روابطعمومیها و هدایايشان
تلاش به منظور تطمیع خبرنگاران رسانهها و مطبوعات و تبدیل آنان به گزارشنویسانی مدیحهسرا با استفاده از کارتهای هدیه، یکی از رفتارهای معمول مدیران ارشد و مدیران روابطعمومی نهادها شده است. علاوه بر اینکه بنگاههای بزرگ اقتصادی دولتی یا نیمهدولتی مانند بانکها و بازار بورس و اوراق بهادار کشور که سابقه تکرار چنین رفتارهایی را با خبرنگاران و روزنامهنویسان حوزه اقتصادی در کارنامه داشتند و متأسفانه بهدلیل بهرهمندی از سود و زیان مستقیم مالی ناشی از انتشار اخبار مثبت و منفی خویش در رسانههای گروهی، بیشتر سعی در تطمیع رسانه مذکور یا حداقل جلب تمایل خبرنگار مربوطه میکردند، اکنون با فراغ بال و آزادی عمل بیشتری به این راه ناصواب ادامه میدهند و گاهی در مواردی به عنوان الگوی ارتباط با رسانه، سایر ارگانهای تازه تأسیس یا ناآشنا از آنها تقلید میکنند. یک خبرنگار آزاد با اشاره به اهتمام وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی به برگزاری جشنواره روابطعمومیهای سراسر کشور میگوید: «حتی خود این جشنواره که با هدف ارتقای سطح روابطعمومیها و ارتباط با رسانهها برای سازمانهای دولتی و در میان آنها برگزار میشد تا حد درخور توجهی
خودش نیز آلوده به این مشکلات و چنین هدایایی بود». وی در ادامه افزود: «بیلیاقتی مدیران در انجام وظایف و ناتوانی دستگاههای زیرمجموعه ایشان در جلب رضایت اربابرجوع، در کنار ناکارآمدی فاحش سازمان روابطعمومی ارگان مذکور در تشریح دقیق و جذاب عملکرد ارگان متبوعش و نیز فقدان توان ارتباطگیری صحیح با خبرنگاران رسانههای عمومی و در یک کلام بازدهینداشتن سیستم اداری یا ورشکستگی سیستم اقتصادی یک ارگان یا سازمان دولتی یا نیمه دولتی، همگی زیر سایه بخششهای کریمانه مدیران به وسیله کارتهای هدیه به خبرنگاران حوزههای خبری پنهان میشود. یقینا این راه مفسدهبرانگیز آسانترین مسیر و سهلترین مقصد برای ارائه تصویر کاذبی از کارآمدی آن مجموعه در رسانههاست که ناگزیر به خورد بینندگان و خوانندگان داده میشود».
چرا جلوی هدیهها گرفته نمیشود؟
نبود نهادی صنفی برای مبارزه با این فساد درونی رسانهها یکی از دلايل آن است. در بسیاری از موارد مدیران روابطعمومیهایی که حاضر نیستند به این شیوه ارتباطی تن دهند از سوی رسانهها و خبرنگاران مرتبط تحت فشار و حتی حمله خبری قرار میگیرند و برای رسیدگی به این موضوع راهی پیشِروی مدیران روابطعمومی وجود ندارد. مهرداد خلیلی، روزنامهنگار، درباره علت رواج کارتهای هدیه در رسانهها میگوید: «گستردگی رسانههای مجازی و فاقد هویتهای ساختاریافته مانند سایتها و خبرگزاریها یا نشریات کمتیراژ باعث شده است که این پدیده به امری رایج در میان خبرنگاران تبدیل و مبدل به هنجار شود. بسیاری از رسانههای کوچک و محلی نیز بهجای پرداخت حقوق ثابت به خبرنگاران خود، آنان را وادار به جذب آگهی یا کسب رپرتاژآگهی میکنند. در این شرایط، جایگاه خبرنگاران به ویزیتورهای تبلیغاتی نزول کرده و خبرنگار ناگزیر از کسب منافع نامشروع میشود و در یک کلام اگر بخواهیم یک بررسی زمانی در سه دولت گذشته را انجام دهیم، در دوران دولت سازندگی بیشترین و در دوره اصلاحات کمترین میزان پرداخت هدایا را شاهد بودیم. همچنین در میان گروههای خبری، خبرنگاران اقتصادی،
ورزشی و سیاسی بیشترین فراوانی را در میان همکاران خود برای دریافت این هدایا داشتهاند».
