25 اردیبهشت برگزار میشود
دیدار جلیلی و اشتون در «استانبول»
شرق: سعید جلیلی و کاترین اشتون به زودی دیدار میکنند، 25 اردیبهشت (15 می) این بار در استانبول. از پایان آخرین دور مذاکرات تهران و نمایندگان پنج عضو دایم شورای امنیت و آلمان، چهار هفته گذشتهاست. بسیاری معتقد بودند که دور جدید مذاکرات به بعد از برگزاری انتخابات ریاستجمهوری تهران موکول میشود، اما بالاخره دفتر رییس سیاست خارجی اتحادیه اروپا از ادامه مذاکرات خبر داد. پیش از این اعلام شده بود که قرار است نمایندگان ایران و آژانس بینالمللی انرژی اتمی هم روز 25 اردیبهشت در وین، پایتخت اتریش دیدار کنند. جمهوری اسلامی ایران و آژانس بینالمللی انرژی اتمی از اواخر سال 2011 تاکنون 9 دوره با یکدیگر مذاکره کردهاند.
روز گذشته «ایسنا» به نقل از خبرگزاری فرانسه اعلام کرد دفتر کاترین اشتون، در حالی از انجام این دور مذاکرات خبر میداد که «این گفتوگوها ادامه آخرین دور از مذاکراتی است که در آلماتی (در تاریخ پنجم و ششم آوریل) برگزار شد.» خبرگزاری «رویترز» به نقل از دیپلماتهای غربی گزارش داده که نتیجه این دور از مذاکرات ممکن است برای تصمیمگیری درباره اینکه آیا دور جدیدی از مذاکرات میتواند انجام شود یا خیر حیاتی باشد. دو هفته گذشته وزیر امور خارجه در چند نوبت تاکید کرد «کاترین اشتون سریع با جلیلی تماس بگیرد.»
پس از پایان دو دوره مذاکره در آلماتی، قرار بود کاترین اشتون مباحث مذاکرات را به روسای شش کشور مذاکرهکننده منتقل کند و تلفنی نظر آنها را به سعید جلیلی منعکس کند. دفتر کاترین اشتون، سرپرست مذاکرهکنندگان با تهران، روز پنجشنبه (12 اردیبهشت) از آخرین دور مذاکرات خبر داد.
بر اساس این گزارش «اشتون» اعلام کرده که شش کشور مذاکرهکننده همچنان در انتظار مشاهده «تعامل جدی» ایران درباره پیشنهادشان مبنی بر لغو برخی تحریمها در ازای پذیرش محدودیتهایی از جانب تهران در زمینه برنامه هستهای هستند. تهران تاکنون بارها تاکید کرده که فعالیت هستهای صلحآمیزی را پیگیری میکند. آخرین دیدار نمایندگان ایران و 1+5 در آلماتی قزاقستان و در روزهای 15 و 16 فروردین برگزار شد.
ملاقات دوجانبه در استانبول
«مایکل مان» سخنگوی مسوول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، در همین زمینه اعلام کرده که نشست ۲۵اردیبهشت جلیلی و اشتون در استانبول دوجانبه خواهد بود و نمایندگان 1+5 حضور نخواهند داشت. او که با خبرگزاری «فارس» سخن میگفت، از آماده شدن پاسخ کشورهای 1+5 به پیشنهاد مطرحشده توسط ایران در نشست آلماتی 2 اظهار بیاطلاعی کرد و گفت این موضوع در نشست دوجانبه «جلیلی» و «اشتون» مشخص خواهد شد. مذاکرات کشورهای 1+5 با ایران برای حل آنچه کشورهای غربی به آن «نگرانیها از برنامه هستهای تهران» میگویند، انجام میشوند.
ایران و کشورهای 1+5 از سال 1387 تاکنون سه دور مذاکره در ژنو، دو دور در استانبول، یک دور در بغداد، یک دور در مسکو برگزار کردهاند. مذاکرات ژنو 1، 2 و 3 به ترتیب در تیرماه 1387، مهرماه 1388 و آذرماه 1389 برگزار شدند. استانبول در بهمن سال 1389 و پس از آن در 26 فروردین سال 1391 میزبان دو دور بعدی این مذاکرات بود. بغداد در سوم و چهارم خرداد ماه سال 1391 میزبان بعدی این مذاکرات بود و پس از آن دو دور مذاکره به ترتیب در تاریخهای 29 و 30 خرداد در مسکو برگزار شدند.
