|

دانشجويان پرسيدند، نمايندگان پاسخ دادند

خط قرمزها در برابر علامت سوال

لیلا ابراهیمیان: پایان چهار سال دولت یازدهم، دانشجویان توانستند اولین نشست خبری نشریات دانشجویی را با حضور مسئولان دولتی و نمایندگان مجلس دهم برگزار کنند.
عنوان برنامه‌ «هر دانشجو یک رسانه» بود. نشستي درباره پرسش از وضعیت فعالان نشریات دانشجویی با حضور سیدضیا هاشمی، معاون فرهنگی- اجتماعی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری؛ محمدرضا فراهانی، معاون فرهنگی دانشجویی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی؛ محمدمهدی زاهدی، رئیس کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس دهم؛ محمود صادقی و سیدمحمدباقر عبادی عضو این کمیسیون و الیاس حضرتی عضو کمیسیون اقتصادی مجلس. این نشست با حضور حدود 90 نفر از دانشجویان و مسئولان تشکل‌ها و نشریات دانشجویی از سراسر کشور، در باغ‌موزه نگارستان برگزار می‌شود با غیبت همه اصولگرایان برای پاسخگویی. نه زاهدی بعد از بارها تماس و قولِ حضور، در این نشست حاضر است و نه حجت‌الاسلام سیدمحمدباقر عبادی. در ابتدای جلسه، محمود صادقی، جلسه کمیسیون آموزش مجلس و گفت‌وگوی خود با زاهدی را روایت می‌کند: «زاهدی گفت از قول من به دانشجویان بگویید ما در چارچوب قانون حامی شما هستیم؛ اگر خط قرمزها را رعایت کنید. من به او گفتم خط قرمز چیست؟ قرمز تعریف‌نشده و غیرشفاف نمی‌تواند مبنای برقراری نظم باشد. آقای زاهدی گفت بگویید ما صرف‌نظر از گرایش‌های سیاسی، از شما حمایت می‌کنیم».17 آذرماه سال 95، یک روز بعد از برگزاری مراسم روز دانشجو بود که نصرالله پژمانفر و زاهدی - دو نماینده اصولگرای مجلس دهم- در صحن بهارستان از محمد فرهادی درباره نشریات دانشجویی سؤال کردند: «متأسفانه نشریاتی که امروز هنجارها را می‌شکنند، به‌شدت زیاد شده است؛ آمارهایی از وجود نشریاتی در دانشگاه‌ها دارم که هنجارشکنی و از چارچوب نظام عبور کرده اند، به‌طوری که ۳۰۷ نشریه از نشریات دانشجویی با رویکرد اصلاح‌طلبی در این زمینه فعالیت می‌کنند. همچنین ۱۱ نشریه دانشجویی با رویکرد واگرایی و ۱۵ نشریه با رویکرد ترویجی ایران باستان از مرزهای گفتمان کشور عبور کرده‌اند». پیش‌تر، در سی‌ام اردیبهشت سال 94 زاهدی در مصاحبه‌ای با خبرگزاری «فارس» گفته بود: «بحث ما درباره وزارت علوم فراتر از نشریات است. ما بر این عقیده هستیم که دانشجو با هر گرایش و سلیقه‌ای باید فعال باشد، نقد و تحلیل کند؛ اما در بعضی از نشریات دانشجویی تبلیغ افکار فمینیستی، جریان کمونیست و مارکسیست یا تبلیغ پان‌ترکیسم، پان‌عربیسم و پان‌کردیسم می‌کنند». او به جای حضور در مراسم نشست دانشجویی، در مراسم ختم مادر رضا فرجی‌دانا شرکت می‌کند و سیدمجید قریشی معاون فرهنگی نهاد نمایندگی رهبری در دانشگاه‌ها، بعد از بارها تماس و ارسال دوبار دعوت‌نامه از سوي دانشجویان این‌گونه پاسخ می‌دهد: «مقدور نیست، عذرخواهی شود». شورای ‌مرکزی ناظر بر نشریات دانشجویی در هر سه دستگاه آموزش‌ عالی (وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و دانشگاه آزاد اسلامی) هفت عضو دارد و کمیته‌های ناظر بر نشریات دانشگاه‌ها 9 عضو و معاون فرهنگی نهاد نمایندگی رهبری در تمامی این شوراها و کمیته‌ها یک عضو دارد.
