آمریکا رسما درخواست بازگشت به یونسکو را ارائه کرد
زنگ خطر کنترل چین بر سازمان ملل
افزایش نقش چین در نهادهای بینالمللی و خیز حزب کمونیست حاکم بر این کشور برای گسترش نفوذ خود در جامعه بینالملل، زنگ خطر را برای غرب به صدا درآورده است. ایالات متحده هم در پی «نگرانیها از افزایش نفوذ چین»، به صورت رسمی درخواست بازگشت به یونسکو را ارائه کرده است. دونالد ترامپ، رئیسجمهوری پیشین آمریکا، شش سال پیش در حمایت از اسرائیل از عضویت در یونسکو خارج شد.
افزایش نقش چین در نهادهای بینالمللی و خیز حزب کمونیست حاکم بر این کشور برای گسترش نفوذ خود در جامعه بینالملل، زنگ خطر را برای غرب به صدا درآورده است. ایالات متحده هم در پی «نگرانیها از افزایش نفوذ چین»، به صورت رسمی درخواست بازگشت به یونسکو را ارائه کرده است. دونالد ترامپ، رئیسجمهوری پیشین آمریکا، شش سال پیش در حمایت از اسرائیل از عضویت در یونسکو خارج شد. اودره ازولی، رئیس یونسکو، پس از دریافت نامه رسمی وزارت خارجه آمریکا گفت که این اقدام واشنگتن نشاندهنده «اعتماد» به این سازمان آموزشی، علمی و فرهنگی است. او در جمع نمایندگان ۱۹۳ کشور عضو یونسکو در پاریس، از این روز به عنوان «روز بزرگ» برای یونسکو و چندجانبهگرایی یاد کرد. پذیرش بازگشت آمریکا به یونسکو فقط با رأی مثبت اکثریت کشورهای عضو که پیشبینی میشود در ماه جولای انجام شود، امکانپذیر است. همزمان بیش از ۴۰ کشور عضو یونسکو در همگامی با سفیر ژاپن در این سازمان، از برگزاری جلسه فوقالعاده برای رأیگیری درباره درخواست بازگشت آمریکا به یونسکو حمایت کردند. پکن هم با وجود اختلافهایش با واشنگتن اعلام کرد که با بازگشت آمریکا به یونسکو مخالفت نخواهد کرد. به گفته سفیر چین در یونسکو، کشورش آماده همکاری با همه کشورهای عضو این سازمان آموزشی، علمی و فرهنگی ازجمله آمریکا خواهد بود. رئیس یونسکو ۱۲ ژوئن اعلام کرد آمریکا از اول جولای دوباره عضو این سازمان خواهد شد. آنتونی بلینکن، وزیر خارجه آمریکا، در ماه مارس گفته بود که در غیاب کشورش در یونسکو، چین امکان فعالیت و اثرگذاری بیشتری روی موضوعهای مختلف ازجمله هوش مصنوعی پیدا خواهد کرد.
او گفته بود: «من واقعا معتقدم که باید به یونسکو برگردیم، نه برای هدیهدادن به این سازمان، بلکه به این دلیل که اتفاقاتی که در یونسکو میافتد، اهمیت دارند». آمریکا در زمان ریاستجمهوری باراک اوباما از سال ۲۰۱۱ و پذیرش فلسطین در یونسکو، همه کمکهای مالی خود را به یونسکو به حالت تعلیق درآورد. دونالد ترامپ در دومین سال ریاستجمهوری خود، در اعتراض به تصویب قطعنامههای متعدد علیه اسرائیل، عضویت کشورش را در یونسکو لغو کرد. کمکهای مالی آمریکا به یونسکو برای فعالیتهای این سازمان اهمیت زیادی دارد. در حال حاضر آمریکا حدود ۶۱۹ میلیون دلار بدهی معوقه به یونسکو دارد که بیشتر از بودجه سالانه این سازمان است. بنا بر گزارشها، بودجه سالانه یونسکو حدود ۵۳۴ میلیون دلار برآورد میشود. دولت بایدن که از شش ماه پیش برای پیوستن دوباره به یونسکو موافقت کنگره این کشور را کسب کرده، قرار است اعطای کمکهای مالی به یونسکو را از سر بگیرد و در نخستین مرحله، ۶۱۹ میلیون دلار حق عضویت معوقه خود را بپردازد. وزارت خارجه آمریکا در نامه خود به رئیس یونسکو، وعده کمک مالی ۱۵۰ میلیون دلاری برای سال مالی ۲۰۲۴ را داده است. روسیه و ایران، دیگر اعضای یونسکو که واشنگتن با آنها روابط پرتنشی دارد، تاکنون درباره بازگشت آمریکا به این سازمان موضعی نگرفتهاند. بنا بر شواهد موجود، رد درخواست بازگشت آمریکا به یونسکو در رأیگیری ماه جولای بعید به نظر میرسد.
