|

درباره گنجفه اثر نوشین تبریزی

بلاتکلیف بین خانواده و جامعه

سحر سلطانی: نمایش گنجفه برشی از تاریخ معاصر است و به انحطاط و ابتذال نظام اشرافی‌گری به‌ویژه در دوره قجر اشاره می‌کند؛ نمایشی که می‌تواند بسترساز رویدادهای نابی باشد که به‌لحاظ دراماتیک در ساختار بلاتکلیف است بنابراین آنچه می‌بینیم در لحظاتی ما را تحت‌تأثیر قرار می‌دهد و در لحظاتی نیز نمی‌تواند بیانگر دلایل متقن برای باور آنچه می‌بینیم باشد.
گنجفه می‌خواهد ابتذال و انحطاط را در روابط خانوادگی نشان دهد؛ شازده بزرگی که علاوه بر سه زن عقدی، یک کلفت را صیغه می‌کند و البته پیش از صیغه‌کردن، زن را بچه‌دار کرده و حالا حسام‌الدین همان کودک است که بدون مادر در این خانواده رشد کرده و دارد به اعضای خانواده مهر می‌ورزد.
برای همین نمی‌داند بچه این خانه است و نسبت برادر و خواهری با آنها دارد و این موضوع، دردسرساز می‌شود؛ چنانچه ماه‌دولت عاشق حسام‌الدین می‌شود بی‌آنکه بداند برادر و خواهر هستند.
همین موضوع منجر به مرگ شازده بزرگ، پدر این دو،خواهد شد.
البته بعدا درمی‌یابیم که جهانگیر، پسر شازده، پدر را کشته چون از محبت شازده بزرگ به حسام‌الدین حسادت می‌کرده است.
سر آخر همه این گره‌ها باز می‌شود که به‌نفع حسام‌الدین خواهد بود که حالا دولتمرد و قاضی دادگستری است و به ضرر جهانگیر که خودش را می‌کشد؛ کسی که روی میز قمار ‌داروندار خاندانش را بر باد داده است.
اینکه روابط خانوادگی گره می‌خورد به مسائل سیاسی، که همین‌جا از توانمندی متن کاسته می‌شود چون بضاعت این متن این‌قدر نیست از این‌رو از همان ابتدا مسائل بیرونی مهم‌تر از مسائل خانوادگی به نظر می‌رسید درحالی‌که تراژدی در خانواده اتفاق افتاده است.
چنانچه ملک‌بانو، مادر جهانگیر، گلزار، مادر حسام‌الدین، را در باغی دیگر و به دست کلفت‌های آنجا از بین برده است.
بنابراین فعلا بین قبول و ردکردن این روابط درمی‌مانیم!

سحر سلطانی: نمایش گنجفه برشی از تاریخ معاصر است و به انحطاط و ابتذال نظام اشرافی‌گری به‌ویژه در دوره قجر اشاره می‌کند؛ نمایشی که می‌تواند بسترساز رویدادهای نابی باشد که به‌لحاظ دراماتیک در ساختار بلاتکلیف است بنابراین آنچه می‌بینیم در لحظاتی ما را تحت‌تأثیر قرار می‌دهد و در لحظاتی نیز نمی‌تواند بیانگر دلایل متقن برای باور آنچه می‌بینیم باشد.
گنجفه می‌خواهد ابتذال و انحطاط را در روابط خانوادگی نشان دهد؛ شازده بزرگی که علاوه بر سه زن عقدی، یک کلفت را صیغه می‌کند و البته پیش از صیغه‌کردن، زن را بچه‌دار کرده و حالا حسام‌الدین همان کودک است که بدون مادر در این خانواده رشد کرده و دارد به اعضای خانواده مهر می‌ورزد.
برای همین نمی‌داند بچه این خانه است و نسبت برادر و خواهری با آنها دارد و این موضوع، دردسرساز می‌شود؛ چنانچه ماه‌دولت عاشق حسام‌الدین می‌شود بی‌آنکه بداند برادر و خواهر هستند.
همین موضوع منجر به مرگ شازده بزرگ، پدر این دو،خواهد شد.
البته بعدا درمی‌یابیم که جهانگیر، پسر شازده، پدر را کشته چون از محبت شازده بزرگ به حسام‌الدین حسادت می‌کرده است.
سر آخر همه این گره‌ها باز می‌شود که به‌نفع حسام‌الدین خواهد بود که حالا دولتمرد و قاضی دادگستری است و به ضرر جهانگیر که خودش را می‌کشد؛ کسی که روی میز قمار ‌داروندار خاندانش را بر باد داده است.
اینکه روابط خانوادگی گره می‌خورد به مسائل سیاسی، که همین‌جا از توانمندی متن کاسته می‌شود چون بضاعت این متن این‌قدر نیست از این‌رو از همان ابتدا مسائل بیرونی مهم‌تر از مسائل خانوادگی به نظر می‌رسید درحالی‌که تراژدی در خانواده اتفاق افتاده است.
چنانچه ملک‌بانو، مادر جهانگیر، گلزار، مادر حسام‌الدین، را در باغی دیگر و به دست کلفت‌های آنجا از بین برده است.
بنابراین فعلا بین قبول و ردکردن این روابط درمی‌مانیم!

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.