|

ایران و انتخابات ریاست‌جمهوری آمریکا

سیف‌الرضا شهابی

زمان کوتاهی به انتخاب ریاست‌جمهوری آمریکا که قرار است در هشتم نوامبر 2016 برگزار شود باقی مانده است. گذشته از اینکه احتمال موفقیت کدام‌یک از نامزد انتخابات ریاست‌جمهوری آمریکا درحال‌حاضر وجود دارد، مسئله مهم -که در نگاه تحلیلگران سیاسی در سطوح داخلی و خارجی وجود دارد- این است که جمهوری‌اسلامی موافق پیروزی کدام‌یک از دو نامزد است؟
به‌نظر نگارنده درباره اين موضوع در جمهوری اسلامی دو دیدگاه براساس دو تحلیل و ارزیابی متفاوت و گاهي متضاد وجود دارد:
1- دیدگاه دولت آقای روحانی 2- دیدگاه مخالفان دولت
1- دولت آقای روحانی بنا به دلایل زیر باید بیشتر موافق موفقیت خانم هیلاری کلینتون باشد؛
الف- با ورود خانم کلینتون به کاخ سفید، قرارداد برجام یا دست نمی‌خورد یا مختصر تغییراتی در آن به وجود می‌آید و همچنان به قوت خودش باقی است و به حیات خودش ادامه می‌دهد؛ زیرا خانم کلینتون وابسته به حزب دموکراتی است که آقای باراک اوباما وابسته به آن است و براین‌اساس احتمال تغییر در سیاست واشنگتن در دوران کلینتون نسبت به برجام بسیار کم است؛ چراكه گفته می‌شود احتمالا آقای «جو بایدن»، معاون باراک اوباما، وزیر خارجه خانم کلینتون شود.
ب- دولت روحانی بعد از قریب به چهار سال مذاکره با دولت آمریکا که در دست دموکرات‌ها بود، با روش مذاکره با آنها آشنا شده و ورود گروه جدید به گذراندن وقت طولانی نياز دارد تا با یکدیگر آشنایی پیدا کنند و به‌اصطلاح زبان یکدیگر را بفهمند.
ج- از جمهوری‌خواهانی که در کنگره عضو هستند تا شخص دونالد ترامپ، نامزد این حزب، بارها مخالفت خود را با مذاکرات هسته‌ای با ایران و برجام اعلام كرده‌اند و آن را به نفع ایران و به ضرر آمریکا برشمردند! طبیعی است که ورود این گروه به کاخ سفید و دردست‌گرفتن قدرت اجرائی، کار را برای دولت روحانی که چند سالی است مشغول مذاکره با آمریکایی‌هاي طرفدار برجام است با مشکل روبه‌رو می‌كند.
2- مخالفان دولت روحانی از موقعیت ترامپ ناراضی نیستند و عمده‌ترین دلایلشان برای موفقیت ترامپ در تضاد با همان دلایلی است که دولت روحانی موافق موفقیت کلینتون است و اما دلایل دیگری که سبب شده مخالفان دولت روحانی به موفقیت نامزد حزب جمهوری‌خواه بیشتر راغب باشند، عبارت‌اند از:
الف- با انتخاب ترامپ، احتمال لغوشدن برجام یا تغییرات اساسی و بنیانی که باب طبع مسئولان جمهوری ‌اسلامی نباشد وجود دارد و حتی ممکن است ترامپ آن را کان‌لم‌یکن اعلام کند و این فرصت مناسبی است تا مخالفان برجام در داخل ایران که مخالفان روحانی هم هستند بر ادامه فعالیت هسته‌ای اصرار بورزند و دلیل منطقی هم برای ادامه فعالیت‌های هسته‌ای دارند و می‌توانند در جهان اعلام کنند تهران به تعهداتش در قبال برجام کوتاهی نکرده و آمریکا بوده که به تعهداتش پشت‌پا زده. دراین‌صورت با توجه به اینکه ایران از تحریم‌های شورای امنیت سازمان ملل خارج شده و امکان اینکه دوباره اجماعی جهانی برای تصویب و اعمال تحریم‌های جدید به ‌وجود بیاید بعید و تا حدودی غیرممکن است؛ بنابراین ایران هم تحریم‌ها را شکسته و هم به فعالیت هسته‌ای‌اش ادامه می‌دهد و دنیا هم حق را به ایران خواهند داد.
ب- با ورود ترامپ جمهوری‌خواه به کاخ سفید احتمال امنیتی‌شدن و رشد نظامی‌گری در سطح جهان و منطقه‌ خاورمیانه و خلیج‌فارس زیاد است؛ چراكه ترامپ اعلام کرده بودجه نظامی آمریکا را افزایش خواهد داد و ازاین‌رو، بهترین فرصت را برای مخالفان دولت روحانی فراهم می‌كند تا بر توسعه جنگ‌افزارهای نظامی و مانورهای مربوطه اهتمام بیشتر بورزند و بودجه کشور بیشتر به مسائل نظامی تخصيص داده شود.

