«دبیر» نامرئی است
جشنواره «تئاتر» زیر سایه «سینما»

شرق : سیویکمین جشنواره بینالمللی تئاتر فجر در بخش صحنهای تا کمتر از 10 روز در تهران کلید میخورد. جشنوارهای که مانند 30 دوره پیش از این حاشیهها و خبرهایش لابهلای هیاهوی خبرهای جشنواره فیلم فجر گم میشود. مثل همه خبرهای تئاتری که در حاشیههای سینما و دیگر هنرها گم میشوند و کمتر کسی متوجه میشود جشنوارهای که پارسال بهعنوان باشکوهترین دوره جشنواره با تغییر دو دبیر و حذف و تعدیل نمایشهایی که بعضی از آنها تازه توانستند سهمیه اجرایشان را بگیرند امسال کوچکتر شده و از 14بخش به 9 بخش تقلیل یافته است. کسی متوجه نشده که جای خالی بخشهایی چون جای خالی بخشهای مرور تئاتر ایران در سال 91، چشمانداز تئاتر ایران در سال 1392، بخش تولیدی نمایشنامه و نمایشنامه خوانی، رادیو تئاتر، پژوهش، کارگاهآموزشی و نشستهای تخصصی گروههای نمایشی بینالمللی شرکت کننده، بازار تئاتر ایران و بخش میهمان در این دوره بهچشم میخورد.
هیچکس متوجه کم شدن تعداد گروههای نمایشی خارجی شرکتکننده نمیشود. جشنوارهای که پس از 31 دوره هنوز هم در حال آزمون و خطاست و یک سال به صورت رقابتی و سال بعد بهصورت غیررقابتی اجرا میشود. امسال هم با فراخوانی که دیرتر منتشر شد باز قرار است به صورت رقابتی برگزار شود. جشنواره کوچک شده تئاتر فجر امسال در 9 بخش تئاتر ایران، تئاتر بینالملل، تجربههای نو، تئاتر مناطق، نگاهتازه، تئاتر خیابانی، بخش ویژه، مسابقه نمایشنامهنویسی، مسابقه و نمایشگاه عکس و پوستر به همراه دو بخش نگاه تازه و بخش مسابقه نمایشنامهنویسی که از سال پیش به آن افزوده شده است،برگزار مي شود.
چشمانداز نامشخص 92
در میان تمام تغییرات این دوره از جشنواره شاید حذف بخش چشمانداز تئاتر ایران در سال 92 مهمترین اتفاق در برگزاری این دوره از جشنواره بود. بخش چشمانداز از دوره بیست و هفتم جشنواره تئاتر فجر بعد از آن که در دوره بیست و چهارم بخش مسابقهای جشنواره تئاترهای تازه تولید شده به دلیل شتابی که برای اجرایشان در جشنواره رخ میداد حذف شد، با هدف ارایه پیشنهاد برای تولید جدید تئاتر و تامین نیاز اجرای عمومی به جشنواره افزوده شد. بخشی که با همه حرف و حدیثها و امکان اجرا نداشتن برخی از آثار در این سالها باز هم تضمینی برای اجرای برخی از گروهها بود. در چند سال اخیر حضور در بخش چشمانداز، مجوز برای نمایش صحنهای هم بود. حالا با حذف این بخش هیچ ضمانتی برای اجرای آثاری که در جشنواره تئاتر فجر به صحنه میرود وجود نخواهد داشت. هر چند که در سال گذشته دو نمایشی که در بخش مهمان شرکت کرده بودند و دو نمایشی که در این بخش شرکت داشتند یعنی عشق و عالیجناب به کارگردانی حسین پاکدل و مقبره سنگی منیژه محامدی با وجود اجرای صحنهای مجوز اجرا پیدا نکردند. البته سیویکمین جشنواره تئاتر فجر هم بخشی به نام میهمان دارد که کارکردی متفاوت دارد. در این دوره بخش میهمان شامل برگزیدگان جشنواره تئاتر خیابانی مریوان است که درصورت تایید شورای انتخاب در بخش میهمان سیویکمین جشنواره تئاتر فجر حضور خواهند داشت.
