واقعیتهای نادیدهگرفتهشده
جواد طوسی
بخشی از اعتبار جشنواره فیلم فجر به انتخاب درست و هوشمندانه و کارشناسانه ترکیب داوران بخشهای مختلف آن مربوط میشود. هرچقدر داوران منتخب درک عمیقتری از سینما داشته باشند عدالت در ارزیابی آثار راهیافته منطق بیشتری پیدا میکند. جدا از دورههای اول جشنواره فیلم فجر که سمت و مسئولیت جایگزین تخصص شده بود، رفتهرفته این جشنواره خودش را پیدا کرد و در انتخاب داوران به تخصص و شناخت سینما بها داده شد. اما نکتهای که بیسلیقگی دبیر و سیاستگذاران جشنواره را نشان میدهد، نادیدهگرفتن جامعه منتقدان در میان داوران اغلب دورههاست. البته استثناها و موارد معدودی در بعضی دورهها وجود داشته که خود نگارنده یکی از آنها به شمار میآید که تاکنون سه دوره، یکی از داوران بخش مسابقه سینمای ایران (سودای سیمرغ) بوده است. پس از این جهت لازم میدانم که رسم ادب و حرمت را بجا آورم، اما آیا واقعا ما با قحطالمنتقد روبهرو بوده و هستیم؟ و افراد شناختهشده و صاحبنظر و باتجربه در این حوزه باید نادیده گرفته شوند؟ پس میبینید بنده سنگ خودم را به سینه نمیزنم و به لحاظ سمت و مسئولیت محوله در انجمن منتقدان و نویسندگان سینمای ایران بر خود وظیفه میدانم که از این جامعه و تشکل صنفی و فرهنگی دفاع کنم. بنده به همین مناسبت به اتفاق نایب رئیس انجمن منتقدان (آقای رضا درستکار) نشستی با جناب حیدری، دبیر محترم سیوچهارمین دوره جشنواره فیلم فجر و یکی از همکارانشان داشتیم و ایشان از پیشنهاد ما مبنی بر حضور منتقدان در جمع داوران استقبال کردند. حتی بدینمنظور و پیرو این مذاکره و توافق در پیامکی اسامی تعدادی از اعضای معتبر و برجسته انجمن منتقدان را به دبیر جشنواره اعلام کردم ولی متأسفانه با وجود تمام صحبتها و توافقات فیمابین حتی یک منتقد در بخشهای رقابتی جشنواره انتخاب نشد! خب، این عهدشکنی و فاتحهخواندن بر آن توافقات و دهنکجی توهینآمیز، چه توجیه و منطقی دارد؟ آیا یکی از وظایف و اهداف جشنواره فیلم فجر، به عنوان مهمترین رویداد سینمایی سال، این نیست که در ارتقای فرهنگی و رفع سوءتفاهمات و آشتی میان حلقههای مؤثر و کلیدی سینما پیشقدم باشد؟ بد نیست دوستان نگاهی به جشنوارههای معتبر خارجی بیندازند و ببینند چه برخورد محترمانه و حرفهای با جامعه منتقدان میشود و در این رویدادها در جهت حسن تفاهم و ارتباط حرفهای و فرهنگی میان حوزههای تئوری و عملی سینما، منتقدان چه نقش سازندهای دارد.
بخشی از اعتبار جشنواره فیلم فجر به انتخاب درست و هوشمندانه و کارشناسانه ترکیب داوران بخشهای مختلف آن مربوط میشود. هرچقدر داوران منتخب درک عمیقتری از سینما داشته باشند عدالت در ارزیابی آثار راهیافته منطق بیشتری پیدا میکند. جدا از دورههای اول جشنواره فیلم فجر که سمت و مسئولیت جایگزین تخصص شده بود، رفتهرفته این جشنواره خودش را پیدا کرد و در انتخاب داوران به تخصص و شناخت سینما بها داده شد. اما نکتهای که بیسلیقگی دبیر و سیاستگذاران جشنواره را نشان میدهد، نادیدهگرفتن جامعه منتقدان در میان داوران اغلب دورههاست. البته استثناها و موارد معدودی در بعضی دورهها وجود داشته که خود نگارنده یکی از آنها به شمار میآید که تاکنون سه دوره، یکی از داوران بخش مسابقه سینمای ایران (سودای سیمرغ) بوده است. پس از این جهت لازم میدانم که رسم ادب و حرمت را بجا آورم، اما آیا واقعا ما با قحطالمنتقد روبهرو بوده و هستیم؟ و افراد شناختهشده و صاحبنظر و باتجربه در این حوزه باید نادیده گرفته شوند؟ پس میبینید بنده سنگ خودم را به سینه نمیزنم و به لحاظ سمت و مسئولیت محوله در انجمن منتقدان و نویسندگان سینمای ایران بر خود وظیفه میدانم که از این جامعه و تشکل صنفی و فرهنگی دفاع کنم. بنده به همین مناسبت به اتفاق نایب رئیس انجمن منتقدان (آقای رضا درستکار) نشستی با جناب حیدری، دبیر محترم سیوچهارمین دوره جشنواره فیلم فجر و یکی از همکارانشان داشتیم و ایشان از پیشنهاد ما مبنی بر حضور منتقدان در جمع داوران استقبال کردند. حتی بدینمنظور و پیرو این مذاکره و توافق در پیامکی اسامی تعدادی از اعضای معتبر و برجسته انجمن منتقدان را به دبیر جشنواره اعلام کردم ولی متأسفانه با وجود تمام صحبتها و توافقات فیمابین حتی یک منتقد در بخشهای رقابتی جشنواره انتخاب نشد! خب، این عهدشکنی و فاتحهخواندن بر آن توافقات و دهنکجی توهینآمیز، چه توجیه و منطقی دارد؟ آیا یکی از وظایف و اهداف جشنواره فیلم فجر، به عنوان مهمترین رویداد سینمایی سال، این نیست که در ارتقای فرهنگی و رفع سوءتفاهمات و آشتی میان حلقههای مؤثر و کلیدی سینما پیشقدم باشد؟ بد نیست دوستان نگاهی به جشنوارههای معتبر خارجی بیندازند و ببینند چه برخورد محترمانه و حرفهای با جامعه منتقدان میشود و در این رویدادها در جهت حسن تفاهم و ارتباط حرفهای و فرهنگی میان حوزههای تئوری و عملی سینما، منتقدان چه نقش سازندهای دارد.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.