|

کمپین امضا برای فاجعه منا

تلاش برای تأثیرگذاری

عبدالله ناصری

کمپین جمع‌آوری یک میلیون امضا برای پیگیری حادثه منا توسط سازمان ملل، حرکتی مدنی است که نفس مدنی‌بودنش آن را حرکتی ستودنی می‌کند؛ زیرا ما از حرکت‌های مدنی مخصوصا در جوامع توسعه‌نیافته توقع و انتظار داریم که در بزنگاه‌های تاریخی شکل بگیرند و با جمع‌کردن مردم پشت سر خودشان در جریان حوادث تأثیرگذار باشند. به‌همین‌دلیل رفتار مدنی این کمپین یا هر کمپین مدنی دیگر که ساختار غیرمدنی پشت سر آن وجود نداشته باشد و مخصوصا اینکه مخاطبش یک نهاد بین‌المللی بی‌طرف باشد، حرکتی پسندیده است که بسته به محتوای آن مردم باید در آن شرکت کنند. با‌‌وجود‌این درباره حادثه منا یادآوری چند نکته ضروری است. کشته‌شدن حجاج در مراسم رمی جمرات امسال ازجمله مسائلی است که به‌ناچار نیازمند گذر زمان است تا ابعاد مختلف آن موشکافی و برملا شود. از ساعاتی پس از این حادثه خبررسانی توسط رسانه‌های مختلف درباره آن شروع شد و بعضا بسیاری از این اطلاعات و اخبار ضدونقیض بود؛ حتی برخی رسانه‌ها برای نشان‌دادن عمق فاجعه از تصاویر آرشیوی مربوط به حوادث سال‌های گذشته و مونتاژ آنها استفاده می‌کردند که به نظر من شاید حتی قصد‌و‌غرضی پشت آن وجود نداشت و بیشتر در نتیجه جریحه‌دارشدن احساسات همه در ارتباط با این حادثه بود. اما به‌عنوان یک استاد تاریخ می‌توانم بگویم به‌میزانی‌که دربرابر یک پدیده تاریخی عواطف قضاوت‌کنندگان رقت‌بار شود به همان میزان اصالت واقعه تاریخی پنهان می‌ماند تا پس از گذشت سال‌ها زوایای مختلف آن آشکار شود. به‌همین‌دلیل امروز پس از گذشت چندین هفته از این اتفاق تلخ نیاز است که رویکردی عقلانی و انتقادی به این ماجرا اتخاذ شود و روشن شود مدیریت حج عربستان و سایر کشورها هر‌کدام چقدر قصور داشته‌اند. در این حادثه زمینه بی‌تدبیری وجود داشته است و قصد ندارم از عربستان سعودی دفاع کنم اما مسئله رعایت زمانبندی‌های تعیین‌شده برای انجام مراسم رمی جمرات موضوعی است که اگر رعایت نشود رخ‌دادن چنین حوادثی طبیعی خواهد بود. امروز زمانی است که حتما رسانه‌های ما و فعالان در‌این‌زمینه باید به‌طور جدی مسئولان حج را فارغ از احساساتی که البته حق همه ملت ایران است به گفت‌وگو وادار کنند تا زوایای مختلف این قضیه روشن شود. با وجود این حرکت مدنی شروع‌شده حرکتی است که می‌تواند نهادهای بین‌المللی را نیز برای روشن‌شدن ابعاد این حادثه به میدان بکشد.

کمپین جمع‌آوری یک میلیون امضا برای پیگیری حادثه منا توسط سازمان ملل، حرکتی مدنی است که نفس مدنی‌بودنش آن را حرکتی ستودنی می‌کند؛ زیرا ما از حرکت‌های مدنی مخصوصا در جوامع توسعه‌نیافته توقع و انتظار داریم که در بزنگاه‌های تاریخی شکل بگیرند و با جمع‌کردن مردم پشت سر خودشان در جریان حوادث تأثیرگذار باشند. به‌همین‌دلیل رفتار مدنی این کمپین یا هر کمپین مدنی دیگر که ساختار غیرمدنی پشت سر آن وجود نداشته باشد و مخصوصا اینکه مخاطبش یک نهاد بین‌المللی بی‌طرف باشد، حرکتی پسندیده است که بسته به محتوای آن مردم باید در آن شرکت کنند. با‌‌وجود‌این درباره حادثه منا یادآوری چند نکته ضروری است. کشته‌شدن حجاج در مراسم رمی جمرات امسال ازجمله مسائلی است که به‌ناچار نیازمند گذر زمان است تا ابعاد مختلف آن موشکافی و برملا شود. از ساعاتی پس از این حادثه خبررسانی توسط رسانه‌های مختلف درباره آن شروع شد و بعضا بسیاری از این اطلاعات و اخبار ضدونقیض بود؛ حتی برخی رسانه‌ها برای نشان‌دادن عمق فاجعه از تصاویر آرشیوی مربوط به حوادث سال‌های گذشته و مونتاژ آنها استفاده می‌کردند که به نظر من شاید حتی قصد‌و‌غرضی پشت آن وجود نداشت و بیشتر در نتیجه جریحه‌دارشدن احساسات همه در ارتباط با این حادثه بود. اما به‌عنوان یک استاد تاریخ می‌توانم بگویم به‌میزانی‌که دربرابر یک پدیده تاریخی عواطف قضاوت‌کنندگان رقت‌بار شود به همان میزان اصالت واقعه تاریخی پنهان می‌ماند تا پس از گذشت سال‌ها زوایای مختلف آن آشکار شود. به‌همین‌دلیل امروز پس از گذشت چندین هفته از این اتفاق تلخ نیاز است که رویکردی عقلانی و انتقادی به این ماجرا اتخاذ شود و روشن شود مدیریت حج عربستان و سایر کشورها هر‌کدام چقدر قصور داشته‌اند. در این حادثه زمینه بی‌تدبیری وجود داشته است و قصد ندارم از عربستان سعودی دفاع کنم اما مسئله رعایت زمانبندی‌های تعیین‌شده برای انجام مراسم رمی جمرات موضوعی است که اگر رعایت نشود رخ‌دادن چنین حوادثی طبیعی خواهد بود. امروز زمانی است که حتما رسانه‌های ما و فعالان در‌این‌زمینه باید به‌طور جدی مسئولان حج را فارغ از احساساتی که البته حق همه ملت ایران است به گفت‌وگو وادار کنند تا زوایای مختلف این قضیه روشن شود. با وجود این حرکت مدنی شروع‌شده حرکتی است که می‌تواند نهادهای بین‌المللی را نیز برای روشن‌شدن ابعاد این حادثه به میدان بکشد.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.