برگزاری اجلاس جنگ سایبری ناتو
جنگ سایبری مرز خاصی نمیشناسد
شهر تالین، میزبان اجلاس مهم جنگ سایبر ناتو است؛ اجلاسی که شرکتکنندگان آن در تلاش هستند تا بفهمند چگونه میتوان از مفهوم سنتی «قدرت» در عرصه فضای سایبر، استفاده کرد. توماس هندریک، رئیسجمهور استونی، در هشتمین اجلاس جنگ سایبری ناتو، بیان کرد: فضای سایبر، به یک قلمروی جنگی تبدیل شده است. او در این اجلاس بر این نکته تأکید کرد که فضای سایبر باید بهعنوان یک قلمروی عملیاتی برای ناتو، در نظر گرفته شود. همچنین اسون ساکوف (Sven Sakov)، مدیر مرکز تعالی همکاریهای دفاع سایبری ناتو، تصریح کرد مفهوم فضای سایبر احتمالا در سازمان ناتو بهعنوان یکی از محدودههای جنگی در کنار فضا، دریا، هوا و زمین در نظر گرفته خواهد شد. وی گفت: «در دنیای سایبر، جغرافیا متوقف میشود تا سایبر بتواند نقش کلیدی را ایفا کند. همه مسافتها در این حوزه، یکی هستند. با توجه به اینکه جنگ سایبری بین نیروهای نظامی، غیرقابل اجتناب است، کشورهای دموکراتیک باید با یکدیگر همکاری کنند».
از دیگر سخنرانان این اجلاس، مارتین استروپنیکی (Martin Stropnicky)، وزیر دفاع جمهوری چک، بود. او گفته است: «ما باید برای همکاری با متحدان بیشتری آماده شویم که از لحاظ شدت و تکرار، بیشتر مورد حملات قرار میگیرند». استروپنیکی افزود: اگر فضای سایبر بهعنوان پنجمین محدوده جنگی پذیرفته شود، متحدان ما باید گامهای مهمی را در راستای گسترش تواناییها و ظرفیتهای دفاعی مانند افزایش بودجه، بردارند. دریادار منفرد نیئلسون، (Manfred Nielson)، معاون فرماندهی تبدیل متفقین در ناتو (نام یک شاخه نظامی در ناتو است)، نیز بر ضرورت اعلام فضای سایبر بهعنوان قلمروی مجزای جنگی، تأکید کرد.
به گزارش سایبربان، همچنین در ادامه اجلاس جنگ سایبری ناتو، فرماندهان سه کشور هلند، انگلیس و فرانسه به گفتوگو درباره همکاریهای سایبری پرداختند. دریادار آرناد کوستیلیئر از فرانسه، جیمز هاکنهال از انگلیس و هنز فولمر از هلند، فرماندهان سایبری این سه کشور در اجلاس یادشده بودند. آنها چنین نتیجه گرفتند: «همکاریهای بینالمللی میتواند موجب اعتماد شود؛ بهویژه همکاریهای همهجانبه در دفاع سایبر. گردآوردن مردم به سمت دفاع سایبر، یک اصل برای بهوجودآوردن چنین اعتمادی است». همچنین آنها موافقت کردند نیروهای مسلح باید ظرفیتهای عملیاتی سایبری را توسعه دهند. بهعلاوه در این اجلاس به این نکته اشاره شد که انگلیس در حال مصرف 3.2 میلیارد دلار در حوزه سایبری تا پنج سال آینده است. نکته مهم دیگر -که مورد تأیید شرکتکنندگان روز اول این اجلاس قرار گرفت- لزوم ورود سایبر در همه رزمایشهای این سازمان و ضرورت بهبود دکترین سایبری بود. بهتازگی شورای آتلانتیک در گزارشی نوشت ناتو باید نشان دهد از ظرفیتهای آفند سایبری برای بازدارندگی، استفاده میکند.
