فشار به اتحادیه اروپا برای تحت فشار قراردادن آنها و تحریم ایران است، قدرت چانهزنی ایران را افزایش میدهد و از این منظر رأی دیوان حائز اهمیت است. این حکم به اعتبار بینالمللی ایران افزود و از اعتبار
بینالمللی ایالات متحده آمریکا کاست؛ چراکه آمریکا و رژیم صهیونیستی ایران را بهعنوان کشور هنجارشکن در عرصههای بینالمللی معرفی کرده بودند. خروج آمریکا از برجام و ماندن ایران در آن و نیز شکایت ایران به دادگاه لاهه و پیگیری منافع ملیاش از طریق نهادهای بینالمللی و در چارچوب هنجارهای بینالمللی نشان داد که این موضوع برعکس است و این آمریکاست که به تحریم و هنجارشکنی اعتیاد پیدا کرده است. انکار دادگاه لاهه از سوی آمریکا و پیشازاین تهدید دادگاه لاهه از سوی این کشور و قبل از آن خروج آمریکا از کمیسیون حقوق بشر سازمان ملل و همچنین خروج از یونسکو نشان داد که دولت فعلی آمریکا برای هنجارهای بینالمللی و رژیمهای حقوق بینالمللی ارزشی قائل نیست. در این شرایط دستگاه دیپلماسی کشور بیش از هر زمان دیگر پیگیر منافع حقوقی از طریق مجامع بینالمللی است و پیگیری حقوق از این مجامع نشان میدهد ایران به دنبال اتکا به قوانین بینالمللی است و ما میخواهیم قطعنامههای سازمان ملل را اجرا کنیم و این رویکرد در دستگاه دیپلماسی کشورمان مهم است. نتیجه آنکه رأی دیوان بر اعتبار ایران افزود و به اعتبار آمریکا لطمه زد. صرفنظر از اینکه
در ادامه بررسیهای دادگاه لاهه چه نتیجهای
حاصل شود.
با دستور موقت لاهه، آمریکا ملزم شده که موقتا تحریمها علیه ایران را اجرا نکند. براساساین، دادگاه لاهه رأی به لغو تحریمهای دارویی، غذایی، بشردوستانه و هوایی داده است. اگرچه اعلام شد که آمریکا از عهدنامه مودت که براساس آن تعهداتی نسبت به ایران خواهد داشت، خارج میشود؛ اما تا همینجا نیز پیروزی مقتدرانه حقوقی ایران در معتبرترین نهاد حقوقی جهان را نشان میدهد. شاید بهظاهر اینگونه برداشت شود که حکم دیوان لاهه چون موقت است و عمدتا معطوف به کمکهای بشردوستانه است و حتی ممکن است آمریکا در نهایت رأی دیوان را به اجرا درنیاورد، این رأی در اذهان کماهمیت جلوهگر شود اما واقعیت این است که امروزه بسیاری از کشورها نه با انگیزههای مادی بلکه با انگیزههای معنایی اقدامی را انجام میدهند؛ یعنی هدف کشورها کسب اعتبار در سطح بینالمللی است و این مسئله در شرایط فعلی که آمریکا از برجام خروج یکجانبه داشته و به دنبال تشدید فشار به اتحادیه اروپا برای تحت فشار قراردادن آنها و تحریم ایران است، قدرت چانهزنی ایران را افزایش میدهد و از این منظر رأی دیوان حائز اهمیت است. این حکم به اعتبار بینالمللی ایران افزود و از اعتبار
بینالمللی ایالات متحده آمریکا کاست؛ چراکه آمریکا و رژیم صهیونیستی ایران را بهعنوان کشور هنجارشکن در عرصههای بینالمللی معرفی کرده بودند. خروج آمریکا از برجام و ماندن ایران در آن و نیز شکایت ایران به دادگاه لاهه و پیگیری منافع ملیاش از طریق نهادهای بینالمللی و در چارچوب هنجارهای بینالمللی نشان داد که این موضوع برعکس است و این آمریکاست که به تحریم و هنجارشکنی اعتیاد پیدا کرده است. انکار دادگاه لاهه از سوی آمریکا و پیشازاین تهدید دادگاه لاهه از سوی این کشور و قبل از آن خروج آمریکا از کمیسیون حقوق بشر سازمان ملل و همچنین خروج از یونسکو نشان داد که دولت فعلی آمریکا برای هنجارهای بینالمللی و رژیمهای حقوق بینالمللی ارزشی قائل نیست. در این شرایط دستگاه دیپلماسی کشور بیش از هر زمان دیگر پیگیر منافع حقوقی از طریق مجامع بینالمللی است و پیگیری حقوق از این مجامع نشان میدهد ایران به دنبال اتکا به قوانین بینالمللی است و ما میخواهیم قطعنامههای سازمان ملل را اجرا کنیم و این رویکرد در دستگاه دیپلماسی کشورمان مهم است. نتیجه آنکه رأی دیوان بر اعتبار ایران افزود و به اعتبار آمریکا لطمه زد. صرفنظر از اینکه
در ادامه بررسیهای دادگاه لاهه چه نتیجهای
حاصل شود.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.