این‌بار دانشجویان پرسشگر هستند نه شنونده؛ چون روال گذشته؛ در این نشست که در دو نوبت صبح و بعدازظهر برگزار می‌شود، هر کدام از ميهمان‌ها چند دقیقه‌ای صحبت می‌کنند و بعد به سؤال نماینده‌های نشریات دانشجویی و مشکلات آنها پاسخ می‌دهند.
فضا در دانشگاه رازی کرمانشاه به‌شدت امنیتی شده است؛ اخیرا مسئولان کشوری را سر کلاس تکفیر کرده و دانشجویان اصلاح‌طلب را به کلاس راه نمی‌دهند. یا اعلام می‌کنند آقایان روحانی، خاتمی و احمدی‌نژاد باید اعدام شوند. در خارج از دانشگاه روند امنیتی را تشدید کرده و چهار نفر از دانشجویان به دادسراها و دادگاه‌ها احضار شده‌اند. وزارت علوم برای رفع این مشکلات چه اقدامی انجام داده است؟
سیدضیا هاشمی: این دغدغه شما، دغدغه ما هم هست؛ ما رویکرد امنیتی و تفکیری به این شیوه را خلاف مبانی اعتقادی و نظام جمهوری اسلامی می‌دانیم. به اعتقاد ما کسانی که موازین قانونی و مورد قبول نظام و رهبری را رعایت نمی‌کنند و به آن ضربه می‌زنند، ضد انقلاب هستند؛ کسانی که در چارچوب قانون، اخلاق و سیاست‌گذاری‌های نظام، فعالیت‌های دانشجویی و چاپ نشریات را پی می‌گیرند؛ انقلابی‌اند. اینکه شخصی، دانشجو یا استادی را مهدور‌الدم معرفی کند، جرم است. اعلام چنین مواردی باید از سوی مراجع قضائی یا مرجع تقلید صورت بگیرد. اگر کسی که این اتهامات را می‌زند، عضو شورای فرهنگی دانشگاه باشد، تخلف او مضاعف است. اگر مستندی به ما بدهید حتما پیگیری می‌کنیم. به هر دلیل احضار دانشجویان به دادگاه نباید انجام شود. ما همواره در دیدارها و تعاملات با مسئولان ارشد قوه قضائیه، با آنها در میان گذاشته‌ایم که مسائل مرتبط با دانشگاه و دانشجو بهتر است در سازوکار قانونی مثل کمیته انضباطی که در خود دانشگاه پیش‌بینی شده، حل و فصل شود. مسئولان و مدیران قوه قضائیه هم به این امر اذعان دارند که نباید بی‌خود و بی‌جهت برای کشور هزینه‌ ایجاد کرد. ایجاد نارضایتی در بین دانشجویان و فضای دانشگاه غلط و پرعارضه است؛ اما گاهی کار غلط انجام می‌شود.
در چند ماه اخیر 50 دانشجو به دادسرا فراخوانده شده‌اند؛ از آذرماه سال 95 تا پایان سال هر هفته یک تا چهار پرونده برای دانشجویان تشکیل شده است؛ شما چه کاری در این مورد انجام داده‌اید؟
هاشمی: ما دولت قانون هستیم و از هر تشکل و نهاد قانونی دفاع می‌کنیم. با قوه قضائیه تعامل کرده‌ایم تا برخوردها در حوزه دانشگاه کاهش پیدا کند. برخوردهای غلط، اقتدار نظام را کاهش می‌دهد. اما من سؤالی دارم؛ آیا امروز واقعا نسبت به سه، چهار سال قبل فضای دانشگاه‌ تغییر نکرده است؟
دوره‌ای حتی استادان ما از سوی کسانی که اصلا ندیده بودیم، بازخواست شده و کنار گذاشته می‌شدند؛ فضایی که حتی دانشگاه‌های بزرگ ما را تحت تأثیر قرار داده بود. اساسا‌ به این جهت که اتفاقی افتاده و تداوم هم دارد، عده‌ای با روش افراطی جلو می‌آیند؛ حتی مسئولان نیز قبول کردند برخی برخوردها اشتباه صورت گرفته است. نمی‌شود نشریات ما در حد تلویزیون هم مجاز نباشند. وقتی وحدت رویه در قبال مسئله‌ای مانند ممنوع‌التصویری رعایت نمی‌شود، بحث‌ها و حاشیه‌های زیادی به وجود می‌آید.