مدیریت نامرئی
جریان دبیری جشنواره سیام تئاتر فجر باعث شد تا معاونت هنری و مرکز هنرهای نمایشی به دنبال دبیری برای این دوره باشد که حاشیههای کمتری نسبت به دبیرهای دیگر داشته باشد. به همین دلیل برخلاف سنت چند ساله که هر دبیر دو سال پشت سر هم مدیریت جشنواره را به دست میگرفت رحمت امینی را کنار گذاشت و سعید کشنفلاح را به ریاست این دوره برگزید. کشنفلاح از چهرههای شناخته شده تدریس و مدیریت تئاتر است که در بیستوپنجمین جشنواره بینالمللی تئاتر فجر هم بهعنوان دبیر فعالیت میکرد. جشنوارهای که به صورت غیررقابتی برگزار شده بود و حواشی بسیاری به همراه داشت. موضوع قابلتوجه در مورد کشنفلاح عدم پاسخگویی او به رسانهها و پاسخ ندادن به سوالهایی است که از برگزاری این جشنواره میشود. در چند سال گذشته دبیران جشنواره اگر عملکرد کافی نداشتند اما در همه لحظهها پاسخگوی سوالهای خبرنگاران بودند. محمد حیدری و رحمت امینی دو مدیر گذشته جشنواره هیچ تلفنی را بدون پاسخ نمیگذاشتند و از عملکرد جشنواره دفاع میکردند. اما کشن فلاح در چند ماهی که به دبیری جشنواره منصوب شده است هیچ گفتوگویی نداشته و کمتر در محافل عمومی تئاتری حاضر شده است. البته باید تا نیمه هفته آینده که قرار است نشست مطبوعاتی این دوره از جشنواره برگزار شود صبر کرد، شاید کشن فلاح سکوت خود را بشکند و در جمع خبرنگاران حاضر شود. البته با توجه به برگزاری این نشست با حضور قادر آشنا به نظر میرسد که بار دیگر همه سوالها را رییس مرکز هنرهای نمایشی پاسخ دهد. سی و یکمین جشنواره بینالمللی فجر از اول تا 12 بهمن در تئاتر شهر و سایر مراکز تئاتری برگزار میشود و به پایان میرسد و انگار قرار نیست اتفاق مهمی در عرصه فرهنگی کشور باشد.

شرق : سیویکمین جشنواره بینالمللی تئاتر فجر در بخش صحنهای تا کمتر از 10 روز در تهران کلید میخورد. جشنوارهای که مانند 30 دوره پیش از این حاشیهها و خبرهایش لابهلای هیاهوی خبرهای جشنواره فیلم فجر گم میشود. مثل همه خبرهای تئاتری که در حاشیههای سینما و دیگر هنرها گم میشوند و کمتر کسی متوجه میشود جشنوارهای که پارسال بهعنوان باشکوهترین دوره جشنواره با تغییر دو دبیر و حذف و تعدیل نمایشهایی که بعضی از آنها تازه توانستند سهمیه اجرایشان را بگیرند امسال کوچکتر شده و از 14بخش به 9 بخش تقلیل یافته است. کسی متوجه نشده که جای خالی بخشهایی چون جای خالی بخشهای مرور تئاتر ایران در سال 91، چشمانداز تئاتر ایران در سال 1392، بخش تولیدی نمایشنامه و نمایشنامه خوانی، رادیو تئاتر، پژوهش، کارگاهآموزشی و نشستهای تخصصی گروههای نمایشی بینالمللی شرکت کننده، بازار تئاتر ایران و بخش میهمان در این دوره بهچشم میخورد.
هیچکس متوجه کم شدن تعداد گروههای نمایشی خارجی شرکتکننده نمیشود. جشنوارهای که پس از 31 دوره هنوز هم در حال آزمون و خطاست و یک سال به صورت رقابتی و سال بعد بهصورت غیررقابتی اجرا میشود. امسال هم با فراخوانی که دیرتر منتشر شد باز قرار است به صورت رقابتی برگزار شود. جشنواره کوچک شده تئاتر فجر امسال در 9 بخش تئاتر ایران، تئاتر بینالملل، تجربههای نو، تئاتر مناطق، نگاهتازه، تئاتر خیابانی، بخش ویژه، مسابقه نمایشنامهنویسی، مسابقه و نمایشگاه عکس و پوستر به همراه دو بخش نگاه تازه و بخش مسابقه نمایشنامهنویسی که از سال پیش به آن افزوده شده است،برگزار مي شود.
