|

دکتر سیدتقی نوربخش:

وضعیت تعرفه‌ها با نظر جامعه پزشکی فاصله دارد

شفا آنلاين: دکتر سیدتقی نوربخش، فوق‌تخصص زانو است که از زمان روی‌کارآمدن دولت تدبیروامید، مدیریت بزرگ‌ترین سازمان بیمه‌ای کشور، یعنی سازمان تأمین اجتماعی را بر عهده دارد. دکتر نوربخش ساعت 9 شب 16 شهریور در پایان یک روز کاری مدیریتی و آغاز کار پزشکی در مطب خود، به سؤالات ما پاسخ داد. مسئله اصلی برقراری عدالت در تعرفه‌ها است. باید عدالت در تعرفه‌ها در بین رشته‌های مختلف مرکز توجه قرار گیرد. از دکتر نوربخش درباره مهم‌ترین مسائل صنفی پزشکان پرسیدیم. گفت‌وگوی اختصاصی خبرنگار شفاآنلاین با دکتر نوربخش را می‌خوانید:

‌ آقای دکتر؛ از وقتی که مدیرعامل سازمان تأمین اجتماعی شده‌اید، چقدر زمان برای طبابت می‌گذارید؟
بیشتر وقتِ من در سازمان تأمین اجتماعی می‌گذرد؛ اما برای تداوم معالجه بیماران قبلی، هفته‌ای یک شب از ساعت 9 شب به بعد، در مطب مشغول معاینه بیماران هستم و البته برای خانواده‌ام طبیعتا وقتی نمی‌ماند.
‌ مدیریت سخت‌تر است یا طبابت؟
هر کدام پیچیدگی‌ها و سختی‌های خود را دارد. مدیریت سازمان تأمین اجتماعی به دلیل گستردگی ذی‌نفعان و خدمات و همچنین موضوع بسیار مهم تعادل بین منابع و مصارف، پیچیدگی‌های زیادی دارد. طبابت هم امری حساس بوده و به طور مستقیم با زندگی افراد سروکار دارد. درعین‌حال برای پزشکان واسطه‌شدن برای بهبود وضعیت جسمانی و روانی انسان‌ها، بسیار لذت‌بخش است. مهارت و دلسوزی منحصر به حرفه پزشکی نیست؛ اما پزشکان به میزان بالاتری این ارزش‌ها را سرمشق خود قرار می‌دهند.
‌ برای همین است که با وجود مشغله‌های فراوانتان، طبابت را ادامه می‌دهید؟
با توجه به اینکه حرفه اصلی بنده پزشکی است، تصمیم گرفته‌ام که با وجود همه مسائل و مشغله‌ای که در سازمان تأمین اجتماعی برای من به وجود می‌آید، به هر شکل از حرفه تخصصی پزشکی هم خیلی دور نشوم. قداست حرفه پزشکی در رسیدگی بدون منت به درد و رنج مردم است.
‌ به نظر شما در سال‌های اخیر و در دولت فعلی، تا چه میزان در برآورده‌شدن خواسته‌های جامعه پزشکی و رفع مشکلات صنفی پیشرفت داشته‌ایم؟
می‌دانیم یکی از محورهای اصلی فعالیت دولت تدبیروامید، در رابطه با سلامت بوده است و در سیاست داخلی نیز مهم‌ترین و اولین اولویت دولت، رسیدگی به همین حوزه است. من فکر می‌کنم نفس قرارگرفتن موضوع سلامت در اولویت اول دولت، یک موفقیت بزرگ برای جامعه پزشکی است.زمانی ما در نظام پزشکی اولویت‌های دولت وقت را بررسی کردیم، اما درحال‌حاضر شاهد ایجاد تحول در نگاه دولت هستیم و طرح تحول سلامت در کنار برجام و توافق هسته‌ای، به‌عنوان اولویت دولت، در صدر همه برنامه‌ها قرار گرفته است. من فکر می‌کنم باید از این موقعیت و فرصت ایجادشده برای ارتقاي همه‌جانبه این حوزه و عبور از چالش‌ها و مشکلات به نحو شایسته استفاده کنیم.
