|

حقوقی که رعایت نشد

پس از پایان جنگ جهانی اول و وضعیتی که این جنگ در دنیا به وجود آورد، کشورهای جهان مجبور شدند راه چاره‌ای برای جنگ‌های آینده و جلوگیری از آنچه کشورهای دول محور (آلمان، ایتالیا و ژاپن) درباره غیرنظامیان انجام دادند، در پیش گیرند. به همین دلیل همه کشورها در ژنو، چهار کنوانسیون را به تصویب رساندند که در حقوق بین‌الملل و قوانین مخاصمات مسلحانه به کنوانسیون‌های چهارگانه معروف است. براساس این کنوانسیون‌ها، حین جنگ مراکز غیرنظامی حتی آن دسته از مراکز صنعتی و اقتصادی که مربوط به مسائل جنگ و تولید سلاح و لوازم جنگی یا مرتبط با جنگ نیست، باید از بمباران و هرگونه حمله مصون باشند. همچنین در این کنوانسیون‌ها بر تأمین حقوق غیرنظامیان و حمله‌نکردن به آنان و همچنین مصونیت و محفوظ‌ماندن مراکز اجتماعات مردم مانند مراکز مذهبی و تحصیلی و همچنین مناطقی که مردم برای امور زندگی خود یا تأمین نیازهای خویش در آنها اجتماع می‌کنند، در معنای عام و کلی یعنی بازارها و نیز مراکز درمانی و بهداشتی و بیمارستان‌ها و نیز مصون‌ماندن آثار تاریخی و فرهنگی یا مراکزی که جزء مقدسات مردم و پیروان آیین‌های خاص باشد، تأکید شده است. علاوه بر مواردی که برشمردیم، در جنگ مسلحانه از سلاح‌هایی که منجر به کشتار جمعی می‌شود، استفاده نباید شود. به همین دلیل چنان‌که گفته شد، چون رعایت قوانین و مقررات برای دولت‌هایی که این کنوانسیون‌ها را امضا کرده‌اند، الزام‌آور است و قطعا تروریست‌ها از این مقررات بین‌المللی تبعیت نمی‌کنند، کشورهای ذی‌نفع در بحران سوریه مانند ترکیه به‌جای اینکه مستقیما وارد حمله شوند، امکانات و تسهیلات لازم برای ورود تروریست‌ها را فراهم کردند یا مانند بعضی از کشورهای نفت‌خیز، تأمین مالی و لجستیکی آنان را به عهده گرفتند. به‌همین دلیل جنگ به جای اینکه از طرف دولت‌ها مستقیما صورت گیرد از طرف تروریست‌هایی انجام شد که هر یک به وکالت از دولتی در این منازعات شرکت کردند و عملا چنان‌که دیدیم این تروریست‌ها از حمله به هیچ‌یک از اماکن و مناطقی که نام برده شد، خودداری نکردند و در حمله به مراکز مذهبی سوریه که مورد احترام بیش از یک‌میلیاردو 300‌ میلیون نفر از مردم مسلمان جهان است، دریغ نکردند و درواقع می‌خواستند با این کار دامنه نفاق و کینه را بین مردم افزون‌تر کنند. آنان این اقدامات را برای تحریک بیشتر و شعله‌ورترشدن جنگ انجام می‌دادند و نتیجه به وضعیتی رسیده است که می‌بینیم. از طرف دیگر، در این منازعه از به کارگرفتن سلاح‌های کشتار جمعی دریغ نشد که درنهایت تدابیری برای آن اندیشیده شد و زرادخانه سلاح‌های شیمیایی سوریه نابود شد هرچند هنوز طرفین منازعه یکدیگر را متهم به استفاده از این سلاح‌ها یا بشکه‌های انفجاری می‌کنند. لازم است اشاره شود جنگ جهانی دوم با شکست دول محور یا متحدین پایان یافت ولی هرگز رفتار خلاف شئون انسانیت نیروهای آلمان، ایتالیا و ژاپن در زیر پاگذاشتن حقوق مردم غیرنظامی در مغولستان، منچوری و کره و همچنین رفتار نازی‌ها در فرانسه و کشورهای اشغال‌شده فراموش نشده است.

