ایرانیها بیخیال سفر شدند
در ۱۱ ماه نخست سال ۲۰۲۲ بیش از ۴۲ میلیون گردشگر خارجی به ترکیه سفر کردهاند. شهروندان آلمان، روسیه، بریتانیا، بلغارستان و ایران بیشترین بازدیدکنندگان ترکیه بودهاند.
در ۱۱ ماه نخست سال ۲۰۲۲ بیش از ۴۲ میلیون گردشگر خارجی به ترکیه سفر کردهاند. شهروندان آلمان، روسیه، بریتانیا، بلغارستان و ایران بیشترین بازدیدکنندگان ترکیه بودهاند. به گزارش دویچهوله بیش از ۲۸ درصد بلیتهای خریداریشده به مقصد ترکیه در تعطیلات سال نو میلادی، به مسافران روس تعلق دارد. آمار فروش بلیت در روسیه نیز نشان میدهد که ترکیه در صدر سفرهای گردشگران این کشور است. در ۱۱ ماه سال ۲۰۲۲ یعنی از اول ژانویه تا پایان نوامبر چهار میلیون و ۹۴۵ هزار و ۱۹۸ مسافر روس رهسپار ترکیه شدهاند. بنا بر اعلام وزارت فرهنگ و گردشگری ترکیه در همین بازه زمانی ۴۲ میلیون و ۱۶۴ هزار و ۹۵۴ شهروند خارجی به این کشور سفر کردهاند. جایگاه نخست در این میان را مسافران آلمانی داشتهاند؛ از اول ژانویه تا پایان نوامبر ۲۰۲۲ پنج میلیون و ۴۸۱ هزار و ۳۸۵ شهروند آلمانی به ترکیه سفر کردند. طبق این دادهها شمار بازدیدکنندگان خارجی از ترکیه طی ژانویه تا نوامبر امسال حدود ۸۵ درصد افزایش داشته است. روسها در رده دوم قرار گرفتهاند و رتبه سوم با سه میلیون ۳۰۱ هزار و ۱۱۲ گردشگر به بریتانیاییها تعلق دارد. وزارت فرهنگ و گردشگری ترکیه آمار ایرانیان را دقیق اعلام نکرده است. اما خبرگزاری ایسنا میگوید در ۱۰ماهه نخست سال ۲۰۲۲ دو میلیون گردشگر ایرانی به ترکیه سفر کردهاند و بعد از بلغارها در رتبه پنجم قرار گرفتهاند. در سالهای گذشته ایرانیان در صدر مسافران ترکیه قرار داشتند. وزارت گردشگری ترکیه سال گذشته اعلام کرده بود که تنها در ماه سپتامبر ۱۰۶ هزار ایرانی وارد استانبول شدند. اما نکته مهمی که وجود دارد تغییر روند گردشگری پس از آغاز اعتراضات بوده است. با توجه به اتفاقات رخداده به نظر میرسد فارغ از سفرهای خارجی که کاهش آن مشهود است، ایرانیان کمتر در تدارک سفر و گردش داخلی نیز بودهاند.
آمار مفقوده
اما نکته مهم در این زمینه که رسانهها همچون دنیای اقتصاد به آن پرداختند، نبود آمار است و وزارت گردشگری جواب این پرسش را که «حجم هفتگی و ماهانه سفرهای داخلی ایرانیها» به شکل دقیق و کامل چقدر است، ندارد و حتی برای این پرسش که «چه تعداد خانوار در چه روزهایی از هفته یا ماه، به کدام مناطق کشور سفر میکنند؟»، اطلاع آماری و تحلیلی ندارد. البته «سری زمانی آمار سفر توریستهای خارجی به کشور» در سامانه وزارت گردشگری موجود است و به نظر میرسد حداقل در این زمینه آماری ثبت شده است. البته درباره این موضوع نیز نمیتوان چندان امید داشت چراکه کشورهای جهان هشدار ترک ایران را به شهروندان خود اعلام کردهاند.