‌ آقای دکتر؛ اجازه دهید نظر شما را درباره یکی از مهم‌ترین دغدغه‌های جامعه پزشکی بپرسم، تعرفه‌ها!
کتاب تعرفه‌های پزشکی از سال 1375 بدون تغییر مانده بود. اقدامات مثبت دولت، بازنگری کتاب و ارتقا سطح پرداخت با بار مالی حدود دوهزارو 400 ‌میلیارد تومان بوده است.
‌ نکته حائز اهمیتی که می‌بایست در نظر گرفت، این است که آیا علاوه بر افزایش ضریب تعرفه، عدالت بین رشته‌ای و داخل رشته‌ای تخصصی لحاظ شده است؟
همان‌گونه که این‌جانب در جلسات شورای ‌عالی بیمه، بارها بیان کرده‌ام، عدالت بین رشته‌ای و کد‌ها در داخل یک رشته تخصصی، می‌بایست رعایت شود.
به‌هرحال تابوی ممکن‌نبودن تغییر تعرفه، پس از 20 سال شکست؛ بنابراین از یک حالت ثابت به یک حالت دینامیک و تغییرپذیر تبدیل شد.
‌ تعیین تعرفه‌های پزشکی، موافق و مخالف زیاد دارد. شما در مجموع فرایند اصلاح تعرفه‌های پزشکی را موفقیت‌آمیز می‌دانید یا نه؟
با تعیین تعرفه‌های جدید، با توجه اینکه قدیمی بود و بسیاری از فرایندهای پزشکی و جراحی‌ها وجود داشت که قیمت آن در کتاب قدیم نامشخص بود و دولت تدبیر و امید قصد داشت نظمی به تعرفه‌ها بدهد، تعیین تعرفه‌های جدید اجتناب‌ناپذیر بود. البته در مقطعی در سال 84، قرار بود اصلاح شود ولی بنا به دلایلی عقب افتاد تا اینکه در این دوره اصلاح تعرفه‌ها انجام شد.
‌ شما با این مسیری که برای تغییر تعرفه‌ها طی شد موافق بودید؟
واقعیت این است که نه!
‌ در رابطه با جایگاه پزشکان عمومی در نظام سلامت کشور دیدگاه‌هایی مطرح می‌شود و برخی نیز بر این باورند که در طرح تحول سلامت به این موضوع توجه کافی نشده است. نظر شما چیست؟
یکی از مسائل مهمی که به نظر من از دغدغه‌های جامعه پزشکی محسوب می‌شود، کم‌توجهی به جایگاه پزشکان عمومی در نظام سلامت است که باید این موضوع به صورت جدی در کشور پیگیری شود. در طرح تحول سلامت به این مسئله به نحو شایسته رسیدگی نشده است البته امیدوار بودیم با اجرائی‌شدن برنامه پزشک خانواده شاهد توجه بیشتر به جایگاه پزشکان عمومی باشیم اما متأسفانه این موضوع درحال‌حاضر چندان جدی گرفته نمی‌شود و برنامه پزشک خانواده با کندی پیش می‌رود.
‌ شما در مجموع و با درنظرگرفتن همه مسائل طرح تحول سلامت را چطور ارزیابی می‌کنید؟
به نظر من در مجموع، اجرای طرح تحول از افتخارات دولت تدبیر و امید و باعث ارتقای درخورتوجه در همه شاخص‌های سلامت است. این طرح در درجه اول باعث شد شأن و جایگاه جامعه پزشکی تا حدودی احیا شود. متأسفانه در سال‌های قبل به دلیل نبود واقع‌بینی در تعیین تعرفه‌های پزشکی شاهد ایجاد روابط ناسالم مالی بین پزشک و بیمار بودیم و آن شرایط به‌هیچ‌عنوان در شأن مردم ما و جامعه شریف پزشکی نبود. همه ما به‌خوبی یادمان هست که بیماران مجبور به خرید لوازم مصرفی مثل چسب و سرم و حتی دمپایی و ملحفه در خارج از بیمارستان‌ها بودند و نظام سلامت در تأمین هزینه‌های درمان مردم کاملا ناتوان بود. ‌ اگر توجه کنیم که دولت فعلی، نظام بهداشت و درمان کشور را از آن شرایط به وضعیت فعلی رسانده است، طبیعتا می‌پذیریم اتفاق بزرگی افتاده است و شاهد پیشرفت درخورتوجهی بوده‌ایم.
