|

پایگاه رای نامزد دولت کجاست؟

اعظم ویسمه

نیمه اردیبهشت فرارسید و نامزدهایی که شمار آنها از تعداد انگشتان دو دست خارج شده، از پس‌فردا برای شرکت در یازدهمین دوره انتخابات ریاست‌جمهوری ثبت‌نام می‌کنند. «احساس تکلیف» واژه عامی است که این روزها مردم از اکثر نامزدهای حاضر در صحنه رقابت انتخابات ریاست‌جمهوری می‌شنوند. اما برخلاف رویه هشت دولت گذشته جمهوری اسلامی ایران، شایبه حمایت دولت از یک نامزد خاص به‌طور جدی در انتخابات مطرح است. در دولت‌های گذشته چنین رویه‌ای عرف نبود. اگر دولت در انتخابات به نامزدی نزدیک و مایل بود، معمولا تلاش می‌شد هیچ‌گاه این حمایت علنی نشود، چه رسد به اینکه متهم به استفاده از امکانات دولتی به نفع نامزد موردحمایتش در انتخابات باشد. در این میان آنچه مورد توجه همه جریان‌ها و نامزدها در انتخابات ریاست‌جمهوری است پایگاه اجتماعی و تحلیل درست از آرایی است که احتمالا به سبد نامزد مورد حمایت دولت ریخته خواهد شد. اما تکلیف نامزد موردحمایت دولت چه خواهد بود؟ به نظر می‌رسد بخشی از شعارهای احمدی‌نژاد در هشت سال گذشته محقق شده و برخی از شعارها محقق نشده که این موضوع در آرای نامزد موردحمایت دولت تاثیرگذار خواهد بود. احتمالا حامیان دولت امیدوار هستند که آرای طبقات آسیب‌پذیر، شهرهای کوچک و روستا‌ها را که در دولت احمدی‌نژاد «یارانه» دریافت کرده‌اند و حس می‌کنند به حقوق خود از پول نفت در این سال‌ها رسیده‌اند، جذب کنند؛ آرای آن دسته از مردمی که می‌خواهند بدانند رییس‌جمهوری بعدی همچنان به آنها وعده پرداخت پول نقد را می‌دهد یا خیر. شعاری که احمدی‌نژاد در دور چهارم سفرهای استانی خود همچنان مطرح می‌کند و حتی می‌گوید حق مردم 250‌هزارتومان بوده که نگذاشته‌اند به آنها پرداخت شود. این در حالی است که برخی تحلیلگران معتقدند گرچه پرداخت یارانه همچنان تاثیر خود را در بخشی از طبقات جامعه از جمله روستاییان و شهرهای کوچک دارد، در شهرهای بزرگ‌تر که هزینه زندگی بالاتر است مردم به این نتیجه رسیده‌اند که در برابر یارانه‌ای که به آنها پرداخت شده تورم، افزایش لجام‌گسیخته‌ای داشته است. از همین‌رو احتمالا این قشر از مردم ترجیح می‌دهند پرداخت یارانه قطع شود اما هزینه‌های زندگی به هشت سال گذشته برگردد. کاهش استقبال‌های مردمی در دور چهارم سفرهای استانی احمدی‌نژاد می‌تواند گواهی بر این ادعا باشد. بخش دیگری از پایگاه حامیان دولت احتمالا در بین اقشاری است که فکر می‌کنند احمدی‌نژاد در این هشت سال با شجاعت عمل کرده و در مقابل برخی محافل ایستاده است. شعارهایی از قبیل ایرانی‌گرایی و اقداماتی نظیر آوردن لوح کوروش به کشور و راه‌اندازی انجمن حمایت از ایرانیان خارج از کشور و... نیز مخاطب خاص خود را دارد. اما با توجه به اینکه این قشرهای جامعه انتقادات جدی به رفتارهای دولت احمدی‌نژاد داشته‌اند بعید است که احمدی‌نژاد و نامزد همفکرش بتوانند آرای کامل این بخش از جامعه را جذب کنند. نامزد موردحمایت دولت قطعا آرای بخشی از اصولگراها و جامعه سنتی ـ مذهبی را نخواهد داشت. احمدی‌نژاد در این دوره از انتخابات نمی‌تواند برای آرای مساجد، تکایا و... که در انتخابات گذشته به سبد او ریخته شد، حسابی باز کند. عملکرد دولت احمدی‌نژاد در فاصله گرفتن از «قم» و علما و مراجع که در سال پایانی دولت او انتقادات شدید روحانیون را در پی داشت، در ریزش آرای این طیف تاثیرگذار خواهد بود. به نظر می‌رسد برخی رفتارهای دولت، همچون سفر به قم و دیدار نکردن با مراجع و علما، خود نشان می‌دهد که دولت هم امیدی به جذب آرای این اقشار ندارد و از آن صرف‌نظر کرده است. در این میان برخی معتقدند تعطیلی دانشگاه‌ها پیش از ایام انتخابات نیز از آن رو بوده که دولت می‌داند توانایی جذب آرای این قشر از جامعه و حتی بسیج دانشجویی را ندارد، بنابراین نخواسته دانشگاه‌ها پایگاهی برای سازماندهی آرای نامزدهای رقیب باشد. به‌ویژه آنکه اصلاح‌طلبان نشان داده‌اند که در انتخابات‌های گذشته توان استفاده بالا از محیط‌های دانشگاهی برای جذب رای و حتی سازماندهی آرا در شهرستان‌ها به‌وسیله دانشجویان شهرستانی را داشته‌اند. شعارهای احمدی‌نژاد درباره افشای پرونده مفسدان و «بگم، بگم»هایی که در این سال‌ها گفته شد، به ریزش بخش دیگری از آرای این جریان منجر شده است. دور چهارم سفرهای استانی احمدی‌نژاد و استقبال‌های سرد مردمی می‌تواند گواهی بر این واقعیت برای دولت باشد.
