|

عبور بیش از 1/5 میلیون خودرو از آزادراه قم- گرمسار

کشور ایران به‌عنوان شاهراه ترانزیت جهان، نقش مؤثری را در منطقه ایفا می‌کند و محل عبور و مرور کالاها و مسافران زیادی بین آسیا و اروپاست. بنابراین موضوع حمل‌ونقل و ترانزیت از اجزای جدایی‌ناپذیر کشور به شمار می‌رود که همواره هم موردتوجه قرار داشته است.
درواقع قرارگیری ایران در مسیر جاده ابریشم از گذشته‌های دور، نشانگر موقعیت خاص و استراتژیک ایران است که این موقعیت در سال‌های اخیر و با رشد و توسعه حمل‌ونقل بیش از گذشته خود را نشان داده است. کشور ایران از یک سو به خلیج‌فارس که منبع بزرگی از تولید و صادرات نفت به شمار می‌رود و از سوی دیگر در شمال به دریای مازندران و با کشورهای آسیای میانه هم‌مرز است، همچنین در شرق، ایران به کشور افغانستان که هدف مهمی برای صادرات شناخته می‌شود و در غرب هم به بازار بزرگی در کشور عراق متصل است، بنابراین توسعه راه‌ها و ساخت راه‌های جدید می‌تواند به رشد و توسعه کشور کمک کند. از آنجایی‌که سهم زیادی از شبکه توزیع کالاها در منطقه به وسیله حمل‌ونقل جاده‌ای انجام می‌شود، بنابراین وجود راه‌های ایمن که با استانداردهای جهانی هم‌خوانی داشته باشد تأثیر زیادی بر گسترش ترانزیت و صادرات و واردات کالاها به کشور دارد.
جدا از موضوع تجارت و ترانزیت، افزایش تردد خودروهای شخصی در راه‌ها هم از دیگر موضوعاتی است که در سال‌های اخیر شدت گرفته و سهم حمل‌ونقل جاده‌ای را در کشور به بیش از 90 درصد افزایش داده است که این موضوع در کنار ورود خودروهای جدید و مدرن و افزایش تولید خودروسازی‌های داخلی از دیگر عواملی است که نیاز به ساخت انواع راه‌ها را در کشور ایجاد کرده است. بنابراین توسعه جاده‌ها و راه‌های استاندارد برای اتصال شرق- غرب و شمال-جنوب به یکدیگر اهمیت زیادی دارد که در این بین ساخت آزادراه‌ها به‌عنوان یکی از زیرساخت‌های حمل‌ونقل با جدیت زیادی پیگیری شده و در این سال‌ها توسعه زیادی داشته است.
ساخت آزادراه حرم تا حرم و اتصال دو قطب زیارتی
یکی از مهم‌ترین پروژه‌های آزادراهی که از سوی دولت با جدیت زیادی پیگیری می‌شود، ساخت آزادراه حرم تا حرم است که شهر قم و حرم مطهر حضرت معصومه‌(س) را به مشهد مقدس و بارگاه امام رضا‌(ع) متصل می‌کند.
بر این اساس، مشهد مقدس به‌عنوان یکی از بزرگ‌ترین مراکز جذب گردشگر در ایران علاوه بر اینکه هرساله گردشگران زیادی را جذب می‌کند در مسیر ترانزیتی ایران به آسیای میانه قرار گرفته و مرزهای سرخس، باجگیران و تایباد به‌عنوان مهم‌ترین مرزهای اقتصادی ایران از این مسیر می‌گذرد. بنابراین امکان‌‌سنجی احداث آزادراه در این بخش از کشور برای اتصال به‌ شبکه‌های آزادراهی موجود کشور موردبررسی قرار گرفت و این پروژه عظیم که از استان‌های قم، تهران، سمنان و خراسان‌رضوی می‌گذرد در دستور کار قرار گرفت.