در کنار این نقاط قوت و پیشرفت‌ها که به آنها اشاره کردید، درباره نقاط ضعف یا مسائلی که توجه کافی به آنها نشده است هم توضیح دهید.
‌به نظر می‌رسد یکی از مسائلی که به‌خوبی موردتوجه قرار نگرفته است، تأمین منابع مالی پایدار در حوزه سلامت است. مهم‌ترین تأمین‌کننده منابع مالی نظام سلامت درحال‌حاضر بیمه‌ها و در کنار آن منابع دولتی است. سازمان تأمین اجتماعی و سازمان بیمه سلامت ایران به دلیل اینکه بیشترین افراد را تحت پوشش دارند، مهم‌ترین سازمان‌های تأمین‌کننده منابع مالی نظام سلامت هم محسوب می‌شوند. ‌ در سازمان تأمین اجتماعی تلاش زیادی برای پرداخت به‌موقع مطالبات بیمارستان‌ها، داروخانه‌ها، پزشکان و تمامی مراکز طرف قرارداد صورت گرفته و از همه ظرفیت‌ها برای اجرای کامل قانون و عمل به تعهدات استفاده شده است، اما در رابطه با سازمان بیمه سلامت، وضعیت متفاوت است و به دلیل وابستگی این سازمان به منابع دولتی شاهد انباشت بدهی و عقب‌افتادن پرداخت‌ها هستیم و این مسئله باعث بروز مشکلاتی شده است. یکی دیگر از مسائلی که در طرح تحول سلامت به اندازه کافی موردتوجه قرار نگرفت، نظام ارجاع و پزشک خانواده است. توجه کافی به این دو موضوع بسیار مهم، نتایج فراوانی به دنبال خواهد داشت که ارتقای شأن پزشکان عمومی و همچنین مدیریت صحیح هزینه‌ها در نظام سلامت از جمله مهم‌ترین نتایج اجرای این برنامه‌ها خواهد بود.

شفا آنلاين: دکتر سیدتقی نوربخش، فوق‌تخصص زانو است که از زمان روی‌کارآمدن دولت تدبیروامید، مدیریت بزرگ‌ترین سازمان بیمه‌ای کشور، یعنی سازمان تأمین اجتماعی را بر عهده دارد. دکتر نوربخش ساعت 9 شب 16 شهریور در پایان یک روز کاری مدیریتی و آغاز کار پزشکی در مطب خود، به سؤالات ما پاسخ داد. مسئله اصلی برقراری عدالت در تعرفه‌ها است. باید عدالت در تعرفه‌ها در بین رشته‌های مختلف مرکز توجه قرار گیرد. از دکتر نوربخش درباره مهم‌ترین مسائل صنفی پزشکان پرسیدیم. گفت‌وگوی اختصاصی خبرنگار شفاآنلاین با دکتر نوربخش را می‌خوانید:

‌ آقای دکتر؛ از وقتی که مدیرعامل سازمان تأمین اجتماعی شده‌اید، چقدر زمان برای طبابت می‌گذارید؟
بیشتر وقتِ من در سازمان تأمین اجتماعی می‌گذرد؛ اما برای تداوم معالجه بیماران قبلی، هفته‌ای یک شب از ساعت 9 شب به بعد، در مطب مشغول معاینه بیماران هستم و البته برای خانواده‌ام طبیعتا وقتی نمی‌ماند.
‌ مدیریت سخت‌تر است یا طبابت؟
هر کدام پیچیدگی‌ها و سختی‌های خود را دارد. مدیریت سازمان تأمین اجتماعی به دلیل گستردگی ذی‌نفعان و خدمات و همچنین موضوع بسیار مهم تعادل بین منابع و مصارف، پیچیدگی‌های زیادی دارد. طبابت هم امری حساس بوده و به طور مستقیم با زندگی افراد سروکار دارد. درعین‌حال برای پزشکان واسطه‌شدن برای بهبود وضعیت جسمانی و روانی انسان‌ها، بسیار لذت‌بخش است. مهارت و دلسوزی منحصر به حرفه پزشکی نیست؛ اما پزشکان به میزان بالاتری این ارزش‌ها را سرمشق خود قرار می‌دهند.
