با تشریح معیارهای ارزیابی اصالت یک اثر صورت گرفت
پاسخ رئیس کریستیز خاورمیانه به شبهات
شرق: رئیس خاورمیانه کریستیز اشاره مستقیمی به حرفهایی که در مورد اصالت یکی از آثار محصص میشود، نکرد اما شش اصل این حراج را برای ارزشیابی صحت یک اثر هنری بیان کرد.
اوایل آبان سال جاری خبری در مورد تقلبیبودن یکی از آثار بهمن محصص که در حراج اخیر کریستیز دوبی عرضه شده است، مطرح شد. اسفندیار کیکاووسی در یادداشتی به ایسنا با ارائه چند دلیل از جمله کهنهنبودن رنگها و مقوای بهکارگرفتهشده صحت این تابلو را مورد شک قرار داده بود. درهمینحال فرشاد شیرازی، مدیر گالری شیرازی، نیز که مالک اسبق این اثر بوده، به «شرق» گفت که کریستیز کارشناسان معتبری دارد و این حرفها ناشی از جوسازی است. این موضوع البته تازگی ندارد و در سالهای قبل هم خبرهایی در مورد تقلبیبودن آثاری از فرامرز پیلارام و سهراب سپهری منتشر شده بود. مایکل جیها، رئیس کریستیز خاورمیانه که اواسط هفته پیش مسافر تهران بود، در بخشی از گفتوگوی خود با هنرآنلاین در مورد ارزیابی آثاری که قرار است در این حراج ارائه شوند، پاسخ داده: «اول اینکه در تمام 10 سال گذشته ما بالای سههزار اثر هنری را روی میز حراج فرستادیم که شمار آثاری که روی آنها تردیدی به وجود آمده حتی یکدرصد هم نبوده است بنابراین این مقدار بسیار کوچک است».
او ادامه داد: «نکته دوم اینکه وقتی اثر هنری جهت حضور در حراج تأیید میشود، بررسیهای متعددی روی آن انجام میشود مثل دقت در تاریخچه اثر مثلا اینکه به مجموعه چه کسی تعلق داشته، آیا برگه فروش آن موجود هست و... سپس متخصصان خاص حراج آن را بررسی میکنند و اگر لازم باشد از بیرون کارشناسان خبره استخدام میشوند که این کار را انجام دهند. متخصصان هر نوع تاریخچه در گالری، کتاب، مجله و هر نوع اطلاعات دیگر پیرامون یک اثر را جمعآوری میکنند و... . کریستیز حتی عکسهای آن اثر که در خانه کسی آویزان بوده را هم پیگیری و گاه بهعنوان سند در کاتالوگ منتشر میکند که نشان دهد در طول این سالها این کار کجا بوده و بسیاری مراحل کارشناسی جدی؛ برای هر کاری که در حراج به فروش میرود این فرایند دقیق ارزیابی طی میشود».
