|

مسئول کیست؟

نادر سادات‌امینی

ساعت 7:15 صبح بود. قدم‌هامو تندتر کردم. این موقع صبح اگه دیر به ایستگاه اتوبوس برسی، باید کلی معطل بشی. به ایستگاه که رسیدم، با مأمور ایستگاه که پسر جوانی حدودا بیست‌وپنج، شش‌ساله است، سلام و علیکی کردم. جوان زحمتکش و خوش‌برخوردی است. یک‌بار که کارت بلیتم را نیاورده بودم، با خوشرویی گفت: «اشکالی ندارد، شما آدم محترمی هستید. حتما فردا به‌جای امروز هم کارت می‌زنید». این تعریف و برخوردش خیلی به دلم نشست. از اون روز به‌بعد همیشه با هم چاق‌سلامتی می‌کنیم. دوست دارم به سامانه شهرداری زنگ بزنم و از حسن برخورد ایشان تعریف کنم. شاید یک روز این‌کارو کردم.
گفتم: «هوا داره سرد میشه. کارتون خیلی سخته».
گفت: «هنوز خوبه. میشه تحمل کرد، ولی اگه سردتر شد، شاید دیگه نیام. آخه من مربی شنا و نجات‌غریق هستم. کار اصلیم اونه. این‌کار را برای کمک‌خرجی انجام می‌دم. ماهی... تا... گیرم میاد».
گفتم: «حتما شهرداری فکری به حال شما می‌کند...».در این گفت‌وشنود بودم که چشمم به پشت پنجره شیشه‌ای ایستگاه افتاد. فردی با لباس کهنه، چمباتمه زده و سر در گریبان در گوشه دیوارهای شیشه‌ای ایستگاه اتوبوس کز کرده و در خود لولیده بود. سرش را میان زانوهای خود فشرده بود؛ درست مثل بچه‌ای که در شکم مادرش است. چرت می‌زد و گاه در فاصله بین سرنگون‌شدن و نشستن از خواب می‌پرید و دوباره... صورتش پیدا نبود. شلوار سفید پارچه‌ای به تن داشت که معلوم بود گرمش نمی‌کند. کاپشن کلاهداری هم که کلاهش را به‌سر کرده بود، به تن داشت. معلوم بود حسابی سردش است و احتمالا معتاد بود... . چند کیسه پلاستیکی به‌هم‌بسته‌شده که محتویات یکی از آنها مقداری نان لواش بود نیز به فاصله کمی از ایشان روی زمین افتاده بود. مأمور ایستگاه یا همان دوستم که دید من متوجه این فرد شده‌ام، گفت: «صبح که اومدم، داخل ایستگاه بود. بهش گفتم بره بیرون بشینه. پلیس اگه بیاد می‌بردش جایی که عرب نی انداخت».
گفتم: «بنده خدا بدجوری سردش است».
گفت: «زنه» و اینو با تأکید گفت.
«این‌جوری تا چند شب دیگه می‌میره». مثل اینکه یک موضوع طبیعی را بیان می‌کرد. توجهم بیشتر شد. نمی‌دونم چرا. شاید انتظار داشتم که مرد جوانی باشد، ولی دوستم - مأمور ایستگاه - گفت زنه. مرد مسن‌تری که چندنفری جلوتر از من در صف اتوبوس بود، داشت با بغل‌دستیاش درباره ایشان صحبت می‌کرد. ناخودآگاه گوش‌هایم تیز شد.
- «معتاده. خیلی وضعش بده. آدم مگه در حالت معمولی می‌تونه این‌جوری بخوابه یا چرت بزنه. هرکسی خلاف می‌کنه همین میشه سرنوشتش. خدا را شکر بچه‌های ما و زن‌های ما این‌جوری نیستند...». به مأمور ایستگاه گفتم: «نمیشه زنگ بزنیم بیان ببرنش گرمخانه‌ای، جایی؟ گناه دارد».
به من نگاه کرد و چیزی نگفت.
اتوبوس اومد و همه به سمت جلو صف فشرده‌تر شدیم. «آقا یک کم برین تو بذارید چند نفر دیگه هم سوار شن». «آقا اون تو که خالیه». «برو تو آقا»... .