این آزادراه در چهار مرحله ساخته می‌شود که بخش اول این آزادراه از قم تا گرمسار به طول ۱۵۲ کیلومتر، بخش دوم از گرمسار تا سمنان به طول ۱۲۰ کیلومتر و بخش سوم از نیشابور تا مشهد به طول ۸۰ کیلومتر و بخش چهارم این طرح حد فاصل سمنان تا نیشابور به طول حدود ۵۷۰ کیلومتر طراحی شده است.
کاهش 85کیلومتری مسافت تردد
سال گذشته، قطعه قم - گرمسار این آزادراه به طول ۱۵۲ کیلومتر به بهره‌برداری رسید که این قطعه از آزادراه قم - کاشان آغاز شده و به بزرگراه تهران - گرمسار، ۱۰ کیلومتر قبل از شهر گرمسار متصل می‌شود و طول آن 85 کیلومتر کمتر از جاده قدیم است.
علاوه بر ویژگی‌های ترانزیتی که این مسیر برای ایران به همراه دارد، موجب کاهش طول زمان سفر و به دنبال آن، صرفه‌جویی سوخت می‌شود به‌طوری‌که افتتاح قطعه یک این آزادراه هم در طول یک‌ سال گذشته، صرفه‌جویی زیادی را از محل کاهش مصرف سوخت و زمان به همراه داشته است. آمارها حاکی از آن است که در طول یک ‌سال گذشته بیش از یک‌میلیون‌و 567‌ هزار تردد در آزادراه قم - گرمسار به ثبت رسیده است که از این تعداد بیش از 980‌ هزار تردد مربوط به خودروهای سبک و 586‌ هزار تردد مربوط به خودروهای سنگین است که درصد تحقق ترافیک نسبت به پیش‌بینی طرح، برای خودروهای سبک 168 درصد و خودروهای سنگین 54 درصد بوده است.
بر این اساس، آمار ترددها نشان می‌دهد که اغلب مسافران در زمان‌های پیک سفر، این آزادراه را برای عبور و مرور جایگزین جاده قدیمی کرده‌اند به‌طوری‌که در اسفند سال گذشته که زمان افتتاح این آزادراه بود، بیش از 48‌ هزار خودروی سواری از این محور تردد کرد اما در فروردین امسال این رقم ناگهان به بیش از 127‌هزار تردد افزایش یافت.
همچنین این آمارها در مرداد و شهریور هم تکرار شد به‌طوری‌که تردد در آزادراه قم - گرمسار در مرداد به بیش از 127‌ هزار و در شهریور به بیش از 172 ‌هزار تردد خودروی سواری رسید. از سوی دیگر، این آزادراه مسیر خوبی برای تردد کامیون‌ها و خودروهای سنگین است به همین جهت تردد این نوع از وسایل نقلیه هم در این مدت افزایش یافته و در مجموع از اسفند سال گذشته تا بهمن امسال بیش از 56‌ هزار وانت یا مینی‌بوس، بیش از 125‌هزار کامیونت، بیش از 113‌ هزار کامیون دومحور، بیش از 75‌ هزار کامیون سه‌محور و بیش از 272‌ هزار تریلر از این محور تردد کرده‌اند.
آمار صرفه‌جویی مصرف سوخت
به‌طور حتم یکی از نتایج افزایش ترددها در این مسیر، کاهش مصرف سوخت است چراکه طی یک مسیر کوتاه‌تر و مستقیم، نقش زیادی بر کاهش مصرف سوخت خواهد داشت. آمارها حاکی از آن است که از اسفند سال 93 تا بهمن 94، بیش از هفت‌‌میلیون‌و 170‌هزار لیتر در مصرف بنزین و 24‌میلیون‌و 922‌ هزار لیتر در مصرف گازوئیل با احداث این آزادراه صرفه‌جویی شده است که بیشترین صرفه‌جویی در مصرف بنزین مربوط به شهریور سال 94 است که بیش از یک‌میلیون‌و 311‌ هزار لیتر در مصرف بنزین و بیش از دو‌میلیون‌و 150 ‌هزار لیتر در مصرف گازوئیل صرفه‌جویی شد.
