ماشین نو
سرگرد علی صباحیفرد.کارشناس اداره آموزش همگانی معاونت اجتماعی فاتب
با وام و قرضوقوله یه ماشین تمامقسط از کمپانی برداشتم و با کلی ایندر اوندرزدن، تونستم توی یک تاکسی تلفنی مشغول کار شم؛ خدا رو شکر اوضاع نسبت به قبل بهتر شده بود و انگار کمکم داشت زندگی روزهای خوبش رو نشون میداد. تا اون روز عصر که یه سرویس به مرکز شهر به پستم خورد، بدجوری ترافیک عصرها سنگین بود و تردد بهسختی انجام میشد تا جایی که بعضی وقتها که یه مقدار فضا ایجاد میشد ماشینها با سرعت زیاد فاصله را پر میکردند و بیتعارف؛ از همدیگه سبقت میگرفتند. ظاهرا کسی با کسی تعارف نداشت و هر کی سعی میکرد به هر زحمتی که شده خودشو جلوتر برسونه، این وسط هم، همه سعی و تلاش من براین بود که با فاصله از بقیه ماشینها بهآرامی حرکت کنم تا اتفاقی برای ماشینم پیش نیاد. توی این ترافیک سنگین از بس که دنده جابهجا کرده بودم اعصابم بدجوری به هم ریخته بود و از اون بدتر صحبتهای کارشناسانه مسافری بود که روی صندلی عقب لم داده بود و مدام از فرهنگ و مدرنیته و تکنولوژی و فضا و... صحبت میکرد و بیشتر از ترافیک اعصاب منو به هم میریخت، لامصب یه ریز حرف میزد و اصلا نفس کم نمیآورد. بیانصاف فکر میکرد من از سر بیسواتی اومدمو
شوفر تاسکیتلفنی شدم، نه داش ما هم برا خودمون یه کسی بودیم و سری تو سرها داشتیم. واسه اینکه از افاضه فیض مسافر راحت بشم با این سبکوسیاق با خودم مشغول صحبتکردن بودم که یه هویی به جلو پرت شدم و مسافر عقبی هم تا نصفه به جلو پرت شد و کم مونده بود با سر توی داشبرد بره. مونده بودم از کجا و چهجوری ضربه خوردم، این شد که زودی دنده رو خلاص کردم و ترمزدستی ماشین رو بالا کشیدم و پایین رفتم و تا چشمم به عقب ماشین خورد دنیا جلو چشمم سیاه شد و مغزم سوت کشید، بیانصاف ماشین عقبی نمیدونم توی این ترافیک چه فرمی به ماشین من زده بود که این شکلی سپر ماشین تاب برداشته بود. با دیدن ماشین آمپرم انگار رو هزار رفته بود و مثل مرغ پرکنده رو پاهام بند نمیشدم و با دیدن راننده عقبی که بیخیال و خونسرد سیگارشو دود میکرد بیشتر از پیش ناراحت و عصبی شدم. هرچی من جوشیتر میشدم اون خونسردتر جواب میداد و انگارنهانگار که اتفاقی افتاده بود. با دیدن این صحنه، انگار خون جلوی چشمامو گرفته بود و این شد که از زیر صندلی قفل فرمانو برداشتمو به سمتش رفتم و واسه اینکه بترسونمش قفل فرمان رو از جلو صورتش شلاقی رد کردم که ناغافل کشویی قفل،
دررفت و تو دهن طرف خورد و خون تمام سروصورت اونو دربر گرفت؛ با دیدن این اتفاق مشکل خودمو فراموش کردم. گل بود به سبزه نیز آراسته شد و به قول گفتنی از چاله درآمدم و تو چاه افتادم. خلاصه کلی گرفتار پاسگاه و دادگاه و رضایتگرفتن و التماسکردن شدم و دست آخر هم دست از پا درازتر به پرداخت دیه محکوم شدم. ای کاش با حفظ خونسردی خودمو گرفتار یه همچنین مشکلی نمیکردم و بدون دادوفریاد و قیلوقالکردن منتظر پلیس راهنمایی و رانندگی میشدم و بیگدار به آب نمیزدم؛ اگه خونسرد بودم و عصبي نميشدم حالا گرهای رو که با دست باز میشد لازم نبود که با دندون باز کنم.
