|

در جلسه امروز بررسي مي‌شود

موشك‌هاي ایران در شوراي امنيت

آرزو فرشید: رزمایش موشکی «اقتدار ولایت» که هفته گذشته انجام شد، یک‌بار دیگر ایران را به موضوع بررسی‌ در شورای امنیت سازمان ملل بدل کرده ‌است. آزمایش موشک‌های بالستیکی که سبب شد مقامات غربی یک‌بار دیگر نگران نقض قطع‌نامه 2231 شوند و واکنش نشان دهند. واکنش‌هایی که اکنون از مرحله اظهارنظر گذشته و امروز در جلسه شورای امنیت بررسی می‌شود. این همان قطع‌نامه‌ای است که شورای امنیت پس از به‌نتیجه‌رسیدن گفت‌وگوهای 12ساله ایران و اعضای گروه 1+5، درباره فعالیت‌های هسته‌ای کشورمان صادر و براساس آن تحریم‌های وسیع درباره موضوع هسته‌ای را لغو کرد. در همین قطع‌نامه از ایران خواسته شده در هشت سال بعد از اجرای برجام، از هرگونه فعالیت مربوط به موشک‌‌های بالستیکی که قابلیت حمل کلاهک هسته‌ای را دارند اجتناب کند و تکنولوژی مربوط به این موشک‌ها را به کار نگیرد. سردار امیرعلی حاجی‌زاده، فرمانده نیروی هوافضای سپاه پاسداران، در روز رزمایش گفته بود: «علت اینکه موشک‌های دو هزار کیلومتری طراحی کردیم، برای هدف‌قراردادن دورترین دشمن؛ یعنی رژیم صهیونیستی است». این اظهارات سبب شد جو بایدن، معاون اوباما، در جریان سفر خود به اسرائیل با تأکيد بر اینکه ایران هسته‌ای قطعا تهدیدی نپذیرفتنی برای اسرائیل، منطقه و آمریکاست، بگوید: «هنوز مطمئن نیستیم، اما در صورتی که توافق هسته‌ای برجام از سوی ایران نقض شده باشد، ما اقدام لازم را انجام خواهیم داد». سردار حسین سلامی، جانشین فرمانده کل سپاه نیز با تأکید بر اینکه توان موشکی ایران خیلی بیش از اینهاست، گفته بود: «ما همه تجربیات و دستاوردهای عملیاتی و علمی و تاکتیکی و استراتژیک خود را به برادارنمان در جهان اسلام و جبهه مقاومت علیه آمریکا و اسرائیل و متحدان منطقه‌ای آنها منتقل می‌کنیم». سامانتا پاور، سفیر دائم آمریکا در سازمان ملل که خبر نشست امروز را به رسانه‌ها اعلام کرد، با طرح ادعاي «تحریک‌‌آمیز و بی‌ثبات‌کننده»بودن آزمايش‌هاي موشكي اخير، گفت: «ما چنین تهدید آشکاری علیه یک عضو دیگر سازمان ملل متحد و یکی از نزدیک‌ترین متحدانمان را محکوم می‌کنیم». گفتنی است بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر رژيم اسرائیل نیز نسبت به این آزمایش‌ها بی‌تفاوت نماند و خواستار اتخاذ فوری اقدامات تنبیهی قدرت‌های جهانی علیه ایران شد. در بیانیه منتشرشده از سوی دفتر او ادعا شده است به دنبال رزمایش اخیر موشکی سپاه پاسداران و تخلف دوباره ایران از قطع‌نامه شورای امنیت، قدرت‌های جهانی باید به‌سرعت اقدامات تنبیهی لازم را علیه ایران اتخاذ کنند، چراکه این یک آزمون برای توانایی قدرت‌های جهانی در زمینه اجرائی‌کردن توافق هسته‌ای ایران خواهد بود.