صرفه‌جویی در زمان سفر و کاهش صددرصدی تصادفات رخ‌به‌رخ
از دیگر مزایای احداث آزادراه قم - گرمسار، کاهش مدت‌زمان سفر است که این زمان از نظر نفر- ساعت مورد بررسی قرار گرفته است. براین‌اساس، از اسفند سال گذشته تا بهمن، بیش از پنج‌میلیون‌و 141‌ هزارنفر- ساعت در زمان سفر، صرفه‌جویی شده است. بیشترین صرفه‌جویی در زمان سفر مربوط به ماه‌های شهریور، مرداد و فروردین سال 94 است به‌طوری‌که در شهریور بیش از 760 ‌هزار، در مرداد بیش از 600‌ هزار و در فروردین بیش از 524‌ هزار نفر - ساعت در زمان صرفه‌جویی شده است.
بنابراین احداث این آزادراه که به دستان توانمند بخش خصوصی انجام گرفته است، یکی از نقطه‌های عطف ساخت آزادراه‌ها در کشور به‌شمار می‌رود و نقش زیادی را در توسعه حمل‌ونقل جاده‌ای و ترانزیت کشور ایفا می‌کند، علاوه بر آنکه اهداف کلان کشور در بخش کاهش مصرف سوخت هم به‌دنبال اجرای این سیاست‌ها اجرائی می‌شود. از سوی دیگر محور قم-گرمسار به‌عنوان یکی از پرخطرترین مسیرهای کشور همواره شاهد تصادفات و تلفات جاده‌ای فراوانی بود که با تبدیل این مسیر به آزادراه، تصادفات رخ‌به‌رخ صددرصد و تصادف‌های منجر به فوت به میزان قابل‌توجهی کاهش پیدا کرد.

کشور ایران به‌عنوان شاهراه ترانزیت جهان، نقش مؤثری را در منطقه ایفا می‌کند و محل عبور و مرور کالاها و مسافران زیادی بین آسیا و اروپاست. بنابراین موضوع حمل‌ونقل و ترانزیت از اجزای جدایی‌ناپذیر کشور به شمار می‌رود که همواره هم موردتوجه قرار داشته است.
درواقع قرارگیری ایران در مسیر جاده ابریشم از گذشته‌های دور، نشانگر موقعیت خاص و استراتژیک ایران است که این موقعیت در سال‌های اخیر و با رشد و توسعه حمل‌ونقل بیش از گذشته خود را نشان داده است. کشور ایران از یک سو به خلیج‌فارس که منبع بزرگی از تولید و صادرات نفت به شمار می‌رود و از سوی دیگر در شمال به دریای مازندران و با کشورهای آسیای میانه هم‌مرز است، همچنین در شرق، ایران به کشور افغانستان که هدف مهمی برای صادرات شناخته می‌شود و در غرب هم به بازار بزرگی در کشور عراق متصل است، بنابراین توسعه راه‌ها و ساخت راه‌های جدید می‌تواند به رشد و توسعه کشور کمک کند. از آنجایی‌که سهم زیادی از شبکه توزیع کالاها در منطقه به وسیله حمل‌ونقل جاده‌ای انجام می‌شود، بنابراین وجود راه‌های ایمن که با استانداردهای جهانی هم‌خوانی داشته باشد تأثیر زیادی بر گسترش ترانزیت و صادرات و واردات کالاها به کشور دارد.