موضع وزارت بهداشت و علوم درباره دخالت و ممیزی نهادی امنیتی در محتوای نشریات دانشجویی و برخورد با نشریات دانشجویی اصفهان چیست؟
محمدرضا فراهانی: در جمهوری اسلامی ایران ساختار قدرت خاص و متکثر است. کانون‌های قدرت گاهی با یکدیگر هماهنگ بوده و گاهی هم نيستند. هیچ راهی جز رسیدن به درک و فهم مشترک و مدارا و بخشش نداریم. در این دولت سعی کردیم به‌جای تعارض و بگومگو، تعامل و گفت‌وگو را جایگزین کنیم و به‌جای سیاسی‌کاری شفاف‌کاری کنیم. اگرچه دولت یازدهم داشته‌هایش در این حوزه به اندازه انتظارات نیست و آرام‌آرام جلو می‌رود؛ ولی چون اقداماتش بر اساس عقلانیت است، اقداماتش بازگشت‌ناپذیر است. ما نگاهی دوگانه به آزادی و امنیت نداریم و معتقدیم اگر آزادی باشد، هیچ‌گاه امنیت ما را به خطر نمی‌اندازد. اگر تغییر اجتماعی واقعی و ماندگار می‌خواهیم، باید صبر کنیم. معاونت فرهنگی-دانشجویی این وزارتخانه نیازمند احقاق حقوق قانونی خود است و رفع خیلی از مسائل و مشکلات، دست ما نیست.
***
بعدازظهر روز دوشنبه، نشست خبری با حضور نماینده‌های اصلاح‌طلب مجلس ادامه دارد. در میان گله و شکایت دانشجویان از ممیزی و دخالت نهادهای امنیتی در محتوای نشریات دانشجویی و احضار آنها به دادگاه و پاسخی که محمود صادقی، نماینده اصلاح‌طلب مجلس، می‌دهد: «گاهی استثنا به اصل تبدیل و اصل به فرع بدل می‌شود. شاید به دلیل مصلحت‌اندیشی‌ها یا حتی خیراندیشی‌هایی این کار صورت می‌گیرد؛ اما نمی‌دانند این چه ضربه‌ای به اصول می‌زند و چه نقش مخربی در جامعه دارد».
خرداد 95 سردبیر هفته‌نامه سیاسی - اجتماعی رخداد دانشگاه، به‌دلیل چاپ نامِ {رئيس دولت اصلاحت} بدون درج تصویر، به دادسرا احضار شد. درحالی‌که کمیته مرکزی ناظر بر نشریات درباره‌ قانونی نبودن ممنوعیت چاپ عکس {رئيس دولت اصلاحات}، مصوبه‌ای در شورای مرکزی ناظر بر نشریات دانشجویی تصویب کرده است؛ ولی وزیر علوم از ابلاغ آن جلوگیری می‌کند. چرا از وزیر سؤال نمی‌شود؟
محمود صادقی: همگی باید تابع قانون باشند. بلاتکلیف گذاشتن یک نشریه؛ یعنی فشار و جلوگیری از فعالیت آزادانه نشریات. ما در مجلس نمی‌توانیم به پرونده‌ها مستقیم وارد شویم؛ اما می‌توانیم از طریق سؤال از وزیر دادگستری، بر سازوکار دادگستری نظارت کنیم. ما به‌شدت در کمیسیون آموزش از وزارت علوم، ناراضی هستیم. معتقدیم قاطعیت لازم در وزارت علوم دیده نمی‌شود و در دانشگاه‌ها نیز روال همین است. هر دانشگاهی که رئيس و معاونان دانشگاه محکم ایستاده‌اند، کار پیش رفته است و هر کجا رها کرده‌اند، برخورد با دانشجویان افزایش یافته است. بسیاری از نشریات تنها به‌ دلیل نام‌بردن از رئیس‌‌جمهوری دولت اصلاحات، بسته شد.