جیها سپس به کسانی که در مورد اصالت یک اثر تردید دارند، اشاره کرد: «وقتی که کسی میآید و میگوید این کار اصل نیست، باید دلایل قانعکننده علمی و مستند هم بیاورد. خیلی مواقع میگویند من خود کار را ندیدهام، خانواده یا دوست هنرمند فقید میگویند چنین کاری اصلا خلق نشده است یا ما چنین کاری از هنرمند ندیدهایم. دیگری میگوید این کار به قدرتی که هنرمند فقید شناخته میشود نیست یا دهها نظر مشابه این جملات؛ هیچیک از اینها حرف مستدل، جدی و باپشتوانهای نیست زیرا ما میگوییم هر هنرمندی یک انسان است و فرازوفرود داشته؛ مثلا من یا شما چندبار شده پای کاغذی امضا کردهایم و با امضای همیشگیمان فرق داشته است؟ بهحتم همه آثار یک هنرمند قوی نیست و در طول فعالیتش کارهای متفاوتی کرده که ممکن است فرزندانش هم ندیده باشند. خیلی راحت است که انگ بزنیم که یک کار اشتباه است ولی بدون پشتوانه حرفزدن هم اشتباه است. خانوادهها برای اینکه هنرمندشان را بزرگ نگه دارند، از روی دلسوزی این کار را میکنند، حال آنکه چنین اظهارنظرهای احساساتیای بیشتر به ضرر هنرمندشان تمام میشود؛ ما به همه نظرات گوش میدهیم اما براساس نظرات کارشناسان و متخصصان
خبره درباره اصالت آثار تصمیم میگیریم». رئیس کریستیز خاورمیانه افزود: «حراج کریستیز پشت درهای بسته انجام نمیشود، شفاف است و در حضور جمعیت آشنا به هنر آثار به فروش میرسند، حتی یکماه قبل از حراج، همه آثار در کاتالوگ چاپی و نیز وبسایت منتشر میشود تا همه کارشناسان روی آن دقت کنند و این منجر میشود به اینکه اگر کسی نظری یا ایدهای دارد وقت یابد نظرش را اعلام کند و ما مشتاقانه این نظرات را میگیریم و این نقطه قوت ماست. چون میاندیشیم مردم اگر از کریستیز خرید کنند، شب با خیال راحت میخوابند. مردم میدانند که اگر اتفاقی بیفتد کریستیز یک سیستم ضمانتی مطمئن دارد، ما پول را برمیگردانیم و مشکل را حل میکنیم». او در مورد تردید در صحت اصالت یک اثر در کشورهای دیگر نیز عنوان کرد: «مهم این است که ورود یک اثر جعلی به مارکت هنر امری غیرعادی و حادثهای غیرمترقبه نیست؛ همهجای دنیا این اتفاق میافتد: لندن، پاریس، نیویورک و... این اتفاق مختص خاورمیانه نیست. تا وقتی هنر هست، هنر قلابی هم خواهد بود، این یک واقعیت است و اینکه ما حتما تیمهای ارزیابی جدیدی را به جمعمان اضافه خواهیم کرد؛ حتما گروه بزرگتری از کارشناسان این
کارها را بررسی میکنند. تمام سعیمان را میکنیم تا در درازمدت همان کمتر از یکدرصد تردید در طول 10 سال هم اتفاق نیفتد».
شرق: رئیس خاورمیانه کریستیز اشاره مستقیمی به حرفهایی که در مورد اصالت یکی از آثار محصص میشود، نکرد اما شش اصل این حراج را برای ارزشیابی صحت یک اثر هنری بیان کرد.
اوایل آبان سال جاری خبری در مورد تقلبیبودن یکی از آثار بهمن محصص که در حراج اخیر کریستیز دوبی عرضه شده است، مطرح شد. اسفندیار کیکاووسی در یادداشتی به ایسنا با ارائه چند دلیل از جمله کهنهنبودن رنگها و مقوای بهکارگرفتهشده صحت این تابلو را مورد شک قرار داده بود. درهمینحال فرشاد شیرازی، مدیر گالری شیرازی، نیز که مالک اسبق این اثر بوده، به «شرق» گفت که کریستیز کارشناسان معتبری دارد و این حرفها ناشی از جوسازی است. این موضوع البته تازگی ندارد و در سالهای قبل هم خبرهایی در مورد تقلبیبودن آثاری از فرامرز پیلارام و سهراب سپهری منتشر شده بود. مایکل جیها، رئیس کریستیز خاورمیانه که اواسط هفته پیش مسافر تهران بود، در بخشی از گفتوگوی خود با هنرآنلاین در مورد ارزیابی آثاری که قرار است در این حراج ارائه شوند، پاسخ داده: «اول اینکه در تمام 10 سال گذشته ما بالای سههزار اثر هنری را روی میز حراج فرستادیم که شمار آثاری که روی آنها تردیدی به وجود آمده حتی یکدرصد هم نبوده است بنابراین این مقدار بسیار کوچک است».