اینترنت تعطیل، سفر تعطیل
تعطیلی 15 درصد از استارتآپهای حوزه گردشگری در نتیجه اختلالات اینترنتی
متأسفانه اختلالات اینترنت و فیلترینگ شبکههای اجتماعی تاکنون منجر به تعطیلی 15 درصد از استارتآپهای حوزه گردشگری و خسارات گستردهای شده که بخشی از آن در حوزه گردشگری است. طبق آخرین آمار، اختلالات اینترنت تعطیلی 15 درصد از استارتآپهای حوزه گردشگری را به همراه داشته است. این آمار توسط «رسانه قطبنما» منتشر شده است. این رسانه برای دستیابی به این عدد سراغ 40 استارتآپ گردشگری رفته و در نهایت حاصل تحقیقات خود را در یک گزارش منتشر کرده است. از میان این ۴۰ استارتآپ، شش استارتآپ بهطور کامل تعلیق یا تعطیل شدهاند؛ ۱۰ استارتآپ بهصورت نیمهفعال به کار خود ادامه میدهند و ۲۴ استارتآپ نیز همچنان فعال هستند اما در بخشهای مختلف دچار چالشها و مشکلات عدیدهای شدهاند. کاهش تقاضا، فروش و درآمدها، فیلترینگ و اختلال اینترنت، کندشدن فرایندهای اداری، کاهش همکاری با پارتنرها و همکاران داخلی و خارجی، تعلیق یا تعدیل نیروهای انسانی، نبود حمایتهای دولتی، مهاجرت نیروی انسانی و کمبود نیروی متخصص، اختلال در فرایندهای بازاریابی، تأمین بودجه و جذب سرمایه بخشی از چالشهایی است که در گزارش قطبنما آمده است.
پول برای تبلیغ ایران نیست
سفر به ایران نیز بخش دیگری است که از چرخه گردشگری ایران حذف شده و ایسنا از یک اتفاق تلخ دیگر خبر داده است. به دنبال هشدار منع سفر به ایران از سوی برخی کشورها و لغو سفر گردشگران خارجی در ماههای اخیر و همچنین کاهش سفرهای داخلی بنا بر اظهارات فعالان گردشگری و در ادامه آن، بحران معیشت و اشتغال در صنعت گردشگری کشور، علیاصغر شالبافیان درباره استراتژی و دستور کار وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی برای خروج از این وضعیت، به ایسنا خبر داد: «تاکنون هیچ مجوزی داده نشده که تا آخر سال پول یا اعتبار اضافی برای تبلیغ ایران اختصاص داده شود و تا آخر سال تنها از محل بودجه محدودی که در اختیار وزارتخانه میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی است و همچنین از محل بودجه مسئولیتهای اجتماعی، موضوع را پیگیری میکنیم، اما اینکه در سال ۱۴۰۱ پول جداگانهای قطعا بگیریم، هنوز چنین مجوزی دریافت نکردهایم».
به گزارش خبرگزاری مهر کل بودجهای که برای گردشگری اختصاص داده شده تنها ۵۰ میلیارد تومان است؛ بودجهای که برای حضور در یک نمایشگاه بینالمللی نیز کافی نیست.
البته این روند درباره حضور گردشگران عراقی هم رخ داده است. طبق خبر چند روز پیش ایسنا، رئیس هیئتمدیره انجمن دفاتر سفر هوایی، گردشگری و زیارتی استان تهران از کاهش سفر عراقیها به ایران خبر داده و گفت: «بسیاری از پروازهای تهران ـ نجف و تهران ـ بغداد باطل شده و سفر عراقیها به ایران با افت و کاهش مواجه شده است».
دولت خاموش
در همین رابطه و از منظری دیگر اکبر غمخوار عضو هیئتمدیره جامعه تورگردانان ایران به خبرنگار مهر گفت: «رسالت معرفی گردشگری ایران بر عهده دولت است. ما به عنوان بخش خصوصی گردشگری از رئیسجمهور توقع نداریم ولی از معاون اول میخواهیم گزارشی به ما ارائه کند که نشان دهد در سالهای اخیر چه اقدامی برای معرفی ایران و مبارزه با ایرانهراسی انجام داده است. بازاریابی گردشگری باید بر عهده دولت باشد. دولت بگوید چه حمایتی از این صنعت کرده است. ما دو سال را با کرونا گذراندیم. به محض اینکه صنعت گردشگری میخواست نفسی بکشد، اتفاقات اخیر رخ داد. حالا وزارتخانههای خارجی در سایتهایشان مینویسند که به ایران سفر نکنید چون بیمهها پولتان را نمیدهند و هر اتفاقی افتاد پای خودتان».
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.