چه زمانی دانشجویان قرار است صدای اعتراض نمایندگان مجلس را به بازداشت دانشجویان بشنوند؟
صادقی: مدت‌هاست پیگیر پرونده مهرداد گریوانی، دانشجوی دانشگاه قم، هستم. بنده با مسئولان ذی‌ربط صحبت کرده‌ام و همچنین مادر ایشان هفته قبل به دفتر ما آمده و درخواست مکتوب‌ را به دفتر ما داده‌اند. البته خود این شکل رسیدگی، با موازین قانونی تطابق ندارد... نمایندگان برای حفظ کیان و استقلال قوه قضائیه، باید این را پیگیری کنند. ما با تمام محدودیت‌هایی که داریم، تا حد امکان این موضوع را پیگیری خواهیم کرد.
چرا نهادهای امنیتی موازی درباره نشریات دانشجویی و تشکل‌ها دخالت می‌کنند؟
صادقی: کاری که سعی می‌کنم انجام دهم، این است که اموری را که نمی‌توان ‌پرسید، ‌پرسیدنی کنم.
بعد از بازداشت ادمین‌های کانال‌های تلگرامی، نمایندگان مجلس و دولتی‌ها واکنش نشان دادند؛ ولی درباره احضار و بازداشت دانشجویان واکنش چندانی صورت نگرفت. چرا نمایندگان مجلس و مسئولان دولتی دراین‌زمینه سکوت کردند؟ همچنین برای پرونده هنگامه شهیدی و مراد ثقفی چه کاری انجام داده‌اید؟
صادقی: درباره پرونده خانم شهیدی که عضو حزب اعتماد ملی هم هستند، با آقای منتجب‌نیا صحبت کرده‌ام و ایشان نیز در دیدار با مقام معظم رهبری موضوع را مطرح کرده‌اند؛ اما به‌هرحال پیگیری مسائلی که نهاد امنیتی در آن دخیل است، دشوار است. ما در حد امکان مجلس سعی می‌کنیم این مسائل را پوشش دهیم. درباره آقای ثقفی نیز به همین شکل نامه‌نگاری انجام شده و در حال پیگیری هستیم. درباره ادمین‌ها نیز واقعا شرمنده‌ایم که نتوانستیم کاری انجام دهیم؛ اما شنیده شده که احتمالا تا پایان انتخابات آزاد نخواهند شد. در بحث اتحادیه‌های دانشجویی نیز بنده شخصا خیلی پیگیری کرده‌ام و صریح و تند و از آقای فرهادی درباره مسئله پرسید‌ه‌ام.
برای نشریات دانشجویی چه باید کرد؟
الیاس حضرتی: ما هنوز به وضعیت سفید نرسیده‌ایم و در وضعیت قرمز هستیم. ما هنوز به وضعیتی که یک وزیر بتواند معاون اصلاح‌طلب تعیین کند، نرسیده‌ایم. ما باید قانون را رعایت کنیم و نباید قانون‌شکن باشیم. نباید به کسانی که به‌دنبال تعطیل‌کردن نشریات هستند، میدان بدهند. اگر آقای وزیر علوم نمی‌تواند این موانع را برطرف کند، ما اجازه نمی‌دهیم دور بعدی وزیر باشد. اگر قرار باشد از ترس نشریه را باطل کنند، ما او را نمی‌خواهیم. وزیر ضامن اجرای قوانین است؛ ما قانون تصویب می‌کنیم و بر مدیری که رأی اعتماد داده‌ایم، نظارت می‌کنیم. ما در یک مبارزه مستمر قرار داریم و راهی جز حرکت آرام نداریم.

