معاون حقوقی سپاه: ارتفاع سازه را کاهش میدهیم
«کلاهفرنگی عشرتآباد» بلندتر از عمارت سپاه میماند؟
معصومه اصغری: شهردار تهران پس از پیگیری ساخت سازه فلزی درکنار عمارت تاریخی عشرتآباد، در اینستاگرام خود از دستور سردار عزیز جعفری، فرمانده سپاه پاسداران برای توقف ساخت و کاهش فوری طبقات خبرداد اما چند روز قبل معاون حقوقی و امور مجلس سپاه اعلام کرد که این دستور به معنای توقف سازه نیست و میزان کاهش ارتفاع هم بعدا اعلام میشود.
ورود شهردار تهران به مسئله ساختوساز سپاه در کنار عمارت عشرتآباد در ادامه جریان خبری رسانهها اتفاق افتاد. او در واکنش به این اتفاق به سردار سرلشکر فیروزآبادی، فرمانده ستاد کل نیروهای مسلح درخصوص ساختوساز میدان سپاه نامه نوشت و این موضوع را با اعضای شورای شهر در میان گذاشت. شهردار تهران در نامه خود عملکرد خلاف قانون این بنا را اعلام کرد و از اینکه با وجود همه موارد اثباتشده، ساختوساز این بنا ادامه دارد اعلام نارضایتی کرد.
تدبیر برای یک فشار در فضای مجازی
رایزنیهای شهرداری تهران در کنار اعضای شورا و میراث فرهنگی تقریبا از فروردینماه ادامه داشت تا اینکه شهردار تهران متوجه شد با وجود همه پیگیریها قد عمارت در کنار عشرتآباد هر روز بلندتر میشود و از این رو تصمیم گرفت با روشی متفاوت و علنیتر درخواست خود را مطرح کند و اینگونه بود که در صفحه اینستاگرام خود ذیل یک عکس مرتبط نوشت: «دلسوزانه با برادرانم؛ بنده اگر جای این دوستان و همرزمان سابقم بودم، نه فقط جلوی احداث این سازه غولآسا را میگرفتم، بلکه راهی هم برای بازدید همه مردم به عمارت تاریخی کلاهفرنگی باز میکردم». این روش جواب داد و چند روز بعد شهردار تهران مجدد در اینستاگرامش خبر صدور دستور توقف ساخت و بلندترشدن این سازه غولپیکر توسط سردار عزیز جعفری، فرمانده سپاه پاسداران را داد.
تفاهمنامهای که فراموش شد
اما اصل ماجرای نجات عمارت کلاهفرنگی عشرتآباد از برنامه تهرانگردی دیماه سال 92 شروع شد؛ زمانی که تیم تهرانگردی و خبرنگاران با هماهنگی و اصرار بسیار و البته محدودیت در تصویربرداری پایشان به داخل پادگان عشرتآباد و بازدید از این عمارت باز شد. جلسه آن روز با حضور احمد مسجدجامعی، رئیس وقت شورای شهر تهران، خسروآبادی، رئیس سازمان میراث فرهنگی استان تهران و سردار ریوندی، معاون هماهنگکننده سپاه پاسداران انقلاب اسلامی برگزار شد و اعضای حاضر نسبت به آغاز عملیات مرمت و نجات بخشی از عمارت عشرتآباد تا پایان همان سال 92 تأکید کردند.
آن زمان صحبتها در مورد سند مرمت این عمارت، تبدیل آن به موزه یا یک فضای دید عمومی و نیز بازکردن ورودی برای مردم عادی یا تعبیهکردن ورودی جداگانه برای تردد به عمارت عشرتآباد بود و در همین رابطه توافقاتی هم شد تا در جریان جلسات مشترک بعدی، این موارد نهایی شود. اما این موضوع مشمول مرور زمان قرار گرفت و مجموعه سپاه به اذعان مسئولان شهری و میراثی نهفقط در مورد توافقات اولیه قدمهای بیشتری برنداشتند، بلکه به یکباره سروکله یک ساختمان بلند در آن سوی دیوارهای محصورشده میدان سپاه و زیر گوش عمارت کلاهفرنگی عشرتآباد سبز شد.