تلاش به منظور تطمیع خبرنگاران رسانهها و مطبوعات و تبدیل آنان به گزارشنویسانی مدیحهسرا با استفاده از کارتهای هدیه، یکی از رفتارهای معمول مدیران ارشد و مدیران روابطعمومی نهادها شده است. علاوه بر اینکه بنگاههای بزرگ اقتصادی دولتی یا نیمهدولتی مانند بانکها و بازار بورس و اوراق بهادار کشور که سابقه تکرار چنین رفتارهایی را با خبرنگاران و روزنامهنویسان حوزه اقتصادی در کارنامه داشتند و متأسفانه بهدلیل بهرهمندی از سود و زیان مستقیم مالی ناشی از انتشار اخبار مثبت و منفی خویش در رسانههای گروهی، بیشتر سعی در تطمیع رسانه مذکور یا حداقل جلب تمایل خبرنگار مربوطه میکردند، اکنون با فراغ بال و آزادی عمل بیشتری به این راه ناصواب ادامه میدهند و گاهی در مواردی به عنوان الگوی ارتباط با رسانه، سایر ارگانهای تازه تأسیس یا ناآشنا از آنها تقلید میکنند. یک خبرنگار آزاد با اشاره به اهتمام وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی به برگزاری جشنواره روابطعمومیهای سراسر کشور میگوید: «حتی خود این جشنواره که با هدف ارتقای سطح روابطعمومیها و ارتباط با رسانهها برای سازمانهای دولتی و در میان آنها برگزار میشد تا حد درخور توجهی
خودش نیز آلوده به این مشکلات و چنین هدایایی بود». وی در ادامه افزود: «بیلیاقتی مدیران در انجام وظایف و ناتوانی دستگاههای زیرمجموعه ایشان در جلب رضایت اربابرجوع، در کنار ناکارآمدی فاحش سازمان روابطعمومی ارگان مذکور در تشریح دقیق و جذاب عملکرد ارگان متبوعش و نیز فقدان توان ارتباطگیری صحیح با خبرنگاران رسانههای عمومی و در یک کلام بازدهینداشتن سیستم اداری یا ورشکستگی سیستم اقتصادی یک ارگان یا سازمان دولتی یا نیمه دولتی، همگی زیر سایه بخششهای کریمانه مدیران به وسیله کارتهای هدیه به خبرنگاران حوزههای خبری پنهان میشود. یقینا این راه مفسدهبرانگیز آسانترین مسیر و سهلترین مقصد برای ارائه تصویر کاذبی از کارآمدی آن مجموعه در رسانههاست که ناگزیر به خورد بینندگان و خوانندگان داده میشود».
چرا جلوی هدیهها گرفته نمیشود؟
نبود نهادی صنفی برای مبارزه با این فساد درونی رسانهها یکی از دلايل آن است. در بسیاری از موارد مدیران روابطعمومیهایی که حاضر نیستند به این شیوه ارتباطی تن دهند از سوی رسانهها و خبرنگاران مرتبط تحت فشار و حتی حمله خبری قرار میگیرند و برای رسیدگی به این موضوع راهی پیشِروی مدیران روابطعمومی وجود ندارد. مهرداد خلیلی، روزنامهنگار، درباره علت رواج کارتهای هدیه در رسانهها میگوید: «گستردگی رسانههای مجازی و فاقد هویتهای ساختاریافته مانند سایتها و خبرگزاریها یا نشریات کمتیراژ باعث شده است که این پدیده به امری رایج در میان خبرنگاران تبدیل و مبدل به هنجار شود. بسیاری از رسانههای کوچک و محلی نیز بهجای پرداخت حقوق ثابت به خبرنگاران خود، آنان را وادار به جذب آگهی یا کسب رپرتاژآگهی میکنند. در این شرایط، جایگاه خبرنگاران به ویزیتورهای تبلیغاتی نزول کرده و خبرنگار ناگزیر از کسب منافع نامشروع میشود و در یک کلام اگر بخواهیم یک بررسی زمانی در سه دولت گذشته را انجام دهیم، در دوران دولت سازندگی بیشترین و در دوره اصلاحات کمترین میزان پرداخت هدایا را شاهد بودیم. همچنین در میان گروههای خبری، خبرنگاران اقتصادی،
ورزشی و سیاسی بیشترین فراوانی را در میان همکاران خود برای دریافت این هدایا داشتهاند».
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.