‌ برای همین است که با وجود مشغله‌های فراوانتان، طبابت را ادامه می‌دهید؟
با توجه به اینکه حرفه اصلی بنده پزشکی است، تصمیم گرفته‌ام که با وجود همه مسائل و مشغله‌ای که در سازمان تأمین اجتماعی برای من به وجود می‌آید، به هر شکل از حرفه تخصصی پزشکی هم خیلی دور نشوم. قداست حرفه پزشکی در رسیدگی بدون منت به درد و رنج مردم است.
‌ به نظر شما در سال‌های اخیر و در دولت فعلی، تا چه میزان در برآورده‌شدن خواسته‌های جامعه پزشکی و رفع مشکلات صنفی پیشرفت داشته‌ایم؟
می‌دانیم یکی از محورهای اصلی فعالیت دولت تدبیروامید، در رابطه با سلامت بوده است و در سیاست داخلی نیز مهم‌ترین و اولین اولویت دولت، رسیدگی به همین حوزه است. من فکر می‌کنم نفس قرارگرفتن موضوع سلامت در اولویت اول دولت، یک موفقیت بزرگ برای جامعه پزشکی است.زمانی ما در نظام پزشکی اولویت‌های دولت وقت را بررسی کردیم، اما درحال‌حاضر شاهد ایجاد تحول در نگاه دولت هستیم و طرح تحول سلامت در کنار برجام و توافق هسته‌ای، به‌عنوان اولویت دولت، در صدر همه برنامه‌ها قرار گرفته است. من فکر می‌کنم باید از این موقعیت و فرصت ایجادشده برای ارتقاي همه‌جانبه این حوزه و عبور از چالش‌ها و مشکلات به نحو شایسته استفاده کنیم.
‌ آقای دکتر؛ اجازه دهید نظر شما را درباره یکی از مهم‌ترین دغدغه‌های جامعه پزشکی بپرسم، تعرفه‌ها!
کتاب تعرفه‌های پزشکی از سال 1375 بدون تغییر مانده بود. اقدامات مثبت دولت، بازنگری کتاب و ارتقا سطح پرداخت با بار مالی حدود دوهزارو 400 ‌میلیارد تومان بوده است.
‌ نکته حائز اهمیتی که می‌بایست در نظر گرفت، این است که آیا علاوه بر افزایش ضریب تعرفه، عدالت بین رشته‌ای و داخل رشته‌ای تخصصی لحاظ شده است؟
همان‌گونه که این‌جانب در جلسات شورای ‌عالی بیمه، بارها بیان کرده‌ام، عدالت بین رشته‌ای و کد‌ها در داخل یک رشته تخصصی، می‌بایست رعایت شود.
به‌هرحال تابوی ممکن‌نبودن تغییر تعرفه، پس از 20 سال شکست؛ بنابراین از یک حالت ثابت به یک حالت دینامیک و تغییرپذیر تبدیل شد.
‌ تعیین تعرفه‌های پزشکی، موافق و مخالف زیاد دارد. شما در مجموع فرایند اصلاح تعرفه‌های پزشکی را موفقیت‌آمیز می‌دانید یا نه؟
با تعیین تعرفه‌های جدید، با توجه اینکه قدیمی بود و بسیاری از فرایندهای پزشکی و جراحی‌ها وجود داشت که قیمت آن در کتاب قدیم نامشخص بود و دولت تدبیر و امید قصد داشت نظمی به تعرفه‌ها بدهد، تعیین تعرفه‌های جدید اجتناب‌ناپذیر بود. البته در مقطعی در سال 84، قرار بود اصلاح شود ولی بنا به دلایلی عقب افتاد تا اینکه در این دوره اصلاح تعرفه‌ها انجام شد.
‌ شما با این مسیری که برای تغییر تعرفه‌ها طی شد موافق بودید؟
واقعیت این است که نه!