سفر محمود عباس به پکن
ماجراجویی چین تنها به نفوذ در سازمان ملل محدود نمیشود و پکن امیدوار است بتواند نقشی در حل مناقشه اسرائیل و فلسطین ایفا کند. در همین راستا، محمود عباس، رئیس تشکیلات خودگردان فلسطین، روز گذشته وارد پکن شد و تا روز جمعه در چین خواهد بود. به گزارش تایمز اسرائیل، سفر محمود عباس به چین در حالی انجام میشود که پکن در تلاش برای گسترش نفود خود در خاورمیانه، به منظور کمک به تسهیل مذاکرات صلح اسرائیل و فلسطین اعلام آمادگی کرده است. رئیس تشکیلات خودگردان فلسطین در این سفر چهارروزه با شی جینپینگ، رئیسجمهوری چین و همچنین لی کیانگ، نخستوزیر این کشور، دیدار خواهد کرد. خبرگزاری فلسطینی وفا گزارش داد که انتظار میرود در این دیدارها، درباره آخرین تحولات فلسطین و همچنین مسائل منطقهای و بینالمللی مورد علاقه دوجانبه گفتوگو شود. وانگ ونبین، سخنگوی وزارت خارجه چین، هفته گذشته و پیش از سفر محمود عباس به پکن گفته بود «رهبر دیرینه فلسطین، دوست قدیمی و خوب مردم چین است». او تأکید کرد: «چین همواره از آرمان عادلانه مردم فلسطین برای احیای حقوق مشروع ملی آنها حمایت کرده است». فعالیتهای اخیر پکن آشکار میکند این کشور که به دنبال تقویت روابط خود با کشورهای خاورمیانه است، نفوذ دیرینه ایالات متحده در این منطقه را به چالش کشیده؛ تلاشهایی که دلخوری واشنگتن را در پی داشته است. رئیسجمهوری چین دسامبر گذشته از عربستان سعودی بازدید کرد و در سفری دیگر، ضمن دیدار با محمود عباس، متعهد شد که برای «یک راهحل زودهنگام، عادلانه و بادوام برای مسئله فلسطین» تلاش کند. آنتونی بلینکن، وزیر خارجه آمریکا، در سفر هفته گذشته به ریاض، پس از مدتها تنش با این متحد دیرینه، لحنی آشتیجویانه داشت و ادعا کرد که عربستان سعودی مجبور نیست بین واشنگتن و پکن یکی را انتخاب کند. عباس زکی، مقام فلسطینی، در مصاحبه این هفته خود با خبرگزاری دولتی شینهوای چین گفت که چین و فلسطینیها «دوستانی نزدیکتر از برادرند». او افزود: «بسیار خوشحالم که بعد از نشست چین و کشورهای عربی در سال گذشته، چین بیشتر درگیر امور خاورمیانه بوده است».
محمود عباس در فروردین در سفری برنامهریزیشده وارد عربستان سعودی شد. سفر عباس به عربستان سعودی در اوج تصمیمهای دیپلماتیک این کشور در مورد مجموعهای از مسائل مهم منطقهای ازجمله پایاندادن به جنگ یمن، بازسازی روابط با جمهوری اسلامی ایران و سوریه انجام شد. به عقیده کارشناسان، آن سفر میتواند نشاندهنده بهبود روابط میان عربستان سعودی با تشکیلات خودگردان فلسطین در آینده نزدیک باشد. محمود عباس در حالی دیدارهای خود با مقامهای کشورهای مختلف را ادامه میدهد که روند صلح میان فلسطین و اسرائیل یا دسترسی به یک راهحل صلحآمیز پایدار، بیش از یک دهه است که متوقف شده است. از سوی دیگر، تشکیلات خودگردان فلسطین و جنبش حماس از سالها پیش با یکدیگر اختلاف دارند. سابقه اختلافها میان جنبش حماس و جنبش فتح، به رخدادهای ژانویه سال ۲۰۰۶ مربوط میشود؛ زمانی که حماس موفق شد در انتخابات آن سال اکثر کرسیهای مجلس فلسطین را به دست آورد. تشدید تنشهای سیاسی میان این دو جنبش فلسطینی باعث شد که در ماه می ۲۰۰۷ درگیریهای مسلحانه گستردهای میان حماس و فتح به وجود آید. در جریان آن درگیریها، شاخه نظامی حماس که به گردانهای عزالدین قسام شهرت دارد، موفق شد دفاتر و مراکز متعلق به فتح را در اختیار خود بگیرد و از آن تاریخ به بعد، سرزمینهای فلسطینی دوپاره شدند: نوار غزه که تحت کنترل حماس است و کرانه باختری رود اردن که به دست دولت خودگردان و جنبش فتح اداره میشود.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.