ناگفته نماند که مقامات ایرانی در دستگاه دیپلماسی تاکنون چندین‌بار اعلام کرده‌اند این آزمایش‌ها در راستای تقویت توان دفاعی ایران است. محمدجواد ظریف، وزیر امور خارجه کشورمان، چهارشنبه گذشته در واکنش به انتقادهای طرح‌شده از سوی غربی‌ها، گفت: «این آزمایش‌ها در تضاد با قطع‌نامه سازمان ملل و توافق هسته‌ای ایران و شش قدرت جهانی نیست». حسین جابری‌انصاری، سخنگوی وزارت امور خارجه کشورمان نیز گفته بود: «رزمایش اخیر نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران و سلاح‌های به کار گرفته‌شده در آن، نه‌تنها در تعارض با تعهدات ایران تحت برجام نیست، بلکه حتی خلاف قطع‌نامه 2231 شورای امنیت هم نيست». علاوه بر این در بیانیه ایران پس از تصویب قطع‌نامه 2231 به صراحت تأکید شده است: «جمهوری اسلامی ایران تدابیر لازم برای تقویت توانمندی‌های دفاعی خود به‌منظور حراست از حاکمیت، استقلال و تمامیت ارضی خویش در مقابل هرگونه تجاوز و همچنین مقابله با تهدید تروریسم در منطقه را ادامه خواهد داد. در این چارچوب، توانمندی‌های نظامی ایران از جمله موشک‌های بالستیک، منحصرا برای دفاع مشروع هستند. این تجهیزات برای قابلیت حمل سلاح‌های هسته‌ای طراحی نشده‌‌اند و بنابراین خارج از حیطه یا صلاحیت قطع‌نامه شورای امنیت و پیوست‌های آن هستند».
به هر ترتیب این ماجرا سبب شده است بعد از توافق هسته‌ای، یک‌بار دیگر موضوعِ بحث و بررسی در شورای امنیت سازمان ملل شویم و 15 عضو آن در جلسه‌ای که امروز بعدازظهر پشت درهای بسته برگزار می‌شود، در این‌ باره گفت‌وگو کنند. گذشته از اینکه تمرکز دوباره بر فعالیت‌‌های ایران در شورای امنیت موضوعی حائز اهمیت است، باید منتظر ماند و دید نتیجه بررسی‌های امروز چه خواهد بود. حمید بعیدی‌نژاد، مدیرکل سیاسی و امنیت بین‌الملل وزارت امور خارجه، اعتقاد دارد اعضای این شورا درباره تأثیرات آن بر اجرای قطع‌نامه 2231 شورای امنیت اختلاف نظر دارند. او در کانال تلگرامی خود نوشت: «از مواضع اعلام‌شده کشورهای عضو دائم شورای امنیت برمی‌آید که در بین آنها درباره آزمایش‌های موشکی ایران و تأثیر آن بر اجرای قطع‌نامه 2231 شورای امنیت اتفاق نظر وجود ندارد». نتیجه بررسی‌های شورای امنیت عصر امروز (دوشنبه) مشخص خواهد شد، اما فرانسوی‌ها از دیروز از احتمال اعمال تحریم‌های جدید علیه ایران صحبت می‌کردند. «ژان مارک آیرو»، وزیر خارجه فرانسه، گفته بود در صورت نیاز ممکن است تحریم‌هایی علیه ایران اعمال شود. آمریکا و آلمان نیز هفته گذشته از ضرورت بررسی و گفت‌وگوی بیشتر در این ‌باره گفته بودند، بنابراین اکنون باید منتظر ماند و دید نتیجه گفت‌وگوی آنها با چین، روسیه و انگلستان چه خواهد شد.

