|

تبعات واکنش آمریکا به حملات سایبری روسیه

باراک اوباما به‌تازگی در تهدیدی مستقیم و صریح، اعلام کرد ایالات ‌متحده، پاسخ حملات سایبری روسیه به انتخابات ریاست‌جمهوری این کشور را در زمان و شرایط مدنظر خود خواهد داد. او در مصاحبه‌ دیگری نیز گفت: «برخی از مصادیق این پاسخ، صریح و علنی به اطلاع عموم می‌رسد و ممکن است برخی دیگر، افشا نشوند». اما تنها نکته‌ای که از سوی رئیس‌جمهور آمریکا مسکوت ماند، نوع پاسخی است که روسیه باید منتظر آن باشد. بی‌شک، درحال‌حاضر گزینه‌های بسیاری برای پاسخ‌گویی به مسکو روی میز اوباما قرار دارد. برای مثال، او می‌تواند یگان‌های سایبری آمریکا را مأمور حمله‌ سایبری به زیرساخت‌ها و شبکه‌های روسیه کند. این واکنش، علاوه بر مغلوب‌کردن موقتی روسیه در رقابت سایبری، قدرت آفندی آمریکا در عرصه‌ سایبری را نیز به جهان نمایش می‌دهد. هک اطلاعات ریاست‌جمهوری روسیه و افشای آنها نیز می‌تواند گزینه‌ دیگری برای پاسخ‌گویی به هک کمیته ملی حزب دموکرات آمریکا باشد. به عقیده‌ کارشناسان امنیت ملی آمریکا، واکنش‌هایی از این دست در کنار فشار ثابت ناشی از تحریم‌های اقتصادی، برای زمین‌گیرکردن روسیه، کفایت می‌کند. به نظر می‌رسد انتخاب ترکیبی از سه واکنش فوق، راهبرد آینده آمریکا در مقابل روسیه باشد. به گزارش سایبربان، یکی از گزینه‌های عمومی پاسخ به انتشار ایمیل‌های حزب دموکرات، عمل مشابه متقابل است. پیتر سینگر، عضو ارشد اندیشکده‌ نیو آمریکا، دراین‌باره می‌گوید: «اگر آنها اطلاعات شما را به سرقت برده و منتشر کرده‌اند، شما نیز می‌توانید چنین عکس‌العملی نشان دهید». وی با اشاره به پتانسیل تخریب ناشی از انتشار اطلاعات محرمانه، افشای داده‌های مربوط به فساد مالی حلقه درونی دولت روسیه در اسناد پاناما را نمونه‌ای از قدرت این اطلاعات بر افکار عمومی دانست. جیمز لوییس، مدیر برنامه فناوری مرکز مطالعات استراتژیک و بین‌الملل آمریکا نیز دراین‌باره گفت: «افشای اطلاعات از سرمایه‌ها و ارتباط پوتین با اقلیت قدرتمند روسیه، می‌تواند اهرم فشاری قدرتمند، برای تضعیف کرملین باشد». به عقیده‌ بسیاری از کارشناسان روابط بین‌الملل، واکنش صریح و قابل مشاهده این کشور به روسیه، نحوه پاسخ‌گویی آمریکا به حملات سایبری را شفاف و روشن می‌کند. اوباما به صراحت، بازدارندگی را یکی از اهداف اصلی حملات سایبری این کشور اعلام کرده است. او واکنش ایالات ‌متحده را پیامی روشن از توانایی‌های دفاعی آمریکا، به پوتین دانست. با وجود این، دولت آمریکا باید نهایت احتیاط را در این زمینه به کار برد؛ زیرا عمل متقابل این کشور، می‌تواند به شدت‌گرفتن تنش‌ها بینجامد. یک حمله‌ سایبری انتقام‌جویانه از سوی آمریکا، ممکن است روسیه را به استفاده از واکنش نظامی ترغیب کند. این در حالی است که قصد اوباما از این واکنش، تحکیم قدرت و رهبری آمریکا بر فضای سایبری است؛ نه آغاز یک جنگ بزرگ و همه‌جانبه. در طول تاریخ، همواره واکنش‌های انتقام‌جویانه غیرفنی، به شکست و سقوط ختم شده است. تلاش روسیه برای الحاق بخشی از خاک اوکراین در سال 2014 و تحریم اقتصادی نافرجام این کشور از سوی اتحادیه اروپا و آمریکا، نمونه‌ای از این دست واکنش‌های متقابل است. گرچه، تحریم در واکنش به حملات سایبری روسیه، می‌تواند فشار بر برخی بخش‌های اقتصادی و صنعتی این کشور را افزایش دهد؛ اما از سوی دیگر، شرایط را برای تشدید بحران‌ها در فضای مجازی و حملات هکری بیشتر از سوی روسیه مهیا می‌کند.