پس از پایان جنگ جهانی اول و وضعیتی که این جنگ در دنیا به وجود آورد، کشورهای جهان مجبور شدند راه چاره‌ای برای جنگ‌های آینده و جلوگیری از آنچه کشورهای دول محور (آلمان، ایتالیا و ژاپن) درباره غیرنظامیان انجام دادند، در پیش گیرند. به همین دلیل همه کشورها در ژنو، چهار کنوانسیون را به تصویب رساندند که در حقوق بین‌الملل و قوانین مخاصمات مسلحانه به کنوانسیون‌های چهارگانه معروف است. براساس این کنوانسیون‌ها، حین جنگ مراکز غیرنظامی حتی آن دسته از مراکز صنعتی و اقتصادی که مربوط به مسائل جنگ و تولید سلاح و لوازم جنگی یا مرتبط با جنگ نیست، باید از بمباران و هرگونه حمله مصون باشند. همچنین در این کنوانسیون‌ها بر تأمین حقوق غیرنظامیان و حمله‌نکردن به آنان و همچنین مصونیت و محفوظ‌ماندن مراکز اجتماعات مردم مانند مراکز مذهبی و تحصیلی و همچنین مناطقی که مردم برای امور زندگی خود یا تأمین نیازهای خویش در آنها اجتماع می‌کنند، در معنای عام و کلی یعنی بازارها و نیز مراکز درمانی و بهداشتی و بیمارستان‌ها و نیز مصون‌ماندن آثار تاریخی و فرهنگی یا مراکزی که جزء مقدسات مردم و پیروان آیین‌های خاص باشد، تأکید شده است. علاوه بر مواردی که برشمردیم، در جنگ مسلحانه از سلاح‌هایی که منجر به کشتار جمعی می‌شود، استفاده نباید شود. به همین دلیل چنان‌که گفته شد، چون رعایت قوانین و مقررات برای دولت‌هایی که این کنوانسیون‌ها را امضا کرده‌اند، الزام‌آور است و قطعا تروریست‌ها از این مقررات بین‌المللی تبعیت نمی‌کنند، کشورهای ذی‌نفع در بحران سوریه مانند ترکیه به‌جای اینکه مستقیما وارد حمله شوند، امکانات و تسهیلات لازم برای ورود تروریست‌ها را فراهم کردند یا مانند بعضی از کشورهای نفت‌خیز، تأمین مالی و لجستیکی آنان را به عهده گرفتند. به‌همین دلیل جنگ به جای اینکه از طرف دولت‌ها مستقیما صورت گیرد از طرف تروریست‌هایی انجام شد که هر یک به وکالت از دولتی در این منازعات شرکت کردند و عملا چنان‌که دیدیم این تروریست‌ها از حمله به هیچ‌یک از اماکن و مناطقی که نام برده شد، خودداری نکردند و در حمله به مراکز مذهبی سوریه که مورد احترام بیش از یک‌میلیاردو 300‌ میلیون نفر از مردم مسلمان جهان است، دریغ نکردند و درواقع می‌خواستند با این کار دامنه نفاق و کینه را بین مردم افزون‌تر کنند. آنان این اقدامات را برای تحریک بیشتر و شعله‌ورترشدن جنگ انجام می‌دادند و نتیجه به وضعیتی رسیده است که می‌بینیم. از طرف دیگر، در این منازعه از به کارگرفتن سلاح‌های کشتار جمعی دریغ نشد که درنهایت تدابیری برای آن اندیشیده شد و زرادخانه سلاح‌های شیمیایی سوریه نابود شد هرچند هنوز طرفین منازعه یکدیگر را متهم به استفاده از این سلاح‌ها یا بشکه‌های انفجاری می‌کنند. لازم است اشاره شود جنگ جهانی دوم با شکست دول محور یا متحدین پایان یافت ولی هرگز رفتار خلاف شئون انسانیت نیروهای آلمان، ایتالیا و ژاپن در زیر پاگذاشتن حقوق مردم غیرنظامی در مغولستان، منچوری و کره و همچنین رفتار نازی‌ها در فرانسه و کشورهای اشغال‌شده فراموش نشده است.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.