|

شعارهای غیرخلاق!

کریم ارغنده‌پور


سخنگوی ائتلاف اصولگرایان، شعار انتخاباتی این ائتلاف را «معیشت، امنیت و پیشرفت» اعلام کرده است. در شگفت باید بود چگونه است که گروهی برای حدود یک دهه همه ارکان قدرت را به‌طور کامل در اختیار و امکان کسب بیشترین درآمد افسانه‌ای تاریخ کشور را داشته باز هم شعار بهبود معیشت مردم را می‌دهد! در سوی مقابل، شعار انتخاباتی اصلاح‌طلبان «امید، آرامش و رونق اقتصادی» اعلام شده است. با شنیدن این شعار می‌توان پرسید این امید و آرامش و رونق در کدام زمینه سیاسی فراهم خواهد شد؟ شعارهای انتخاباتی باید برآمده از گفتمان هر گروهی باشد. به عبارت دیگر بدون دیدن نام گروه، شعارهای انتخاباتی باید مرام و مسلک آن گروه را نمایندگی کند و به مردم، افق آینده آن گروه را نشان دهد درحالی‌که شعارهای فوق نه‌تنها راهبرد حاملان آن شعارها را نمایندگی نمی‌کند بلکه حتی اگر کلیت یا بخشی از آنها بین طرفین جابه‌جا شود، اتفاق عجیبی نخواهد افتاد! به نظرم الگوی شعار خوب انتخاباتی از این نظر مثلا «ایران برای همه ایرانیان» در دوران اصلاحات بود که به‌طور کامل گفتمان یک گروه را نمایندگی می‌کرد و امکان وام‌گیری طرف مقابل یا سوءبرداشت نداشت. امروز با توجه به شعارهای انتخاباتی باید گفت شعارسازان می‌دانند بیش از شعار و برنامه انتخاباتی بر زمینه‌های رأی‌آوری مجزایی متکی هستند: ائتلاف اصولگرایان بیش از آنکه متکی بر تبلیغ عمومی برای جمع‌آوری رأی باشد، به خاستگاه سیاسی خود تکیه دارد و اصلاح‌طلبان نیز اولا بر نهی و پرهیز از پاره‌ای تندی‌ها و خشونت‌طلبی‌ها و ثانیا بر رفع موانع از سر راه دولت.
از این رهگذر باید گفت به جای این شعارهای غیرخلاق، آرای هر دو جناح بیشتر از آنکه ایجابی باشد، سلبی است: ائتلاف اصولگراها دربرابر مسامحه‌کننده‌‌گان با غرب و نیز غیرخودی‌ها و اصلاح‌طلب‌ها در برابر برخی سطحی‌نگری‌ها و جزم‌اندیشی‌های غیرکارکردی، افتادن در هزینه‌های گزاف ناشی از راه‌های غیرعقلایی و شکاف بیشتر بین مردم و دولت. اینها ولی برای یک انتخابات مطلوب کافی نیست. شعارهای سلبی امکان ارزیابی‌های پس از آزمون را از بین می‌برد. همان‌طور که اصولگراها امروز باید پاسخ‌گوی تصمیمات خود در حمایت از دو دولت و سه مجلس قبل باشند، گروه مقابل هم باید رسما بگوید در زمینه‌های مختلف اقتصادی، اجتماعی و سیاسی چه برنامه‌ای دارد. می‌دانم که ممکن است گفته شود وقتی اصلاح‌طلبان به اندازه کافی نامزد برای معرفی ندارند، چگونه می‌توانند برنامه بدهند؟ آنها در مجموعه افرادی که معرفی می‌کنند حتی اگر یک نامزد اصلاح‌طلب هم باشد، باید بگویند آن نامزد در مجلس چه خواهد گفت و برای چه افقی تلاش خواهد کرد. راهیابی صرف فلان فرد و در برابر، عدم راهیابی فلان چهره کافی نیست. باور دارم که اصلاح‌طلبان با توانی که در مجموعه خود دارند، نباید از چنین امکانی دریغ کنند. این البته راه را بیشتر خواهد گشود. در روزهای آینده باید منتظر پاسخ این سؤالات بود.