او ادامه داد: «نکته دوم اینکه وقتی اثر هنری جهت حضور در حراج تأیید میشود، بررسیهای متعددی روی آن انجام میشود مثل دقت در تاریخچه اثر مثلا اینکه به مجموعه چه کسی تعلق داشته، آیا برگه فروش آن موجود هست و... سپس متخصصان خاص حراج آن را بررسی میکنند و اگر لازم باشد از بیرون کارشناسان خبره استخدام میشوند که این کار را انجام دهند. متخصصان هر نوع تاریخچه در گالری، کتاب، مجله و هر نوع اطلاعات دیگر پیرامون یک اثر را جمعآوری میکنند و... . کریستیز حتی عکسهای آن اثر که در خانه کسی آویزان بوده را هم پیگیری و گاه بهعنوان سند در کاتالوگ منتشر میکند که نشان دهد در طول این سالها این کار کجا بوده و بسیاری مراحل کارشناسی جدی؛ برای هر کاری که در حراج به فروش میرود این فرایند دقیق ارزیابی طی میشود».
جیها سپس به کسانی که در مورد اصالت یک اثر تردید دارند، اشاره کرد: «وقتی که کسی میآید و میگوید این کار اصل نیست، باید دلایل قانعکننده علمی و مستند هم بیاورد. خیلی مواقع میگویند من خود کار را ندیدهام، خانواده یا دوست هنرمند فقید میگویند چنین کاری اصلا خلق نشده است یا ما چنین کاری از هنرمند ندیدهایم. دیگری میگوید این کار به قدرتی که هنرمند فقید شناخته میشود نیست یا دهها نظر مشابه این جملات؛ هیچیک از اینها حرف مستدل، جدی و باپشتوانهای نیست زیرا ما میگوییم هر هنرمندی یک انسان است و فرازوفرود داشته؛ مثلا من یا شما چندبار شده پای کاغذی امضا کردهایم و با امضای همیشگیمان فرق داشته است؟ بهحتم همه آثار یک هنرمند قوی نیست و در طول فعالیتش کارهای متفاوتی کرده که ممکن است فرزندانش هم ندیده باشند. خیلی راحت است که انگ بزنیم که یک کار اشتباه است ولی بدون پشتوانه حرفزدن هم اشتباه است. خانوادهها برای اینکه هنرمندشان را بزرگ نگه دارند، از روی دلسوزی این کار را میکنند، حال آنکه چنین اظهارنظرهای احساساتیای بیشتر به ضرر هنرمندشان تمام میشود؛ ما به همه نظرات گوش میدهیم اما براساس نظرات کارشناسان و متخصصان
خبره درباره اصالت آثار تصمیم میگیریم». رئیس کریستیز خاورمیانه افزود: «حراج کریستیز پشت درهای بسته انجام نمیشود، شفاف است و در حضور جمعیت آشنا به هنر آثار به فروش میرسند، حتی یکماه قبل از حراج، همه آثار در کاتالوگ چاپی و نیز وبسایت منتشر میشود تا همه کارشناسان روی آن دقت کنند و این منجر میشود به اینکه اگر کسی نظری یا ایدهای دارد وقت یابد نظرش را اعلام کند و ما مشتاقانه این نظرات را میگیریم و این نقطه قوت ماست. چون میاندیشیم مردم اگر از کریستیز خرید کنند، شب با خیال راحت میخوابند. مردم میدانند که اگر اتفاقی بیفتد کریستیز یک سیستم ضمانتی مطمئن دارد، ما پول را برمیگردانیم و مشکل را حل میکنیم». او در مورد تردید در صحت اصالت یک اثر در کشورهای دیگر نیز عنوان کرد: «مهم این است که ورود یک اثر جعلی به مارکت هنر امری غیرعادی و حادثهای غیرمترقبه نیست؛ همهجای دنیا این اتفاق میافتد: لندن، پاریس، نیویورک و... این اتفاق مختص خاورمیانه نیست. تا وقتی هنر هست، هنر قلابی هم خواهد بود، این یک واقعیت است و اینکه ما حتما تیمهای ارزیابی جدیدی را به جمعمان اضافه خواهیم کرد؛ حتما گروه بزرگتری از کارشناسان این
کارها را بررسی میکنند. تمام سعیمان را میکنیم تا در درازمدت همان کمتر از یکدرصد تردید در طول 10 سال هم اتفاق نیفتد».
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.