----------------------------------------

لزوم استفاده از تجربیات گذشته

علی خرم . كارشناس مسائل بين‌الملل

آزمایش‌هاي موشکی ایران را که موجب شده است شورای امنیت سازمان ملل در جلسه امروز به بررسی آن بپردازد باید از دو وجه بررسی کرد: نخست از نظر حقوقی که به قطع‌نامه‌های شورای امنیت برمی‌گردد. باید توجه کرد ایران در این قطع‌نامه‌ها از انجام آزمایش‌هاي موشکی منع شده است یا خیر. می‌دانیم در توافق هسته‌ای صحبتی درباره توسعه صنعت موشکی ایران نشده است، اما در قطع‌نامه‌های دیگر مانند 2231 به عدم گسترش موشک‌‌های بالستیک ایران پرداخته شده و از ایران خواسته شده است در این مورد خویشتن‌داری کند. این خواست نظام جهانی بوده است و از این بابت جلسه امروز می‌تواند به اعتبار آن قطع‌نامه‌ها، حلقه‌ای تنگ‌‌تر علیه ایران ایجاد کند. آزمایش‌هاي موشکی ایران و جلسه امروز شورای امنیت را می‌توان از منظر سیاست نیز نگریست. ما باید به این توجه کنیم همه کشورهای جهان سرگرم کارهای نظامی هستند، اما تعداد محدودی از آنها کارهای نظامی خود را با تبلیغات و سروصدا به رخ می‌کشند و توصیف می‌کنند. به نظر من، ما نیز درباره صنعت موشکی خود بايد به نحوی عمل کنیم که حساسيت‌زا نباشد. می‌توان با سروصدای کمتری نیز به این فعالیت‌ها ادامه داد و برای جهان یا شورای امنیت، بستر رسیدگی به مسئله موشکی ایران را فراهم نکرد. نگاهی به روند فعالیت‌های هسته‌ای در سال‌های 1384 تا 1392 نشان می‌دهد گاهی خودمان بر طبل مخالفت جامعه جهانی با خودمان می‌زدیم و سبب شدیم آن قطع‌نامه‌ها علیه ما صادر شود؛ بنابراین اکنون باید از تجربیات گذشته استفاده کنیم. به اعتقاد من بزرگ‌کردن برخی مسائل برای دیگران این تکلیف را ایجاد می‌کند که علیه ما وارد بحث صدور قطع‌نامه و حتی تحریم شوند. بهتر است ما با استفاده از تجربیات خود در این زمینه عمل کنیم.