صدور بالاترین سطح دستور برای توقف
در ادامه کشوقوسهای طرفین تفاهمنامه 13 دیماه 92، قد سازه گوشه میدان سپاه بلند و بلندتر شد و از عمارت عشرتآباد هم بالاتر رفت. با پوشش رسانهای که خبرنگاران در مورد نجات عمارت عشرتآباد داشتند، حساسیتها بیشتر شد و ۱۷ فروردین 94 «مصوبه شورایعالی شهرسازی برای ساختوساز در اراضی شمال میدان سپاه» اعلام و «توقف عملیات ساختمانی در محدوده عمارت عشرتآباد» تصویب شد. شورایعالی شهرسازی و معماری ایران تأکید کرد که عمارت تاریخی عشرتآباد باید برای استفاده عموم مهیا شود و علاوه بر آن عملیات ساختمانی در محدوده عمارت متوقف و نقشهها با توجه به ضوابط پهنه و ضوابط میراث فرهنگی بازنگری و اصلاح شود. علاوه بر این، طبق این مصوبه وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح نیز نسبت به هماهنگی با هدف رعایت موازین قانونی و همهجانبه نسبت به گردش کار احداثات در داخل محدوده پادگانهای کشور و شهر تهران موظف و تأکید شد که این مجموعه باید نسبت به گرفتن پروانه براساس طرحهای توسعه و عمران برای احداثات عظیم در زمینهای با کاربری نظامی و انتظامی اقدام کند. نکته مهم این است که عملیات ساخت مجموعه عظیم در کنار عمارت عشرتآباد را حتی بعد از این
مصوبه متوقف یا محدود نشد و شبانهروز ادامه پیدا کرد. این بیاعتنایی حساسیتها را بیشتر کرد و در این فاصله هر میزان که رسانهها از مسئولان شهری و میراث سؤال میکردند نتیجهای حاصل نمیشد، شاید فقط در این شرایط بود که این نحوه ورود شهردار تهران از موضع یک همرزم سابق به شکلی علنی، تصمیم خوبی بود و اینبار هم مثل بسیاری دیگر از پروژههای شهری جواب داد.
سپاه سازه خود را نصف میکند؟
در مصوبه شورای عالی شهرسازی و معماری که باید حسن ختام این ماجرا باشد، تأکید شده باید ارتفاع سازه سپاه در کنار عمارت عشرتآباد به کمتر از 16 متر که ارتفاع این عمارت تاریخی است برسد تا بتواند تکمیل شود، اما باید دید آیا سپاه ارتفاع فعلی تقریبا 30 متری سازه خود را به کمتر از نصف کاهش میدهد و بر این خواسته قانونی شهر صحه میگذارد یا نه؟
آخرین واکنش در این ماجرا محمدرضا یزدی، معاون حقوقی و امور مجلس سپاه، بود که در واکنش به پیام اینستاگرامی محمدباقر قالیباف، مبنی بر توقف ساختوساز در پادگان ولیعصر به دستور سردار جعفری، گفت: به دستور سردار جعفری مقرر شده است تا تعداد طبقاتی از این سازه که در، درخواست اولیه سپاه از شهرداری تهران نبوده کاهش پیدا کند که میزان کاهش طبقات متعاقبا اعلام خواهد شد. وی همچنین از برگزاری جلسه با شورای شهر و مجمع نمایندگان تهران در روز دوشنبه(29 تیرماه) برای ارائه گزارش درباره آخرین اقدامات سپاه در این پروژه خبرداد. همه آنچه تاکنون رخ داده در حد حرف بوده است و باید منتظر ماند تا در عمل نیز قولها و دستورات اتفاق افتاده اجرائی شود.
مهم است که شهرداری از ابتدا مخالف بوده یا نه ؟
فارغ از همه موارد در جوابیه سپاه به شهرداری، نکاتی وجود دارد که نمی توان به راحتی از آنها گذشت. توضیحات و مستندات سپاه در دفاع از سازه فلزی به دور از برخی ادعاها، این موضوع را به ذهن متبادر میکند که آیا باز هم برخی از مسئولان شهرداری تا قبل از رسانهایشدن موضوع عمارت عشرتآباد و سازه فلزی کنار آن، در حال همکاری با سپاه بودهاند و بسیاری از مجوزهایی که امروز سپاه ارائه میکند کاملا قانونی است؟ در توضیح بیشتر به بخشي از این توضیحات اشاره میشود. آنجا که محمدرضا یزدی، معاون حقوقی و امور مجلس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی با تأکید بر اینکه تشریفات اخذ مجوز، برای ساختوساز عشرتآباد رعایت شده، از مجوزی که مدیرکل پیگیری امور نهادها و سازمانهای معاونت امور مناطق شهرداری تهران در 13 شهریور سال 92 به شهرداری منطقه 7 اعلام کرده سخن گفته بود که بر اساس آن سپاه پاسداران مجاز به انجام اقدامات لازم شده است. وی همچنین تأکید کرد بود مسئولیت مکاتبه در مورد اخذ مجوز برای ساختوساز در کنار عمارت تاریخی کلاهفرنگی بر عهده شهرداری بوده است نه سپاه و اگر این مهم صورت نگرفته اشتباه از سوی شهرداری بوده است و در عین حال سپاه
پاسداران فاصله 130 متري خود با عمارت کلاهفرنگی را رعایت کرده، در حالی که فاصله این عمارت تاریخی با اتوبان صیاد که پروژه خود شهرداری بوده است، کمتر از 50 متر است.