جدا از موضوع تجارت و ترانزیت، افزایش تردد خودروهای شخصی در راه‌ها هم از دیگر موضوعاتی است که در سال‌های اخیر شدت گرفته و سهم حمل‌ونقل جاده‌ای را در کشور به بیش از 90 درصد افزایش داده است که این موضوع در کنار ورود خودروهای جدید و مدرن و افزایش تولید خودروسازی‌های داخلی از دیگر عواملی است که نیاز به ساخت انواع راه‌ها را در کشور ایجاد کرده است. بنابراین توسعه جاده‌ها و راه‌های استاندارد برای اتصال شرق- غرب و شمال-جنوب به یکدیگر اهمیت زیادی دارد که در این بین ساخت آزادراه‌ها به‌عنوان یکی از زیرساخت‌های حمل‌ونقل با جدیت زیادی پیگیری شده و در این سال‌ها توسعه زیادی داشته است.
ساخت آزادراه حرم تا حرم و اتصال دو قطب زیارتی
یکی از مهم‌ترین پروژه‌های آزادراهی که از سوی دولت با جدیت زیادی پیگیری می‌شود، ساخت آزادراه حرم تا حرم است که شهر قم و حرم مطهر حضرت معصومه‌(س) را به مشهد مقدس و بارگاه امام رضا‌(ع) متصل می‌کند.
بر این اساس، مشهد مقدس به‌عنوان یکی از بزرگ‌ترین مراکز جذب گردشگر در ایران علاوه بر اینکه هرساله گردشگران زیادی را جذب می‌کند در مسیر ترانزیتی ایران به آسیای میانه قرار گرفته و مرزهای سرخس، باجگیران و تایباد به‌عنوان مهم‌ترین مرزهای اقتصادی ایران از این مسیر می‌گذرد. بنابراین امکان‌‌سنجی احداث آزادراه در این بخش از کشور برای اتصال به‌ شبکه‌های آزادراهی موجود کشور موردبررسی قرار گرفت و این پروژه عظیم که از استان‌های قم، تهران، سمنان و خراسان‌رضوی می‌گذرد در دستور کار قرار گرفت.
این آزادراه در چهار مرحله ساخته می‌شود که بخش اول این آزادراه از قم تا گرمسار به طول ۱۵۲ کیلومتر، بخش دوم از گرمسار تا سمنان به طول ۱۲۰ کیلومتر و بخش سوم از نیشابور تا مشهد به طول ۸۰ کیلومتر و بخش چهارم این طرح حد فاصل سمنان تا نیشابور به طول حدود ۵۷۰ کیلومتر طراحی شده است.
کاهش 85کیلومتری مسافت تردد
سال گذشته، قطعه قم - گرمسار این آزادراه به طول ۱۵۲ کیلومتر به بهره‌برداری رسید که این قطعه از آزادراه قم - کاشان آغاز شده و به بزرگراه تهران - گرمسار، ۱۰ کیلومتر قبل از شهر گرمسار متصل می‌شود و طول آن 85 کیلومتر کمتر از جاده قدیم است.
علاوه بر ویژگی‌های ترانزیتی که این مسیر برای ایران به همراه دارد، موجب کاهش طول زمان سفر و به دنبال آن، صرفه‌جویی سوخت می‌شود به‌طوری‌که افتتاح قطعه یک این آزادراه هم در طول یک‌ سال گذشته، صرفه‌جویی زیادی را از محل کاهش مصرف سوخت و زمان به همراه داشته است. آمارها حاکی از آن است که در طول یک ‌سال گذشته بیش از یک‌میلیون‌و 567‌ هزار تردد در آزادراه قم - گرمسار به ثبت رسیده است که از این تعداد بیش از 980‌ هزار تردد مربوط به خودروهای سبک و 586‌ هزار تردد مربوط به خودروهای سنگین است که درصد تحقق ترافیک نسبت به پیش‌بینی طرح، برای خودروهای سبک 168 درصد و خودروهای سنگین 54 درصد بوده است.