این مشکلات و پیش‌بینی‌ها از تبعات انواع مختلف واکنش متقابل آمریکا به روسیه، این کشور را در نوعی تنگنای عملیاتی قرار داده است؛ زیرا انفعال، به طور حتم درباره چنین موضوع مهمی، سبب به چالش كشیده‌شدن اقتدار و وجهه‌ آمریکا در سطح جهان می‌شود و از سوی دیگر، هر واکنشی نیز خطرات و تهدیدات خاص خود را برای این کشور به وجود می‌آورد. آمریکا می‌تواند از گزینه‌های سنتی و کم‌خطرتر مانند اخراج سفیر نیز به عنوان یک واکنش نمادین در روابط بین‌الملل استفاده کند. طبیعتا چنین واکنشی نمی‌تواند قدرت اجبار مدنظر آمریکا را بر روسیه اعمال کند و فاقد کارایی عملی در عرصه تخاصم میان کشورهاست.
کمیته‌ ملی حزب دموکرات خبر نفوذ هکرهای وابسته به دو سازمان اطلاعاتی روسیه به شبکه‌هایش را در ماه ژوئن، رسما اعلام کرد؛ اما طبق گزارشی از نیویورک‌تایمز، اف‌بی‌آی از ماه سپتامبر سال 2015، در جریان برنامه‌ریزی روس‌ها برای حمله به این سازمان بوده است. با وجود این، دولت آمریکا از نشان‌دادن واکنش، پیش از برگزاری انتخابات ریاست‌جمهوری، خودداری کرد و اوباما به‌تازگی در مصاحبه‌ای اعلام کرد دلیل سکوت دولت درباره حملات سایبری روسیه، در زمان تبلیغات انتخابات ریاست‌جمهوری این کشور، جلوگیری از بالاگرفتن تنش و تشدید بیش از حد جو حزبی بوده است. از طرفی، دولت با توجه به پیش‌بینی‌هایش مبنی بر پیروزی قاطع هیلاری کلینتون به عنوان رئیس‌جمهور جدید آمریکا، در آن برهه از ایجاد نمایش‌های تبلیغاتی و تنش خودداری کرد. مذاکرات روسیه و آمریکا پیرامون صلح سوریه نیز از دیگر دلایل این سکوت محسوب می‌شود و بسیاری از تحلیلگران نیز دلیل شکست مذاکرات مربوط به سوریه را بالاگرفتن تنش اجتناب‌ناپذیر بین دو کشور می‌دانند.

باراک اوباما به‌تازگی در تهدیدی مستقیم و صریح، اعلام کرد ایالات ‌متحده، پاسخ حملات سایبری روسیه به انتخابات ریاست‌جمهوری این کشور را در زمان و شرایط مدنظر خود خواهد داد. او در مصاحبه‌ دیگری نیز گفت: «برخی از مصادیق این پاسخ، صریح و علنی به اطلاع عموم می‌رسد و ممکن است برخی دیگر، افشا نشوند». اما تنها نکته‌ای که از سوی رئیس‌جمهور آمریکا مسکوت ماند، نوع پاسخی است که روسیه باید منتظر آن باشد. بی‌شک، درحال‌حاضر گزینه‌های بسیاری برای پاسخ‌گویی به مسکو روی میز اوباما قرار دارد. برای مثال، او می‌تواند یگان‌های سایبری آمریکا را مأمور حمله‌ سایبری به زیرساخت‌ها و شبکه‌های روسیه کند. این واکنش، علاوه بر مغلوب‌کردن موقتی روسیه در رقابت سایبری، قدرت آفندی آمریکا در عرصه‌ سایبری را نیز به جهان نمایش می‌دهد. هک اطلاعات ریاست‌جمهوری روسیه و افشای آنها نیز می‌تواند گزینه‌ دیگری برای پاسخ‌گویی به هک کمیته ملی حزب دموکرات آمریکا باشد. به عقیده‌ کارشناسان امنیت ملی آمریکا، واکنش‌هایی از این دست در کنار فشار ثابت ناشی از تحریم‌های اقتصادی، برای زمین‌گیرکردن روسیه، کفایت می‌کند. به نظر می‌رسد انتخاب ترکیبی از سه واکنش فوق، راهبرد آینده آمریکا در مقابل روسیه باشد. به گزارش سایبربان، یکی از گزینه‌های عمومی پاسخ به انتشار ایمیل‌های حزب دموکرات، عمل مشابه متقابل است. پیتر سینگر، عضو ارشد اندیشکده‌ نیو آمریکا، دراین‌باره می‌گوید: «اگر آنها اطلاعات شما را به سرقت برده و منتشر کرده‌اند، شما نیز می‌توانید چنین عکس‌العملی نشان دهید». وی با اشاره به پتانسیل تخریب ناشی از انتشار اطلاعات محرمانه، افشای داده‌های مربوط به فساد مالی حلقه درونی دولت روسیه در اسناد پاناما