|

تفاوت محیط‌بانی در ایران و آمریکا

مژگان جمشیدی

در آستانه 31 جولای که به نام روز جهانی محیط‌بان نام‌گذاری شده است، فدراسیون بین‌المللی محیط‌بانان اعلام کرد در سال گذشته بیش از هزار محیط‌بان در سراسر جهان از سوی قاچاقچیان حیات وحش و شکارچیان به قتل رسیده‌اند. آمارها نشان می‌دهد بیش از 95 درصد کشته‌ها مربوط به کشورهای درحال‌توسعه در آسیا، آفریقا و آمریکای جنوبی است و کمتر موردی از تعرض و کشتار محیط‌بانان در کشورهای اروپایی یا آمریکای شمالی گزارش شده است. از این تعداد حدود 28 محیط‌بان و جنگلبان هم در همین یک دهه گذشته در ایران به قتل رسیده‌اند تا شمار شهدای محیط‌بانی و جنگلبانی کشورمان در چهار دهه گذشته اکنون به عدد 143 برسد. محیط‌بانی اگرچه در همه‌جای دنیا جزء مشاغل سخت و پرمخاطره محسوب می‌شود اما این مخاطرات در برخی کشورها مانند ایران که عملا محیط زیست و سازمان متولی‌اش کوچک‌ترین جایگاهی در اولویت‌های راهبردی کشور ندارند، بیشتر است. درحال‌حاضر دوهزارو 700 محیط‌بان در ایران باید از 17 میلیون هکتار از مناطق حفاظت‌شده کشور در شرایطی که یک میلیون و 800‌ هزار شکارچی مجاز و غیرمجاز حیات‌وحش کشور را هدف قرار داده‌اند، محافظت کنند، یعنی هر محیط‌بان باید در پهنه وسیعی از طبیعت و به ازای هر شش‌هزارو 300 هکتار، با 370 شکارچی مجاز و غیرمجاز مقابله کند و در این نبرد نابرابر محیط‌بان یا باید مانند 119 شهید محیط‌بانی کشورمان کشته شود، یا اگر خود زنده بماند ولی شکارچی را در درگیری از پا دربیاورد، بازهم محکوم به مرگ و قصاص است! حالا به این همه سختی کار محیط‌بانی، کمبود امکانات و تجهیزات حفاظتی و حقوق حداقلی و ناچیز را اضافه کنید؛ اینکه اگر در ایران محیط‌بان باشید دستمزد ماهانه‌تان به‌طور متوسط یک میلیون تومان و در سال 12 میلیون تا 14 میلیون تومان (معادل چهارهزار دلار) است آن هم در شرایطی که مجبور هستید به جای 176 ساعت کار در ماه، حداقل 432 ساعت در ماه در بدترین شرایط آب‌وهوایی و دور از شهر و خانواده خدمت کنید! اما وضعیتی این‌چنین دشوار تقریبا در هیچ کجای آمریکا و اروپا حاکم نیست، چراکه به موجب اعلام سازمان حفاظت محیط زیست آمریکا، حداقل حقوق محیط‌بانان در این کشور به ازای هر ساعت کار، 15 دلار و در یک سال به‌طور متوسط 80‌ هزار دلار است که بسته به نوع منطقه و در ایالت‌های مختلف این رقم گاهی پایین‌تر و گاه بیشتر هم می‌شود. از سوی دیگر، سرویس پارک‌ها و مناطق حفاظت‌شده این کشور مانند بسیاری از کشورهای پیشرفته و حتی برخی کشورهای آفریقایی مجهز به سیستم‌های پایش ماهواره‌ای و هواپیما و بالگرد و... است درحالی‌که در ایران جز محیط‌بان و سلاحش و یک بی‌سیم که در بسیاری از مناطق، آن هم خراب و غیرقابل استفاده است، امکانات دیگری در میان نیست.

در آستانه 31 جولای که به نام روز جهانی محیط‌بان نام‌گذاری شده است، فدراسیون بین‌المللی محیط‌بانان اعلام کرد در سال گذشته بیش از هزار محیط‌بان در سراسر جهان از سوی قاچاقچیان حیات وحش و شکارچیان به قتل رسیده‌اند. آمارها نشان می‌دهد بیش از 95 درصد کشته‌ها مربوط به کشورهای درحال‌توسعه در آسیا، آفریقا و آمریکای جنوبی است و کمتر موردی از تعرض و کشتار محیط‌بانان در کشورهای اروپایی یا آمریکای شمالی گزارش شده است. از این تعداد حدود 28 محیط‌بان و جنگلبان هم در همین یک دهه گذشته در ایران به قتل رسیده‌اند تا شمار شهدای محیط‌بانی و جنگلبانی کشورمان در چهار دهه گذشته اکنون به عدد 143 برسد. محیط‌بانی اگرچه در همه‌جای دنیا جزء مشاغل سخت و پرمخاطره محسوب می‌شود اما این مخاطرات در برخی کشورها مانند ایران که عملا محیط زیست و سازمان متولی‌اش کوچک‌ترین جایگاهی در اولویت‌های راهبردی کشور ندارند، بیشتر است. درحال‌حاضر دوهزارو 700 محیط‌بان در ایران باید از 17 میلیون هکتار از مناطق حفاظت‌شده کشور در شرایطی که یک میلیون و 800‌ هزار شکارچی مجاز و غیرمجاز حیات‌وحش کشور را هدف قرار داده‌اند، محافظت کنند، یعنی هر محیط‌بان باید در پهنه وسیعی از طبیعت و به ازای هر شش‌هزارو 300 هکتار، با 370 شکارچی مجاز و غیرمجاز مقابله کند و در این نبرد نابرابر محیط‌بان یا باید مانند 119 شهید محیط‌بانی کشورمان کشته شود، یا اگر خود زنده بماند ولی شکارچی را در درگیری از پا دربیاورد، بازهم محکوم به مرگ و قصاص است! حالا به این همه سختی کار محیط‌بانی، کمبود امکانات و تجهیزات حفاظتی و حقوق حداقلی و ناچیز را اضافه کنید؛ اینکه اگر در ایران محیط‌بان باشید دستمزد ماهانه‌تان به‌طور متوسط یک میلیون تومان و در سال 12 میلیون تا 14 میلیون تومان (معادل چهارهزار دلار) است آن هم در شرایطی که مجبور هستید به جای 176 ساعت کار در ماه، حداقل 432 ساعت در ماه در بدترین شرایط آب‌وهوایی و دور از شهر و خانواده خدمت کنید! اما وضعیتی این‌چنین دشوار تقریبا در هیچ کجای آمریکا و اروپا حاکم نیست، چراکه به موجب اعلام سازمان حفاظت محیط زیست آمریکا، حداقل حقوق محیط‌بانان در این کشور به ازای هر ساعت کار، 15 دلار و در یک سال به‌طور متوسط 80‌ هزار دلار است که بسته به نوع منطقه و در ایالت‌های مختلف این رقم گاهی پایین‌تر و گاه بیشتر هم می‌شود. از سوی دیگر، سرویس پارک‌ها و مناطق حفاظت‌شده این کشور مانند بسیاری از کشورهای پیشرفته و حتی برخی کشورهای آفریقایی مجهز به سیستم‌های پایش ماهواره‌ای و هواپیما و بالگرد و... است درحالی‌که در ایران جز محیط‌بان و سلاحش و یک بی‌سیم که در بسیاری از مناطق، آن هم خراب و غیرقابل استفاده است، امکانات دیگری در میان نیست.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.