--------------------------------------------------------
--------------------------------------------------------
فریدون مجلسی، استاد روابط بینالملل:
نتیجه بررسی پیشنهاد ایران به جلیلی منتقل میشود
گفته شده که 25 اردیبهشت مذاکره «اشتون» و «جلیلی» در مورد ادامه مذاکرات تصمیم گرفته میشود، آیا مذاکره ادامه پیدا میکند؟ یا دوری از مذاکره است که قرار است در آن تصمیم ویژهای گرفته شود؟
در دور قبل مذاکره نیز قرار بود به آخرین دور پیشنهادهای کشورهای 1+5 رسیدگی شود، تا یک تایید و فرمول نهایی از سوی مذاکرهکنندگان ارایه شود. اما دولت ایران به جای این کار، پیشنهاد متقابلی ارایه کرد که خیلی از محتوای آن سخنی به میان نیامد. اما پیشنهاد با نوعی امیدواری از سوی ایران مطرح شده بود. طرف مذاکرهکننده 1+5 نیز نسبت به این دور پیشنهاد خیلی بدبین نبود.
همین اندازه که کشورهای 1+5 قبول کردند که به متن پیشنهاد رسیدگی شود و برای رسیدن به نتیجه بررسی عمیقتری شود، نشانه مثبتی بود.
تحلیل شما از برگزار شدن این مذاکره بین جلیلی و اشتون چیست؟
باید توجه کرد که اینبار قرار نیست کشورهای 1+5 با تهران مذاکره کنند، بلکه «کاترین اشتون» از سوی اتحادیه اروپا با ایران مذاکره میکند. این به این معنی است که یک بررسی کارشناسی روی آخرین پیشنهاد ایران صورت گرفته و قرار است در این دور مذاکره نتیجه این بررسیها به اطلاع مذاکرهکننده ایرانی برسد. پس ممکن است در این دور مذاکره به آخرین پیشنهاد متقابل ایران رسیدگی شود.
مذاکرهکنندگان گفتهاند که در انتظار مشاهده «تعامل جدی» ایران درباره پیشنهادشان مبنی بر لغو برخی تحریمها در ازای پذیرش محدودیتهایی در زمینه برنامه هستهای هستند، چه پیشنهادی از سوی ششکشور مذاکرهکننده میتواند، همسنگ پذیرش محدودیت از سوی تهران باشد؟
مساله این مذاکره به موضوع انرژی هستهای منحصر نیست. در واقع این موضوع بهانهای برای مسایل سیاسی است. از آنجا که ادعا میشود اسراییل در یک تهدید دایمی از سوی ایران قرار دارد، این موضوع سیاسی زیربنای مسایل دیگر قرار میگیرد. مذاکرهکنندگان تمایل دارند که از احساس تهدید در این موضوع کاسته شود. کشورهای اروپایی از نظر اقتصادی بهای حمایت از خواستههای آمریکا را میپردازند. آمریکا نیز که سالهاست در حالت خصمانه نزدیک به جنگ با ایران قرار دارد، سالهاست که رابطه اقتصادی با ایران ندارد، به جای کارخانهها و شرکتهای اروپایی و آمریکایی، شرکتهای چینی، روسی و کرهای در بازار تهران حضور دارند، ایران با اینکه کشور بزرگی است سهم بسیار کمی در اقتصاد اروپا دارد، در صورتیکه توان بالقوه بالایی دارد که میتواند به نفع اروپا نقش ایفا کند. جا دارد که در این شرایط دولت ایران با اتحادیه اروپا تعامل داشته باشد. مذاکره به این دلیل انجام میشود که دو طرف بنشینند و مذاکره کنند تا به یک نقطه مشترک برسند، برای رسیدن به این منظور باید از هر دو طرف حرکتی صورت بگیرد.
پیشتر گفته شده بود که نتیجه مذاکره به انتخابات ریاستجمهوری ایران وابسته است، آیا 1+5 همچنان منتظر نتیجه انتخابات میماند؟
اگر تا به حال این حرف زده شده هم تعارف بوده است، این مساله فرا انتخاباتی است و مراجع عالیتر در مورد آن نظر میدهند.