آرزو فرشید: رزمایش موشکی «اقتدار ولایت» که هفته گذشته انجام شد، یک‌بار دیگر ایران را به موضوع بررسی‌ در شورای امنیت سازمان ملل بدل کرده ‌است. آزمایش موشک‌های بالستیکی که سبب شد مقامات غربی یک‌بار دیگر نگران نقض قطع‌نامه 2231 شوند و واکنش نشان دهند. واکنش‌هایی که اکنون از مرحله اظهارنظر گذشته و امروز در جلسه شورای امنیت بررسی می‌شود. این همان قطع‌نامه‌ای است که شورای امنیت پس از به‌نتیجه‌رسیدن گفت‌وگوهای 12ساله ایران و اعضای گروه 1+5، درباره فعالیت‌های هسته‌ای کشورمان صادر و براساس آن تحریم‌های وسیع درباره موضوع هسته‌ای را لغو کرد. در همین قطع‌نامه از ایران خواسته شده در هشت سال بعد از اجرای برجام، از هرگونه فعالیت مربوط به موشک‌‌های بالستیکی که قابلیت حمل کلاهک هسته‌ای را دارند اجتناب کند و تکنولوژی مربوط به این موشک‌ها را به کار نگیرد. سردار امیرعلی حاجی‌زاده، فرمانده نیروی هوافضای سپاه پاسداران، در روز رزمایش گفته بود: «علت اینکه موشک‌های دو هزار کیلومتری طراحی کردیم، برای هدف‌قراردادن دورترین دشمن؛ یعنی رژیم صهیونیستی است». این اظهارات سبب شد جو بایدن، معاون اوباما، در جریان سفر خود به اسرائیل با تأکيد بر اینکه ایران هسته‌ای قطعا تهدیدی نپذیرفتنی برای اسرائیل، منطقه و آمریکاست، بگوید: «هنوز مطمئن نیستیم، اما در صورتی که توافق هسته‌ای برجام از سوی ایران نقض شده باشد، ما اقدام لازم را انجام خواهیم داد». سردار حسین سلامی، جانشین فرمانده کل سپاه نیز با تأکید بر اینکه توان موشکی ایران خیلی بیش از اینهاست، گفته بود: «ما همه تجربیات و دستاوردهای عملیاتی و علمی و تاکتیکی و استراتژیک خود را به برادارنمان در جهان اسلام و جبهه مقاومت علیه آمریکا و اسرائیل و متحدان منطقه‌ای آنها منتقل می‌کنیم». سامانتا پاور، سفیر دائم آمریکا در سازمان ملل که خبر نشست امروز را به رسانه‌ها اعلام کرد، با طرح ادعاي «تحریک‌‌آمیز و بی‌ثبات‌کننده»بودن آزمايش‌هاي موشكي اخير، گفت: «ما چنین تهدید آشکاری علیه یک عضو دیگر سازمان ملل متحد و یکی از نزدیک‌ترین متحدانمان را محکوم می‌کنیم». گفتنی است بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر رژيم اسرائیل نیز نسبت به این آزمایش‌ها بی‌تفاوت نماند و خواستار اتخاذ فوری اقدامات تنبیهی قدرت‌های جهانی علیه ایران شد. در بیانیه منتشرشده از سوی دفتر او ادعا شده است به دنبال رزمایش اخیر موشکی سپاه پاسداران و تخلف دوباره ایران از قطع‌نامه شورای امنیت، قدرت‌های جهانی باید به‌سرعت اقدامات تنبیهی لازم را علیه ایران اتخاذ کنند، چراکه این یک آزمون برای توانایی قدرت‌های جهانی در زمینه اجرائی‌کردن توافق هسته‌ای ایران خواهد بود.
ناگفته نماند که مقامات ایرانی در دستگاه دیپلماسی تاکنون چندین‌بار اعلام کرده‌اند این آزمایش‌ها در راستای تقویت توان دفاعی ایران است. محمدجواد ظریف، وزیر امور خارجه کشورمان، چهارشنبه گذشته در واکنش به انتقادهای طرح‌شده از سوی غربی‌ها، گفت: «این آزمایش‌ها در تضاد با قطع‌نامه سازمان ملل و توافق هسته‌ای ایران و شش قدرت جهانی نیست». حسین جابری‌انصاری، سخنگوی وزارت امور خارجه کشورمان نیز گفته بود: «رزمایش اخیر نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران و سلاح‌های به کار گرفته‌شده در آن، نه‌تنها در تعارض با تعهدات ایران تحت برجام نیست، بلکه حتی خلاف قطع‌نامه 2231 شورای امنیت هم نيست». علاوه بر این در بیانیه ایران پس از تصویب قطع‌نامه 2231 به صراحت تأکید شده است: «جمهوری اسلامی ایران تدابیر لازم برای تقویت توانمندی‌های دفاعی خود به‌منظور حراست از حاکمیت، استقلال و تمامیت ارضی خویش در مقابل هرگونه تجاوز و همچنین مقابله با تهدید تروریسم در منطقه را ادامه خواهد داد. در این چارچوب، توانمندی‌های نظامی ایران از جمله موشک‌های بالستیک، منحصرا برای دفاع مشروع هستند. این تجهیزات برای قابلیت حمل سلاح‌های هسته‌ای طراحی نشده‌‌اند و بنابراین خارج از حیطه یا صلاحیت قطع‌نامه شورای امنیت و پیوست‌های آن هستند».
به هر ترتیب این ماجرا سبب شده است بعد از توافق هسته‌ای، یک‌بار دیگر موضوعِ بحث و بررسی در شورای امنیت سازمان ملل شویم و 15 عضو آن در جلسه‌ای که امروز بعدازظهر پشت درهای بسته برگزار می‌شود، در این‌ باره گفت‌وگو کنند. گذشته از اینکه تمرکز دوباره بر فعالیت‌‌های ایران در شورای امنیت موضوعی حائز اهمیت است، باید منتظر ماند و دید نتیجه بررسی‌های امروز چه خواهد بود. حمید بعیدی‌نژاد، مدیرکل سیاسی و امنیت بین‌الملل وزارت امور خارجه، اعتقاد دارد اعضای این شورا درباره تأثیرات آن بر اجرای قطع‌نامه 2231 شورای امنیت اختلاف نظر دارند. او در کانال تلگرامی خود نوشت: «از مواضع اعلام‌شده کشورهای عضو دائم شورای امنیت برمی‌آید که در بین آنها درباره آزمایش‌های موشکی ایران و تأثیر آن بر اجرای قطع‌نامه 2231 شورای امنیت اتفاق نظر وجود ندارد». نتیجه بررسی‌های شورای امنیت عصر امروز (دوشنبه) مشخص خواهد شد، اما فرانسوی‌ها از دیروز از احتمال اعمال تحریم‌های جدید علیه ایران صحبت می‌کردند. «ژان مارک آیرو»، وزیر خارجه فرانسه، گفته بود در صورت نیاز ممکن است تحریم‌هایی علیه ایران اعمال شود. آمریکا و آلمان نیز هفته گذشته از ضرورت بررسی و گفت‌وگوی بیشتر در این ‌باره گفته بودند، بنابراین اکنون باید منتظر ماند و دید نتیجه گفت‌وگوی آنها با چین، روسیه و انگلستان چه خواهد شد.