سر عشرتآباد بیکلاه نماند!
مسئله مهم دیگر آن است که حداقل در دو سال اخیر که موضوع مرمت و بازیابی این بنای تاریخی مطرح بوده، حرفی از اضافهشدن مجموعه فوق برنامهای در کنار عمارت عشرتآباد مطرح نبود. در همین مدت هم اصل موضوع مرمت و احیای عمارت عشرتآباد به حاشیه و البته فراموشی سپرده شد. در این مدت همه توجهها به سمت سازه جدید رفت و به جز مصوبه اصلی شورای عالی شهرسازی و معماری هیچ اشارهای به تعیین تکلیف برای خود عمارت عشرتآباد مطرح نشد و این بنای تاریخی پس از دو سال از زمان اعلام برنامه نجاتش کماکان بلاتکلیف و زخمخورده باقی مانده است. به همین دلیل بهتر است در قدم بعدی برای تکمیل حسن نیت، همدلی و همکاری که بین شهرداری و سپاه به وجود آمده، تلاش بیشتری برای نجات عمارت کلاهفرنگی عشرتآباد به خرج داد. چرا که قطعا تسریع در مرمت و دادن کاربری مناسب و ورود مردم به این مجموعه خودش عامل مهمی در حمایت و جلوگیری از تخریب آن خواهد شد.
باید دید پنجرههای بازی که تا زمان کشیدهشدن بزرگراه شهید صیاد شیرازی رو به شهر نبود و مردم شهر، کلاهفرنگی و شیروانی و شاهنشین و... آن را نمیدیدند، حالا که جلو چشم قرار گرفته، میتواند آیندهای امن داشته باشد!؟
معصومه اصغری: شهردار تهران پس از پیگیری ساخت سازه فلزی درکنار عمارت تاریخی عشرتآباد، در اینستاگرام خود از دستور سردار عزیز جعفری، فرمانده سپاه پاسداران برای توقف ساخت و کاهش فوری طبقات خبرداد اما چند روز قبل معاون حقوقی و امور مجلس سپاه اعلام کرد که این دستور به معنای توقف سازه نیست و میزان کاهش ارتفاع هم بعدا اعلام میشود.
ورود شهردار تهران به مسئله ساختوساز سپاه در کنار عمارت عشرتآباد در ادامه جریان خبری رسانهها اتفاق افتاد. او در واکنش به این اتفاق به سردار سرلشکر فیروزآبادی، فرمانده ستاد کل نیروهای مسلح درخصوص ساختوساز میدان سپاه نامه نوشت و این موضوع را با اعضای شورای شهر در میان گذاشت. شهردار تهران در نامه خود عملکرد خلاف قانون این بنا را اعلام کرد و از اینکه با وجود همه موارد اثباتشده، ساختوساز این بنا ادامه دارد اعلام نارضایتی کرد.
تدبیر برای یک فشار در فضای مجازی
رایزنیهای شهرداری تهران در کنار اعضای شورا و میراث فرهنگی تقریبا از فروردینماه ادامه داشت تا اینکه شهردار تهران متوجه شد با وجود همه پیگیریها قد عمارت در کنار عشرتآباد هر روز بلندتر میشود و از این رو تصمیم گرفت با روشی متفاوت و علنیتر درخواست خود را مطرح کند و اینگونه بود که در صفحه اینستاگرام خود ذیل یک عکس مرتبط نوشت: «دلسوزانه با برادرانم؛ بنده اگر جای این دوستان و همرزمان سابقم بودم، نه فقط جلوی احداث این سازه غولآسا را میگرفتم، بلکه راهی هم برای بازدید همه مردم به عمارت تاریخی کلاهفرنگی باز میکردم». این روش جواب داد و چند روز بعد شهردار تهران مجدد در اینستاگرامش خبر صدور دستور توقف ساخت و بلندترشدن این سازه غولپیکر توسط سردار عزیز جعفری، فرمانده سپاه پاسداران را داد.