شرق: سعید جلیلی و کاترین اشتون به زودی دیدار میکنند، 25 اردیبهشت (15 می) این بار در استانبول. از پایان آخرین دور مذاکرات تهران و نمایندگان پنج عضو دایم شورای امنیت و آلمان، چهار هفته گذشتهاست. بسیاری معتقد بودند که دور جدید مذاکرات به بعد از برگزاری انتخابات ریاستجمهوری تهران موکول میشود، اما بالاخره دفتر رییس سیاست خارجی اتحادیه اروپا از ادامه مذاکرات خبر داد. پیش از این اعلام شده بود که قرار است نمایندگان ایران و آژانس بینالمللی انرژی اتمی هم روز 25 اردیبهشت در وین، پایتخت اتریش دیدار کنند. جمهوری اسلامی ایران و آژانس بینالمللی انرژی اتمی از اواخر سال 2011 تاکنون 9 دوره با یکدیگر مذاکره کردهاند.
روز گذشته «ایسنا» به نقل از خبرگزاری فرانسه اعلام کرد دفتر کاترین اشتون، در حالی از انجام این دور مذاکرات خبر میداد که «این گفتوگوها ادامه آخرین دور از مذاکراتی است که در آلماتی (در تاریخ پنجم و ششم آوریل) برگزار شد.» خبرگزاری «رویترز» به نقل از دیپلماتهای غربی گزارش داده که نتیجه این دور از مذاکرات ممکن است برای تصمیمگیری درباره اینکه آیا دور جدیدی از مذاکرات میتواند انجام شود یا خیر حیاتی باشد. دو هفته گذشته وزیر امور خارجه در چند نوبت تاکید کرد «کاترین اشتون سریع با جلیلی تماس بگیرد.»
پس از پایان دو دوره مذاکره در آلماتی، قرار بود کاترین اشتون مباحث مذاکرات را به روسای شش کشور مذاکرهکننده منتقل کند و تلفنی نظر آنها را به سعید جلیلی منعکس کند. دفتر کاترین اشتون، سرپرست مذاکرهکنندگان با تهران، روز پنجشنبه (12 اردیبهشت) از آخرین دور مذاکرات خبر داد.
بر اساس این گزارش «اشتون» اعلام کرده که شش کشور مذاکرهکننده همچنان در انتظار مشاهده «تعامل جدی» ایران درباره پیشنهادشان مبنی بر لغو برخی تحریمها در ازای پذیرش محدودیتهایی از جانب تهران در زمینه برنامه هستهای هستند. تهران تاکنون بارها تاکید کرده که فعالیت هستهای صلحآمیزی را پیگیری میکند. آخرین دیدار نمایندگان ایران و 1+5 در آلماتی قزاقستان و در روزهای 15 و 16 فروردین برگزار شد.
ملاقات دوجانبه در استانبول
«مایکل مان» سخنگوی مسوول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، در همین زمینه اعلام کرده که نشست ۲۵اردیبهشت جلیلی و اشتون در استانبول دوجانبه خواهد بود و نمایندگان 1+5 حضور نخواهند داشت. او که با خبرگزاری «فارس» سخن میگفت، از آماده شدن پاسخ کشورهای 1+5 به پیشنهاد مطرحشده توسط ایران در نشست آلماتی 2 اظهار بیاطلاعی کرد و گفت این موضوع در نشست دوجانبه «جلیلی» و «اشتون» مشخص خواهد شد. مذاکرات کشورهای 1+5 با ایران برای حل آنچه کشورهای غربی به آن «نگرانیها از برنامه هستهای تهران» میگویند، انجام میشوند.
ایران و کشورهای 1+5 از سال 1387 تاکنون سه دور مذاکره در ژنو، دو دور در استانبول، یک دور در بغداد، یک دور در مسکو برگزار کردهاند. مذاکرات ژنو 1، 2 و 3 به ترتیب در تیرماه 1387، مهرماه 1388 و آذرماه 1389 برگزار شدند. استانبول در بهمن سال 1389 و پس از آن در 26 فروردین سال 1391 میزبان دو دور بعدی این مذاکرات بود. بغداد در سوم و چهارم خرداد ماه سال 1391 میزبان بعدی این مذاکرات بود و پس از آن دو دور مذاکره به ترتیب در تاریخهای 29 و 30 خرداد در مسکو برگزار شدند.
