چگونگی تداوم جنگ پس از فتح خرمشهر از نگاه سردار علایی
شرق: سردار حسین علایی، از فرماندهان ارشد سپاه در زمان جنگ، در یادداشتی که در «مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس» نوشته، به «چگونگی تداوم جنگ پس از فتح خرمشهر و روند پایان جنگ» پرداخته که بخشهایی از آن در ادامه آمده:
آزادسازی شگفتانگیز خرمشهر، موجب نشاط فراوان در جامعه شد و روحیه ملی را در ایران بالا برد و مردم را به پیروزی در جنگ، امیدوار کرد. جایگاه و اعتبار بینالمللی جمهوری اسلامی ایران را افزایش داد و شرایط را برای عراق دشوار کرد. فروش نفت ایران افزایش یافت و درآمدهای ایران بهبود پیدا کرد. با فتح خرمشهر، احتمال پیروزی صدام در جنگ تحمیلی، منتفی شد و ایران در مسائل مربوط به جنگ در موضع قدرت قرار گرفت. در محافل بینالمللی این موضوع مطرح بود که پیروزی ایران در جنگ با عراق بهنفع آمریکا و متحدان وی، ازجمله عربستان که از عراق حمایت میکرد، نخواهد بود.
پس از فتح خرمشهر، سه راهکار اساسی پیش روی مسئولان کشور قرار داشت:
الف) پذیرش آتشبس و ترک مخاصمه، بدون اعلام پایان جنگ و آغاز مذاکرات سیاسی؛
ب) ادامه جنگ بدون ورود به خاک عراق و تلاش برای رسیدن به اهداف موردنظر؛
ج) جنگ با ارتش متجاوز تا حصول نتیجه و بدون محدودیت ورود به خاک عراق.
با فشار نظامی واردشده به رژیم بعثی عراق در جریان عملیات بیتالمقدس و عقبنشینی برخی از واحدهای ارتش عراق از خاک ایران، صدامحسین از اعلام آتشبس استقبال کرد، اما از دید مسئولان ایرانی، پذیرش آتشبس به مفهوم فرصتدادن به حکومت عراق بهمنظور دستیابی به اهداف سیاسی جنگ بود.
از روز آغاز جنگ تا فتح خرمشهر، جبهههای جنگ زمینی در داخل خاک ایران، شکل گرفته بود. اگرچه وقتی جنگی آغاز میشود، نمیتوان هیچ نیروی مسلحی را از ورود به خاک طرف مقابل و جایی که نظامیان کشور خصم در آنجا تجهیز شده و آرایش نظامی میگیرند، بازداشت، ولی ایران در تلاش بود تا با فشار نظامی به نیروهای عراقی آنها را از سرزمین خود دور کند، اما با پایاننیافتن جنگ پس از فتح خرمشهر، ایران سیاست منع عبور از مرزهای دو کشور را کنار گذاشت و تصمیم گرفت در هر فضایی که نیاز به جنگ باشد، وارد شود.
شرق: سردار حسین علایی، از فرماندهان ارشد سپاه در زمان جنگ، در یادداشتی که در «مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس» نوشته، به «چگونگی تداوم جنگ پس از فتح خرمشهر و روند پایان جنگ» پرداخته که بخشهایی از آن در ادامه آمده:
آزادسازی شگفتانگیز خرمشهر، موجب نشاط فراوان در جامعه شد و روحیه ملی را در ایران بالا برد و مردم را به پیروزی در جنگ، امیدوار کرد. جایگاه و اعتبار بینالمللی جمهوری اسلامی ایران را افزایش داد و شرایط را برای عراق دشوار کرد. فروش نفت ایران افزایش یافت و درآمدهای ایران بهبود پیدا کرد. با فتح خرمشهر، احتمال پیروزی صدام در جنگ تحمیلی، منتفی شد و ایران در مسائل مربوط به جنگ در موضع قدرت قرار گرفت. در محافل بینالمللی این موضوع مطرح بود که پیروزی ایران در جنگ با عراق بهنفع آمریکا و متحدان وی، ازجمله عربستان که از عراق حمایت میکرد، نخواهد بود.
پس از فتح خرمشهر، سه راهکار اساسی پیش روی مسئولان کشور قرار داشت:
الف) پذیرش آتشبس و ترک مخاصمه، بدون اعلام پایان جنگ و آغاز مذاکرات سیاسی؛
ب) ادامه جنگ بدون ورود به خاک عراق و تلاش برای رسیدن به اهداف موردنظر؛
ج) جنگ با ارتش متجاوز تا حصول نتیجه و بدون محدودیت ورود به خاک عراق.
با فشار نظامی واردشده به رژیم بعثی عراق در جریان عملیات بیتالمقدس و عقبنشینی برخی از واحدهای ارتش عراق از خاک ایران، صدامحسین از اعلام آتشبس استقبال کرد، اما از دید مسئولان ایرانی، پذیرش آتشبس به مفهوم فرصتدادن به حکومت عراق بهمنظور دستیابی به اهداف سیاسی جنگ بود.
از روز آغاز جنگ تا فتح خرمشهر، جبهههای جنگ زمینی در داخل خاک ایران، شکل گرفته بود. اگرچه وقتی جنگی آغاز میشود، نمیتوان هیچ نیروی مسلحی را از ورود به خاک طرف مقابل و جایی که نظامیان کشور خصم در آنجا تجهیز شده و آرایش نظامی میگیرند، بازداشت، ولی ایران در تلاش بود تا با فشار نظامی به نیروهای عراقی آنها را از سرزمین خود دور کند، اما با پایاننیافتن جنگ پس از فتح خرمشهر، ایران سیاست منع عبور از مرزهای دو کشور را کنار گذاشت و تصمیم گرفت در هر فضایی که نیاز به جنگ باشد، وارد شود.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.