رئیسجمهور استونی در 10 سال دوران ریاستش تاکنون از امنیت سایبر بهعنوان یکی از آرمانهای این کشور نام برده است. او در آغاز اجلاس جنگ سایبری ناتو به این مطلب اشاره کرد که کشورهای دموکراتیک باید سازمانی برای امنیت دیجیتال تأسیس کنند که مرز جغرافیایی نداشته باشد و همه کشورها بتوانند به عضویت آن درآیند. رئیسجمهور استونی افزود: این سازمان باید به گونهای باشد که حداقل استانداردهای امنیتی را بین کشورها به اشتراک بگذارد. به گفته او تهدیدات، مرز جغرافیایی نمیشناسند و سازمان ناتو تاکنون نتوانسته موفق به تشکیل چنین واحدی برای اشتراکگذاری اطلاعات مربوط به تهدیدات سایبری شود. او ادامه داده: مجموعهای از قوانین که مربوط به نرمافزار و سختافزار است، باید از سوی کشورهای دموکراتیک -و نه لزوما کشورهای عضو ناتو- تصویب شود. او ضمن یادآوری حملات سنگین سایبری به استونی در سال 2007، از بخش نظامی این کشور، به دلیل اهمیتندادن به مسئله سایبر در 9 سال گذشته، انتقاد و بر لزوم در نظرگرفتن سایبر بهعنوان بعد پنجم جنگ، تأکید کرد. او درباره اهمیتدادن بخش نظامی به سایبر، گفت: «وقتی ما درباره قدرت نظامی صحبت میکنیم، میبینیم دنیا
از ابتدا در قلمروی تحقیقات نظامی بوده است. وقتی سازمان «دارپا» اولین تلاشها را برای ایجاد وب کرد، ما فهمیدیم مانند بسیاری از نوآوریها در حوزه فناوری، دنیای دیجیتال نیز دارای شالوده دفاعی است.
هماکنون ما میدانیم دنیای دیجیتال به طور گستردهای به یک میدان نبرد تبدیل شده است؛ میدانی که فعالان دولتی و غیردولتی، ملتها، مجرمان، تروریستها و بخشهای عمومی و خصوصی با مشارکت یکدیگر، از گسترش وب برای اهداف جاسوسی، نظامی و اخاذی استفاده میکنند. بعد نظامی سایبر، هیچگاه در اذهان افراد نمیآید، مگر در اجلاسهایی مانند این اجلاس که راجع به آن فکر کنند. دفاع، یک حق ویژه ملی است اما دفاع سایبر، ویژهتر است. من سالهاست با تأسف گفتهام زمانیکه نوبت سایبر میشود، فقط در حد یک سازمان جمعآوری اطلاعات عمل میکنیم و فقط در زمان ضرورت، اطلاعاتی را به اشتراک میگذاریم».
او همچنین درباره تلاشهای ناتو در حوزه سایبر بیان کرد: «درحالیکه شبکههای غیرنظامی و خطرهایی که متوجه آنهاست، اهمیت دارد، تلاشهای ناتو همچنان متمرکز روی دفاع نظامی است. ناتو فاقد سطوح قانونی و سیاسی برای تشخیص خطرهای سایبری است. ولی اتحادیه اروپا تلاشهایی در این زمینه داشته و سعی کرده چشمانداز امنیت سایبری کشورهای عضو را شکل دهد و این کار را از طریق قوانین و صرف هزینهها برای امنیت داخلی و تنظیم قواعد اقتصادی و... انجام میدهد».
رئیسجمهور استونی درباره اینکه کدامیک از سامانهها را باید امن کرد، گفت: «من نگران شبکههای بازرگانی، غیرنظامی شبکههای برق، سامانههای کنترل هوایی، بیمارستانها، بانکها، بازارهای مالی، کارتهای اعتباری، سوابق و اطلاعات خصوصی هستم. همه این موارد، آماج حملات است. خسارت جدی به آنها در عصر دیجیتال، نتایج وخیمی را برای اقتصاد و ملت ما به همراه دارد. ما باید این مسائل را به مردم و مسئولان توضیح دهیم. چیزی که جلبتوجه میکند، این است که این سامانهها، دارای تولیدات تجاری است؛ هرچه مدرنتر شوند، دیجیتالیتر میشوند و هرچه سامانهها کمتر براساس سامانههای موروثی باشند، آسیبپذیری بیشتر میشود». سامانه موروثی به روش، فناوری یا نرمافزاری قدیمی میگویند و در تعریف جدید به سامانههایی میگویند که به اینترنت وابسته نیستند. منظور وی نیز این است که هرچقدر سامانهها بیشتر وابسته به اینترنت باشند، آسیبپذیرتر هستند.