تفاهمنامهای که فراموش شد
اما اصل ماجرای نجات عمارت کلاهفرنگی عشرتآباد از برنامه تهرانگردی دیماه سال 92 شروع شد؛ زمانی که تیم تهرانگردی و خبرنگاران با هماهنگی و اصرار بسیار و البته محدودیت در تصویربرداری پایشان به داخل پادگان عشرتآباد و بازدید از این عمارت باز شد. جلسه آن روز با حضور احمد مسجدجامعی، رئیس وقت شورای شهر تهران، خسروآبادی، رئیس سازمان میراث فرهنگی استان تهران و سردار ریوندی، معاون هماهنگکننده سپاه پاسداران انقلاب اسلامی برگزار شد و اعضای حاضر نسبت به آغاز عملیات مرمت و نجات بخشی از عمارت عشرتآباد تا پایان همان سال 92 تأکید کردند.
آن زمان صحبتها در مورد سند مرمت این عمارت، تبدیل آن به موزه یا یک فضای دید عمومی و نیز بازکردن ورودی برای مردم عادی یا تعبیهکردن ورودی جداگانه برای تردد به عمارت عشرتآباد بود و در همین رابطه توافقاتی هم شد تا در جریان جلسات مشترک بعدی، این موارد نهایی شود. اما این موضوع مشمول مرور زمان قرار گرفت و مجموعه سپاه به اذعان مسئولان شهری و میراثی نهفقط در مورد توافقات اولیه قدمهای بیشتری برنداشتند، بلکه به یکباره سروکله یک ساختمان بلند در آن سوی دیوارهای محصورشده میدان سپاه و زیر گوش عمارت کلاهفرنگی عشرتآباد سبز شد.
صدور بالاترین سطح دستور برای توقف
در ادامه کشوقوسهای طرفین تفاهمنامه 13 دیماه 92، قد سازه گوشه میدان سپاه بلند و بلندتر شد و از عمارت عشرتآباد هم بالاتر رفت. با پوشش رسانهای که خبرنگاران در مورد نجات عمارت عشرتآباد داشتند، حساسیتها بیشتر شد و ۱۷ فروردین 94 «مصوبه شورایعالی شهرسازی برای ساختوساز در اراضی شمال میدان سپاه» اعلام و «توقف عملیات ساختمانی در محدوده عمارت عشرتآباد» تصویب شد. شورایعالی شهرسازی و معماری ایران تأکید کرد که عمارت تاریخی عشرتآباد باید برای استفاده عموم مهیا شود و علاوه بر آن عملیات ساختمانی در محدوده عمارت متوقف و نقشهها با توجه به ضوابط پهنه و ضوابط میراث فرهنگی بازنگری و اصلاح شود. علاوه بر این، طبق این مصوبه وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح نیز نسبت به هماهنگی با هدف رعایت موازین قانونی و همهجانبه نسبت به گردش کار احداثات در داخل محدوده پادگانهای کشور و شهر تهران موظف و تأکید شد که این مجموعه باید نسبت به گرفتن پروانه براساس طرحهای توسعه و عمران برای احداثات عظیم در زمینهای با کاربری نظامی و انتظامی اقدام کند. نکته مهم این است که عملیات ساخت مجموعه عظیم در کنار عمارت عشرتآباد را حتی بعد از این
مصوبه متوقف یا محدود نشد و شبانهروز ادامه پیدا کرد. این بیاعتنایی حساسیتها را بیشتر کرد و در این فاصله هر میزان که رسانهها از مسئولان شهری و میراث سؤال میکردند نتیجهای حاصل نمیشد، شاید فقط در این شرایط بود که این نحوه ورود شهردار تهران از موضع یک همرزم سابق به شکلی علنی، تصمیم خوبی بود و اینبار هم مثل بسیاری دیگر از پروژههای شهری جواب داد.