جذب آرای «رای‌اولی‌ها» که معمولا حدود سه‌میلیون رای را به خود اختصاص می‌دهند و جذب آرای شناور جامعه که بدون دید سیاسی و صف‌بندی‌های جناحی در انتخابات حاضر می‌شوند و همچنین کشاندن آرای خاموش به پای صندوق رای به توانایی گروه‌های مختلف در انتخابات بستگی دارد که می‌توانند از آن به نفع خود استفاده کنند. نامزد موردحمایت دولت هم مطمئنا تلاشی برای این قشر از جامعه انجام خواهد داد. آرای قومی و قبیله‌ای به نامزدها نیز نشان داده که پیش از این در هر انتخابات تاثیرگذار بوده است. باید دید در انتخابات پیش رو این مساله چطور خود را نشان می‌دهد. ضمن اینکه یکی از مهم‌ترین مسایل پیش‌ روی هر نامزد، توان «بازی‌خوانی» و پیش‌بینی حرکات رقباست. هرچقدر رقیب قواعد بازی را بلد باشد، کار برای سایر رقبا سخت‌تر خواهد شد. چشم‌انداز کلی نشان می‌دهد کار تیم احمدی‌نژاد در انتخابات آینده برای جذب آرا سخت است. باید دید احمدی‌نژاد و حامیان دولت برگ برنده‌ای برای تاثیرگذاری در انتخابات آینده دارند یا به همان شیوه تکراری هشت سال پیش عمل خواهند کرد.
نیمه اردیبهشت فرارسید و نامزدهایی که شمار آنها از تعداد انگشتان دو دست خارج شده، از پس‌فردا برای شرکت در یازدهمین دوره انتخابات ریاست‌جمهوری ثبت‌نام می‌کنند. «احساس تکلیف» واژه عامی است که این روزها مردم از اکثر نامزدهای حاضر در صحنه رقابت انتخابات ریاست‌جمهوری می‌شنوند. اما برخلاف رویه هشت دولت گذشته جمهوری اسلامی ایران، شایبه حمایت دولت از یک نامزد خاص به‌طور جدی در انتخابات مطرح است. در دولت‌های گذشته چنین رویه‌ای عرف نبود. اگر دولت در انتخابات به نامزدی نزدیک و مایل بود، معمولا تلاش می‌شد هیچ‌گاه این حمایت علنی نشود، چه رسد به اینکه متهم به استفاده از امکانات دولتی به نفع نامزد موردحمایتش در انتخابات باشد. در این میان آنچه مورد توجه همه جریان‌ها و نامزدها در انتخابات ریاست‌جمهوری است پایگاه اجتماعی و تحلیل درست از آرایی است که احتمالا به سبد نامزد مورد حمایت دولت ریخته خواهد شد. اما تکلیف نامزد موردحمایت دولت چه خواهد بود؟ به نظر می‌رسد بخشی از شعارهای احمدی‌نژاد در هشت سال گذشته محقق شده و برخی از شعارها محقق نشده که این موضوع در آرای نامزد موردحمایت دولت تاثیرگذار خواهد بود. احتمالا حامیان دولت امیدوار هستند که آرای طبقات آسیب‌پذیر، شهرهای کوچک و روستا‌ها را که در دولت احمدی‌نژاد «یارانه» دریافت کرده‌اند و حس می‌کنند به حقوق خود از پول نفت در این سال‌ها رسیده‌اند، جذب کنند؛ آرای آن دسته از مردمی که می‌خواهند بدانند رییس‌جمهوری بعدی همچنان به آنها وعده پرداخت پول نقد را می‌دهد یا خیر. شعاری که احمدی‌نژاد در دور چهارم سفرهای استانی خود همچنان مطرح می‌کند و حتی می‌گوید حق مردم 250‌هزارتومان بوده که نگذاشته‌اند به آنها پرداخت شود. این در حالی است که برخی تحلیلگران معتقدند گرچه پرداخت یارانه همچنان تاثیر خود را در بخشی از طبقات جامعه از جمله روستاییان و شهرهای کوچک دارد، در شهرهای بزرگ‌تر که هزینه زندگی بالاتر است مردم به این نتیجه رسیده‌اند که در برابر یارانه‌ای که به آنها پرداخت شده تورم، افزایش لجام‌گسیخته‌ای داشته است. از همین‌رو احتمالا این قشر از مردم ترجیح می‌دهند پرداخت یارانه قطع شود اما هزینه‌های زندگی به هشت سال