لیلا ابراهیمیان: پایان چهار سال دولت یازدهم، دانشجویان توانستند اولین نشست خبری نشریات دانشجویی را با حضور مسئولان دولتی و نمایندگان مجلس دهم برگزار کنند.
عنوان برنامه‌ «هر دانشجو یک رسانه» بود. نشستي درباره پرسش از وضعیت فعالان نشریات دانشجویی با حضور سیدضیا هاشمی، معاون فرهنگی- اجتماعی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری؛ محمدرضا فراهانی، معاون فرهنگی دانشجویی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی؛ محمدمهدی زاهدی، رئیس کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس دهم؛ محمود صادقی و سیدمحمدباقر عبادی عضو این کمیسیون و الیاس حضرتی عضو کمیسیون اقتصادی مجلس. این نشست با حضور حدود 90 نفر از دانشجویان و مسئولان تشکل‌ها و نشریات دانشجویی از سراسر کشور، در باغ‌موزه نگارستان برگزار می‌شود با غیبت همه اصولگرایان برای پاسخگویی. نه زاهدی بعد از بارها تماس و قولِ حضور، در این نشست حاضر است و نه حجت‌الاسلام سیدمحمدباقر عبادی. در ابتدای جلسه، محمود صادقی، جلسه کمیسیون آموزش مجلس و گفت‌وگوی خود با زاهدی را روایت می‌کند: «زاهدی گفت از قول من به دانشجویان بگویید ما در چارچوب قانون حامی شما هستیم؛ اگر خط قرمزها را رعایت کنید. من به او گفتم خط قرمز چیست؟ قرمز تعریف‌نشده و غیرشفاف نمی‌تواند مبنای برقراری نظم باشد. آقای زاهدی گفت بگویید ما صرف‌نظر از گرایش‌های سیاسی، از شما حمایت می‌کنیم».17 آذرماه سال 95، یک روز بعد از برگزاری مراسم روز دانشجو بود که نصرالله پژمانفر و زاهدی - دو نماینده اصولگرای مجلس دهم- در صحن بهارستان از محمد فرهادی درباره نشریات دانشجویی سؤال کردند: «متأسفانه نشریاتی که امروز هنجارها را می‌شکنند، به‌شدت زیاد شده است؛ آمارهایی از وجود نشریاتی در دانشگاه‌ها دارم که هنجارشکنی و از چارچوب نظام عبور کرده اند، به‌طوری که ۳۰۷ نشریه از نشریات دانشجویی با رویکرد اصلاح‌طلبی در این زمینه فعالیت می‌کنند. همچنین ۱۱ نشریه دانشجویی با رویکرد واگرایی و ۱۵ نشریه با رویکرد ترویجی ایران باستان از مرزهای گفتمان کشور عبور کرده‌اند». پیش‌تر، در سی‌ام اردیبهشت سال 94 زاهدی در مصاحبه‌ای با خبرگزاری «فارس» گفته بود: «بحث ما درباره وزارت علوم فراتر از نشریات است. ما بر این عقیده هستیم که دانشجو با هر گرایش و سلیقه‌ای باید فعال باشد، نقد و تحلیل کند؛ اما در بعضی از نشریات دانشجویی تبلیغ افکار فمینیستی، جریان کمونیست و مارکسیست یا تبلیغ پان‌ترکیسم، پان‌عربیسم و پان‌کردیسم می‌کنند». او به جای حضور در مراسم نشست دانشجویی، در مراسم ختم مادر رضا فرجی‌دانا شرکت می‌کند و سیدمجید قریشی معاون فرهنگی نهاد نمایندگی رهبری در دانشگاه‌ها، بعد از بارها تماس و ارسال دوبار دعوت‌نامه از سوي دانشجویان این‌گونه پاسخ می‌دهد: «مقدور نیست، عذرخواهی شود». شورای ‌مرکزی ناظر بر نشریات دانشجویی در هر سه دستگاه آموزش‌ عالی (وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و دانشگاه آزاد اسلامی) هفت عضو دارد و کمیته‌های ناظر بر نشریات دانشگاه‌ها 9 عضو و معاون فرهنگی نهاد نمایندگی رهبری در تمامی این شوراها و کمیته‌ها یک عضو دارد.