در این نشست همچنین میکو هیپونن (Mikko Hypponen)، رئیس شرکت امنیت سایبری فنلاندی «F-Secure»، در جریان اجلاس جنگ سایبری ناتو، اینترنت را پدیدهای بدون مرز عنوان کرد و افزود: «با گسترش اینترنت، بشر یک روش جدید برای برپایی جنگ، پیدا کرد؛ جنگ سایبری. این اصطلاح هرچند اغلب به صورت دقیق مورداستفاده قرار نمیگیرد، اما شامل حملاتی به منظور جاسوسی یا سرقت میشود». او درباره استفاده کشورها از سلاحهای بهتر، به جنگ جهانی دوم اشاره کرد که از اولین رایانهها برای رمزگشایی استفاده میشد.
همچنین هیپونن بیان کرد: قدرت بازدارندگی نشان میدهد چه کسی دارای سلاح است و در این مرحله، کشورها ناچار هستند بدانند کشورهای دیگر دارای چه تواناییهایی هستند. وی افزود ما باید اعتماد را میان متحدان خود در برابر کسانی که نمیتوان به آنها اعتماد داشت، به دست آوریم.
رئیس شرکت اف-سکیور نقش دولت را فقط امنکردن رایانهها ندانست و ادامه داد: «دولت باید چیزهایی را که یک رایانه میتواند آنها را توانمند کند، امن کند»؛ یعنی ابزاری که متصل به رایانهها هستند، در اولویت امنسازی از سوی دولتها قرار دارند.
شهر تالین، میزبان اجلاس مهم جنگ سایبر ناتو است؛ اجلاسی که شرکتکنندگان آن در تلاش هستند تا بفهمند چگونه میتوان از مفهوم سنتی «قدرت» در عرصه فضای سایبر، استفاده کرد. توماس هندریک، رئیسجمهور استونی، در هشتمین اجلاس جنگ سایبری ناتو، بیان کرد: فضای سایبر، به یک قلمروی جنگی تبدیل شده است. او در این اجلاس بر این نکته تأکید کرد که فضای سایبر باید بهعنوان یک قلمروی عملیاتی برای ناتو، در نظر گرفته شود. همچنین اسون ساکوف (Sven Sakov)، مدیر مرکز تعالی همکاریهای دفاع سایبری ناتو، تصریح کرد مفهوم فضای سایبر احتمالا در سازمان ناتو بهعنوان یکی از محدودههای جنگی در کنار فضا، دریا، هوا و زمین در نظر گرفته خواهد شد. وی گفت: «در دنیای سایبر، جغرافیا متوقف میشود تا سایبر بتواند نقش کلیدی را ایفا کند. همه مسافتها در این حوزه، یکی هستند. با توجه به اینکه جنگ سایبری بین نیروهای نظامی، غیرقابل اجتناب است، کشورهای دموکراتیک باید با یکدیگر همکاری کنند».
از دیگر سخنرانان این اجلاس، مارتین استروپنیکی (Martin Stropnicky)، وزیر دفاع جمهوری چک، بود. او گفته است: «ما باید برای همکاری با متحدان بیشتری آماده شویم که از لحاظ شدت و تکرار، بیشتر مورد حملات قرار میگیرند». استروپنیکی افزود: اگر فضای سایبر بهعنوان پنجمین محدوده جنگی پذیرفته شود، متحدان ما باید گامهای مهمی را در راستای گسترش تواناییها و ظرفیتهای دفاعی مانند افزایش بودجه، بردارند. دریادار منفرد نیئلسون، (Manfred Nielson)، معاون فرماندهی تبدیل متفقین در ناتو (نام یک شاخه نظامی در ناتو است)، نیز بر ضرورت اعلام فضای سایبر بهعنوان قلمروی مجزای جنگی، تأکید کرد.