بر این اساس، آمار ترددها نشان می‌دهد که اغلب مسافران در زمان‌های پیک سفر، این آزادراه را برای عبور و مرور جایگزین جاده قدیمی کرده‌اند به‌طوری‌که در اسفند سال گذشته که زمان افتتاح این آزادراه بود، بیش از 48‌ هزار خودروی سواری از این محور تردد کرد اما در فروردین امسال این رقم ناگهان به بیش از 127‌هزار تردد افزایش یافت.
همچنین این آمارها در مرداد و شهریور هم تکرار شد به‌طوری‌که تردد در آزادراه قم - گرمسار در مرداد به بیش از 127‌ هزار و در شهریور به بیش از 172 ‌هزار تردد خودروی سواری رسید. از سوی دیگر، این آزادراه مسیر خوبی برای تردد کامیون‌ها و خودروهای سنگین است به همین جهت تردد این نوع از وسایل نقلیه هم در این مدت افزایش یافته و در مجموع از اسفند سال گذشته تا بهمن امسال بیش از 56‌ هزار وانت یا مینی‌بوس، بیش از 125‌هزار کامیونت، بیش از 113‌ هزار کامیون دومحور، بیش از 75‌ هزار کامیون سه‌محور و بیش از 272‌ هزار تریلر از این محور تردد کرده‌اند.
آمار صرفه‌جویی مصرف سوخت
به‌طور حتم یکی از نتایج افزایش ترددها در این مسیر، کاهش مصرف سوخت است چراکه طی یک مسیر کوتاه‌تر و مستقیم، نقش زیادی بر کاهش مصرف سوخت خواهد داشت. آمارها حاکی از آن است که از اسفند سال 93 تا بهمن 94، بیش از هفت‌‌میلیون‌و 170‌هزار لیتر در مصرف بنزین و 24‌میلیون‌و 922‌ هزار لیتر در مصرف گازوئیل با احداث این آزادراه صرفه‌جویی شده است که بیشترین صرفه‌جویی در مصرف بنزین مربوط به شهریور سال 94 است که بیش از یک‌میلیون‌و 311‌ هزار لیتر در مصرف بنزین و بیش از دو‌میلیون‌و 150 ‌هزار لیتر در مصرف گازوئیل صرفه‌جویی شد.
صرفه‌جویی در زمان سفر و کاهش صددرصدی تصادفات رخ‌به‌رخ
از دیگر مزایای احداث آزادراه قم - گرمسار، کاهش مدت‌زمان سفر است که این زمان از نظر نفر- ساعت مورد بررسی قرار گرفته است. براین‌اساس، از اسفند سال گذشته تا بهمن، بیش از پنج‌میلیون‌و 141‌ هزارنفر- ساعت در زمان سفر، صرفه‌جویی شده است. بیشترین صرفه‌جویی در زمان سفر مربوط به ماه‌های شهریور، مرداد و فروردین سال 94 است به‌طوری‌که در شهریور بیش از 760 ‌هزار، در مرداد بیش از 600‌ هزار و در فروردین بیش از 524‌ هزار نفر - ساعت در زمان صرفه‌جویی شده است.
بنابراین احداث این آزادراه که به دستان توانمند بخش خصوصی انجام گرفته است، یکی از نقطه‌های عطف ساخت آزادراه‌ها در کشور به‌شمار می‌رود و نقش زیادی را در توسعه حمل‌ونقل جاده‌ای و ترانزیت کشور ایفا می‌کند، علاوه بر آنکه اهداف کلان کشور در بخش کاهش مصرف سوخت هم به‌دنبال اجرای این سیاست‌ها اجرائی می‌شود. از سوی دیگر محور قم-گرمسار به‌عنوان یکی از پرخطرترین مسیرهای کشور همواره شاهد تصادفات و تلفات جاده‌ای فراوانی بود که با تبدیل این مسیر به آزادراه، تصادفات رخ‌به‌رخ صددرصد و تصادف‌های منجر به فوت به میزان قابل‌توجهی کاهش پیدا کرد.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.