نظریه کارشناس:
در بررسی پروندههای محاکم قضائی، علت وقوع بسیاری از جرائم، در حقیقت عدم کنترل و مدیریت خشم و ناراحتی است و انسان به دلیل ضعف در کنترل خشم خود، مرتکب جرائمی مانند نزاع و درگیری، ضربوجرح و... میشود. گفتنی است در بین مکاتب حقوقی، فقط مکتب اسلام بهعنوان مکتب حقوقی مورد پذیرش جهان واقع شده است که دینی توحیدی است. حال باید سؤال کنیم آیا خشم و غضب که در ذات انسان نهادینه شده، از نگاه مکتب اسلام از آزادی کامل برخوردار است و حد آزادی رفتار و اعمال آن تا چه حد است؟ از نظر اسلام، معیار خشمگینشدن خداست. اصولا کارکرد خشم و غضب در مقابله با کفار و دشمنان خدا و اولیای خداست و نسبت به مؤمنان خشمگینشدن خطاست. اما خشم و غضب درواقع یک صفت نفسانی و درونی است که آدمی را وادار به رفتاری پرخاشگرانه و غلبه و انتقام نسبت به دیگری میکند. از پیامدهای غضب و خشم میتوان گفت: غضب، فکر و عقل انسان را ناکارآمد و زمینگیر میکند؛ چنانکه پیامبر اکرم(ص) فرمود: «غضب، ایمان را فاسد میگرداند؛ همانگونه که سرکه عسل را فاسد میکند». بنابراین هرچند نمیتوان از عواملی که موجب خشم میشود جلوگیری کرد، ولی میتوان تا حدود زیادی آن را کنترل
کرد؛ یعنی میتوان هم احساسات ناشی از خشم و هم تحریکات جسمانی را که خشم باعث بهوجودآمدن آنها میشود، کاهش داد. از جمله خواندن سوره «العصر» یا گفتن ذکر «لاحول ولا قوه الا بالله»، «استغفرالله ربی و اتوب الیه» و «اعوذبالله من الشیطانالرجیم». خواندن این ذکرها این فرصت را به شما میدهد که بتوانید بر رفتار خود کنترل بیشتری داشته باشید البته بهترین راه مدیریت و ابزار خشم از دیدگاه قرآن و روایات، بخشش است. لذتی که انسان به دنبال عفو و گذشت احساس میکند با آتشی که به هنگام خشم سراسر وجود او را فرامیگیرد، قابل مقایسه نیست.
با وام و قرضوقوله یه ماشین تمامقسط از کمپانی برداشتم و با کلی ایندر اوندرزدن، تونستم توی یک تاکسی تلفنی مشغول کار شم؛ خدا رو شکر اوضاع نسبت به قبل بهتر شده بود و انگار کمکم داشت زندگی روزهای خوبش رو نشون میداد. تا اون روز عصر که یه سرویس به مرکز شهر به پستم خورد، بدجوری ترافیک عصرها سنگین بود و تردد بهسختی انجام میشد تا جایی که بعضی وقتها که یه مقدار فضا ایجاد میشد ماشینها با سرعت زیاد فاصله را پر میکردند و بیتعارف؛ از همدیگه سبقت میگرفتند. ظاهرا کسی با کسی تعارف نداشت و هر کی سعی میکرد به هر زحمتی که شده خودشو جلوتر برسونه، این وسط هم، همه سعی و تلاش من براین بود که با فاصله از بقیه ماشینها بهآرامی حرکت کنم تا اتفاقی برای ماشینم پیش نیاد. توی این ترافیک سنگین از بس که دنده جابهجا کرده بودم اعصابم بدجوری به هم ریخته بود و از اون بدتر صحبتهای کارشناسانه مسافری بود که روی صندلی عقب لم داده بود و مدام از فرهنگ و مدرنیته و تکنولوژی و فضا و... صحبت میکرد و بیشتر از ترافیک اعصاب منو به هم میریخت، لامصب یه ریز حرف میزد و اصلا نفس کم نمیآورد. بیانصاف فکر میکرد من از سر بیسواتی اومدمو