‌ در رابطه با جایگاه پزشکان عمومی در نظام سلامت کشور دیدگاه‌هایی مطرح می‌شود و برخی نیز بر این باورند که در طرح تحول سلامت به این موضوع توجه کافی نشده است. نظر شما چیست؟
یکی از مسائل مهمی که به نظر من از دغدغه‌های جامعه پزشکی محسوب می‌شود، کم‌توجهی به جایگاه پزشکان عمومی در نظام سلامت است که باید این موضوع به صورت جدی در کشور پیگیری شود. در طرح تحول سلامت به این مسئله به نحو شایسته رسیدگی نشده است البته امیدوار بودیم با اجرائی‌شدن برنامه پزشک خانواده شاهد توجه بیشتر به جایگاه پزشکان عمومی باشیم اما متأسفانه این موضوع درحال‌حاضر چندان جدی گرفته نمی‌شود و برنامه پزشک خانواده با کندی پیش می‌رود.
‌ شما در مجموع و با درنظرگرفتن همه مسائل طرح تحول سلامت را چطور ارزیابی می‌کنید؟
به نظر من در مجموع، اجرای طرح تحول از افتخارات دولت تدبیر و امید و باعث ارتقای درخورتوجه در همه شاخص‌های سلامت است. این طرح در درجه اول باعث شد شأن و جایگاه جامعه پزشکی تا حدودی احیا شود. متأسفانه در سال‌های قبل به دلیل نبود واقع‌بینی در تعیین تعرفه‌های پزشکی شاهد ایجاد روابط ناسالم مالی بین پزشک و بیمار بودیم و آن شرایط به‌هیچ‌عنوان در شأن مردم ما و جامعه شریف پزشکی نبود. همه ما به‌خوبی یادمان هست که بیماران مجبور به خرید لوازم مصرفی مثل چسب و سرم و حتی دمپایی و ملحفه در خارج از بیمارستان‌ها بودند و نظام سلامت در تأمین هزینه‌های درمان مردم کاملا ناتوان بود. ‌ اگر توجه کنیم که دولت فعلی، نظام بهداشت و درمان کشور را از آن شرایط به وضعیت فعلی رسانده است، طبیعتا می‌پذیریم اتفاق بزرگی افتاده است و شاهد پیشرفت درخورتوجهی بوده‌ایم.
در کنار این نقاط قوت و پیشرفت‌ها که به آنها اشاره کردید، درباره نقاط ضعف یا مسائلی که توجه کافی به آنها نشده است هم توضیح دهید.
‌به نظر می‌رسد یکی از مسائلی که به‌خوبی موردتوجه قرار نگرفته است، تأمین منابع مالی پایدار در حوزه سلامت است. مهم‌ترین تأمین‌کننده منابع مالی نظام سلامت درحال‌حاضر بیمه‌ها و در کنار آن منابع دولتی است. سازمان تأمین اجتماعی و سازمان بیمه سلامت ایران به دلیل اینکه بیشترین افراد را تحت پوشش دارند، مهم‌ترین سازمان‌های تأمین‌کننده منابع مالی نظام سلامت هم محسوب می‌شوند. ‌ در سازمان تأمین اجتماعی تلاش زیادی برای پرداخت به‌موقع مطالبات بیمارستان‌ها، داروخانه‌ها، پزشکان و تمامی مراکز طرف قرارداد صورت گرفته و از همه ظرفیت‌ها برای اجرای کامل قانون و عمل به تعهدات استفاده شده است، اما در رابطه با سازمان بیمه سلامت، وضعیت متفاوت است و به دلیل وابستگی این سازمان به منابع دولتی شاهد انباشت بدهی و عقب‌افتادن پرداخت‌ها هستیم و این مسئله باعث بروز مشکلاتی شده است. یکی دیگر از مسائلی که در طرح تحول سلامت به اندازه کافی موردتوجه قرار نگرفت، نظام ارجاع و پزشک خانواده است. توجه کافی به این دو موضوع بسیار مهم، نتایج فراوانی به دنبال خواهد داشت که ارتقای شأن پزشکان عمومی و همچنین مدیریت صحیح هزینه‌ها در نظام سلامت از جمله مهم‌ترین نتایج اجرای این برنامه‌ها خواهد بود.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.