----------------------------------------

لزوم استفاده از تجربیات گذشته

علی خرم . كارشناس مسائل بين‌الملل

آزمایش‌هاي موشکی ایران را که موجب شده است شورای امنیت سازمان ملل در جلسه امروز به بررسی آن بپردازد باید از دو وجه بررسی کرد: نخست از نظر حقوقی که به قطع‌نامه‌های شورای امنیت برمی‌گردد. باید توجه کرد ایران در این قطع‌نامه‌ها از انجام آزمایش‌هاي موشکی منع شده است یا خیر. می‌دانیم در توافق هسته‌ای صحبتی درباره توسعه صنعت موشکی ایران نشده است، اما در قطع‌نامه‌های دیگر مانند 2231 به عدم گسترش موشک‌‌های بالستیک ایران پرداخته شده و از ایران خواسته شده است در این مورد خویشتن‌داری کند. این خواست نظام جهانی بوده است و از این بابت جلسه امروز می‌تواند به اعتبار آن قطع‌نامه‌ها، حلقه‌ای تنگ‌‌تر علیه ایران ایجاد کند. آزمایش‌هاي موشکی ایران و جلسه امروز شورای امنیت را می‌توان از منظر سیاست نیز نگریست. ما باید به این توجه کنیم همه کشورهای جهان سرگرم کارهای نظامی هستند، اما تعداد محدودی از آنها کارهای نظامی خود را با تبلیغات و سروصدا به رخ می‌کشند و توصیف می‌کنند. به نظر من، ما نیز درباره صنعت موشکی خود بايد به نحوی عمل کنیم که حساسيت‌زا نباشد. می‌توان با سروصدای کمتری نیز به این فعالیت‌ها ادامه داد و برای جهان یا شورای امنیت، بستر رسیدگی به مسئله موشکی ایران را فراهم نکرد. نگاهی به روند فعالیت‌های هسته‌ای در سال‌های 1384 تا 1392 نشان می‌دهد گاهی خودمان بر طبل مخالفت جامعه جهانی با خودمان می‌زدیم و سبب شدیم آن قطع‌نامه‌ها علیه ما صادر شود؛ بنابراین اکنون باید از تجربیات گذشته استفاده کنیم. به اعتقاد من بزرگ‌کردن برخی مسائل برای دیگران این تکلیف را ایجاد می‌کند که علیه ما وارد بحث صدور قطع‌نامه و حتی تحریم شوند. بهتر است ما با استفاده از تجربیات خود در این زمینه عمل کنیم.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.