|

ریشه‌های پودموس

انتخابات پارلمانی هفته گذشته اسپانیا بحث‌برانگیز‌ترین انتخابات در تاریخ دموکراسی این کشور است؛ تغییری در سیاست که تا همیشه به یاد خواهد ماند و ظهور نیروهای مردمی نوظهوری که درصدد پیروزی بر احزاب سنتی‌اند. همه به تشویش و تکاپو افتاده‌اند. کارشناسان می‌کوشند ببینند بعد از انتخاباتی که توازن قوا را میان دو حزب اصلی به‌هم ریخت، بالاخره چه اتفاقی می‌افتد. منشأ این تشویش، جنبش توده‌ای شهروندان اسپانیایی در سال 2011 است که با نام «ایندیگنادوس» (خشمگینان) شناخته می‌شود. این جنبش واکنشی به اقدامات ریاضتی هر دو حزب سوسیالیست و محافظه‌کار بود که با بحران مالی سال 2008 شدت گرفت.
شهروندان ناراضی جنبش خشمگینان به گفتار سیاسی فعالی بدل شدند و در سال 2014 حزب سیاسی جدیدی با عنوان پودموس (به معنای «ما می‌توانیم») تشکیل دادند؛ تشکلی که خواستار تغییر فراگیر و رادیکال است. زبان ساده، واقعیت‌های غیرقابل‌انکار و طرح‌ها و نظرات مخالف‌خوانی که با دقت آکادمیک عجین شده‌اند فرایند سیاسی انتخابات را مختل کرد. جنبش ایندیگنادوس که الگوی خود را از جنبش اشغال وال‌استریت گرفته بود، تغییری در فهم شهروندان از سیاست و رابطه آنها با قدرت ایجاد و ارکان کارزار انتخاباتی کنونی‌اش را بنا کرد. این جنبش از طریق شبکه‌های اطلاع‌رسانی اینترنتی خیابان‌ها و میادین مادرید و بقیه شهرهای بزرگ را تصرف کرد و رژیم سیاسی حاکم را با جنبش صدها‌هزار معترضی به چالش کشید که هفته‌ها در خیابان‌ها راه‌پیمایی می‌کردند؛ جنبشی که به‌گونه‌ای پیش‌بینی‌ناپذیر ایدئولوژی‌های مختلفی داشت و از یک رهبر و یک حزب پیروی نمی‌کرد. آنها به نظام سیاسی اسپانیا و نیز کل اروپا معترض بودند که با سیاست‌های ریاضتی‌اش مردم را از سیاست فراری داده و نماینده منافع شهروندانش نیست. ایندیگنادوس پرچم‌ها و پلاکاردهایی داشتند با شعارهایی که تا پیش از آن هیچ‌کس ندیده بود. این شعارها طنز و هوش را با پیام‌های گسترده‌ای درمی‌آمیخت: «ما کالاهای قابل خرید‌و‌فروش نیستیم در دست سیاست‌مداران و بانکداران»، «نان کافی برای این‌همه دله‌دزد نیست»، «خطای 404، دموکراسی یافت نشد» و شعار مورد‌علاقه من: «هیچ‌کس در اسپانیا انتظار یک انقلاب را ندارد».جنبش خشمگینان روایت منسوخ سخنرانی‌های سیاست‌مداران و مقالات رسانه‌های توده‌ای را زیر سؤال می‌برد؛ روایتی که بحران را کار خدا می‌داند که گریزی از آن نیست و نیازمند قربانی‌هایی نه از میان بانک‌ها یا بازارها بلکه از میان شهروندان است. آنها این کار را به‌گونه‌ای انجام می‌دادند که افراد مختلفی را از گروه‌های مختلف جامعه حول یک زمینه مشترک گرد‌هم آورد. آنها به ذکاوت و هوش مخاطبانشان احترام می‌گذاشتند و همه را جذب می‌کردند؛ یقه‌سفیدها، یقه‌آبی‌ها، دانشجویان، زنان خانه‌دار، بازنشستگان و... . این درست نقطه‌ مقابل کاری بود که رسانه‌های جریان اصلی و سیاست‌مداران طی بحران ویرانگر اقتصاد جهانی انجام می‌دادند و اسپانیا را به خشم آورد. یکی دیگر از پلاکاردهای خشمگینان به‌خوبی احساس خیلی از شهروندان را نشان می‌دهد: «سیاست‌مداران بر سر ما ادرار می‌کنند اما رسانه‌ها می‌گویند باران است». سیاست‌مداران حاکم بلافاصله ایندیگنادوس را متهم کردند به عوام‌فریبی و سردرنیاوردن از سیاست واقعی. نظام اسپانیا برخوردی خشن و پدرسالار با پدیده‌ای تاریخی داشت که هیچ از آن نمی‌فهمید. بدتر از آن، جنبش خشمگینان را ضدسیستم و وبال گردن دموکراسی خواندند فقط به‌خاطر اینکه زیر بار نهادها و احزاب سیاسی موجود نمی‌رفتند. بااین‌همه ورود آنها به عرصه سیاست در سال 2014 و با اعلام موجودیت پودموس اتفاق افتاد و روند مثبتی را طی دوسال گذشته داشت، تا جایی که توانست پس از یک دهه به نظام دوحزبی در اسپانیا پایان دهد.
منبع: کانترپانچ