را نمونه‌ای از قدرت این اطلاعات بر افکار عمومی دانست. جیمز لوییس، مدیر برنامه فناوری مرکز مطالعات استراتژیک و بین‌الملل آمریکا نیز دراین‌باره گفت: «افشای اطلاعات از سرمایه‌ها و ارتباط پوتین با اقلیت قدرتمند روسیه، می‌تواند اهرم فشاری قدرتمند، برای تضعیف کرملین باشد». به عقیده‌ بسیاری از کارشناسان روابط بین‌الملل، واکنش صریح و قابل مشاهده این کشور به روسیه، نحوه پاسخ‌گویی آمریکا به حملات سایبری را شفاف و روشن می‌کند. اوباما به صراحت، بازدارندگی را یکی از اهداف اصلی حملات سایبری این کشور اعلام کرده است. او واکنش ایالات ‌متحده را پیامی روشن از توانایی‌های دفاعی آمریکا، به پوتین دانست. با وجود این، دولت آمریکا باید نهایت احتیاط را در این زمینه به کار برد؛ زیرا عمل متقابل این کشور، می‌تواند به شدت‌گرفتن تنش‌ها بینجامد. یک حمله‌ سایبری انتقام‌جویانه از سوی آمریکا، ممکن است روسیه را به استفاده از واکنش نظامی ترغیب کند. این در حالی است که قصد اوباما از این واکنش، تحکیم قدرت و رهبری آمریکا بر فضای سایبری است؛ نه آغاز یک جنگ بزرگ و همه‌جانبه. در طول تاریخ، همواره واکنش‌های انتقام‌جویانه غیرفنی، به شکست و سقوط ختم شده است. تلاش روسیه برای الحاق بخشی از خاک اوکراین در سال 2014 و تحریم اقتصادی نافرجام این کشور از سوی اتحادیه اروپا و آمریکا، نمونه‌ای از این دست واکنش‌های متقابل است. گرچه، تحریم در واکنش به حملات سایبری روسیه، می‌تواند فشار بر برخی بخش‌های اقتصادی و صنعتی این کشور را افزایش دهد؛ اما از سوی دیگر، شرایط را برای تشدید بحران‌ها در فضای مجازی و حملات هکری بیشتر از سوی روسیه مهیا می‌کند.
این مشکلات و پیش‌بینی‌ها از تبعات انواع مختلف واکنش متقابل آمریکا به روسیه، این کشور را در نوعی تنگنای عملیاتی قرار داده است؛ زیرا انفعال، به طور حتم درباره چنین موضوع مهمی، سبب به چالش كشیده‌شدن اقتدار و وجهه‌ آمریکا در سطح جهان می‌شود و از سوی دیگر، هر واکنشی نیز خطرات و تهدیدات خاص خود را برای این کشور به وجود می‌آورد. آمریکا می‌تواند از گزینه‌های سنتی و کم‌خطرتر مانند اخراج سفیر نیز به عنوان یک واکنش نمادین در روابط بین‌الملل استفاده کند. طبیعتا چنین واکنشی نمی‌تواند قدرت اجبار مدنظر آمریکا را بر روسیه اعمال کند و فاقد کارایی عملی در عرصه تخاصم میان کشورهاست.
کمیته‌ ملی حزب دموکرات خبر نفوذ هکرهای وابسته به دو سازمان اطلاعاتی روسیه به شبکه‌هایش را در ماه ژوئن، رسما اعلام کرد؛ اما طبق گزارشی از نیویورک‌تایمز، اف‌بی‌آی از ماه سپتامبر سال 2015، در جریان برنامه‌ریزی روس‌ها برای حمله به این سازمان بوده است. با وجود این، دولت آمریکا از نشان‌دادن واکنش، پیش از برگزاری انتخابات ریاست‌جمهوری، خودداری کرد و اوباما به‌تازگی در مصاحبه‌ای اعلام کرد دلیل سکوت دولت درباره حملات سایبری روسیه، در زمان تبلیغات انتخابات ریاست‌جمهوری این کشور، جلوگیری از بالاگرفتن تنش و تشدید بیش از حد جو حزبی بوده است. از طرفی، دولت با توجه به پیش‌بینی‌هایش مبنی بر پیروزی قاطع هیلاری کلینتون به عنوان رئیس‌جمهور جدید آمریکا، در آن برهه از ایجاد نمایش‌های تبلیغاتی و تنش خودداری کرد. مذاکرات روسیه و آمریکا پیرامون صلح سوریه نیز از دیگر دلایل این سکوت محسوب می‌شود و بسیاری از تحلیلگران نیز دلیل شکست مذاکرات مربوط به سوریه را بالاگرفتن تنش اجتناب‌ناپذیر بین دو کشور می‌دانند.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.