شوفر تاسکیتلفنی شدم، نه داش ما هم برا خودمون یه کسی بودیم و سری تو سرها داشتیم. واسه اینکه از افاضه فیض مسافر راحت بشم با این سبکوسیاق با خودم مشغول صحبتکردن بودم که یه هویی به جلو پرت شدم و مسافر عقبی هم تا نصفه به جلو پرت شد و کم مونده بود با سر توی داشبرد بره. مونده بودم از کجا و چهجوری ضربه خوردم، این شد که زودی دنده رو خلاص کردم و ترمزدستی ماشین رو بالا کشیدم و پایین رفتم و تا چشمم به عقب ماشین خورد دنیا جلو چشمم سیاه شد و مغزم سوت کشید، بیانصاف ماشین عقبی نمیدونم توی این ترافیک چه فرمی به ماشین من زده بود که این شکلی سپر ماشین تاب برداشته بود. با دیدن ماشین آمپرم انگار رو هزار رفته بود و مثل مرغ پرکنده رو پاهام بند نمیشدم و با دیدن راننده عقبی که بیخیال و خونسرد سیگارشو دود میکرد بیشتر از پیش ناراحت و عصبی شدم. هرچی من جوشیتر میشدم اون خونسردتر جواب میداد و انگارنهانگار که اتفاقی افتاده بود. با دیدن این صحنه، انگار خون جلوی چشمامو گرفته بود و این شد که از زیر صندلی قفل فرمانو برداشتمو به سمتش رفتم و واسه اینکه بترسونمش قفل فرمان رو از جلو صورتش شلاقی رد کردم که ناغافل کشویی قفل،
دررفت و تو دهن طرف خورد و خون تمام سروصورت اونو دربر گرفت؛ با دیدن این اتفاق مشکل خودمو فراموش کردم. گل بود به سبزه نیز آراسته شد و به قول گفتنی از چاله درآمدم و تو چاه افتادم. خلاصه کلی گرفتار پاسگاه و دادگاه و رضایتگرفتن و التماسکردن شدم و دست آخر هم دست از پا درازتر به پرداخت دیه محکوم شدم. ای کاش با حفظ خونسردی خودمو گرفتار یه همچنین مشکلی نمیکردم و بدون دادوفریاد و قیلوقالکردن منتظر پلیس راهنمایی و رانندگی میشدم و بیگدار به آب نمیزدم؛ اگه خونسرد بودم و عصبي نميشدم حالا گرهای رو که با دست باز میشد لازم نبود که با دندون باز کنم.
نظریه کارشناس:
در بررسی پروندههای محاکم قضائی، علت وقوع بسیاری از جرائم، در حقیقت عدم کنترل و مدیریت خشم و ناراحتی است و انسان به دلیل ضعف در کنترل خشم خود، مرتکب جرائمی مانند نزاع و درگیری، ضربوجرح و... میشود. گفتنی است در بین مکاتب حقوقی، فقط مکتب اسلام بهعنوان مکتب حقوقی مورد پذیرش جهان واقع شده است که دینی توحیدی است. حال باید سؤال کنیم آیا خشم و غضب که در ذات انسان نهادینه شده، از نگاه مکتب اسلام از آزادی کامل برخوردار است و حد آزادی رفتار و اعمال آن تا چه حد است؟ از نظر اسلام، معیار خشمگینشدن خداست. اصولا کارکرد خشم و غضب در مقابله با کفار و دشمنان خدا و اولیای خداست و نسبت به مؤمنان خشمگینشدن خطاست. اما خشم و غضب درواقع یک صفت نفسانی و درونی است که آدمی را وادار به رفتاری پرخاشگرانه و غلبه و انتقام نسبت به دیگری میکند. از پیامدهای غضب و خشم میتوان گفت: غضب، فکر و عقل انسان را ناکارآمد و زمینگیر میکند؛ چنانکه پیامبر اکرم(ص) فرمود: «غضب، ایمان را فاسد میگرداند؛ همانگونه که سرکه عسل را فاسد میکند». بنابراین هرچند نمیتوان از عواملی که موجب خشم میشود جلوگیری کرد، ولی میتوان تا حدود زیادی آن را کنترل
کرد؛ یعنی میتوان هم احساسات ناشی از خشم و هم تحریکات جسمانی را که خشم باعث بهوجودآمدن آنها میشود، کاهش داد. از جمله خواندن سوره «العصر» یا گفتن ذکر «لاحول ولا قوه الا بالله»، «استغفرالله ربی و اتوب الیه» و «اعوذبالله من الشیطانالرجیم». خواندن این ذکرها این فرصت را به شما میدهد که بتوانید بر رفتار خود کنترل بیشتری داشته باشید البته بهترین راه مدیریت و ابزار خشم از دیدگاه قرآن و روایات، بخشش است. لذتی که انسان به دنبال عفو و گذشت احساس میکند با آتشی که به هنگام خشم سراسر وجود او را فرامیگیرد، قابل مقایسه نیست.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.