سخنگوی ائتلاف اصولگرایان، شعار انتخاباتی این ائتلاف را «معیشت، امنیت و پیشرفت» اعلام کرده است. در شگفت باید بود چگونه است که گروهی برای حدود یک دهه همه ارکان قدرت را به‌طور کامل در اختیار و امکان کسب بیشترین درآمد افسانه‌ای تاریخ کشور را داشته باز هم شعار بهبود معیشت مردم را می‌دهد! در سوی مقابل، شعار انتخاباتی اصلاح‌طلبان «امید، آرامش و رونق اقتصادی» اعلام شده است. با شنیدن این شعار می‌توان پرسید این امید و آرامش و رونق در کدام زمینه سیاسی فراهم خواهد شد؟ شعارهای انتخاباتی باید برآمده از گفتمان هر گروهی باشد. به عبارت دیگر بدون دیدن نام گروه، شعارهای انتخاباتی باید مرام و مسلک آن گروه را نمایندگی کند و به مردم، افق آینده آن گروه را نشان دهد درحالی‌که شعارهای فوق نه‌تنها راهبرد حاملان آن شعارها را نمایندگی نمی‌کند بلکه حتی اگر کلیت یا بخشی از آنها بین طرفین جابه‌جا شود، اتفاق عجیبی نخواهد افتاد! به نظرم الگوی شعار خوب انتخاباتی از این نظر مثلا «ایران برای همه ایرانیان» در دوران اصلاحات بود که به‌طور کامل گفتمان یک گروه را نمایندگی می‌کرد و امکان وام‌گیری طرف مقابل یا سوءبرداشت نداشت. امروز با توجه به شعارهای انتخاباتی باید گفت شعارسازان می‌دانند بیش از شعار و برنامه انتخاباتی بر زمینه‌های رأی‌آوری مجزایی متکی هستند: ائتلاف اصولگرایان بیش از آنکه متکی بر تبلیغ عمومی برای جمع‌آوری رأی باشد، به خاستگاه سیاسی خود تکیه دارد و اصلاح‌طلبان نیز اولا بر نهی و پرهیز از پاره‌ای تندی‌ها و خشونت‌طلبی‌ها و ثانیا بر رفع موانع از سر راه دولت.
از این رهگذر باید گفت به جای این شعارهای غیرخلاق، آرای هر دو جناح بیشتر از آنکه ایجابی باشد، سلبی است: ائتلاف اصولگراها دربرابر مسامحه‌کننده‌‌گان با غرب و نیز غیرخودی‌ها و اصلاح‌طلب‌ها در برابر برخی سطحی‌نگری‌ها و جزم‌اندیشی‌های غیرکارکردی، افتادن در هزینه‌های گزاف ناشی از راه‌های غیرعقلایی و شکاف بیشتر بین مردم و دولت. اینها ولی برای یک انتخابات مطلوب کافی نیست. شعارهای سلبی امکان ارزیابی‌های پس از آزمون را از بین می‌برد. همان‌طور که اصولگراها امروز باید پاسخ‌گوی تصمیمات خود در حمایت از دو دولت و سه مجلس قبل باشند، گروه مقابل هم باید رسما بگوید در زمینه‌های مختلف اقتصادی، اجتماعی و سیاسی چه برنامه‌ای دارد. می‌دانم که ممکن است گفته شود وقتی اصلاح‌طلبان به اندازه کافی نامزد برای معرفی ندارند، چگونه می‌توانند برنامه بدهند؟ آنها در مجموعه افرادی که معرفی می‌کنند حتی اگر یک نامزد اصلاح‌طلب هم باشد، باید بگویند آن نامزد در مجلس چه خواهد گفت و برای چه افقی تلاش خواهد کرد. راهیابی صرف فلان فرد و در برابر، عدم راهیابی فلان چهره کافی نیست. باور دارم که اصلاح‌طلبان با توانی که در مجموعه خود دارند، نباید از چنین امکانی دریغ کنند. این البته راه را بیشتر خواهد گشود. در روزهای آینده باید منتظر پاسخ این سؤالات بود.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.