این‌بار دانشجویان پرسشگر هستند نه شنونده؛ چون روال گذشته؛ در این نشست که در دو نوبت صبح و بعدازظهر برگزار می‌شود، هر کدام از ميهمان‌ها چند دقیقه‌ای صحبت می‌کنند و بعد به سؤال نماینده‌های نشریات دانشجویی و مشکلات آنها پاسخ می‌دهند.
فضا در دانشگاه رازی کرمانشاه به‌شدت امنیتی شده است؛ اخیرا مسئولان کشوری را سر کلاس تکفیر کرده و دانشجویان اصلاح‌طلب را به کلاس راه نمی‌دهند. یا اعلام می‌کنند آقایان روحانی، خاتمی و احمدی‌نژاد باید اعدام شوند. در خارج از دانشگاه روند امنیتی را تشدید کرده و چهار نفر از دانشجویان به دادسراها و دادگاه‌ها احضار شده‌اند. وزارت علوم برای رفع این مشکلات چه اقدامی انجام داده است؟
سیدضیا هاشمی: این دغدغه شما، دغدغه ما هم هست؛ ما رویکرد امنیتی و تفکیری به این شیوه را خلاف مبانی اعتقادی و نظام جمهوری اسلامی می‌دانیم. به اعتقاد ما کسانی که موازین قانونی و مورد قبول نظام و رهبری را رعایت نمی‌کنند و به آن ضربه می‌زنند، ضد انقلاب هستند؛ کسانی که در چارچوب قانون، اخلاق و سیاست‌گذاری‌های نظام، فعالیت‌های دانشجویی و چاپ نشریات را پی می‌گیرند؛ انقلابی‌اند. اینکه شخصی، دانشجو یا استادی را مهدور‌الدم معرفی کند، جرم است. اعلام چنین مواردی باید از سوی مراجع قضائی یا مرجع تقلید صورت بگیرد. اگر کسی که این اتهامات را می‌زند، عضو شورای فرهنگی دانشگاه باشد، تخلف او مضاعف است. اگر مستندی به ما بدهید حتما پیگیری می‌کنیم. به هر دلیل احضار دانشجویان به دادگاه نباید انجام شود. ما همواره در دیدارها و تعاملات با مسئولان ارشد قوه قضائیه، با آنها در میان گذاشته‌ایم که مسائل مرتبط با دانشگاه و دانشجو بهتر است در سازوکار قانونی مثل کمیته انضباطی که در خود دانشگاه پیش‌بینی شده، حل و فصل شود. مسئولان و مدیران قوه قضائیه هم به این امر اذعان دارند که نباید بی‌خود و بی‌جهت برای کشور هزینه‌ ایجاد کرد. ایجاد نارضایتی در بین دانشجویان و فضای دانشگاه غلط و پرعارضه است؛ اما گاهی کار غلط انجام می‌شود.
در چند ماه اخیر 50 دانشجو به دادسرا فراخوانده شده‌اند؛ از آذرماه سال 95 تا پایان سال هر هفته یک تا چهار پرونده برای دانشجویان تشکیل شده است؛ شما چه کاری در این مورد انجام داده‌اید؟
هاشمی: ما دولت قانون هستیم و از هر تشکل و نهاد قانونی دفاع می‌کنیم. با قوه قضائیه تعامل کرده‌ایم تا برخوردها در حوزه دانشگاه کاهش پیدا کند. برخوردهای غلط، اقتدار نظام را کاهش می‌دهد. اما من سؤالی دارم؛ آیا امروز واقعا نسبت به سه، چهار سال قبل فضای دانشگاه‌ تغییر نکرده است؟
دوره‌ای حتی استادان ما از سوی کسانی که اصلا ندیده بودیم، بازخواست شده و کنار گذاشته می‌شدند؛ فضایی که حتی دانشگاه‌های بزرگ ما را تحت تأثیر قرار داده بود. اساسا‌ به این جهت که اتفاقی افتاده و تداوم هم دارد، عده‌ای با روش افراطی جلو می‌آیند؛ حتی مسئولان نیز قبول کردند برخی برخوردها اشتباه صورت گرفته است. نمی‌شود نشریات ما در حد تلویزیون هم مجاز نباشند. وقتی وحدت رویه در قبال مسئله‌ای مانند ممنوع‌التصویری رعایت نمی‌شود، بحث‌ها و حاشیه‌های زیادی به وجود می‌آید.