انتخابات پارلمانی هفته گذشته اسپانیا بحث‌برانگیز‌ترین انتخابات در تاریخ دموکراسی این کشور است؛ تغییری در سیاست که تا همیشه به یاد خواهد ماند و ظهور نیروهای مردمی نوظهوری که درصدد پیروزی بر احزاب سنتی‌اند. همه به تشویش و تکاپو افتاده‌اند. کارشناسان می‌کوشند ببینند بعد از انتخاباتی که توازن قوا را میان دو حزب اصلی به‌هم ریخت، بالاخره چه اتفاقی می‌افتد. منشأ این تشویش، جنبش توده‌ای شهروندان اسپانیایی در سال 2011 است که با نام «ایندیگنادوس» (خشمگینان) شناخته می‌شود. این جنبش واکنشی به اقدامات ریاضتی هر دو حزب سوسیالیست و محافظه‌کار بود که با بحران مالی سال 2008 شدت گرفت.
شهروندان ناراضی جنبش خشمگینان به گفتار سیاسی فعالی بدل شدند و در سال 2014 حزب سیاسی جدیدی با عنوان پودموس (به معنای «ما می‌توانیم») تشکیل دادند؛ تشکلی که خواستار تغییر فراگیر و رادیکال است. زبان ساده، واقعیت‌های غیرقابل‌انکار و طرح‌ها و نظرات مخالف‌خوانی که با دقت آکادمیک عجین شده‌اند فرایند سیاسی انتخابات را مختل کرد. جنبش ایندیگنادوس که الگوی خود را از جنبش اشغال وال‌استریت گرفته بود، تغییری در فهم شهروندان از سیاست و رابطه آنها با قدرت ایجاد و ارکان کارزار انتخاباتی کنونی‌اش را بنا کرد. این جنبش از طریق شبکه‌های اطلاع‌رسانی اینترنتی خیابان‌ها و میادین مادرید و بقیه شهرهای بزرگ را تصرف کرد و رژیم سیاسی حاکم را با جنبش صدها‌هزار معترضی به چالش کشید که هفته‌ها در خیابان‌ها راه‌پیمایی می‌کردند؛ جنبشی که به‌گونه‌ای پیش‌بینی‌ناپذیر ایدئولوژی‌های مختلفی داشت و از یک رهبر و یک حزب پیروی نمی‌کرد. آنها به نظام سیاسی اسپانیا و نیز کل اروپا معترض بودند که با سیاست‌های ریاضتی‌اش مردم را از سیاست فراری داده و نماینده منافع شهروندانش نیست. ایندیگنادوس پرچم‌ها و پلاکاردهایی داشتند با شعارهایی که تا پیش از آن هیچ‌کس ندیده بود. این شعارها طنز و هوش را با پیام‌های گسترده‌ای درمی‌آمیخت: «ما کالاهای قابل خرید‌و‌فروش نیستیم در دست سیاست‌مداران و بانکداران»، «نان کافی برای این‌همه دله‌دزد نیست»، «خطای 404، دموکراسی یافت نشد» و شعار مورد‌علاقه من: «هیچ‌کس در اسپانیا انتظار یک انقلاب را ندارد».جنبش خشمگینان روایت منسوخ سخنرانی‌های سیاست‌مداران و مقالات رسانه‌های توده‌ای را زیر سؤال می‌برد؛ روایتی که بحران را کار خدا می‌داند که گریزی از آن نیست و نیازمند قربانی‌هایی نه از میان بانک‌ها یا بازارها بلکه از میان شهروندان است. آنها این کار را به‌گونه‌ای انجام می‌دادند که افراد مختلفی را از گروه‌های مختلف جامعه حول یک زمینه مشترک گرد‌هم آورد. آنها به ذکاوت و هوش مخاطبانشان احترام می‌گذاشتند و همه را جذب می‌کردند؛ یقه‌سفیدها، یقه‌آبی‌ها، دانشجویان، زنان خانه‌دار، بازنشستگان و... . این درست نقطه‌ مقابل کاری بود که رسانه‌های جریان اصلی و سیاست‌مداران طی بحران ویرانگر اقتصاد جهانی انجام می‌دادند و اسپانیا را به خشم آورد. یکی دیگر از پلاکاردهای خشمگینان به‌خوبی احساس خیلی از شهروندان را نشان می‌دهد: «سیاست‌مداران بر سر ما ادرار می‌کنند اما رسانه‌ها می‌گویند باران است». سیاست‌مداران حاکم بلافاصله ایندیگنادوس را متهم کردند به عوام‌فریبی و سردرنیاوردن از سیاست واقعی. نظام اسپانیا برخوردی خشن و پدرسالار با پدیده‌ای تاریخی داشت که هیچ از آن نمی‌فهمید. بدتر از آن، جنبش خشمگینان را ضدسیستم و وبال گردن دموکراسی خواندند فقط به‌خاطر اینکه زیر بار نهادها و احزاب سیاسی موجود نمی‌رفتند. بااین‌همه ورود آنها به عرصه سیاست در سال 2014 و با اعلام موجودیت پودموس اتفاق افتاد و روند مثبتی را طی دوسال گذشته داشت، تا جایی که توانست پس از یک دهه به نظام دوحزبی در اسپانیا پایان دهد.
منبع: کانترپانچ

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.