به گزارش سایبربان، همچنین در ادامه اجلاس جنگ سایبری ناتو، فرماندهان سه کشور هلند، انگلیس و فرانسه به گفتوگو درباره همکاریهای سایبری پرداختند. دریادار آرناد کوستیلیئر از فرانسه، جیمز هاکنهال از انگلیس و هنز فولمر از هلند، فرماندهان سایبری این سه کشور در اجلاس یادشده بودند. آنها چنین نتیجه گرفتند: «همکاریهای بینالمللی میتواند موجب اعتماد شود؛ بهویژه همکاریهای همهجانبه در دفاع سایبر. گردآوردن مردم به سمت دفاع سایبر، یک اصل برای بهوجودآوردن چنین اعتمادی است». همچنین آنها موافقت کردند نیروهای مسلح باید ظرفیتهای عملیاتی سایبری را توسعه دهند. بهعلاوه در این اجلاس به این نکته اشاره شد که انگلیس در حال مصرف 3.2 میلیارد دلار در حوزه سایبری تا پنج سال آینده است. نکته مهم دیگر -که مورد تأیید شرکتکنندگان روز اول این اجلاس قرار گرفت- لزوم ورود سایبر در همه رزمایشهای این سازمان و ضرورت بهبود دکترین سایبری بود. بهتازگی شورای آتلانتیک در گزارشی نوشت ناتو باید نشان دهد از ظرفیتهای آفند سایبری برای بازدارندگی، استفاده میکند.
رئیسجمهور استونی در 10 سال دوران ریاستش تاکنون از امنیت سایبر بهعنوان یکی از آرمانهای این کشور نام برده است. او در آغاز اجلاس جنگ سایبری ناتو به این مطلب اشاره کرد که کشورهای دموکراتیک باید سازمانی برای امنیت دیجیتال تأسیس کنند که مرز جغرافیایی نداشته باشد و همه کشورها بتوانند به عضویت آن درآیند. رئیسجمهور استونی افزود: این سازمان باید به گونهای باشد که حداقل استانداردهای امنیتی را بین کشورها به اشتراک بگذارد. به گفته او تهدیدات، مرز جغرافیایی نمیشناسند و سازمان ناتو تاکنون نتوانسته موفق به تشکیل چنین واحدی برای اشتراکگذاری اطلاعات مربوط به تهدیدات سایبری شود. او ادامه داده: مجموعهای از قوانین که مربوط به نرمافزار و سختافزار است، باید از سوی کشورهای دموکراتیک -و نه لزوما کشورهای عضو ناتو- تصویب شود. او ضمن یادآوری حملات سنگین سایبری به استونی در سال 2007، از بخش نظامی این کشور، به دلیل اهمیتندادن به مسئله سایبر در 9 سال گذشته، انتقاد و بر لزوم در نظرگرفتن سایبر بهعنوان بعد پنجم جنگ، تأکید کرد. او درباره اهمیتدادن بخش نظامی به سایبر، گفت: «وقتی ما درباره قدرت نظامی صحبت میکنیم، میبینیم دنیا
از ابتدا در قلمروی تحقیقات نظامی بوده است. وقتی سازمان «دارپا» اولین تلاشها را برای ایجاد وب کرد، ما فهمیدیم مانند بسیاری از نوآوریها در حوزه فناوری، دنیای دیجیتال نیز دارای شالوده دفاعی است.