ساعت 7:15 صبح بود. قدم‌هامو تندتر کردم. این موقع صبح اگه دیر به ایستگاه اتوبوس برسی، باید کلی معطل بشی. به ایستگاه که رسیدم، با مأمور ایستگاه که پسر جوانی حدودا بیست‌وپنج، شش‌ساله است، سلام و علیکی کردم. جوان زحمتکش و خوش‌برخوردی است. یک‌بار که کارت بلیتم را نیاورده بودم، با خوشرویی گفت: «اشکالی ندارد، شما آدم محترمی هستید. حتما فردا به‌جای امروز هم کارت می‌زنید». این تعریف و برخوردش خیلی به دلم نشست. از اون روز به‌بعد همیشه با هم چاق‌سلامتی می‌کنیم. دوست دارم به سامانه شهرداری زنگ بزنم و از حسن برخورد ایشان تعریف کنم. شاید یک روز این‌کارو کردم.
گفتم: «هوا داره سرد میشه. کارتون خیلی سخته».
گفت: «هنوز خوبه. میشه تحمل کرد، ولی اگه سردتر شد، شاید دیگه نیام. آخه من مربی شنا و نجات‌غریق هستم. کار اصلیم اونه. این‌کار را برای کمک‌خرجی انجام می‌دم. ماهی... تا... گیرم میاد».
گفتم: «حتما شهرداری فکری به حال شما می‌کند...».در این گفت‌وشنود بودم که چشمم به پشت پنجره شیشه‌ای ایستگاه افتاد. فردی با لباس کهنه، چمباتمه زده و سر در گریبان در گوشه دیوارهای شیشه‌ای ایستگاه اتوبوس کز کرده و در خود لولیده بود. سرش را میان زانوهای خود فشرده بود؛ درست مثل بچه‌ای که در شکم مادرش است. چرت می‌زد و گاه در فاصله بین سرنگون‌شدن و نشستن از خواب می‌پرید و دوباره... صورتش پیدا نبود. شلوار سفید پارچه‌ای به تن داشت که معلوم بود گرمش نمی‌کند. کاپشن کلاهداری هم که کلاهش را به‌سر کرده بود، به تن داشت. معلوم بود حسابی سردش است و احتمالا معتاد بود... . چند کیسه پلاستیکی به‌هم‌بسته‌شده که محتویات یکی از آنها مقداری نان لواش بود نیز به فاصله کمی از ایشان روی زمین افتاده بود. مأمور ایستگاه یا همان دوستم که دید من متوجه این فرد شده‌ام، گفت: «صبح که اومدم، داخل ایستگاه بود. بهش گفتم بره بیرون بشینه. پلیس اگه بیاد می‌بردش جایی که عرب نی انداخت».
گفتم: «بنده خدا بدجوری سردش است».
گفت: «زنه» و اینو با تأکید گفت.
«این‌جوری تا چند شب دیگه می‌میره». مثل اینکه یک موضوع طبیعی را بیان می‌کرد. توجهم بیشتر شد. نمی‌دونم چرا. شاید انتظار داشتم که مرد جوانی باشد، ولی دوستم - مأمور ایستگاه - گفت زنه. مرد مسن‌تری که چندنفری جلوتر از من در صف اتوبوس بود، داشت با بغل‌دستیاش درباره ایشان صحبت می‌کرد. ناخودآگاه گوش‌هایم تیز شد.
- «معتاده. خیلی وضعش بده. آدم مگه در حالت معمولی می‌تونه این‌جوری بخوابه یا چرت بزنه. هرکسی خلاف می‌کنه همین میشه سرنوشتش. خدا را شکر بچه‌های ما و زن‌های ما این‌جوری نیستند...». به مأمور ایستگاه گفتم: «نمیشه زنگ بزنیم بیان ببرنش گرمخانه‌ای، جایی؟ گناه دارد».
به من نگاه کرد و چیزی نگفت.
اتوبوس اومد و همه به سمت جلو صف فشرده‌تر شدیم. «آقا یک کم برین تو بذارید چند نفر دیگه هم سوار شن». «آقا اون تو که خالیه». «برو تو آقا»... .

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.