زمان کوتاهی به انتخاب ریاست‌جمهوری آمریکا که قرار است در هشتم نوامبر 2016 برگزار شود باقی مانده است. گذشته از اینکه احتمال موفقیت کدام‌یک از نامزد انتخابات ریاست‌جمهوری آمریکا درحال‌حاضر وجود دارد، مسئله مهم -که در نگاه تحلیلگران سیاسی در سطوح داخلی و خارجی وجود دارد- این است که جمهوری‌اسلامی موافق پیروزی کدام‌یک از دو نامزد است؟
به‌نظر نگارنده درباره اين موضوع در جمهوری اسلامی دو دیدگاه براساس دو تحلیل و ارزیابی متفاوت و گاهي متضاد وجود دارد:
1- دیدگاه دولت آقای روحانی 2- دیدگاه مخالفان دولت
1- دولت آقای روحانی بنا به دلایل زیر باید بیشتر موافق موفقیت خانم هیلاری کلینتون باشد؛
الف- با ورود خانم کلینتون به کاخ سفید، قرارداد برجام یا دست نمی‌خورد یا مختصر تغییراتی در آن به وجود می‌آید و همچنان به قوت خودش باقی است و به حیات خودش ادامه می‌دهد؛ زیرا خانم کلینتون وابسته به حزب دموکراتی است که آقای باراک اوباما وابسته به آن است و براین‌اساس احتمال تغییر در سیاست واشنگتن در دوران کلینتون نسبت به برجام بسیار کم است؛ چراكه گفته می‌شود احتمالا آقای «جو بایدن»، معاون باراک اوباما، وزیر خارجه خانم کلینتون شود.
ب- دولت روحانی بعد از قریب به چهار سال مذاکره با دولت آمریکا که در دست دموکرات‌ها بود، با روش مذاکره با آنها آشنا شده و ورود گروه جدید به گذراندن وقت طولانی نياز دارد تا با یکدیگر آشنایی پیدا کنند و به‌اصطلاح زبان یکدیگر را بفهمند.
ج- از جمهوری‌خواهانی که در کنگره عضو هستند تا شخص دونالد ترامپ، نامزد این حزب، بارها مخالفت خود را با مذاکرات هسته‌ای با ایران و برجام اعلام كرده‌اند و آن را به نفع ایران و به ضرر آمریکا برشمردند! طبیعی است که ورود این گروه به کاخ سفید و دردست‌گرفتن قدرت اجرائی، کار را برای دولت روحانی که چند سالی است مشغول مذاکره با آمریکایی‌هاي طرفدار برجام است با مشکل روبه‌رو می‌كند.
2- مخالفان دولت روحانی از موقعیت ترامپ ناراضی نیستند و عمده‌ترین دلایلشان برای موفقیت ترامپ در تضاد با همان دلایلی است که دولت روحانی موافق موفقیت کلینتون است و اما دلایل دیگری که سبب شده مخالفان دولت روحانی به موفقیت نامزد حزب جمهوری‌خواه بیشتر راغب باشند، عبارت‌اند از:
الف- با انتخاب ترامپ، احتمال لغوشدن برجام یا تغییرات اساسی و بنیانی که باب طبع مسئولان جمهوری ‌اسلامی نباشد وجود دارد و حتی ممکن است ترامپ آن را کان‌لم‌یکن اعلام کند و این فرصت مناسبی است تا مخالفان برجام در داخل ایران که مخالفان روحانی هم هستند بر ادامه فعالیت هسته‌ای اصرار بورزند و دلیل منطقی هم برای ادامه فعالیت‌های هسته‌ای دارند و می‌توانند در جهان اعلام کنند تهران به تعهداتش در قبال برجام کوتاهی نکرده و آمریکا بوده که به تعهداتش پشت‌پا زده. دراین‌صورت با توجه به اینکه ایران از تحریم‌های شورای امنیت سازمان ملل خارج شده و امکان اینکه دوباره اجماعی جهانی برای تصویب و اعمال تحریم‌های جدید به ‌وجود بیاید بعید و تا حدودی غیرممکن است؛ بنابراین ایران هم تحریم‌ها را شکسته و هم به فعالیت هسته‌ای‌اش ادامه می‌دهد و دنیا هم حق را به ایران خواهند داد.
ب- با ورود ترامپ جمهوری‌خواه به کاخ سفید احتمال امنیتی‌شدن و رشد نظامی‌گری در سطح جهان و منطقه‌ خاورمیانه و خلیج‌فارس زیاد است؛ چراكه ترامپ اعلام کرده بودجه نظامی آمریکا را افزایش خواهد داد و ازاین‌رو، بهترین فرصت را برای مخالفان دولت روحانی فراهم می‌كند تا بر توسعه جنگ‌افزارهای نظامی و مانورهای مربوطه اهتمام بیشتر بورزند و بودجه کشور بیشتر به مسائل نظامی تخصيص داده شود.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.