موضع وزارت بهداشت و علوم درباره دخالت و ممیزی نهادی امنیتی در محتوای نشریات دانشجویی و برخورد با نشریات دانشجویی اصفهان چیست؟
محمدرضا فراهانی: در جمهوری اسلامی ایران ساختار قدرت خاص و متکثر است. کانون‌های قدرت گاهی با یکدیگر هماهنگ بوده و گاهی هم نيستند. هیچ راهی جز رسیدن به درک و فهم مشترک و مدارا و بخشش نداریم. در این دولت سعی کردیم به‌جای تعارض و بگومگو، تعامل و گفت‌وگو را جایگزین کنیم و به‌جای سیاسی‌کاری شفاف‌کاری کنیم. اگرچه دولت یازدهم داشته‌هایش در این حوزه به اندازه انتظارات نیست و آرام‌آرام جلو می‌رود؛ ولی چون اقداماتش بر اساس عقلانیت است، اقداماتش بازگشت‌ناپذیر است. ما نگاهی دوگانه به آزادی و امنیت نداریم و معتقدیم اگر آزادی باشد، هیچ‌گاه امنیت ما را به خطر نمی‌اندازد. اگر تغییر اجتماعی واقعی و ماندگار می‌خواهیم، باید صبر کنیم. معاونت فرهنگی-دانشجویی این وزارتخانه نیازمند احقاق حقوق قانونی خود است و رفع خیلی از مسائل و مشکلات، دست ما نیست.
***
بعدازظهر روز دوشنبه، نشست خبری با حضور نماینده‌های اصلاح‌طلب مجلس ادامه دارد. در میان گله و شکایت دانشجویان از ممیزی و دخالت نهادهای امنیتی در محتوای نشریات دانشجویی و احضار آنها به دادگاه و پاسخی که محمود صادقی، نماینده اصلاح‌طلب مجلس، می‌دهد: «گاهی استثنا به اصل تبدیل و اصل به فرع بدل می‌شود. شاید به دلیل مصلحت‌اندیشی‌ها یا حتی خیراندیشی‌هایی این کار صورت می‌گیرد؛ اما نمی‌دانند این چه ضربه‌ای به اصول می‌زند و چه نقش مخربی در جامعه دارد».
خرداد 95 سردبیر هفته‌نامه سیاسی - اجتماعی رخداد دانشگاه، به‌دلیل چاپ نامِ {رئيس دولت اصلاحت} بدون درج تصویر، به دادسرا احضار شد. درحالی‌که کمیته مرکزی ناظر بر نشریات درباره‌ قانونی نبودن ممنوعیت چاپ عکس {رئيس دولت اصلاحات}، مصوبه‌ای در شورای مرکزی ناظر بر نشریات دانشجویی تصویب کرده است؛ ولی وزیر علوم از ابلاغ آن جلوگیری می‌کند. چرا از وزیر سؤال نمی‌شود؟
محمود صادقی: همگی باید تابع قانون باشند. بلاتکلیف گذاشتن یک نشریه؛ یعنی فشار و جلوگیری از فعالیت آزادانه نشریات. ما در مجلس نمی‌توانیم به پرونده‌ها مستقیم وارد شویم؛ اما می‌توانیم از طریق سؤال از وزیر دادگستری، بر سازوکار دادگستری نظارت کنیم. ما به‌شدت در کمیسیون آموزش از وزارت علوم، ناراضی هستیم. معتقدیم قاطعیت لازم در وزارت علوم دیده نمی‌شود و در دانشگاه‌ها نیز روال همین است. هر دانشگاهی که رئيس و معاونان دانشگاه محکم ایستاده‌اند، کار پیش رفته است و هر کجا رها کرده‌اند، برخورد با دانشجویان افزایش یافته است. بسیاری از نشریات تنها به‌ دلیل نام‌بردن از رئیس‌‌جمهوری دولت اصلاحات، بسته شد.
