|

ر. اعتمادی روی در نقاب خاک کشید‌

یک عمر عاشقانه‌نویسی

رجبعلی اعتمادی، با امضای مستعار ر. اعتمادی، یکی از مشهورترین نویسندگان رمان‌های عامه‌پسند ایرانی در 90سالگی درگذشت. رمان‌های اعتمادی در سال‌هایی که مجوز انتشار نداشتند از جمله کتاب‌های ثابت دست‌فروشان کتاب بودند و احتمالا نام او را حتی آنها که هیچ رمانی هم نخوانده‌اند شنیده‌اند.

یک عمر عاشقانه‌نویسی

شرق: رجبعلی اعتمادی، با امضای مستعار ر. اعتمادی، یکی از مشهورترین نویسندگان رمان‌های عامه‌پسند ایرانی در 90سالگی درگذشت. رمان‌های اعتمادی در سال‌هایی که مجوز انتشار نداشتند از جمله کتاب‌های ثابت دست‌فروشان کتاب بودند و احتمالا نام او را حتی آنها که هیچ رمانی هم نخوانده‌اند شنیده‌اند.

اعتمادی نویسنده و روزنامه‌نگاری بود که در بهمن 1312 متولد شده بود و پیش از آنکه به سراغ نوشتن رمان‌های عاشقانه عامه‌پسند برود کارش را با خبرنویسی در روزنامه اطلاعات آغاز کرد و پس از مدتی رمان‌هایش را به صورت پاورقی در همین روزنامه منتشر کرد. پاورقی‌های اعتمادی با استقبال عمومی روبه‌رو شد و سپس او سردبیر مجله «جوانان» شد که نشریه‌ای بسیار پرتیراژ بود.

اعتمادی در میانه دهه 30 در کلاس‌های خبرنگاری روزنامه اطلاعات شرکت کرده بود و پس از اتمام دوره در اطلاعات مشغول به کار شده بود. او در گفت‌وگویی با «ایران‌آرت» گفته بود که از ابتدا می‌خواسته روزنامه‌نویس حرفه‌ای باشد و برای همین رویکردی را در پیش گرفته که در نهایت حقوقش از یک وزیر بیشتر شده است: «عشق من روزنامه‌نگاری بود. در روزنامه‌نگاری کار خود را به عنوان خبرنگار عادی آغاز کردم و در پایان به معاونت سردبیری روزنامه رسیدم. پس از آن پیشنهاد انتشار جوانان را دادم. بخش عمده‌ای از کار مجله جوانان روزنامه‌نویسی بود. در آنجا حوادث و وقایع را پیگیری می‌کردیم و کارمان بیشتر خبری بود. در روزنامه‌نگاری شیوه خاص خودم را داشتم. پس از آنکه تلویزیون وارد عرصه حیات مردم شد روزنامه‌ها با افت مواجه شدند، چراکه تلویزیون برای پیگیری یک خبر به محل حادثه می‌رفت، تصویر می‌گرفت و به مردم گزارش می‌داد در حالی که روزنامه بعد از ۲۴ ساعت‌‌ همان حادثه را پوشش می‌داد». او گفته بود که «جوانان» در افغانستان هم به فروش می‌رفته است. او از سال 1345 تا سال 1359 «جوانان» را اداره کرد و پس از آن تقاضای مرخصی کرده و تصمیم می‌گیرد به صورت حرفه‌ای به سراغ رمان‌نویسی برود. او نوشتن داستان را در دهه چهل آغاز کرده بود و در کنار کار روزنامه به نوشتن داستان هم می‌پرداخت و اتفاقا یکی از دلایل اقبال به «جوانان» پاورقی‌های خود او بود. او پس از آنکه از مجله «جوانان» کنار رفت، در طول این سال‌ها به جز رمان‌نویسی، حرفه دیگری نداشت، اگرچه آثارش هم با محدودیت‌هایی برای انتشار روبه‌رو بودند. او در همان مصاحبه درباره مجوزنگرفتن رمان‌هایش گفته بود: «یکی از مشکلات من در جامعه ادبی این است که نویسنده پرمخاطبی مثل من که در دو دوره (قبل و بعد از انقلاب) کارهای پرمخاطبی داشت را با تنگ‌نظری‌هایشان رنجاندند. هرکسی به خود اجازه می‌دهد بدون خواندن حتی یک خط از کتاب‌های من درمورد آنها اظهار نظر کند. در سال ۷۰ تمام کتاب‌هایم که پیش از انقلاب به چاپ رسیده بودند (به جز دو سه تایشان را که خودم برای چاپ نفرستادم) بدون حذف‌شدن حتی یک سطر از آنها توسط وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی مجوز گرفتند. با وجود این در چند سال اخیر حتی آن کتاب‌هایی از من که توسط وزارت ارشاد مجوز گرفته‌اند اجازه چاپ پیدا نمی‌کنند! برای من این رفتار بسیار عجیب است. همیشه اعتقادم بر این بود که نویسنده نباید سیاسی باشد».

اعتمادی با نگاه خاصی که به رمان‌های عامه‌پسند داشت یک عمر داستان‌های عاشقانه پرفروش نوشت و رمان را کالایی می‌دانست که در بازار عرضه می‌شود و ازاین‌رو بر اقبال عمومی از رمان تأکید داشت. او خود را عاشقانه‌نویس می‌نامید و گفته بود که «از سال ۴۵ این حس در من گسترش پیدا کرد که رمان عاشقانه بنویسم، چراکه عشق مفهومی ابدی است. چه در اروپا، چه در آمریکا و چه در ایران خودمان رمانی بنویسید که در آن ردپایی از عشق نباشد آن رمان فراموش خواهد شد». اعتمادی تعریف خاص خودش را از رمان‌ داشت و براساس همین نگاه رمان‌ را تقسیم‌بندی می‌کرد و رمان عاشقانه را ماندگار می‌دانست؛ گرچه تعریف او از رمان چندان قابل اعتنا نبود اما به‌هرحال او برای چند دهه داستان‌هایی نوشت که بسیار پرفروش بودند و بخش قابل توجهی از آثارش هم به صورت افست در دست‌فروشی‌های کتاب به فروش می‌رفتند.

 

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.