هماکنون ما میدانیم دنیای دیجیتال به طور گستردهای به یک میدان نبرد تبدیل شده است؛ میدانی که فعالان دولتی و غیردولتی، ملتها، مجرمان، تروریستها و بخشهای عمومی و خصوصی با مشارکت یکدیگر، از گسترش وب برای اهداف جاسوسی، نظامی و اخاذی استفاده میکنند. بعد نظامی سایبر، هیچگاه در اذهان افراد نمیآید، مگر در اجلاسهایی مانند این اجلاس که راجع به آن فکر کنند. دفاع، یک حق ویژه ملی است اما دفاع سایبر، ویژهتر است. من سالهاست با تأسف گفتهام زمانیکه نوبت سایبر میشود، فقط در حد یک سازمان جمعآوری اطلاعات عمل میکنیم و فقط در زمان ضرورت، اطلاعاتی را به اشتراک میگذاریم».
او همچنین درباره تلاشهای ناتو در حوزه سایبر بیان کرد: «درحالیکه شبکههای غیرنظامی و خطرهایی که متوجه آنهاست، اهمیت دارد، تلاشهای ناتو همچنان متمرکز روی دفاع نظامی است. ناتو فاقد سطوح قانونی و سیاسی برای تشخیص خطرهای سایبری است. ولی اتحادیه اروپا تلاشهایی در این زمینه داشته و سعی کرده چشمانداز امنیت سایبری کشورهای عضو را شکل دهد و این کار را از طریق قوانین و صرف هزینهها برای امنیت داخلی و تنظیم قواعد اقتصادی و... انجام میدهد».
رئیسجمهور استونی درباره اینکه کدامیک از سامانهها را باید امن کرد، گفت: «من نگران شبکههای بازرگانی، غیرنظامی شبکههای برق، سامانههای کنترل هوایی، بیمارستانها، بانکها، بازارهای مالی، کارتهای اعتباری، سوابق و اطلاعات خصوصی هستم. همه این موارد، آماج حملات است. خسارت جدی به آنها در عصر دیجیتال، نتایج وخیمی را برای اقتصاد و ملت ما به همراه دارد. ما باید این مسائل را به مردم و مسئولان توضیح دهیم. چیزی که جلبتوجه میکند، این است که این سامانهها، دارای تولیدات تجاری است؛ هرچه مدرنتر شوند، دیجیتالیتر میشوند و هرچه سامانهها کمتر براساس سامانههای موروثی باشند، آسیبپذیری بیشتر میشود». سامانه موروثی به روش، فناوری یا نرمافزاری قدیمی میگویند و در تعریف جدید به سامانههایی میگویند که به اینترنت وابسته نیستند. منظور وی نیز این است که هرچقدر سامانهها بیشتر وابسته به اینترنت باشند، آسیبپذیرتر هستند.
در این نشست همچنین میکو هیپونن (Mikko Hypponen)، رئیس شرکت امنیت سایبری فنلاندی «F-Secure»، در جریان اجلاس جنگ سایبری ناتو، اینترنت را پدیدهای بدون مرز عنوان کرد و افزود: «با گسترش اینترنت، بشر یک روش جدید برای برپایی جنگ، پیدا کرد؛ جنگ سایبری. این اصطلاح هرچند اغلب به صورت دقیق مورداستفاده قرار نمیگیرد، اما شامل حملاتی به منظور جاسوسی یا سرقت میشود». او درباره استفاده کشورها از سلاحهای بهتر، به جنگ جهانی دوم اشاره کرد که از اولین رایانهها برای رمزگشایی استفاده میشد.
همچنین هیپونن بیان کرد: قدرت بازدارندگی نشان میدهد چه کسی دارای سلاح است و در این مرحله، کشورها ناچار هستند بدانند کشورهای دیگر دارای چه تواناییهایی هستند. وی افزود ما باید اعتماد را میان متحدان خود در برابر کسانی که نمیتوان به آنها اعتماد داشت، به دست آوریم.
رئیس شرکت اف-سکیور نقش دولت را فقط امنکردن رایانهها ندانست و ادامه داد: «دولت باید چیزهایی را که یک رایانه میتواند آنها را توانمند کند، امن کند»؛ یعنی ابزاری که متصل به رایانهها هستند، در اولویت امنسازی از سوی دولتها قرار دارند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.