چه زمانی دانشجویان قرار است صدای اعتراض نمایندگان مجلس را به بازداشت دانشجویان بشنوند؟
صادقی: مدت‌هاست پیگیر پرونده مهرداد گریوانی، دانشجوی دانشگاه قم، هستم. بنده با مسئولان ذی‌ربط صحبت کرده‌ام و همچنین مادر ایشان هفته قبل به دفتر ما آمده و درخواست مکتوب‌ را به دفتر ما داده‌اند. البته خود این شکل رسیدگی، با موازین قانونی تطابق ندارد... نمایندگان برای حفظ کیان و استقلال قوه قضائیه، باید این را پیگیری کنند. ما با تمام محدودیت‌هایی که داریم، تا حد امکان این موضوع را پیگیری خواهیم کرد.
چرا نهادهای امنیتی موازی درباره نشریات دانشجویی و تشکل‌ها دخالت می‌کنند؟
صادقی: کاری که سعی می‌کنم انجام دهم، این است که اموری را که نمی‌توان ‌پرسید، ‌پرسیدنی کنم.
بعد از بازداشت ادمین‌های کانال‌های تلگرامی، نمایندگان مجلس و دولتی‌ها واکنش نشان دادند؛ ولی درباره احضار و بازداشت دانشجویان واکنش چندانی صورت نگرفت. چرا نمایندگان مجلس و مسئولان دولتی دراین‌زمینه سکوت کردند؟ همچنین برای پرونده هنگامه شهیدی و مراد ثقفی چه کاری انجام داده‌اید؟
صادقی: درباره پرونده خانم شهیدی که عضو حزب اعتماد ملی هم هستند، با آقای منتجب‌نیا صحبت کرده‌ام و ایشان نیز در دیدار با مقام معظم رهبری موضوع را مطرح کرده‌اند؛ اما به‌هرحال پیگیری مسائلی که نهاد امنیتی در آن دخیل است، دشوار است. ما در حد امکان مجلس سعی می‌کنیم این مسائل را پوشش دهیم. درباره آقای ثقفی نیز به همین شکل نامه‌نگاری انجام شده و در حال پیگیری هستیم. درباره ادمین‌ها نیز واقعا شرمنده‌ایم که نتوانستیم کاری انجام دهیم؛ اما شنیده شده که احتمالا تا پایان انتخابات آزاد نخواهند شد. در بحث اتحادیه‌های دانشجویی نیز بنده شخصا خیلی پیگیری کرده‌ام و صریح و تند و از آقای فرهادی درباره مسئله پرسید‌ه‌ام.
برای نشریات دانشجویی چه باید کرد؟
الیاس حضرتی: ما هنوز به وضعیت سفید نرسیده‌ایم و در وضعیت قرمز هستیم. ما هنوز به وضعیتی که یک وزیر بتواند معاون اصلاح‌طلب تعیین کند، نرسیده‌ایم. ما باید قانون را رعایت کنیم و نباید قانون‌شکن باشیم. نباید به کسانی که به‌دنبال تعطیل‌کردن نشریات هستند، میدان بدهند. اگر آقای وزیر علوم نمی‌تواند این موانع را برطرف کند، ما اجازه نمی‌دهیم دور بعدی وزیر باشد. اگر قرار باشد از ترس نشریه را باطل کنند، ما او را نمی‌خواهیم. وزیر ضامن اجرای قوانین است؛ ما قانون تصویب می‌کنیم و بر مدیری که رأی اعتماد داده‌ایم، نظارت می‌کنیم. ما در یک مبارزه مستمر قرار داریم و راهی جز حرکت آرام نداریم.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.