گذشته برگردد. کاهش استقبال‌های مردمی در دور چهارم سفرهای استانی احمدی‌نژاد می‌تواند گواهی بر این ادعا باشد. بخش دیگری از پایگاه حامیان دولت احتمالا در بین اقشاری است که فکر می‌کنند احمدی‌نژاد در این هشت سال با شجاعت عمل کرده و در مقابل برخی محافل ایستاده است. شعارهایی از قبیل ایرانی‌گرایی و اقداماتی نظیر آوردن لوح کوروش به کشور و راه‌اندازی انجمن حمایت از ایرانیان خارج از کشور و... نیز مخاطب خاص خود را دارد. اما با توجه به اینکه این قشرهای جامعه انتقادات جدی به رفتارهای دولت احمدی‌نژاد داشته‌اند بعید است که احمدی‌نژاد و نامزد همفکرش بتوانند آرای کامل این بخش از جامعه را جذب کنند. نامزد موردحمایت دولت قطعا آرای بخشی از اصولگراها و جامعه سنتی ـ مذهبی را نخواهد داشت. احمدی‌نژاد در این دوره از انتخابات نمی‌تواند برای آرای مساجد، تکایا و... که در انتخابات گذشته به سبد او ریخته شد، حسابی باز کند. عملکرد دولت احمدی‌نژاد در فاصله گرفتن از «قم» و علما و مراجع که در سال پایانی دولت او انتقادات شدید روحانیون را در پی داشت، در ریزش آرای این طیف تاثیرگذار خواهد بود. به نظر می‌رسد برخی رفتارهای دولت، همچون سفر به قم و دیدار نکردن با مراجع و علما، خود نشان می‌دهد که دولت هم امیدی به جذب آرای این اقشار ندارد و از آن صرف‌نظر کرده است. در این میان برخی معتقدند تعطیلی دانشگاه‌ها پیش از ایام انتخابات نیز از آن رو بوده که دولت می‌داند توانایی جذب آرای این قشر از جامعه و حتی بسیج دانشجویی را ندارد، بنابراین نخواسته دانشگاه‌ها پایگاهی برای سازماندهی آرای نامزدهای رقیب باشد. به‌ویژه آنکه اصلاح‌طلبان نشان داده‌اند که در انتخابات‌های گذشته توان استفاده بالا از محیط‌های دانشگاهی برای جذب رای و حتی سازماندهی آرا در شهرستان‌ها به‌وسیله دانشجویان شهرستانی را داشته‌اند. شعارهای احمدی‌نژاد درباره افشای پرونده مفسدان و «بگم، بگم»هایی که در این سال‌ها گفته شد، به ریزش بخش دیگری از آرای این جریان منجر شده است. دور چهارم سفرهای استانی احمدی‌نژاد و استقبال‌های سرد مردمی می‌تواند گواهی بر این واقعیت برای دولت باشد.
جذب آرای «رای‌اولی‌ها» که معمولا حدود سه‌میلیون رای را به خود اختصاص می‌دهند و جذب آرای شناور جامعه که بدون دید سیاسی و صف‌بندی‌های جناحی در انتخابات حاضر می‌شوند و همچنین کشاندن آرای خاموش به پای صندوق رای به توانایی گروه‌های مختلف در انتخابات بستگی دارد که می‌توانند از آن به نفع خود استفاده کنند. نامزد موردحمایت دولت هم مطمئنا تلاشی برای این قشر از جامعه انجام خواهد داد. آرای قومی و قبیله‌ای به نامزدها نیز نشان داده که پیش از این در هر انتخابات تاثیرگذار بوده است. باید دید در انتخابات پیش رو این مساله چطور خود را نشان می‌دهد. ضمن اینکه یکی از مهم‌ترین مسایل پیش‌ روی هر نامزد، توان «بازی‌خوانی» و پیش‌بینی حرکات رقباست. هرچقدر رقیب قواعد بازی را بلد باشد، کار برای سایر رقبا سخت‌تر خواهد شد. چشم‌انداز کلی نشان می‌دهد کار تیم احمدی‌نژاد در انتخابات آینده برای جذب آرا سخت است. باید دید احمدی‌نژاد و حامیان دولت برگ برنده‌ای برای تاثیرگذاری در انتخابات آینده دارند یا به همان شیوه تکراری هشت سال پیش عمل خواهند کرد.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.