--------------------------------------------------------
--------------------------------------------------------
فریدون مجلسی، استاد روابط بینالملل:
نتیجه بررسی پیشنهاد ایران به جلیلی منتقل میشود
گفته شده که 25 اردیبهشت مذاکره «اشتون» و «جلیلی» در مورد ادامه مذاکرات تصمیم گرفته میشود، آیا مذاکره ادامه پیدا میکند؟ یا دوری از مذاکره است که قرار است در آن تصمیم ویژهای گرفته شود؟
در دور قبل مذاکره نیز قرار بود به آخرین دور پیشنهادهای کشورهای 1+5 رسیدگی شود، تا یک تایید و فرمول نهایی از سوی مذاکرهکنندگان ارایه شود. اما دولت ایران به جای این کار، پیشنهاد متقابلی ارایه کرد که خیلی از محتوای آن سخنی به میان نیامد. اما پیشنهاد با نوعی امیدواری از سوی ایران مطرح شده بود. طرف مذاکرهکننده 1+5 نیز نسبت به این دور پیشنهاد خیلی بدبین نبود.
همین اندازه که کشورهای 1+5 قبول کردند که به متن پیشنهاد رسیدگی شود و برای رسیدن به نتیجه بررسی عمیقتری شود، نشانه مثبتی بود.
تحلیل شما از برگزار شدن این مذاکره بین جلیلی و اشتون چیست؟
باید توجه کرد که اینبار قرار نیست کشورهای 1+5 با تهران مذاکره کنند، بلکه «کاترین اشتون» از سوی اتحادیه اروپا با ایران مذاکره میکند. این به این معنی است که یک بررسی کارشناسی روی آخرین پیشنهاد ایران صورت گرفته و قرار است در این دور مذاکره نتیجه این بررسیها به اطلاع مذاکرهکننده ایرانی برسد. پس ممکن است در این دور مذاکره به آخرین پیشنهاد متقابل ایران رسیدگی شود.
مذاکرهکنندگان گفتهاند که در انتظار مشاهده «تعامل جدی» ایران درباره پیشنهادشان مبنی بر لغو برخی تحریمها در ازای پذیرش محدودیتهایی در زمینه برنامه هستهای هستند، چه پیشنهادی از سوی ششکشور مذاکرهکننده میتواند، همسنگ پذیرش محدودیت از سوی تهران باشد؟
مساله این مذاکره به موضوع انرژی هستهای منحصر نیست. در واقع این موضوع بهانهای برای مسایل سیاسی است. از آنجا که ادعا میشود اسراییل در یک تهدید دایمی از سوی ایران قرار دارد، این موضوع سیاسی زیربنای مسایل دیگر قرار میگیرد. مذاکرهکنندگان تمایل دارند که از احساس تهدید در این موضوع کاسته شود. کشورهای اروپایی از نظر اقتصادی بهای حمایت از خواستههای آمریکا را میپردازند. آمریکا نیز که سالهاست در حالت خصمانه نزدیک به جنگ با ایران قرار دارد، سالهاست که رابطه اقتصادی با ایران ندارد، به جای کارخانهها و شرکتهای اروپایی و آمریکایی، شرکتهای چینی، روسی و کرهای در بازار تهران حضور دارند، ایران با اینکه کشور بزرگی است سهم بسیار کمی در اقتصاد اروپا دارد، در صورتیکه توان بالقوه بالایی دارد که میتواند به نفع اروپا نقش ایفا کند. جا دارد که در این شرایط دولت ایران با اتحادیه اروپا تعامل داشته باشد. مذاکره به این دلیل انجام میشود که دو طرف بنشینند و مذاکره کنند تا به یک نقطه مشترک برسند، برای رسیدن به این منظور باید از هر دو طرف حرکتی صورت بگیرد.
پیشتر گفته شده بود که نتیجه مذاکره به انتخابات ریاستجمهوری ایران وابسته است، آیا 1+5 همچنان منتظر نتیجه انتخابات میماند؟
اگر تا به حال این حرف زده شده هم تعارف بوده است، این مساله فرا انتخاباتی است و مراجع عالیتر در مورد آن نظر میدهند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.