چشمانداز نامشخص 92
در میان تمام تغییرات این دوره از جشنواره شاید حذف بخش چشمانداز تئاتر ایران در سال 92 مهمترین اتفاق در برگزاری این دوره از جشنواره بود. بخش چشمانداز از دوره بیست و هفتم جشنواره تئاتر فجر بعد از آن که در دوره بیست و چهارم بخش مسابقهای جشنواره تئاترهای تازه تولید شده به دلیل شتابی که برای اجرایشان در جشنواره رخ میداد حذف شد، با هدف ارایه پیشنهاد برای تولید جدید تئاتر و تامین نیاز اجرای عمومی به جشنواره افزوده شد. بخشی که با همه حرف و حدیثها و امکان اجرا نداشتن برخی از آثار در این سالها باز هم تضمینی برای اجرای برخی از گروهها بود. در چند سال اخیر حضور در بخش چشمانداز، مجوز برای نمایش صحنهای هم بود. حالا با حذف این بخش هیچ ضمانتی برای اجرای آثاری که در جشنواره تئاتر فجر به صحنه میرود وجود نخواهد داشت. هر چند که در سال گذشته دو نمایشی که در بخش مهمان شرکت کرده بودند و دو نمایشی که در این بخش شرکت داشتند یعنی عشق و عالیجناب به کارگردانی حسین پاکدل و مقبره سنگی منیژه محامدی با وجود اجرای صحنهای مجوز اجرا پیدا نکردند. البته سیویکمین جشنواره تئاتر فجر هم بخشی به نام میهمان دارد که کارکردی متفاوت دارد. در این دوره بخش میهمان شامل برگزیدگان جشنواره تئاتر خیابانی مریوان است که درصورت تایید شورای انتخاب در بخش میهمان سیویکمین جشنواره تئاتر فجر حضور خواهند داشت.
مدیریت نامرئی
جریان دبیری جشنواره سیام تئاتر فجر باعث شد تا معاونت هنری و مرکز هنرهای نمایشی به دنبال دبیری برای این دوره باشد که حاشیههای کمتری نسبت به دبیرهای دیگر داشته باشد. به همین دلیل برخلاف سنت چند ساله که هر دبیر دو سال پشت سر هم مدیریت جشنواره را به دست میگرفت رحمت امینی را کنار گذاشت و سعید کشنفلاح را به ریاست این دوره برگزید. کشنفلاح از چهرههای شناخته شده تدریس و مدیریت تئاتر است که در بیستوپنجمین جشنواره بینالمللی تئاتر فجر هم بهعنوان دبیر فعالیت میکرد. جشنوارهای که به صورت غیررقابتی برگزار شده بود و حواشی بسیاری به همراه داشت. موضوع قابلتوجه در مورد کشنفلاح عدم پاسخگویی او به رسانهها و پاسخ ندادن به سوالهایی است که از برگزاری این جشنواره میشود. در چند سال گذشته دبیران جشنواره اگر عملکرد کافی نداشتند اما در همه لحظهها پاسخگوی سوالهای خبرنگاران بودند. محمد حیدری و رحمت امینی دو مدیر گذشته جشنواره هیچ تلفنی را بدون پاسخ نمیگذاشتند و از عملکرد جشنواره دفاع میکردند. اما کشن فلاح در چند ماهی که به دبیری جشنواره منصوب شده است هیچ گفتوگویی نداشته و کمتر در محافل عمومی تئاتری حاضر شده است. البته باید تا نیمه هفته آینده که قرار است نشست مطبوعاتی این دوره از جشنواره برگزار شود صبر کرد، شاید کشن فلاح سکوت خود را بشکند و در جمع خبرنگاران حاضر شود. البته با توجه به برگزاری این نشست با حضور قادر آشنا به نظر میرسد که بار دیگر همه سوالها را رییس مرکز هنرهای نمایشی پاسخ دهد. سی و یکمین جشنواره بینالمللی فجر از اول تا 12 بهمن در تئاتر شهر و سایر مراکز تئاتری برگزار میشود و به پایان میرسد و انگار قرار نیست اتفاق مهمی در عرصه فرهنگی کشور باشد.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.