سپاه سازه خود را نصف میکند؟
در مصوبه شورای عالی شهرسازی و معماری که باید حسن ختام این ماجرا باشد، تأکید شده باید ارتفاع سازه سپاه در کنار عمارت عشرتآباد به کمتر از 16 متر که ارتفاع این عمارت تاریخی است برسد تا بتواند تکمیل شود، اما باید دید آیا سپاه ارتفاع فعلی تقریبا 30 متری سازه خود را به کمتر از نصف کاهش میدهد و بر این خواسته قانونی شهر صحه میگذارد یا نه؟
آخرین واکنش در این ماجرا محمدرضا یزدی، معاون حقوقی و امور مجلس سپاه، بود که در واکنش به پیام اینستاگرامی محمدباقر قالیباف، مبنی بر توقف ساختوساز در پادگان ولیعصر به دستور سردار جعفری، گفت: به دستور سردار جعفری مقرر شده است تا تعداد طبقاتی از این سازه که در، درخواست اولیه سپاه از شهرداری تهران نبوده کاهش پیدا کند که میزان کاهش طبقات متعاقبا اعلام خواهد شد. وی همچنین از برگزاری جلسه با شورای شهر و مجمع نمایندگان تهران در روز دوشنبه(29 تیرماه) برای ارائه گزارش درباره آخرین اقدامات سپاه در این پروژه خبرداد. همه آنچه تاکنون رخ داده در حد حرف بوده است و باید منتظر ماند تا در عمل نیز قولها و دستورات اتفاق افتاده اجرائی شود.
مهم است که شهرداری از ابتدا مخالف بوده یا نه ؟
فارغ از همه موارد در جوابیه سپاه به شهرداری، نکاتی وجود دارد که نمی توان به راحتی از آنها گذشت. توضیحات و مستندات سپاه در دفاع از سازه فلزی به دور از برخی ادعاها، این موضوع را به ذهن متبادر میکند که آیا باز هم برخی از مسئولان شهرداری تا قبل از رسانهایشدن موضوع عمارت عشرتآباد و سازه فلزی کنار آن، در حال همکاری با سپاه بودهاند و بسیاری از مجوزهایی که امروز سپاه ارائه میکند کاملا قانونی است؟ در توضیح بیشتر به بخشي از این توضیحات اشاره میشود. آنجا که محمدرضا یزدی، معاون حقوقی و امور مجلس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی با تأکید بر اینکه تشریفات اخذ مجوز، برای ساختوساز عشرتآباد رعایت شده، از مجوزی که مدیرکل پیگیری امور نهادها و سازمانهای معاونت امور مناطق شهرداری تهران در 13 شهریور سال 92 به شهرداری منطقه 7 اعلام کرده سخن گفته بود که بر اساس آن سپاه پاسداران مجاز به انجام اقدامات لازم شده است. وی همچنین تأکید کرد بود مسئولیت مکاتبه در مورد اخذ مجوز برای ساختوساز در کنار عمارت تاریخی کلاهفرنگی بر عهده شهرداری بوده است نه سپاه و اگر این مهم صورت نگرفته اشتباه از سوی شهرداری بوده است و در عین حال سپاه
پاسداران فاصله 130 متري خود با عمارت کلاهفرنگی را رعایت کرده، در حالی که فاصله این عمارت تاریخی با اتوبان صیاد که پروژه خود شهرداری بوده است، کمتر از 50 متر است.
سر عشرتآباد بیکلاه نماند!
مسئله مهم دیگر آن است که حداقل در دو سال اخیر که موضوع مرمت و بازیابی این بنای تاریخی مطرح بوده، حرفی از اضافهشدن مجموعه فوق برنامهای در کنار عمارت عشرتآباد مطرح نبود. در همین مدت هم اصل موضوع مرمت و احیای عمارت عشرتآباد به حاشیه و البته فراموشی سپرده شد. در این مدت همه توجهها به سمت سازه جدید رفت و به جز مصوبه اصلی شورای عالی شهرسازی و معماری هیچ اشارهای به تعیین تکلیف برای خود عمارت عشرتآباد مطرح نشد و این بنای تاریخی پس از دو سال از زمان اعلام برنامه نجاتش کماکان بلاتکلیف و زخمخورده باقی مانده است. به همین دلیل بهتر است در قدم بعدی برای تکمیل حسن نیت، همدلی و همکاری که بین شهرداری و سپاه به وجود آمده، تلاش بیشتری برای نجات عمارت کلاهفرنگی عشرتآباد به خرج داد. چرا که قطعا تسریع در مرمت و دادن کاربری مناسب و ورود مردم به این مجموعه خودش عامل مهمی در حمایت و جلوگیری از تخریب آن خواهد شد.
باید دید پنجرههای بازی که تا زمان کشیدهشدن بزرگراه شهید صیاد شیرازی رو به شهر نبود و مردم شهر، کلاهفرنگی و شیروانی و شاهنشین و... آن را نمیدیدند، حالا که جلو چشم قرار گرفته، میتواند آیندهای امن داشته باشد!؟
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.